{"stem":"अवश्यम्","iast":"avaśyam","found":true,"koshas":9,"places":[{"kosha":"ABCH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणि","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇi","ref":"7.1540","page":"58","kind":"syn","gender":"अ","doubtful":false,"verse":["कच्चिदिष्टपरिप्रश्नेऽवश्यं नूनं च निश्चये ॥ १५४० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ABCH#ABCH.7.0.27","synonyms":["कच्चित्","नूनम्"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"3.4.29","page":null,"kind":"syn","gender":"अ","doubtful":false,"verse":["प्रागतीतार्थकं नूनमवश्यं निश्चये द्वयम् ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.3.4.29","synonyms":["प्राक्","नूनम्"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"3.4.17","page":"0459","kind":"syn","gender":"अ","doubtful":false,"verse":["अङ्गीकारे तु परमं प्रमाणं वाढमेव च ।","अवश्यं परितो विष्वक् सर्वतोऽपि समन्ततः ॥ १७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.3.4.17","synonyms":["परम","प्रमाण","वाढम्","परितस्","विष्वक्","सर्वतस्","समन्ततस्"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"3.4.20","page":"0459","kind":"syn","gender":"अ","doubtful":false,"verse":["संवद्वर्षेऽवरे त्वर्वागेवं चैवावधारणे ।","अथावश्यं निश्चिते स्यान्नूनं निरपि चैव ते ॥ २० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.3.4.20","synonyms":["संवत्","अर्वाक्","एवम्","एव","नूनम्","निस्"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"5.1.11","page":"0132","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["कथं प्रकारोद्भवसंभ्रमार्थे","संभावनानिश्चययोः किमु स्यात् ।","भृशं प्रकर्षे पुनर[245b]र्थके च","नित्ये त्ववश्यं च विनिश्चयेऽपि ॥ ११ ॥"],"metre":"upajati","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"upajati · pāda 1 syl. 8 र (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.5.1.124","meanings":["नित्य","विनिश्चय"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.5.857","page":"0116","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["क्लीबं त्वनुमतौ च स्यात् प्रतिज्ञाया च धिक् पुनः ।","अवश्यमर्थे देवानांप्रियः प्राह हलायुधः ॥ ८५७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.5.857","head":"बाढ"},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"8.2805","page":"0457","kind":"syn","gender":"अ","doubtful":false,"verse":["कच्चिदिष्टपरिप्रश्ने कथ्यते कोविदैः किल ।","अवश्यमथ नूनं च निश्चये हि निगद्यते ॥ २८०५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.8.0.25","synonyms":["कच्चित्","नूनम्"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"8.1.50","page":"0303","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["किमु सम्भावनायाञ्च विमर्षविदितार्थयोः ।","तात्मकोपे स्मृतौ विस्मयकुत्सयोः ।","प्राकाम्ये च विकल्पे च सम्भावनाप्रसिद्धयोः ।","शं कल्याणे सुखे शस्ते शास्त्रेऽपि च निगद्यते ॥","सं समार्थे प्रकृष्टार्थे सङ्गतेशोभयेऽपि च ।","हं कोपोक्त्यामनुनये सामित्वर्द्धार्थनिन्दयोः ॥","हुं दूरीकरणे स्मृत्यामसूयाप्रश्नयोरपि ।","हूं प्रश्ने च वितर्के च त्वसकृत्क्राधतर्जने ॥","एवमङ्गीकृते वार्थप्रकारेष्वषधारणे ।","अलं निष्कारणे शक्तौ भूषणे च निरर्थके ॥","अङ्गीकारे च पर्याप्तौ प्रश्ने परकृतावपि ।","कथं प्रश्ने प्रकारार्थे सम्भ्रमे हर्षगर्हयोः ॥","कामं प्रकामेऽनुगतौ क्रोधानुगमयोरपि ।","नूनं तर्के स्मृतौ वाक्यपूरणे निश्चितेऽपि च ॥","परं नियोगे क्षेपे च प्राध्वं नम्रानुकूलयोः ।","सत्यं प्रश्नेऽभ्युपगमेऽवश्यन्तु नित्ययत्नयोः ॥","अभीक्ष्णं वारवारार्थे शीघ्रप्रकर्षयोरपि ।","इदानीं सम्प्रतीत्यर्थवाक्यभूषणयोरपि ॥","तद्दिनं दिनमध्येतु प्रतिवासर इत्यपि ।","साम्प्रतञ्चापि योग्यार्थे सम्प्रतीत्यर्थ इत्यपि ॥","भृशं प्रकर्षे चार्थे च मुहुरर्थे च शोभने ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 3 व (sub)"},{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 3 न्तु (sub)"},{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 3 प्र (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.8.1.50","meanings":["नित्य","यत्न"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"8.2.14","page":"0306","kind":"syn","gender":"अ","doubtful":false,"verse":["असत्ये तु मृषा मिथ्या यथार्थन्तु यथायथम् ।","दुःषमं निःषमं गर्ह्ये अवश्यं न्यूनन्तु निश्चिते ।","पुनरेव तु वै वो च षट्कं स्यादवधारणे ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. None अवश्यं न्यूनन्तु निश्चिते (extra_in_pada)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.8.2.14","synonyms":["मृषा","मिथ्या","यथायथम्","दुःषमम्","निःषमम्","नूनम्","पुनर्","एव","तु","वै","वो","च"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"6.2295","page":"0278","kind":"syn","gender":"अ","doubtful":false,"verse":["प्रागतीतार्थकं नूनमवश्यं निश्चये द्वयम् ।","असूयोपगमेऽप्यस्तु विरतौ रञ्जने रुषः ॥ २२९५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.6.0.17","synonyms":["प्राक्","नूनम्","अस्तु"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"8.8.12","page":"0288","kind":"syn","gender":"अ","doubtful":false,"verse":["संकोचे चिच्चन व्यर्थे मुधा शश्वत्तु शाश्वते ।","किञ्चनेषन्मनाक्किञ्चिदल्पेऽवश्यं तु निश्चिते ॥ १२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.8.8.12","synonyms":["चित्","चन","मुधा","शश्वत्","किञ्चन","ईषत्","मनाक्","किञ्चित्"]}],"truncated":false,"source":"Vidyāsthāna Kośa, https://kosha.sanskrit.site"}