{"stem":"उपसर्ग","iast":"upasarga","found":true,"koshas":15,"places":[{"kosha":"ABCH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणि","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇi","ref":"2.37","page":"9","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["उपलिङ्गं त्वरिष्टं स्यादुपसर्ग उपद्रवः ॥ १२५ ॥","अजन्यमीतिरुत्पातो वह्न्युत्पात उपाहितः ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ABCH#ABCH.2.0.37","synonyms":["उपलिङ्ग","अरिष्ट","उपद्रव","अजन्य","ईति","उत्पात","वह्न्युत्पात","उपाहित"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"2.8.181","page":null,"kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["अजन्यं क्लीबमुत्पात उपसर्गः समं त्रयम् ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.2.8.181","synonyms":["अजन्य","उत्पात"]},{"kosha":"ARMH","kosha_title":"हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला)","kosha_latn":"Abhidhānaratnamālā (Halāyudha)","ref":"1.127","page":"0016","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["उपलिङ्गमरिष्टं स्यादुपसर्ग उपद्रवस्तथोत्पातः ।","ईतिरजन्यं च बुधैर्डमरो डिम्बश्च विप्लवः कथितः ॥ १२७ ॥"],"metre":"giti","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ARMH#ARMH.1.0.127","synonyms":["उपलिङ्ग","अरिष्ट","उपद्रव","उत्पात","ईति","अजन्य","डमर","डिम्ब","विप्लव"]},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"3.2.11","page":"0023","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अपवर्गः फलप्राप्तौ क्रियान्ते त्यागमोक्षयोः ।","उपसर्गो भवेद्व्याधिरुपसर्ग उपप्लवः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.3.2.11","meanings":["व्याधि","उपप्लव"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"1.6.361","page":"0129","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["अजन्यमस्त्री चोत्पात उपसर्गोऽथ कश्मलम् ।","मूर्छा मोहोथ विजयोऽभ्यवस्कन्दनमित्यपि ॥ ३६१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.1.6.361","synonyms":["अजन्य","उत्पात","कश्मल","मूर्छा","मोह","विजय","अभ्यवस्कन्दन"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"2.3.223","page":"0404","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":true,"verse":["उपाद्रागः प्लवो रक्तो द्रवः सर्गस्तथाऽऽहितः ।","उपरागः स्त्रियामीतिर्ग्रहो ना ग्रहणं च षण् ॥ २२३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.2.3.223","synonyms":["उपराग","उपप्लव","उपरक्त","उपद्रव","उपाहित","ईति","ग्रह","ग्रहण"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"1.3.41","page":"0030","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["उपप्लवो ग्रहश्चोपरागो ग्रहणमित्यपि ।","उत्पातस्तूपसर्गोपद्रवाविति स्त्रियां न तु ॥ ४१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 3 वि (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.1.3.37","synonyms":["उपप्लव","ग्रह","उपराग","ग्रहण","उत्पात","उपद्रव"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.3.29","page":"0169","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["त्यागे मोक्षे कर्मसमाप्तावपवर्गः","साफल्येऽथ प्रादिषु रोगेऽप्युपसर्गः ।","संघे संयोगे च समायोग इहार्थे","शापाक्रोशस्याभिभवेष्व[प्य]भिषङ्गः ॥ २९ ॥"],"metre":"mattamayura","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.3.39","meanings":["प्रादि","रोग"]},{"kosha":"LVVV","kosha_title":"लिङ्गविशेषविधि","kosha_latn":"Liṅgaviśeṣavidhi","ref":"86","page":"0022","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["केयूरादीनि नपुंसके जानीहि । इदं केयूरं बाहुभूषणम् । इदं तरलमलङ्कारः । तूर्यं वादित्रम् । अङ्गदं बाहुभूषणम् । गवाक्षशब्दं पुंसि विद्याज्जानीयात् । यथा अयं गवाक्षो वातायनः । एते शब्दाः स्त्रियां भवन्ति । इयं श्यामा स्त्री । भुशुण्डी आयुधम् । भाण्डी भिण्डिपालः ।","भवतोऽपजनोपपदावङ्गपदौ पुंसि नित्यमिननिच्च ।","रक्षणकोष्ठभ्रेषाश्च सह निपातोपसर्गाभ्याम् ॥ ८६ ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/LVVV#LVVV.0.0.89","synonyms":["अपाङ्ग","जनपद","रक्षण","कोष्ठ","भ्रेष","निपात"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"6.42","page":"0010","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["उपसर्गः क्रियायुक्तप्रादौ संसर्ग एव च ।","उत्पाते चाप्यथोत्पाते ग्रहणे चन्द्रसूर्ययोः ॥ ४२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.6.0.99","meanings":["प्रादि","संसर्ग","उत्पात"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"6.97","page":"0034","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["लिङ्गार्थौ पूर्ववज्ज्ञेयावुपसर्गस्तु ना बुधैः ।","डमरेऽपि क्रियायुक्तपादिप्रभृतिषु स्मृतः ॥ ९७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.6.0.362","meanings":["डमर","क्रियायुक्तप्रादि"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"6.98","page":"0034","kind":"head","gender":null,"doubtful":true,"verse":["संसर्गे च समासार्थलिङ्गाद्यस्यापि पूर्ववत् ।","उपप्लवस्तु डमरे राहौ चान्यत् तु पूर्ववत् ॥ ९८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.6.0.363","meanings":["संसर्ग"]},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"5.3.75","page":"0170","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["उपसर्गस्तु रोगे स्यात्प्राद्युपद्रवयोरपि ।","उपरागस्तमोग्रस्तचन्द्रभास्करमण्डले ॥ ७५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.5.3.14","meanings":["रोग","प्रादि","उपद्रव"]},{"kosha":"PSRD","kosha_title":"पर्यायशब्दरत्न","kosha_latn":"Paryāyaśabdaratna","ref":"2.390","page":"0075","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["बलात्कारे हरः(ठः?) सायः प्रसभः(भं?) प्रसरोऽपि च ।","उत्पाते ता(चो?)पसर्गः स्यादजन्यं जन्यमित्यपि ॥ ३९० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PSRD#PSRD.2.0.390","synonyms":["हर","साय","प्रसभ","प्रसर","अजन्य","जन्य"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"3.118","page":"0018","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["उपसर्गस्त्वरिष्टं स्यादुपलिङ्गमुपद्रवः ॥ ११८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.3.0.57","synonyms":["अरिष्ट","उपलिङ्ग","उपद्रव"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"3.6.385","page":"0136","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["पूर्वं स्खलनमप्युक्तं नाड्यादौ धैर्य्यविच्युतेः ।","उत्पात उपसर्गः स्यादजन्यमपि न द्वयोः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.3.6.385","synonyms":["उत्पात","अजन्य"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.3.54","page":"0194","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["तथा विधुन्तुदे चैव ग्रहणे चन्द्रसूर्ययोः ।","उपसर्गो रोगभेदे प्राणिषु स्यादुपप्लवे ।","कटभङ्गः शस्यहस्तछेदे चैव नृपात्यये ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.3.54","meanings":["रोगभेद","उपप्लव"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"1.9.293","page":"0039","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["उत्पातो पप्लवारिष्टोपसर्गा उपलिङ्गकम् ।","अजन्यमीतिरित्येते शब्दाः सप्त समार्थकाः ॥ २९३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.1.9.30","synonyms":["उत्पात","उपप्लव","अरिष्ट","उपलिङ्गक","अजन्य","ईति"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"4.1.1875","page":"0229","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["इला तु तासु सार्घ्यासु स्यादिष्टिर्यजनेच्छयोः ।","सुत्रामसूर्ययोरिन्द्र ईतिः क्लेशोपसर्गयोः ॥ १८७५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.4.1.16","head":"ईति"},{"kosha":"TNTR","kosha_title":"तन्त्राभिधान","kosha_latn":"Tantrābhidhāna","ref":"3.34","page":"0026","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["ष-कारः कीर्त्यते श्रेष्ठे षूश्च गर्भविमोचने ।","उपसर्गे परोक्षे च ष-कारः परिकीर्त्तितः ॥ ३४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/TNTR#TNTR.3.0.34","head":"ष"},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"3.6.190","page":"0098","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["उपलिंगं त्वरिष्टं स्यादजन्यं डिंबविप्लवौ ।","डमरोपप्लवोत्पाता उपसर्ग उपद्रवः ॥ १९० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.3.6.190","synonyms":["उपलिंग","अरिष्ट","अजन्य","डिंब","विप्लव","डमर","उपप्लव","उत्पात","उपद्रव"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"6.2.5","page":"0220","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अन्ने च स्यादथो ईतिरुपसर्गप्रवासयोः ।","ईहा तु लिप्सोद्यमयोरूतिः सूत्यभिरक्षयोः ॥ ५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.6.2.5","head":"ईति"}],"truncated":false,"source":"Vidyāsthāna Kośa, https://kosha.sanskrit.site"}