{"stem":"ऊषण","iast":"ūṣaṇa","found":true,"koshas":18,"places":[{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"2.9.62","page":null,"kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["मरीचं कोलकं कृष्णमूषणं धर्मपत्तनम् ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.2.9.62","synonyms":["मरीच","कोलक","कृष्ण","धर्मपत्तन"]},{"kosha":"ARMH","kosha_title":"हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला)","kosha_latn":"Abhidhānaratnamālā (Halāyudha)","ref":"2.616","page":"0069","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["आर्द्रकं शृङ्गवेरं स्यादजाजी जीरकः स्मृतः ।","वेल्लजं मरिचं प्रोक्तमूषणं च मनीषिभिः ॥ ६१६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ARMH#ARMH.2.0.462","synonyms":["आर्द्रक","शृङ्गवेर","अजाजी","जीरक","वेल्लज","मरिच"]},{"kosha":"BPNT","kosha_title":"बालप्रबोधिका","kosha_latn":"Bālaprabodhikā","ref":"13.275","page":"0091","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["मरिचञ्च शिलावृत्तामूषणं धर्मपट्टणम् ।","कटुत्रयं त्र्यूषणं च पद्मा तु चविकं चवी ॥ २७५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/BPNT#BPNT.13.0.18","synonyms":["मरिच","शिलावृत्ता","धर्मपट्टण","कटुत्रय","त्र्यूषण","पद्मा","चविक","चवी"]},{"kosha":"DDBM","kosha_title":"द्विरूपध्वनिसङ्ग्रह","kosha_latn":"Dvirūpadhvanisaṅgraha","ref":"233","page":"0073","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["उषणं स्यादूषणं च मरीचं मरिचं तथा ।","त्र्युषणं त्र्यूषणं चाहुस्त्रैफलां त्रिफलामपि ॥ २३३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DDBM#DDBM.0.0.233","synonyms":["उषण","मरीच","मरिच","त्र्युषण","त्र्यूषण","त्रैफला","त्रिफला"]},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"14.2.24","page":"0054","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["रमणं पटोलमूलं च रमणः कान्त इष्यते ।","ऊषणं मरिचे ख्यातमूषणा पिप्पली मता ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. None रमणं पटोलमूलं च (extra_in_pada)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.14.2.24","meanings":["मरिच"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"1.7.189","page":"0153","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["यवनेष्टं वृत्तफलं शाकाङ्गं धर्मपत्तनम् ।","वल्लीजमूषणं वीरं पलितं कटुकं च तत् ॥ १८९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 5 वृ (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.1.7.189","synonyms":["यवनेष्ट","वृत्तफल","शाकाङ्ग","धर्मपत्तन","वल्लीज","वीर","पलित","कटुक"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"1.5.49","page":"0058","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["लवणः स्यात्सर्वरसः * * पटुरथास्य मृट् (?) ।","कटूषण-कटोलाश्च मुखभेदी तु तिक्तकः ।","तीक्ष्णः क्षारश्च सकटु लवणात्मक उच्यते ।","तुबरस्तूबरश्चास्त्री कषायस्तद्वति त्रिषु ॥ ४९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.1.5.45","synonyms":["लवण","पटु","कटु","कटोल","मुखभेदिन्","तिक्तक","तीक्ष्ण","क्षार","तुबर","तूबर","कषाय"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"2.3.75","page":"0166","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["मरिचं यवनेष्टं स्यादुषणं तीक्ष्णमूषणम् ।","शिरोवृत्तं सुवृत्तं च कृष्णं कोलं च वेल्लजम् ॥ ७५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.2.3.383","synonyms":["मरिच","यवनेष्ट","उषण","तीक्ष्ण","शिरोवृत्त","सुवृत्त","कृष्ण","कोल","वेल्लज"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.15.26","page":"0197","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["याम्यायां दिशि यज्ञदानविधिषु स्त्री तत्प्रतिष्ठास्वथ","स्निग्धाकर्कशयोस्त्रये च मसृणोऽथ स्यात्क्षुमायां स्त्रियाम् ।","पुंसि द्वावुषणोषणौ रसभिदि स्त्रीत्वे कणायामिमौ","क्लीबे स्तो मरिचेऽथ पुंसि धिषणो वाचस्पतौ स्त्री धियि ।","रतपरिभवयोः स्याद्धर्षणं स्त्रीत्वसत्यां","नयनरुजि यमे स्याद्धर्षणो योगभेदे ।","हरणमपि विवाहस्वे भुजे स्याद्धृतौ च","श्रवणमपि हृतस्त्रि श्रोत्रतत्कर्मणोश्च ॥ २६ ॥"],"metre":"sardulavikridita","metre_status":"mixed","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.15.27","meanings":[]},{"kosha":"NGSH","kosha_title":"निघण्टुशेष","kosha_latn":"Nighaṇṭuśeṣa","ref":"3.304","page":"0165","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["यवनेष्टं शिरोवृत्तमूषणं कोलकं च तत् ।","पिप्पल्यां चपला कृष्णा वैदेही मागधी कणा ॥ ३०४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NGSH#NGSH.3.0.13","synonyms":["यवनेष्ट","शिरोवृत्त","कोलक","पिप्पली","चपला","कृष्णा","वैदेही","मागधी","कणा"]},{"kosha":"NGSH","kosha_title":"निघण्टुशेष","kosha_latn":"Nighaṇṭuśeṣa","ref":"3.306","page":"0166","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["सुमूलकं कोलमूलं कटुग्रन्थिकमोषणम् ।","चविकायां पुनश्चव्यं चवनं कोलवल्ल्यपि ॥ ३०६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NGSH#NGSH.3.0.15","synonyms":["सुमूलक","कोलमूल","कटुग्रन्थिक","चविका","चव्य","चवन","कोलवल्ली"]},{"kosha":"NMMB","kosha_title":"नाममालिका","kosha_latn":"Nāmamālikā","ref":"3.220","page":"0036","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["स्त्री शुण्ठिरूषणं विश्वभेषजं सिंहलं कटुः ।","पिप्पली मागधी शौण्डी ग्रन्थिनी तीक्ष्णतण्डुला ॥ २२० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NMMB#NMMB.3.0.220","synonyms":["शुण्ठि","विश्वभेषज","सिंहल","कटु","पिप्पली","मागधी","शौण्डी","ग्रन्थिनी","तीक्ष्णतण्डुला"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"4.280","page":"0071","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["ऊरुजस्तु द्वयोर्वैश्य ऊरुजाते पुनस्त्रिषु ।","ऊषणो ना कटुरसे विज्ञेयस्त्रि तु तद्वति ॥ २८० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.4.0.280","meanings":["कटुरस","तद्वत्"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"4.281","page":"0071","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["क्लीबं तु मरिचे शुण्ठावूषणाख्ये च कर्मणि ।","पिप्पल्यां तूषणा स्त्री स्यादूर्णायुस्तु द्वयोः क्रिमौ ॥ २८१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.4.0.281","meanings":["मरिच","शुण्ठी","ऊषणाख्यकर्मन्"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"4.1538","page":"0181","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["ऊषणे रभसः प्राह तस्य मूलं विचिन्त्यताम् ।","रोमशस्त्वृषिभेदे ना निम्बवृक्षेऽप्यथ द्वयोः ॥ १५३८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.4.0.1538","head":"रोषाण"},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"3.101","page":"0064","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["कृष्णा सा चासुरी प्रोक्ता मरिचं कोल्लकोषणे ।","वेल्लजं यवनेष्टं च कृष्णं स्याद्धार्मपत्तनम् ॥ १०१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.3.0.101","synonyms":["कृष्णा","आसुरी","मरिच","कोल्लक","वेल्लज","यवनेष्ट","कृष्ण","धार्मपत्तन"]},{"kosha":"PSRD","kosha_title":"पर्यायशब्दरत्न","kosha_latn":"Paryāyaśabdaratna","ref":"2.454","page":"0084","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["चुक्रा(क्रं?) च तिन्तिणीकं चाप्यथ वेल्लजमङ्कनम् ।","ऊषणं कोलकं धर्मवत्तनं मरिचे मतम् ॥ ४५४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PSRD#PSRD.2.0.454","synonyms":["चुक्र","तिन्तिणीक","वेल्लज","अङ्कन","कोलक","धर्मवत्तन","मरिच"]},{"kosha":"SKSD","kosha_title":"शिवकोष","kosha_latn":"Śivakoṣa","ref":"5.2.102","page":"0010","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["निकोचोऽङ्कोटके मुस्ते मरिचं क्लीबमूषणे ।","पुंसि जम्बीरशाके स्यान्मारीचं तीक्ष्णकोलयोः ॥ १०२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SKSD#SKSD.5.2.2","head":"मरिच"},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"4.630","page":"0082","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["मरीचं मरिचं कृष्णं धार्मपत्तनमूषणम् ॥ ६३० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.4.0.169","synonyms":["मरीच","मरिच","कृष्ण","धार्मपत्तन"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"3.7.75","page":"0142","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["उषणं स्यादूषणञ्च वल्लिजं कोलकञ्च तत् ।","स्याज्जीरो जीरकोऽजाजी जरणः स्त्रीकणापि च ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.3.7.75","synonyms":["उषण","वल्लिज","कोलक","जीर","जीरक","अजाजी","जरण","कणा"]},{"kosha":"SRSG","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"3.57","page":"0193","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["धनकोऽथ कोलके स्याद् मरीचं मरिचं तथा ।","ऊषणं ह्युषणं विश्वा शुण्ठी शुण्ठिश्च, पिप्पली ॥ ५७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 4 थ (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRSG#SRSG.3.0.57","synonyms":["धनक","मरीच","मरिच","उषण","विश्वा","शुण्ठी","शुण्ठि","पिप्पली"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"3.4.1453","page":"0176","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["कोलकं मरिचं कृष्णं धनं पत्तनमूषणम् ।","शुण्ठिर्महौषधं विश्वं नागरं विश्वभेषजम् ॥ १४५३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.3.4.60","synonyms":["कोलक","मरिच","कृष्ण","धन","पत्तन","शुण्ठि","महौषध","विश्व","नागर","विश्वभेषज"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"3.8.75","page":"0129","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["ओषध्यो जातिमात्रे स्युरजातौ सर्वमौषधम् ।","स्त्री शुण्ठिरूषणं विश्वभेषजं सिंहलं कटम् ॥ ७५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.3.8.75","synonyms":["ओषधि","औषध","शुण्ठि","विश्वभेषज","सिंहल","कट"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"5.3.26","page":"0198","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["अम्लस्तु पाचनः शुक्तो लवणस्तु पटुः सरः ।","ऊषणस्तु कटुस्तीक्ष्णस्तिक्तस्तु विसरः कटुः ॥ २६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.5.3.26","synonyms":["अम्ल","पाचन","शुक्त","लवण","पटु","सर","कटु","तीक्ष्ण","तिक्त","विसर"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"6.4.4","page":"0228","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["कटुस्तिक्ताप्रियाकार्यसुरभ्यूषणमत्सरे ।","क्रूरो भयंकरे क्रुद्धे नृशंसे कठिनोष्णयोः ॥ ४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.6.4.4","head":"कटु"}],"truncated":false,"source":"Vidyāsthāna Kośa, https://kosha.sanskrit.site"}