{"stem":"अत्यय","iast":"atyaya","found":true,"koshas":12,"places":[{"kosha":"ABCH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणि","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇi","ref":"2.324","page":"17","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["मृतिः संस्था मृत्युकालौ परलोकगमोऽत्ययः ॥ ३२३ ॥","पञ्चत्वं निधनं नाशो दीर्घनिद्रा निमीलनम् ।","दिष्टान्तोऽस्तं कालधर्मोऽवसानं सा तु सर्वगा ॥ ३२४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ABCH#ABCH.2.0.254","synonyms":["मृति","संस्था","मृत्यु","काल","परलोकगम","पञ्चत्व","निधन","नाश","दीर्घनिद्रा","निमीलन","दिष्टान्त","अस्त","कालधर्म","अवसान"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"2.8.116","page":null,"kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["स्यात्पञ्चता कालधर्मो दिष्टान्तः प्रलयोऽत्ययः ।","अन्तो नाशो द्वयोर्मृत्युर्मरणं निधनोऽस्त्रियाम् ॥ ११६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.2.8.188","synonyms":["पञ्चता","कालधर्म","दिष्टान्त","प्रलय","अन्त","नाश","मृत्यु","मरण","निधन"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"3.3.150","page":null,"kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अत्ययोऽतिक्रमे कृच्छ्रे दोषे दण्डेऽप्यथापदि ॥ १५० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.3.3.286","meanings":["अतिक्रम","कृच्छ्र","दोष","दण्ड","आपद्"]},{"kosha":"ARMH","kosha_title":"हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला)","kosha_latn":"Abhidhānaratnamālā (Halāyudha)","ref":"3.628","page":"0071","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["निधनं नाशो मृत्युर्मरणं पञ्चत्वमत्ययः कालः ।","संस्था स्याद्दिष्टान्तो निमीलनं दीर्घनिद्रा च ॥ ६२८ ॥"],"metre":"arya","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ARMH#ARMH.3.0.6","synonyms":["निधन","नाश","मृत्यु","मरण","पञ्चत्व","काल","संस्था","दिष्टान्त","निमीलन","दीर्घनिद्रा"]},{"kosha":"ARMH","kosha_title":"हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला)","kosha_latn":"Abhidhānaratnamālā (Halāyudha)","ref":"5.826","page":"0095","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["काले कल्पेऽपि विधिर्घनाघनः शक्रवर्षुकाम्बुदयोः ।","अत्ययशब्दः प्राज्ञैः कृच्छ्रे चातिक्रमे च निर्दिष्टः ॥ ८२६ ॥"],"metre":"giti","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ARMH#ARMH.5.0.40","meanings":["कृच्छ्र","अतिक्रम"]},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"25.2.21","page":"0153","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["प्रणयः प्रेमणि ख्यातो याच्ञाविश्रम्भयोरपि ।","अत्ययोऽतिक्रमे कृच्छ्रे दोषे च नाशदण्डयोः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 3 च (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.25.2.21","meanings":["अतिक्रम","कृच्छ्र","दोष","नाश","दण्ड"]},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"25.3.6","page":"0158","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["गृह्या शाखान्तरे प्रोक्ता गृह्यमत्ययपक्षयोः ।","गृह्यान्वदन्ति विद्वांसो गृहासक्तमृगाण्डजान् ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.25.3.6","head":"गृह्य"},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"1.6.374","page":"0130","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["अपि स्यात्तद्वत्प्रलयो दिष्टान्तोऽप्यत्ययोऽपि च ।","नाशः स्त्रियां पञ्चता स्यान्निधनं षण् द्वयोः पुनः ॥ ३७४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.1.6.374","synonyms":["प्रलय","दिष्टान्त","नाश","पञ्चता","निधन"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"2.3.71","page":"0269","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["स्युः कालधर्म-प्रलयात्ययान्त-","दिष्टान्त-नाशाः परलोकयात्रा ।","स्याद्दीर्घनिद्रा च मृतिश्च संस्था","मृत्युर्द्वयोः स्यादपि पञ्चता स्त्री ॥ ७१ ॥"],"metre":"indravajra","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.2.3.1496","synonyms":["कालधर्म","प्रलय","अन्त","दिष्टान्त","नाश","परलोकयात्रा","दीर्घनिद्रा","मृति","संस्था","मृत्यु","पञ्चता"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"3.3.66","page":"0312","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["नीलिका स्याज्जतुमणिर्भवेत्कोठस्तु मण्डलम् ।","वालरोगोऽत्ययः क्षीरालसकं च नपुंसके ॥ ६६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.3.3.69","synonyms":["नीलिका","जतुमणि","कोठ","मण्डल","वालरोग","क्षीरालसक"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"3.5.70","page":"0063","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["वेरुच्छिरत्यये[201a]ऽथ स्याद्व्यसति क्षिपतीत्यपि ।","मठति स्याद्वसयति वासे वेदयते तथा ॥ ७० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.3.5.262","meanings":["व्यसति","क्षिपति"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"3.5.65","page":"0072","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अन्यथात्वेऽपतो घातात्यययोः स परेः परः ।","पलायने विनिमये निर्गमे वेः समाहृतौ ॥ ६५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.3.5.357","head":"परिवर्तते"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"5.1.5","page":"0131","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["दाक्षिण्यात्ययदोषवादनमृतिव्याप्त्यंहतिप्रक्रमे","पूजाचार्यविधानशक्तिषु भवेदुद्योगत( ? )द्योगयोः ।","गर्हाप्रश्नसमुच्चयेष्वपि भवेत्संभावने शङ्कने","वीप्सेत्थंभवसंभवेषु गदितं विद्वद्भिरभ्यव्ययम् ॥ ५ ॥"],"metre":"sardulavikridita","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.5.1.118","head":"उप"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.26.61","page":"0295","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["विश्वासे शपथे प्रसिद्धिविलयो रन्ध्रे त[था] कारणे","ज्ञानाचारविधीयमानविषयेऽधीने तथा प्रत्ययः ।","दण्डोत्पातविनाशदोष उदितः कृच्छ्रे तथातिक्रमे","विद्वद्भिर्गदितोऽत्ययोऽथ हृदयाकूताश्रयेष्वाशयः ॥ ६१ ॥"],"metre":"sardulavikridita","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.26.62","meanings":["दण्ड","उत्पात","विनाश","दोष","कृच्छ्र","अतिक्रम"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"3.2.2","page":"0011","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["छन्दोभेदेऽन्वयस्त्वन्ववायेऽनुगमने तथा ।","सम्बन्धे चात्ययस्तु स्यान्मरणे दोषदण्डयोः ॥ २ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.3.2.2","meanings":["मरण","दोष","दण्ड"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"3.2.3","page":"0011","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अतिक्रमे च कृच्छ्रे च मृग्यं त्वर्थान्तरं बुधैः ।","'नानात्ययानां वृक्षाणां' कामा 'नानात्यया' इति ॥ ३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.3.2.3","meanings":["अतिक्रम","कृच्छ्र"]},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"5.1.24","page":"0164","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अजिरं दर्दुरे काये विषये प्राङ्गणे तथा ।","अत्ययोऽतिक्रमे दोषे कृच्छ्रे दण्डविनाशयोः ॥ २४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.5.1.23","meanings":["अतिक्रम","दोष","कृच्छ्र","दण्ड","विनाश"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"3.476","page":"0059","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["मृत्युः कालो मृतिः संस्था कालधर्मो निमीलनम् ।","पञ्चत्वमवसानं च तथा निधनमत्ययः ॥ ४७६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.3.0.439","synonyms":["मृत्यु","काल","मृति","संस्था","कालधर्म","निमीलन","पञ्चत्व","अवसान","निधन"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"3.6.71","page":"0115","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["अत्ययश्वातिपतनं व्यत्ययः स्यादतिक्रमे ।","अस्त्री व्रतन्तु नियमो नियामः संयमोऽपि च ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.3.6.71","synonyms":["अतिपतन","व्यत्यय","व्रत","नियम","नियाम","संयम"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"3.6.399","page":"0137","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["विलयोऽत्ययोदिष्टान्तश्चान्त आत्ययिक सृतिः ।","मृतः प्रेतः परेतश्च परासुः संस्थितोऽपि च ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.3.6.399","synonyms":["विलय","दिष्टान्त","अन्त","आत्ययिक","सृति","मृत","प्रेत","परेत","परासु","संस्थित"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.26.38","page":"0260","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अनयो व्यसने दैवे विपत्त्यशुभयोरपि ॥","अत्ययोऽतिक्रमे दोषे विनाशे दण्डकृच्छ्रयोः ।","अवध्यमवधार्हे स्यादनर्थकवचस्यपि ॥","अव्ययो ना हरौ शब्दभेदेऽस्त्री निर्व्यये त्रिषु ।","अहार्यः पुंसि शैले स्यादहर्त्तव्येऽभिधेयवत् ॥","अभिख्यानाम्नि शोभायां यशस्याख्यान इत्यपि ।","अभया स्त्री हरितक्यां वीरणेऽपि च न द्वयोः ॥","निर्भये वाच्यलिङ्गं स्यात्प्रसादेऽपि च कुत्रचित् ।","अगस्त्यो वङ्गसेनाख्यतरौ कुम्भोद्भवेऽपि च ॥","आशयः स्यादभिप्रायाधारयोः पनसेऽपि च ।","आत्रेयो ना मुनौ पुष्पवतीनद्योरपि स्त्रियाम् ॥","आम्नायः पुंसि वेदे स्यादुपदेशे कुलक्रमे ।","उदयस्तून्नतौ दीप्तौ मङ्गले पूर्वपर्वते ॥","उपायः स्यादुपपन्तौ सामभेदादिके पुमान् ।","ऊर्णायुः क्षणभङ्गे ना मेषे च मेषकम्बले ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 6 रि (sub)"},{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 6 प (sub) pāda 4 syl. 3 च (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.26.38","meanings":["अतिक्रम","दोष","विनाश","दण्ड","कृच्छ्र"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"3.1.1056","page":"0131","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["प्रेतः परेतविगतासुमृतप्रमीत-","प्राप्तान्तसंस्थितपरासुविलीननष्टाः ।","एते दश त्रिषु कटः कुणपः शवोऽस्त्री","चित्या चिता चितिरथ प्रलयोऽत्ययोऽन्तः ॥ १०५६ ॥"],"metre":"vasantatilaka","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.3.1.26","synonyms":["प्रेत","परेत","विगतासु","मृत","प्रमीत","प्राप्तान्त","संस्थित","परासु","विलीन","नष्ट","कट","कुणप","शव","चित्या","चिता","चिति","प्रलय","अन्त"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"4.1.1880","page":"0229","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["कालः शनैश्चरेऽनेहस्यन्तकेऽत्ययवर्णयोः ।","शिक्ये दृग्रुचि मृद्भेदे काचः काशः शरे त्विषि ॥ १८८० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.4.1.21","head":"काल"},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"4.1.2034","page":"0247","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["स्त्री कलत्रे केसरिणो मालिन्ये वाच्यलिङ्गकम् ।","प्रत्ययोऽतिक्रमे दण्डे मरणे कृच्छ्रदोषयोः ॥ २०३४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 5 के (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.4.1.175","meanings":["अतिक्रम","दण्ड","मरण","कृच्छ्र","दोष"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"7.1.1","page":"0239","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अविनौ विहगाध्वर्यू अरत्नी हस्तकूर्परौ ।","अत्ययोऽतिक्रमे कृच्छ्रे मरणे दण्डदोषयोः ॥ १ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.7.1.1","meanings":["अतिक्रम","कृच्छ्र","मरण","दण्ड","दोष"]}],"truncated":false,"source":"Vidyāsthāna Kośa, https://kosha.sanskrit.site"}