{"stem":"अर्णव","iast":"arṇava","found":true,"koshas":15,"places":[{"kosha":"ABCH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणि","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇi","ref":"4.2.1074","page":"42","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["पारावारः सागरोऽवारपारोऽकूपारोदध्यंर्णवा वीचिमाली ।","यादः स्रोतोवार्नदीशः सरस्वान्सिन्धुदन्वन्तौ मितद्रुः समुद्रः ॥ १०७३ ॥","आकरो मकराद्रत्नाज्जलान्निधिधिराशयः ।","द्वीपान्तरा असंख्यास्ते सप्तैवेति तु लौकिकाः ॥ १०७४ ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ABCH#ABCH.4.2.6","synonyms":["पारावार","सागर","अवारपार","अकूपार","उदधि","वीचिमालिन्","नदीश","सरस्वत्","सिन्धु","उदन्वत्","मितद्रु","समुद्र","मकराकर","रत्नाकर","जलाकर","रत्ननिधि","जलनिधि","जलधि","जलराशि","जलाशय"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"1.10.2","page":null,"kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["समुद्रोऽब्धिरकूपारः पारावारः सरित्पतिः ।","उदन्वानुदधिः सिन्धुः सरस्वान्सागरोऽर्णवः ॥ १ ॥","रत्नाकरो जलनिधिर्यादःपतिरपाम्पतिः ।","तस्य प्रभेदाः क्षीरोदो लवणोदस्तथापरे ॥ २ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.1.10.1","synonyms":["समुद्र","अब्धि","अकूपार","पारावार","सरित्पति","उदन्वत्","उदधि","सिन्धु","सरस्वत्","सागर","रत्नाकर","जलनिधि","यादःपति","अपाम्पति","क्षीरोद","लवणोद"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"3.3.57","page":null,"kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["देवसूर्यौ विवस्वन्तौ सरस्वन्तौ नदार्णवौ ॥ ५७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.3.3.113","head":"सरस्वत्"},{"kosha":"ARMH","kosha_title":"हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला)","kosha_latn":"Abhidhānaratnamālā (Halāyudha)","ref":"3.652","page":"0074","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["रत्नाकरः सरस्वानुदधिरुदन्वान्सरित्पतिरकूपारः ।","पारावारस्तोयनिधिरर्णवजलराशिसागरसमुद्राः ॥ ६५२ ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ARMH#ARMH.3.0.30","synonyms":["रत्नाकर","सरस्वत्","उदधि","उदन्वत्","सरित्पति","अकूपार","पारावार","तोयनिधि","जलराशि","सागर","समुद्र"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"1.14.1","page":"0343","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["समुद्रः सागरः सिन्धुस्तरिषस्तारिषोऽर्णवः ।","लौहित्यस्तरणिर्धेनः पारावारो महाशयः ॥ १ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.1.14.1","synonyms":["समुद्र","सागर","सिन्धु","तरिष","तारिष","लौहित्य","तरणि","धेन","पारावार","महाशय"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"1.7.16","page":"0100","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["रत्नाकरः सिन्धु-महासरौ[64b] च तरन्त-मीरौ मकरालयश्च ।","महाशय-श्रीगुरु-सागराश्च मितद्रु-दभ्रार्णव-पाथिषः स्युः ॥ १६ ॥"],"metre":"upendravajra","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"upendravajra · pāda 1 syl. 1 र (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.1.7.15","synonyms":["रत्नाकर","सिन्धु","महासर","तरन्त","मीर","मकरालय","महाशय","श्रीगुरु","सागर","मितद्रु","दभ्र","पाथिष्"]},{"kosha":"LVVV","kosha_title":"लिङ्गविशेषविधि","kosha_latn":"Liṅgaviśeṣavidhi","ref":"30","page":"0009","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["एते घण्टादयः शब्दा स्त्रियां भवन्ति । प्रथमा[प्र]कृतिः स्त्रीलिङ्गमित्यर्थः । इयं घण्टा वाद्यविशेषः । इयं जटा केशविन्यासः । इयं सटा केशरः । इयं वसा मेदः । इयं शिफा कन्दः । अयं स्वर्गः नाकः । अयं त्रिदिवः स्वर्गादिनामत्वात्पुंस्त्वं त्रिविष्टपस्य प्राप्नोतीत्यत आह । त्रिविष्टपं स्यादुभयहीनम् । न स्त्री न पुमानित्यर्थः । इदं त्रिविष्टपं स्वर्गः ।","संवत्सरगिरिमासार्णवर्त्तुदेवासुराभिधानानाम् ।","नित्यं पुंयोगः स्याच्छरासिपङ्कारिनाम्नां च ॥ ३० ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/LVVV#LVVV.0.0.33","synonyms":["स्वर्ग","नाक","त्रिदिव","त्रिविष्तप","संवत्सर","गिरि","मास","ऋतु","देव","असुर","शर","असि","पङ्क","अरि"]},{"kosha":"LVVV","kosha_title":"लिङ्गविशेषविधि","kosha_latn":"Liṅgaviśeṣavidhi","ref":"31","page":"0009","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["अभिधानशब्दः प्रत्येकमभिसम्बध्यते । संवत्सराभिधायिनां शब्दानां संवत्सरपर्यायाणां च । गिर्यादिपर्यायाणां च । पुंयोगः स्यादित्यर्थः । तद्यथा अयं संवत्सरः हायनोऽब्द इत्यादि । अयं गिरिः पर्वतः धरः शैल इत्यादि । मासाभिधायिनाम् । अयं मासः द्विपक्षः । मासविशेषोऽपि अयं चैत्रः वैशाखः ज्येष्ठः आषाढ इत्यादि । अर्णववाचिनाम् । अयमर्णवः समुद्रः सागरः पारावारः सरित्पतिरित्यादि । अयमृतुः वसन्तः ग्रीष्मः ।","देववाचिनाम् । देवः सुरः । असुरवाचिनाम् । असुरः दैत्यः । शराभिधायिनाम् । शरः काण्डः । अयमसिः खड्गः मण्डलाग्रः । अयं पङ्कः कर्दमः जम्बालः । अयमरिः शत्रुः वैरी रिपुः विपक्ष इत्यादि ।","भाष्कच्छुकशारज्ज्विष्टकाश्च नित्यं स्त्रि[स्त्री]यामीषिका च ।","विद्युद्दिग्भूम्यभिधानं वल्ली सरितां च विज्ञेयम् ॥ ३१ ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/LVVV#LVVV.0.0.34","synonyms":["संवत्सर","हायन","अब्द","गिरि","पर्वत","धर","शैल","मास","चैत्र","वैशाख","ज्येष्ठ","आषाध","समुद्र","सागर","पारावार","सरित्पति","ऋतु","वसन्त","ग्रीष्म","देव","सुर","असुर","दैत्य","शर","काण्ड","असि","खड्ग","मण्डलाग्र","पङ्क","कर्दम","जम्बाल","अरि","शत्रु","वैरिन्","रिपु","विपक्ष","भास्","कच्छु","कशा","रज्जु","इष्टका","ईषिका","विद्युत्","दिश्","भूमि","वल्ली","सरित्"]},{"kosha":"NMMD","kosha_title":"नाममाला","kosha_latn":"Nāmamālā (Dhanañjaya)","ref":"26","page":"0012","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["समुद्रो वारिराशिश्च सरस्वान् सागरोऽर्णवः ।","सीमोपकण्ठं तीरञ्च पारं रोधोऽवधिस्तटम् ॥ २६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NMMD#NMMD.0.0.26","synonyms":["समुद्र","वारिराशि","सरस्वत्","सागर","सीमन्","उपकण्ठ","तीर","पार","रोधस्","अवधि","तट"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"3.2.1","page":"0010","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अथ त्र्यक्षरपुंल्लिङ्गशब्दाध्यायः प्रणेष्यते ।","अथ पुंस्यर्णवोऽम्भोधौ तथा षण्णवतिस्वरे ॥ १ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.3.2.1","meanings":["अम्भोधि","षण्णवतिस्वर"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"3.2.2","page":"0011","kind":"head","gender":null,"doubtful":true,"verse":["छन्दोभेदेऽन्वयस्त्वन्ववायेऽनुगमने तथा ।","सम्बन्धे चात्ययस्तु स्यान्मरणे दोषदण्डयोः ॥ २ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.3.2.2","meanings":["छन्दोभेद"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"3.2.232","page":"0031","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["स्यमीकस्त्वपि वल्मीके नृपगोत्रे च कुत्रचित् ।","वृक्षेऽप्यथ समीकः स्यादर्णवे मिथुनेऽपि च ॥ २३२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.3.2.232","head":"समीक"},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"2.351","page":"0048","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["समुद्रः सागरः सिन्धु[27]र्वीचिमाली नदीपतिः ।","पारावारो जलनिधिर्मितद्रुश्चार्णवोदधी ॥ ३५१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.2.0.351","synonyms":["समुद्र","सागर","सिन्धु","वीचिमालिन्","नदीपति","पारावार","जलनिधि","मितद्रु","उदधि"]},{"kosha":"PTVD","kosha_title":"पञ्चतत्त्वप्रकाश","kosha_latn":"Pañcatattvaprakāśa","ref":"3.278","page":"0020","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["समुद्रः सागरः सिन्धुः सरस्वानर्णवोऽम्बुधिः ।","अकूपारो जलनिधिः पारावारः पयोनिधिः ॥ २७८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PTVD#PTVD.3.0.1","synonyms":["समुद्र","सागर","सिन्धु","सरस्वत्","अम्बुधि","अकूपार","जलनिधि","पारावार","पयोनिधि"]},{"kosha":"SNHK","kosha_title":"शारदीयाख्यनाममाला","kosha_latn":"Śāradīyākhyanāmamālā","ref":"1.3.113","page":"0013","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["यादःपतिर्जलनिधिरुदन्वानब्धिरर्णवः ।","रत्नाकरो मितद्रुश्च पारावारो नदीश्वरः ॥ ११३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNHK#SNHK.1.3.10","synonyms":["यादःपति","जलनिधि","उदन्वत्","अब्धि","रत्नाकर","मितद्रु","पारावार","नदीश्वर"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"5.2.1869","page":"0305","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["पारावारस्तथाऽवारपारो रत्नाकरोऽर्णवः ।","प्रसिद्धो रत्नराशिश्च वीचिमाली किल पुनः ॥ १८६९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 6 ल (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.5.2.18","synonyms":["पारावार","अवारपार","रत्नाकर","रत्नराशि","वीचिमालिन्"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"2.2.35","page":"0039","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["रत्नाकरस्तोयनिधिः कीलालधिरपांपतिः ।","अर्णवो धरणीपूरः क्षीराब्धिर्धरणीप्लवः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.2.2.35","synonyms":["रत्नाकर","तोयनिधि","कीलालधि","अपांपति","धरणीपूर","क्षीराब्धि","धरणीप्लव"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"1.10.315","page":"0042","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["अर्णव उदधिरुदन्वानब्धिरकूपार आपगानाथः ।","वरुणालयमकरालयवाराकरसिन्धुसागरसमुद्राः ॥ ३१५ ॥"],"metre":"giti","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.1.10.21","synonyms":["उदधि","उदन्वत्","अब्धि","अकूपार","आपगानाथ","वरुणालय","मकरालय","वाराकर","सिन्धु","सागर","समुद्र"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"4.2.12","page":"0155","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["सरित्पतिरकूपारः पारावारोऽब्धिरर्णवः ।","मितद्रुः संवरः पेरुः स्तंभी स्तंभिर्महोदधिः ॥ १२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.4.2.12","synonyms":["सरित्पति","अकूपार","पारावार","अब्धि","मितद्रु","संवर","पेरु","स्तंभिन्","स्तंभि","महोदधि"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"7.1.75","page":"0245","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["मन्त्री सहायः सचिवः सहुरी वृषभास्करौ ।","स्यमीकौ वृक्षवल्मीकौ समीकौ मिथुनार्णवौ ॥ ७५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.7.1.75","head":"समीक"},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"7.5.42","page":"0260","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["स्त्री नौनद्योर्व्रजस्तंभे तरणिर्नार्णवे रवौ ।","भुवीन्द्रपुत्र्यां तविषी ताविष्यब्धिदिवोर्नरौ ॥ ४२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.7.5.42","head":"तरणि"}],"truncated":false,"source":"Vidyāsthāna Kośa, https://kosha.sanskrit.site"}