{"stem":"आद्य","iast":"ādya","found":true,"koshas":14,"places":[{"kosha":"ABCH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणि","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇi","ref":"6.1459","page":"55","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["एकात्तानायनसर्गाग्राण्यैकाग्रं च तद्गतम् ।","अनन्यवृत्यैकायतनगतं चाथाद्यमादिमम् ॥ १४५८ ॥","पौरस्त्यं प्रथमं पूर्वमादिरग्रमथान्तिमम् ।","जघन्यमन्त्यं चरममन्तपाश्चात्त्यपश्चिमे ॥ १४५९ ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 6 न (sub) pāda 3 syl. None अनन्यवृत्यैकायतन (extra_in_pada)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ABCH#ABCH.6.0.110","synonyms":["एकतान","एकायन","एकसर्ग","एकाग्र","ऐकाग्र","तद्गत","अनन्यवृत्ति","एकायतनगत","आदिम","पौरस्त्य","प्रथम","पूर्व","आदि","अग्र","अन्तिम","जघन्य","अन्त्य","चरम","अन्त","पाश्चात्त्य","पश्चिम"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"3.1.80","page":null,"kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["पुंस्यादिः पूर्वपौरस्त्यप्रथमाद्या अथास्त्रियाम् ॥ ८० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.3.1.136","synonyms":["आदि","पूर्व","पौरस्त्य","प्रथम"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"3.3.144","page":null,"kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["सूक्ष्ममध्यात्ममप्याद्ये प्रधाने प्रथमस्त्रिषु ॥ १४४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.3.3.275","head":"प्रथम"},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"3.3.200","page":null,"kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["शोणितेऽम्भसि कीलालं मूलमाद्ये शिफाभयोः ॥ २०० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.3.3.376","head":"मूल"},{"kosha":"ARMH","kosha_title":"हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला)","kosha_latn":"Abhidhānaratnamālā (Halāyudha)","ref":"4.775","page":"0089","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["आद्यमादिममन्त्यं स्यादन्तिमं चाग्र्यमग्रिमम् ।","मध्यमं मध्यमीयं च मध्यन्दिनमुदाहृतम् ॥ ७७५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ARMH#ARMH.4.0.90","synonyms":["आदिम","अन्त्य","अन्तिम","अग्र्य","अग्रिम","मध्यम","मध्यमीय","मध्यन्दिन"]},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"27.2.7","page":"0191","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["मूलमाद्यान्तिकशिफासूक्ता मूला तु तारका ।","तूलः पिचुः ब्रह्मदारु तूलं तूली सुखासनम् ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.27.2.7","head":"मूल"},{"kosha":"GNHD","kosha_title":"गणितनाममाला","kosha_latn":"Gaṇitanāmamālā","ref":"4.40","page":"0003","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["प्रथमंतनुश्च मूर्त्तिराद्यं देहशरीरकम् ।","द्रविणं धनं द्वितीयं च द्रव्यं चसमर्थं विधिः ॥ ४० ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/GNHD#GNHD.4.0.5","synonyms":["तनु","मूर्त्ति","देह","शरीरक","द्रविण","धन","द्रव्य","स्व","अर्थ","विधि"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"3.3.95","page":"0021","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["पुंस्यादि-पूर्व-पौरस्त्य-प्रथमे चाद्य आदिमः ।","अग्रं च मध्यमीयं तु मध्यमं माध्यमं तथा ॥ ९५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.3.3.268","synonyms":["आदि","पूर्व","पौरस्त्य","प्रथम","आदिम","अग्र","मध्यमीय","मध्यम","माध्यम"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.27.43","page":"0308","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["क्रूरेऽन्यवत्स्यात्कुटिलेऽप्यथाग्र-","मालम्बने स्यान्निकरेऽधिके च ।","प्रान्ते पुरस्तादुपरि प्रधाने-","ऽप्याद्ये तथा[48a]र्द्धे च पलप्रमाणे ॥ ४३ ॥"],"metre":"indravajra","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.27.52","head":"अग्र"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.29.1","page":"0358","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["प्रागाद्ययोरन्यवदेव पूर्वः","स पूर्वजे पुंसि वहौ च वां नः (?) ।","कण्वो मुनौ ना कुकृतेऽन्तिमे स्या-","त्किण्वं सुराबीजकपापयोश्च ॥ १ ॥"],"metre":"upajati","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.29.17","head":"पूर्व"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.32.42","page":"0386","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["विपुले त्र्यादिकसंख्यार्थको बहुः स्याद्विशेष्यघ्नः ।","वृत्रासुरेऽहिराद्ये वप्रे द्वंद्वे तु सर्पे स्यात् ॥ ४२ ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.32.10","head":"अहि"},{"kosha":"NMMD","kosha_title":"नाममाला","kosha_latn":"Nāmamālā (Dhanañjaya)","ref":"114","page":"0057","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["वर्षीयान् वृषभो ज्यायान् पुरुराद्यः प्रजापतिः ।","ऐक्ष्वाकुः(कः) काश्यपो ब्रह्मा गौतमो नाभिजोऽग्रजः ॥ ११४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NMMD#NMMD.0.0.114","synonyms":["वर्षीयस्","वृषभ","ज्यायस्","पुरु","प्रजापति","ऐक्ष्वाकु","ऐक्ष्वाक","काश्यप","ब्रह्मन्","गौतम","नाभिज","अग्रज"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.5.69","page":"0048","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["आर्द्रा स्त्री रुद्रनक्षत्रे तद्युक्ते कालमात्रके ।","क्लिन्ने तु स्यात् त्रिराद्यं तु त्रिषु पूर्वप्रधानयोः ॥ ६९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.5.69","meanings":["पूर्व","प्रधान"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.5.70","page":"0049","kind":"head","gender":null,"doubtful":true,"verse":["अदनीयेऽपि ना तु स्याद् विरिञ्चेऽथामवाक् त्रिषु ।","अपक्वे ना तु रोगेऽथो आयस्त्रिष्वययोगिनि ॥ ७० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.5.70","meanings":["अदनीय","विरिञ्च"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"4.1112","page":"0144","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["प्रस्तुता प्रकृते तु त्रि प्रथमं तु त्रिषु स्मृतम् ।","आद्यप्रधानयोः स्त्री तु प्रथमा प्रतिपत्तिथौ ॥ १११२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.4.0.1112","head":"प्रथम"},{"kosha":"SNHK","kosha_title":"शारदीयाख्यनाममाला","kosha_latn":"Śāradīyākhyanāmamālā","ref":"3.5.99","page":"0044","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["पौरस्त्यः प्रथमः पूर्व आदिराद्यादिमोऽग्रिमः ।","जघन्यः पश्चिमोऽन्त्यश्च पाश्चात्त्यश्चरमोऽन्तिमः ॥ ९९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNHK#SNHK.3.5.30","synonyms":["पौरस्त्य","प्रथम","पूर्व","आदि","आदिम","अग्रिम","जघन्य","पश्चिम","अन्त्य","पाश्चात्त्य","चरम","अन्तिम"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"7.2652","page":"0428","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["आद्यमादिममादिश्च पौरस्त्यं प्रथमं पुनः ।","पूर्वमग्रं तथा प्राक् च वाक्ये प्रथमवाचकः ॥ २६५२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.7.0.214","synonyms":["आदिम","आदि","पौरस्त्य","प्रथम","पूर्व","अग्र","प्राक्"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.2.3","page":"0190","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["भवेत् प्रेङ्खा हयगतौ समनाटहयोरपि (?) ।","मुखमाद्यप्रधानास्यशब्दनाटकसन्धिषु ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.2.3","head":"मुख"},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.2.11","page":"0190","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["प्रमुखः श्रेष्ठ आद्ये च त्रिषु मान्यसमूहयोः ॥"],"metre":null,"metre_status":null,"flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.2.11","head":"प्रमुख"},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.16.12","page":"0214","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["गुप्तन्तु रक्षिते गूढे सङ्गतेऽप्यभिधेयतत् ।","घातः प्रहारे कान्ते स्यात्तालावस्थान इत्यपि ।","घृतं नीले क्लीबमाद्ये दीप्तिसेचनयोस्त्रिषु ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.16.12","head":"घृत"},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.23.5","page":"0250","kind":"artha","gender":null,"doubtful":true,"verse":["डिम्बो वारिप्लवप्लीहाफुस्फुसाण्डभयस्वने ।","दर्वी सर्पफणायान्तु खजाकायामपि स्त्रियाम् ।","पूर्वस्तु पूर्वजे पुंसि पूर्वं प्रागादपयोस्त्रिषु ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.23.5","head":"पूर्व"},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.25.38","page":"0255","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["नैगमो नागरे पुंसि वणिज्युपनिषद्यपि ।","प्रथमस्तु भवेदाद्ये प्रधानेऽप्यभिधेयवत् ॥","प्रतिमाऽनुकृतौ कुम्भिदन्तवन्धेऽपि च स्त्रियाम् ।","पञ्चमो रागभेदे स्यात्स्वरभेदे भवेत्पुमान् ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.25.38","head":"प्रथम"},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.28.32","page":"0279","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["मालः क्षेत्रजातिभिदोर्माला पृक्कास्रजोरपि ।","मूलमाद्ये शिफायाञ्च निकटेभेतु नास्त्रियाम् ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 4 त्र (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.28.32","head":"मूल"},{"kosha":"SRSG","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"6.55","page":"0254","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["एकात्सर्गागा-ऽयन-ताना-ऽग्राण्ययनगतं तथा ।","एकाग्रं, पूर्वे त्वाद्या-ऽऽदी आदिमं प्रग्रमग्रवत् ॥ ५५ ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 3 ण्यय (split) pāda 3 syl. 5 र्वे (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRSG#SRSG.6.0.55","synonyms":["एकसर्ग","एकाग","एकायन","एकतान","एकाग्र","एकायनगत","आदि","आदिम","प्रग्र","अग्र"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"3.6.1679","page":"0201","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["आदिराद्योऽग्रिमः पूर्वः पौरस्त्यः प्रथमादिमौ ।","अन्तो जघन्यः पाश्चात्यश्चरमोऽन्त्योऽन्तिमोऽपरः ॥ १६७९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.3.6.109","synonyms":["आदि","अग्रिम","पूर्व","पौरस्त्य","प्रथम","आदिम","अन्त","जघन्य","पाश्छात्य","चरम","अन्त्य","अन्तिम","अपर"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"4.1.2125","page":"0257","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["आद्योपलब्धिस्थाने च मूले च प्रभवोऽम्भसाम् ।","पुलकः कृमिरोमाञ्चहीररत्नास्त्रराजिषु ॥ २१२५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.4.1.266","head":"प्रभव"},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"5.4.76","page":"0207","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["जघन्यं तु कुपूयं स्यादसारं लघु फल्गु च ।","पुंस्यादिराद्यपौरस्त्यप्रथमप्रमुखादिमाः ॥ ७६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.5.4.76","synonyms":["जघन्य","कुपूय","असार","लघु","फल्गु","आदि","पौरस्त्य","प्रथम","प्रमुख","आदिम"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"6.4.2","page":"0228","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अन्यौ विभिन्नासदृशावार्यः साधुकुलीनयोः ।","आद्यमादिभवे भक्ष्येऽप्युत्पत्तिरहितेऽप्यृजुः ॥ २ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.6.4.2","meanings":["आदिभव","भक्ष्य","उत्पत्तिरहित"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"6.5.7","page":"0230","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अस्त्र आस्रश्च पुंलिंगौ क्लेशे क्ली रुधिरेऽश्रुणि ।","आद्यो मुख्ये धातृपूर्वेष्वामोऽपक्वेऽपि रुज्यपि ॥ ७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.6.5.7","meanings":["मुख्य","धातृ","पूर्व"]}],"truncated":false,"source":"Vidyāsthāna Kośa, https://kosha.sanskrit.site"}