{"stem":"अव्यय","iast":"avyaya","found":true,"koshas":11,"places":[{"kosha":"ACPH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणिपरिशिष्ट","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇipariśiṣṭa","ref":"2.30","page":"3","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["नारायणे तीर्थपादः पुण्यश्लोको वलिंदमः ।","उरुक्रमोरुगायौ च तमोघ्नः श्रवणोऽपि च ॥ ६३ ॥","उदारथिर्लतापर्णः समुद्रः पांसुजालिकः ।","चतुर्व्यूहो नवव्यूहो नवशक्तिः प्रगण्डजित् ॥ ६४ ॥","द्वादशमूलः शतको दशावतार एकदृक् ।","हिरण्यकेशः सोमोऽहिस्त्रिधामा त्रिककुन्त्रिपात् ॥ ६५ ॥","मानंजरः पराविद्धः पृश्निगर्भोऽपराजितः ।","हिरण्यनाभः श्रीगर्भो वृषोत्साहः सहस्रजित् ॥ ६६ ॥","उर्ध्वकर्मा यज्ञधरो धर्मनेमिरसंयुतः ।","पुरुषो योगनिद्रालुः खण्डास्यः शलकाजितौ ॥ ६७ ॥","कालकुण्ठो वरारोहः श्रीकरो वायुवाहनः ।","वर्धमानश्चतुर्दंष्ट्रो नृसिंहवपुरव्ययः ॥ ६८ ॥","कपिलो भद्रकपिलः सुषेणः समितिंजयः ।","क्रतुधामा वासुभद्रो बहुरूपो महाक्रमः ॥ ६९ ॥","विधाताधार एकाङ्गो वृषाक्षः सुवृषोऽक्षजः ।","रन्तिदेवः सिन्धुवृषो जितमन्युर्वृकोदरः ॥ ७० ॥","बहुशृङ्गो रत्नबाहुः पुष्पहासो महातपाः ।","लोकनाभः सूक्ष्मनाभो धर्मनाभः पराक्रमः ॥ ७१ ॥","पद्महासो महाहंसः पद्मगर्भः सुरोत्तमः ।","शतवीरो महामायो ब्रह्मनाभः सरीसृपः ॥ ७२ ॥","वृन्दाङ्कोऽधोमुखो धन्वी सुधन्वा विश्वभुक्स्थिरः ।","शतानन्दश्चरुश्चापि यवनारिप्रमर्दनः ॥ ७३ ॥","यज्ञनेमिर्लोहिताक्ष एकपाद्द्विपदः कपिः ।","एकशृङ्गो यमकील आसन्दः शिवकीर्तनः ॥ ७४ ॥","शद्रुर्वंशः श्रीवराहः सदायोगी सुयामुनः ।"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 5 य (sub)"},{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 5 सि (sub)"},{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 3 syl. 6 म (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ACPH#ACPH.2.0.30","synonyms":["तीर्थपाद","पुण्यश्लोक","वलिंदम","उरुक्रम","उरुगाय","तमोघ्न","श्रवण","उदारथि","लतापर्ण","समुद्र","पांसुजालिक","चतुर्व्यूह","नवव्यूह","नवशक्ति","प्रगण्डजित्","द्वादशमूल","शतक","दशावतार","एकदृश्","हिरण्यकेश","सोम","अहि","त्रिधामन्","त्रिककुद्","त्रिपाद्","मानंजर","पराविद्ध","पृश्निगर्भ","अपराजित","हिरण्यनाभ","श्रीगर्भ","वृषोत्साह","सहस्रजित्","ऊर्ध्वकर्मन्","यज्ञधर","धर्मनेमि","असंयुत","पुरुष","योगनिद्रालु","खण्डास्य","शलक","अजित","कालकुण्ठ","वरारोह","श्रीकर","वायुवाहन","वर्धमान","चतुर्दंष्ट्र","नृसिंहवपुस्","कपिल","भद्रकपिल","सुषेण","समितिंजय","क्रतुधामन्","वासुभद्र","बहुरूप","महाक्रम","विधातृ","आधार","एकाङ्ग","वृषाक्ष","सुवृष","अक्षज","रन्तिदेव","सिन्धुवृष","जितमन्यु","वृकोदर","बहुशृङ्ग","रत्नबाहु","पुष्पहास","महातपस्","लोकनाभ","सूक्ष्मनाभ","धर्मनाभ","पराक्रम","पद्महास","महाहंस","पद्मगर्भ","सुरोत्तम","शतवीर","महामाय","ब्रह्मनाभ","सरीसृप","वृन्दाङ्क","अधोमुख","धन्विन्","सुधन्वन्","विश्वभुज्","स्थिर","शतानन्द","चरु","यवनारिप्रमर्दन","यज्ञनेमि","लोहिताक्ष","एकपाद्","द्विपद","कपि","एकशृङ्ग","यमकील","आसन्द","शिवकीर्तन","शद्रु","वंश","श्रीवराह","सदायोगिन्","सुयामुन"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"2.1.12","page":"0370","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["सुवर्णवर्णः प्रसुतो व्यसुतश्चाव्ययो दश ।","एकद्वित्रिचतुःपञ्चज्योतिर्द्वित्रीन्द्र इत्यपि ॥ १२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.2.1.12","synonyms":["सुवर्णवर्ण","प्रसुत","व्यसुत","एकज्योतिस्","द्विज्योतिस्","त्रिज्योतिस्","चतुर्ज्योतिस्","पञ्चज्योतिस्","द्वीन्द्र","त्रीन्द्र"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"2.3.83","page":"0389","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["मृत्युञ्जयः कृत्तिवासा भालार्थाल्लाञ्छनार्थकः ।","भालदृग्गोपतिर्हीरः पिङ्गदृग्वर्वढोऽव्ययः ॥ ८३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.2.3.83","synonyms":["मृत्युञ्जय","कृत्तिवासस्","भाललाञ्छन","भालदृश्","गोपति","हीर","पिङ्गदृश्","वर्वढ"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"3.3.5","page":"0451","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["विष्वक्सेनः शतावर्तश्चक्री श्रीवत्सलाञ्छनः ।","अधोक्षजोऽव्ययो वेधाः पुराणपुरुषः कविः ॥ ५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.3.3.5","synonyms":["विष्वक्सेन","शतावर्त","चक्रिन्","श्रीवत्सलाञ्छन","अधोक्षज","वेधस्","पुराणपुरुष","कवि"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"3.5.174","page":"0480","kind":"syn","gender":"पुंक्ली","doubtful":false,"verse":["गोमयाव्ययकुल्यानां परिहार्यस्य चैव हि ।","कचियक्षत्रशिखरावराणां कूवरस्य च ॥ १७४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.3.5.174","synonyms":["गोमय","कुल्य","परिहार्य","क्षत्र","शिखर","अवर","कूवर"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"1.1.15","page":"0002","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["परात्मा भगवान् हंसः पुरुषः स्यादजोऽव्ययः ।","स्यादौपनिषदस्तत्त्वं ब्रह्माऽद्वैतं तद[2b]क्षरम् ॥ १५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.1.1.14","synonyms":["परात्मन्","भगवत्","हंस","पुरुष","अज","औपनिषद","तत्त्व","ब्रह्मन्","अद्वैत","अक्षर"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"4.5.57","page":"0114","kind":"syn","gender":"पुंक्ली","doubtful":false,"verse":["क्षये( ? )तु जन्यं धननाम्नि दायं","शल्यं च कुल्यं कवियं कषायम् ।","मैरेयवत्कम्बलिबाह्यतूर्ये","स्फ्यराजसूयाव्ययवाजपेयाः ॥ ५७ ॥"],"metre":"upajati","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.4.5.25","synonyms":["जन्य","दाय","शल्य","कुल्य","कविय","कषाय","मैरेय","कम्बल","स्फ्य","राजसूय","वाजपेय"]},{"kosha":"NMMB","kosha_title":"नाममालिका","kosha_latn":"Nāmamālikā","ref":"3.114","page":"0022","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["ते चत्वारो हन्तकारो हन्तकारद्वयं घनम् ।","मुष्ट्यष्टकोऽव्ययं किंचित्पुष्कलं तु तदष्टके ॥ ११४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NMMB#NMMB.3.0.114","synonyms":["हन्तकार","घन","किंचित्पुष्कल"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"4.46","page":"0050","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अव्ययोऽस्त्री स्वराद्याद्येष्वीश्वरस्य दशस्वपि ।","ज्ञानं वैराग्यमैश्वर्यं तपः सत्यं क्षमा धृतिः ॥ ४६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.4.0.46","meanings":["स्वरादि","ज्ञान","वैराग्य","ऐश्वर्य","तपस्","सत्य","क्षमा","धृति"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"4.47","page":"0050","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["स्रष्टृत्वमात्मसम्बोधो ह्यधिष्ठातृत्वमित्यपि ।","एतेषु त्रि तु यस्यास्ति न व्ययस्तत्र वस्तुनि ॥ ४७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.4.0.47","meanings":["स्रष्टृत्व","आत्मसम्बोध","अधिष्ठातृत्व","अव्ययवस्तु"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"4.1063","page":"0140","kind":"artha","gender":null,"doubtful":true,"verse":["कर्दमे पटलं तु क्ली पुंसि चान्ये प्रचक्षते ।","गृहच्छदिषि दृग्रोगविशेषाव्याययोरपि ॥ १०६३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.4.0.1063","head":"पटल"},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"6.5.151","page":"0229","kind":"syn","gender":"पुंक्ली","doubtful":false,"verse":["मैरेयराजसूयौ च शल्यकुल्याव्ययान्यपि ।","हिरण्यारण्यसंख्यानि मलयो वलयोऽपि च ॥ १५१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.6.5.34","synonyms":["मैरेय","राजसूय","शल्य","कुल्य","हिरण्य","अरण्य","संख्य","मलय","वलय"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"3.291","page":"0039","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["लोहिताक्षो लतापर्णः गोपेन्द्रोऽसंयुत्तोऽव्ययः ।","गोवर्धनधरो वेधाः धारश्च धरणीधरः ॥ २९१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 5 यु (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.3.0.250","synonyms":["लोहिताक्ष","लतापर्ण","गोपेन्द्र","असंयुत्त","गोवर्धनधर","वेधस्","धार","धरणीधर"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.26.38","page":"0260","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अनयो व्यसने दैवे विपत्त्यशुभयोरपि ॥","अत्ययोऽतिक्रमे दोषे विनाशे दण्डकृच्छ्रयोः ।","अवध्यमवधार्हे स्यादनर्थकवचस्यपि ॥","अव्ययो ना हरौ शब्दभेदेऽस्त्री निर्व्यये त्रिषु ।","अहार्यः पुंसि शैले स्यादहर्त्तव्येऽभिधेयवत् ॥","अभिख्यानाम्नि शोभायां यशस्याख्यान इत्यपि ।","अभया स्त्री हरितक्यां वीरणेऽपि च न द्वयोः ॥","निर्भये वाच्यलिङ्गं स्यात्प्रसादेऽपि च कुत्रचित् ।","अगस्त्यो वङ्गसेनाख्यतरौ कुम्भोद्भवेऽपि च ॥","आशयः स्यादभिप्रायाधारयोः पनसेऽपि च ।","आत्रेयो ना मुनौ पुष्पवतीनद्योरपि स्त्रियाम् ॥","आम्नायः पुंसि वेदे स्यादुपदेशे कुलक्रमे ।","उदयस्तून्नतौ दीप्तौ मङ्गले पूर्वपर्वते ॥","उपायः स्यादुपपन्तौ सामभेदादिके पुमान् ।","ऊर्णायुः क्षणभङ्गे ना मेषे च मेषकम्बले ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 6 रि (sub)"},{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 6 प (sub) pāda 4 syl. 3 च (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.26.38","meanings":["हरि","शब्दभेद","निर्व्यय"]},{"kosha":"TNTR","kosha_title":"तन्त्राभिधान","kosha_latn":"Tantrābhidhāna","ref":"5.2","page":"0035","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["ध्रुवस्तारस्त्रिवृद्ब्रह्म वेदाद्य(दि)स्तारकोव्ययः ।","प्रणवश्च त्रिमात्रोऽपि ओङ्कारो ज्योतिरादिमः ॥ २ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/TNTR#TNTR.5.0.2","synonyms":["ध्रुव","तार","त्रिवृत्","ब्रह्मन्","वेदाद्य","तारक","प्रणव","त्रिमात्र","ओङ्कार","ज्योतिस्","आदिम"]},{"kosha":"TNTR","kosha_title":"तन्त्राभिधान","kosha_latn":"Tantrābhidhāna","ref":"6.1","page":"0041","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["ध्रुवस्तारस्तथौङ्कारो मूलज्योतिः शिवोऽव्ययः ।","वेदाद्यस्तारकोऽव्यक्तः शाखादिः प्रणवः स्मृतः ॥ १ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/TNTR#TNTR.6.0.1","synonyms":["ध्रुव","तार","ओङ्कार","मूलज्योतिस्","शिव","वेदाद्य","तारक","अव्यक्त","शाखादि","प्रणव"]},{"kosha":"TNTR","kosha_title":"तन्त्राभिधान","kosha_latn":"Tantrābhidhāna","ref":"8.1.2","page":"0053","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["प्रणवस्तारकोऽव्यक्तो वेदादिश्च शिवोऽव्ययः ।","आदिमश्च ध्रुवोङ्कारौ मूलज्योतिः शिवादिकः ।","त्रिवृद्ब्रह्मा त्रिमात्रश्च शब्दाः प्रणववाचकाः ॥ २ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/TNTR#TNTR.8.1.1","synonyms":["प्रणव","तारक","अव्यक्त","वेदादि","शिव","आदिम","ध्रुव","ओङ्कार","मूलज्योतिस्","शिवादिक","त्रिवृत्","ब्रह्मन्","त्रिमात्र"]},{"kosha":"TSPD","kosha_title":"त्रिकाण्डशेष","kosha_latn":"Trikāṇḍaśeṣa","ref":"1.1.44","page":"0010","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["कण्ठेकालजयन्तगुह्यगुरवो जोतिङ्गगोपालकौ","पिङ्गाक्षः कटमर्दरेवतजटाटङ्काव्ययाः कूटकृत् ।","चन्द्रापीडमहानटौ च शमिरो हः शैलधन्वा जटा-","चीरोऽथर्वणनन्दिवर्धनगुडाकेशाग्रकालञ्जराः ॥ ४४ ॥"],"metre":"sardulavikridita","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/TSPD#TSPD.1.1.41","synonyms":["कण्ठेकाल","जयन्त","गुह्यगुरु","जोतिङ्ग","गोपालक","पिङ्गाक्ष","कटमर्द","रेवत","जटाटङ्क","कूटकृत्","चन्द्रापीड","महानट","शमिर","ह","शैलधन्वन्","जटाचीर","अथर्वण","नन्दिवर्धन","गुडाकेश","अग्र","कालञ्जर"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"1.1.48","page":"0007","kind":"syn","gender":"पुंक्ली","doubtful":false,"verse":["स्रष्टृत्वमात्मसंबंधोऽप्यधिष्ठातृत्वमित्यपि ।","अव्ययानि दशैतानि शंभोरव्ययमस्त्रियाम् ॥ ४८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.1.1.48","synonyms":["स्रष्टृत्व","आत्मसम्बन्ध","अधिष्ठातृत्व"]}],"truncated":false,"source":"Vidyāsthāna Kośa, https://kosha.sanskrit.site"}