{"stem":"अवद्य","iast":"avadya","found":true,"koshas":13,"places":[{"kosha":"ABCH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणि","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇi","ref":"6.97","page":"54","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["गुणोपसर्जनोपाग्र्याण्यप्रधानेऽधमं पुनः ॥ १४४१ ॥","निकृष्टमणकं गर्ह्यमवद्यं काण्डकुत्सिते ।","अपकृष्टं प्रतिकृष्टं याप्यं रेफोऽवमं ब्रुवम् ॥ १४४२ ॥","खेटं पापमपशदं कुपूयं चेलमर्व च ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 6 ति (sub)"},{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 4 प (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ABCH#ABCH.6.0.97","synonyms":["गुण","उपसर्जन","उपाग्र्य","अधम","निकृष्ट","अणक","गर्ह्य","काण्ड","कुत्सित","अपकृष्ट","प्रतिकृष्ट","याप्य","रेफ","अवम","ब्रुव","खेट","पाप","अपशद","कुपूय","चेल","अर्व"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"3.1.54","page":null,"kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["निकृष्टप्रतिकृष्टार्वरेफयाप्यावमाधमाः ।","कुपूयकुत्सितावद्यखेटगर्ह्याणकाः समाः ॥ ५४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.3.1.98","synonyms":["निकृष्ट","प्रतिकृष्ट","अर्वन्","रेफ","याप्य","अवम","अधम","कुपूय","कुत्सित","खेट","गर्ह्य","अणक"]},{"kosha":"ARMH","kosha_title":"हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला)","kosha_latn":"Abhidhānaratnamālā (Halāyudha)","ref":"2.337","page":"0040","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["अर्वाणमणकमपसदमवममवद्यं निकृष्टमपकृष्टम् ।","अधमं चेलं काण्डं खेटं पापं च रेफसं प्राहुः ॥ ३३७ ॥"],"metre":"giti","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ARMH#ARMH.2.0.182","synonyms":["अर्वन्","अणक","अपसद","अवम","निकृष्ट","अपकृष्ट","अधम","चेल","काण्ड","खेट","पाप","रेफस"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"1.9.104","page":"0225","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["कुपूयकुत्सितावद्यखेटगर्ह्याणका अपि ।","स्युर्वाच्यलिङ्गा मलिनं कल्मषं च मलीमसम् ॥ १०४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.1.9.104","synonyms":["कुपूय","कुत्सित","खेट","गर्ह्य","अणक","मलिन","कल्मष","मलीमस"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"3.5.74","page":"0469","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["शुभावद्यहृषीकाणां शुक्लस्य जलपुष्पयोः ।","दलांशुकमनोदारुविलपिच्छधनुर्युधाम् ॥ ७४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.3.5.74","synonyms":["शुभ","हृषीक","शुक्ल","जल","पुष्प","दल","अंशुक","मनस्","दारु","विल","पिच्छ","धनुस्","युध्"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"1.5.52","page":"0071","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":true,"verse":["विक्रुष्टं किल निष्ठुरं च परुषं रूक्षं तथाश्लीलकं","ग्राम्यं ग्रस्तमिदं विलुप्तपदकं म्लिष्टं पुनश्चास्फुटम् ।","क्षिप्रोक्तं तु निरस्तमाहतमिदं मिथ्यार्थकं स्यादथा-","वध्य(द्यं?)व्यर्थ[46a]मबद्धकं तु विफलं चोच्चावचं तद्भवेत् ॥ ५२ ॥"],"metre":"sardulavikridita","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.1.5.154","synonyms":["विक्रुष्ट","निष्ठुर","परुष","रूक्ष","अश्लीलक","ग्राम्य","ग्रस्त","म्लिष्ट","निरस्त","आहत","व्यर्थ","अबद्धक","उच्चावच"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"3.3.70","page":"0019","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["द्वयहीनं त्वप्रधानमुपसर्जनमित्यपि ।","निकृष्ट-प्रतिकृष्टापकृष्ट-याप्यावमाधमाः ॥","रेप-रेफ-कुपूयार्व-कपूयावद्य-गर्हिताः ।","गर्ह्य-कुत्सित-खेटापसद-चेल-ब्रुवाणकाः ॥ ७० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.3.3.239","synonyms":["अप्रधान","उपसर्जन","निकृष्ट","प्रतिकृष्ट","अपकृष्ट","याप्य","अवम","अधम","रेप","रेफ","कुपूय","अर्व","कपूय","गर्हित","गर्ह्य","कुत्सित","खेट","अपसद","चेल","ब्रुवाणक"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.26.68","page":"0296","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["स्यात्स्त्रीणां रतबन्धभिद्यथ हयौघेऽश्वीयमन्त्ये हिते ।","त्वश्वेभ्यः परवच्च, रेतसि पुनः श्रोत्रादिके चेन्द्रियम् ।","शिश्नेऽन्त्ये च जघन्यमन्यवदिहावद्ये, वदान्यः पुनः","स्याद्दातर्यपि चारुवाचि परवत्पर्जन्यइन्द्रेऽपि च ॥ ६८ ॥"],"metre":"sardulavikridita","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.26.69","head":"जघन्य"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.31.98","page":"0381","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["ज्यायांस्तु वृद्धे च तथा प्रशस्ये","घृते हविः स्याच्चरमे च होम्ये ।","रेपस्त्ववद्ये कृपणेऽधमे च","क्रूरेऽन्यवत्स्यादथ पुंसि वेधाः ॥ ९८ ॥"],"metre":"upajati","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.31.28","head":"रेपस्"},{"kosha":"NMMD","kosha_title":"नाममाला","kosha_latn":"Nāmamālā (Dhanañjaya)","ref":"152","page":"0073","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["कलङ्कावद्यमलिनं किञ्जल्कं लक्ष्म लाञ्छनम् ।","निबोधमधमं पङ्कं मलीमसमपि त्यजेत् ॥ १५२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NMMD#NMMD.0.0.152","synonyms":["कलङ्क","मलिन","किञ्जल्क","लक्ष्मन्","लाञ्छन","अधम","पङ्क","मलीमस"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"3.4.5","page":"0041","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अगर्ह्ये चाथ रभसः प्रमादीदमवोचत ।","अवद्यमपशब्दे च गर्ह्ये चेत्याप्लुतः पुनः ॥ ५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.3.4.5","meanings":["अपशब्द","गर्ह्य"]},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"3.331","page":"0093","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["अवद्यमपकृष्टं च निकृष्टं ब्रुवरेफसी ।","याप्यं काण्डावमे चेलं कुपूयं खेटमेव च ॥ ३३१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.3.0.331","synonyms":["अपकृष्ट","निकृष्ट","ब्रुव","रेफस्","याप्य","काण्ड","अवम","चेल","कुपूय","खेट"]},{"kosha":"PSRD","kosha_title":"पर्यायशब्दरत्न","kosha_latn":"Paryāyaśabdaratna","ref":"2.682","page":"0115","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["अवद्यः कुत्सितो नीचोऽप्यधमः पण्ड इत्यपि ।","निरर्थके तु किंपाकः किञ्जोलञ्जः कुटिप्रियः ॥ ६८२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PSRD#PSRD.2.0.682","synonyms":["कुत्सित","नीच","अधम","पण्ड","किंपाक","किञ्जोलञ्ज","कुटिप्रिय"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"7.2620","page":"0422","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["अधममणकं गर्ह्यं निकृष्टं काण्डकुत्सिते ।","अवद्यमपकृष्टञ्च प्रतिकृष्टं ब्रुवं पुनः ॥ २६२० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 3 म (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.7.0.173","synonyms":["अधम","अणक","गर्ह्य","निकृष्ट","काण्ड","कुत्सित","अपकृष्ट","प्रतिकृष्ट","ब्रुव"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"5.5","page":"0163","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["अधमस्तु निकृष्टोऽर्वा कुपूयः कुत्सितोऽवमः ।","खेटगर्ह्यावद्ययाप्या अणकः रेकरेपसौ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.5.0.5","synonyms":["अधम","निकृष्ट","अर्वन्","कुपूय","कुत्सित","अवम","खेट","गर्ह्य","याप्य","अणक","रेक","रेपस्"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"3.6.1583","page":"0191","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["प्रतिकृष्टनिकृष्टार्वरेफगर्ह्याधमावमाः ।","कुपूयः कत्सितः खेटो याप्योऽवद्योज्वरोऽणकाः ॥ १५८३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.3.6.13","synonyms":["प्रतिकृष्ट","निकृष्ट","अर्व","रेफ","गर्ह्य","अधम","अवम","कुपूय","कुत्सित","खेट","याप्य","अवर","अणक"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"3.9.109","page":"0144","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["अब्रह्मण्यमवद्यं स्यान्निष्ठा निर्वहणं समे ।","गीतं गेयं च गानं च यत्तु तन्त्रीसमुद्भवम् ॥ १०९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.3.9.109","synonyms":["अब्रह्मण्य","निष्ठा","निर्वहण","गीत","गेय","गान"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"5.4.75","page":"0207","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["गर्ह्येऽपकृष्टचेलार्वरेफयाप्याधमावमाः ।","प्रतिकृष्टावद्यखेटनिकृष्टाणककुत्सिताः ॥ ७५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.5.4.75","synonyms":["अपकृष्ट","चेल","अर्व","रेफ","याप्य","अधम","अवम","प्रतिकृष्ट","खेट","निकृष्ट","अणक","कुत्सित"]}],"truncated":false,"source":"Vidyāsthāna Kośa, https://kosha.sanskrit.site"}