{"stem":"अतिक्रम","iast":"atikrama","found":true,"koshas":12,"places":[{"kosha":"ABCH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणि","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇi","ref":"6.1504","page":"56","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["प्रणतिः प्रणिपातोऽनुनयेऽथ शयने क्रमात् ।","विशाय उपशायश्च पर्यायोऽनुक्रमः क्रमे ॥ १५०३ ॥","परिपाट्यानुपूर्व्यातृदतिपातस्त्वतिक्रमः ।","उपात्ययः पर्ययश्च समौ संबाधसंकटौ ॥ १५०४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ABCH#ABCH.6.0.170","synonyms":["प्रणति","प्रणिपात","अनुनय","शयन","विशाय","उपशाय","पर्याय","अनुक्रम","क्रम","परिपाटी","आनुपूर्वी","अतिपात","उपात्यय","पर्यय","संबाध","संकट"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"3.2.33","page":null,"kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["पर्ययोऽतिक्रमस्तस्मिन्नतिपात उपात्ययः ॥ ३३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.3.2.62","synonyms":["पर्यय","अतिपात","उपात्यय"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"3.3.150","page":null,"kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अत्ययोऽतिक्रमे कृच्छ्रे दोषे दण्डेऽप्यथापदि ॥ १५० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.3.3.286","head":"अत्यय"},{"kosha":"ARMH","kosha_title":"हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला)","kosha_latn":"Abhidhānaratnamālā (Halāyudha)","ref":"4.754","page":"0086","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["अवगाहो जलद्रोणी निर्वेदः खेद उच्यते ।","प्रमादोऽनवधानं स्यादत्याधानमतिक्रमः ॥ ७५४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ARMH#ARMH.4.0.69","synonyms":["अवगाह","जलद्रोणी","निर्वेद","खेद","प्रमाद","अनवधान","अत्याधान"]},{"kosha":"ARMH","kosha_title":"हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला)","kosha_latn":"Abhidhānaratnamālā (Halāyudha)","ref":"5.826","page":"0095","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["काले कल्पेऽपि विधिर्घनाघनः शक्रवर्षुकाम्बुदयोः ।","अत्ययशब्दः प्राज्ञैः कृच्छ्रे चातिक्रमे च निर्दिष्टः ॥ ८२६ ॥"],"metre":"giti","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ARMH#ARMH.5.0.40","head":"अत्यय"},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"25.2.21","page":"0153","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["प्रणयः प्रेमणि ख्यातो याच्ञाविश्रम्भयोरपि ।","अत्ययोऽतिक्रमे कृच्छ्रे दोषे च नाशदण्डयोः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 3 च (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.25.2.21","head":"अत्यय"},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"1.10.28","page":"0237","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["स्याद्वितर्को विकल्पोऽपि ह्यत्याधानमतिक्रमः ।","वीप्सा क्रमोऽथ प्लवनं प्लवोऽथाप्यवसन्नता ॥ २८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.1.10.28","synonyms":["वितर्क","विकल्प","अत्याधान","वीप्सा","क्रम","प्लवन","प्लव","अवसन्नता"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"2.3.88","page":"0240","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["आनुपूर्व्यं त्वानुपूर्वी-परिपाट्यावृतः स्त्रियः ।","क्रमानुक्रम-पर्याया अतिपातस्त्वतिक्रमः ॥ ८८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.2.3.1192","synonyms":["आनुपूर्व्य","आनुपूर्वी","परिपाटी","आवृत्","क्रम","अनुक्रम","पर्याय","अतिपात"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"3.5.8","page":"0046","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["मन्तूयत्यपराधे स्यात्तथा मन्तूयतेऽपि च ।","अभियोगेऽड्डति प्रोक्तमट्टतिः स्यादतिक्रमे ॥ ८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.3.5.92","meanings":["अट्टति"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"3.5.21","page":"0058","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अतिक्रमेऽतेर्व्यतितो महातापापयानयोः ।","समः समन्ततो यानेऽथाङस्तादात्मजन्मनोः ॥ २१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.3.5.201","head":"अतिपतति"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"3.5.25","page":"0058","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["कृच्छ्रदोषातिक्रमेषु दण्डने प्रतितः पुनः ।","प्रसिद्धौ शपथे ज्ञाने विश्वासस्य च हेतुषु ॥ २५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.3.5.205","head":"प्रत्यवति"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"3.5.31","page":"0058","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["व्यतेर्विपर्यये स्यातामुपातेस्तावतिक्रमे ।","यातिर्वितो धृष्टतायामाङोऽभेः सम्मुखागतौ ॥ ३१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.3.5.210","head":"उपात्यवति"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"3.5.71","page":"0063","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["वासव्यतिक्रमे तूदो प्राद्वियोगे वसिर्भवेत् ।","प्रतेः पदा…वाङः स्यादाक्रमे वेरतिक्रमे ॥ ७१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 4 दा (merge)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.3.5.263","meanings":["विवसि"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"3.5.68","page":"0072","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["समाङोऽभ्याङ आभीक्ष्ण्ये समाङो मौञ्ज्यपाकृतौ ।","अतेरतिक्रमेऽनोः स्यादातुकूल्यार्थवाचकः ॥ ६८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.3.5.360","head":"अतिवर्तते"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"5.1.94","page":"0130","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अहो बतामन्त्रणविस्मयेषु","कष्टे दयायामपि चाभिमुख्ये ।","ततो यतः स्तो नियमे विभागेऽ-","थातिः प्रशंसापचितिप्रकर्षे ।","अतिक्रमासंप्रतिवाचकः स्या-","दारात्तु दूरान्तिकवाचकश्च ॥ ९४ ॥"],"metre":"upajati","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.5.1.108","head":"अति"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.26.61","page":"0295","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["विश्वासे शपथे प्रसिद्धिविलयो रन्ध्रे त[था] कारणे","ज्ञानाचारविधीयमानविषयेऽधीने तथा प्रत्ययः ।","दण्डोत्पातविनाशदोष उदितः कृच्छ्रे तथातिक्रमे","विद्वद्भिर्गदितोऽत्ययोऽथ हृदयाकूताश्रयेष्वाशयः ॥ ६१ ॥"],"metre":"sardulavikridita","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.26.62","head":"अत्यय"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"3.2.3","page":"0011","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अतिक्रमे च कृच्छ्रे च मृग्यं त्वर्थान्तरं बुधैः ।","'नानात्ययानां वृक्षाणां' कामा 'नानात्यया' इति ॥ ३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.3.2.3","head":"अत्यय"},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"5.1.24","page":"0164","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अजिरं दर्दुरे काये विषये प्राङ्गणे तथा ।","अत्ययोऽतिक्रमे दोषे कृच्छ्रे दण्डविनाशयोः ॥ २४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.5.1.23","head":"अत्यय"},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"7.2739","page":"0445","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["उपात्ययोऽतिपातः स्यादऽतिक्रमश्च पर्ययः ॥ २७३९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.7.0.349","synonyms":["उपात्यय","अतिपात","पर्यय"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"6.62","page":"0174","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["विपर्यये विपर्यासो व्यत्यासो व्यत्ययोऽपि च ।","अतिक्रमोऽतिपातश्च स्यात् पर्यय उपात्ययः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.6.0.62","synonyms":["विपर्यय","विपर्यास","व्यत्यास","व्यत्यय","अतिपात","पर्यय","उपात्यय"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"6.76","page":"0175","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["क्रीडायान्तु विनोदः स्यादत्याधानमतिक्रमे ॥"],"metre":null,"metre_status":null,"flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.6.0.76","synonyms":["क्रीडा","विनोद","अत्याधान"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.26.38","page":"0260","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अनयो व्यसने दैवे विपत्त्यशुभयोरपि ॥","अत्ययोऽतिक्रमे दोषे विनाशे दण्डकृच्छ्रयोः ।","अवध्यमवधार्हे स्यादनर्थकवचस्यपि ॥","अव्ययो ना हरौ शब्दभेदेऽस्त्री निर्व्यये त्रिषु ।","अहार्यः पुंसि शैले स्यादहर्त्तव्येऽभिधेयवत् ॥","अभिख्यानाम्नि शोभायां यशस्याख्यान इत्यपि ।","अभया स्त्री हरितक्यां वीरणेऽपि च न द्वयोः ॥","निर्भये वाच्यलिङ्गं स्यात्प्रसादेऽपि च कुत्रचित् ।","अगस्त्यो वङ्गसेनाख्यतरौ कुम्भोद्भवेऽपि च ॥","आशयः स्यादभिप्रायाधारयोः पनसेऽपि च ।","आत्रेयो ना मुनौ पुष्पवतीनद्योरपि स्त्रियाम् ॥","आम्नायः पुंसि वेदे स्यादुपदेशे कुलक्रमे ।","उदयस्तून्नतौ दीप्तौ मङ्गले पूर्वपर्वते ॥","उपायः स्यादुपपन्तौ सामभेदादिके पुमान् ।","ऊर्णायुः क्षणभङ्गे ना मेषे च मेषकम्बले ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 6 रि (sub)"},{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 6 प (sub) pāda 4 syl. 3 च (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.26.38","head":"अत्यय"},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"3.7.1724","page":"0208","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["कोदण्डे तृणता ख्यातौ प्रथा पाण्डुवधूः पृथा ।","श्च्योतप्रघारौ तु समाववनायस्त्वतिक्रमः ॥ १७२४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.3.7.32","synonyms":["श्च्योत","प्रघार","अवनाय"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"3.8.1857","page":"0226","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["अर्थना तु धनाया स्यादीहनं चेष्टनं समे ।","वितर्कस्तु विकल्पः स्यादत्यायानमतिक्रमः ॥ १८५७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.3.8.115","synonyms":["अर्थना","धनाया","ईहन","चेष्टन","वितर्क","विकल्प","अत्यायान"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"4.1.2034","page":"0247","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["स्त्री कलत्रे केसरिणो मालिन्ये वाच्यलिङ्गकम् ।","प्रत्ययोऽतिक्रमे दण्डे मरणे कृच्छ्रदोषयोः ॥ २०३४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 5 के (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.4.1.175","head":"अत्यय"},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"3.6.114","page":"0092","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["अनुपात्यय आवृत् स्त्री परिपाट्यानुपूर्व्यपि ।","पर्ययस्त्वतिपातः स्यादतिक्रम उपात्ययः ॥ ११४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.3.6.114","synonyms":["अनुपात्यय","आवृत्","परिपाटी","आनुपूर्वी","पर्यय","अतिपात","उपात्यय"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"5.2.16","page":"0193","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["आक्रमोऽभिक्रमः क्रान्तिर्व्युत्क्रमस्तूत्क्रमो मृतम् ।","विक्रमः शौर्यकरणमत्याधानमतिक्रमः ॥ १६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.5.2.16","synonyms":["आक्रम","अभिक्रम","क्रान्ति","व्युत्क्रम","उत्क्रम","मृत","विक्रम","शौर्यकरण","अत्याधान"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"7.1.1","page":"0239","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अविनौ विहगाध्वर्यू अरत्नी हस्तकूर्परौ ।","अत्ययोऽतिक्रमे कृच्छ्रे मरणे दण्डदोषयोः ॥ १ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.7.1.1","head":"अत्यय"},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"8.7.15","page":"0285","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अति स्यादधिकार्थोक्तौ प्रशंसायामतिक्रमे ।","पश्चाद्धेतूनसाम्येषु भागे वीप्साप्रकारयोः ॥ १५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.8.7.15","head":"अति"}],"truncated":false,"source":"Vidyāsthāna Kośa, https://kosha.sanskrit.site"}