{"stem":"ऋजु","iast":"ṛju","found":true,"koshas":12,"places":[{"kosha":"ABCH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणि","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇi","ref":"3.375","page":"19","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["चितिचित्याचितास्तुल्या ऋजुस्तु प्राञ्जलोऽञ्जसः ॥ ३७५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ABCH#ABCH.3.0.41","synonyms":["चिति","चित्या","चिता","प्राञ्जल","अञ्जस"]},{"kosha":"ABCH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणि","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇi","ref":"6.107","page":"55","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["ऋजावजिह्मप्रगुणाववाग्रेऽवनतानते ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ABCH#ABCH.6.0.107","synonyms":["अजिह्म","प्रगुण","अवाग्र","अवनत","आनत"]},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"14.3.14","page":"0058","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["दक्षिणो दक्षे तद्भूते ऋजुच्छन्दानुवर्तिनोः ।","दक्षिणा यज्ञनिष्पत्तिदाने दिशि च कीर्तिता ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 5 क्षे (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.14.3.14","head":"दक्षिण"},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"1.9.55","page":"0220","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["स्याद्दैवतत्परोऽजिह्मः प्रगुणः प्राञ्जलोप्यृजुः ।","सरलः प्रोष्यः पथिकः समीचीनः समञ्जसः ॥ ५५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 5 ष्यः (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.1.9.55","synonyms":["दैवतत्पर","अजिह्म","प्रगुण","प्राञ्जल","सरल","प्रोष्य","पथिक","समीचीन","समञ्जस"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.15.48","page":"0201","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["जीर्णे वाच्यसमं पुराणमयुगे स्यात्पञ्चलक्ष्मण्यपि","ग्रन्थे भोगिकनायके क्षुरिणि ना ग्रामाधिपे ग्रामणीः ।","श्रेष्ठे च त्रितये स्त्रियां तु गदिता नील्यां च वारस्त्रियां","ग्राम्यायां च घृणौ तु[284a] पुंसि किरणो विक्षेपणे त्वन्तिमे ।","द्रुमभित्सेतुशालेषु वरणो नान्तिमे वृतौ ।","गुणिन्यृजौ च प्रगुणो रवणः शब्दने खरे ॥ ४८ ॥"],"metre":"sardulavikridita","metre_status":"mixed","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.15.47","head":"प्रगुण"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.5.53","page":"0047","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["त्रिस्त्वृजौ व्यञ्जके शुक्ले पेषण्यां तु स्त्रियामयम् ।","अभ्रिः स्त्री काष्ठकुद्दाले स्यात् कूपे तु पुमानयम् ॥ ५३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.5.53","head":"अञ्जि"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.5.117","page":"0053","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["ऋश्यः पुंस्यृषिभेदे स्यान्मृगजात्यन्तरे द्वयोः ।","ऋजुस्त्रिर्नायकेऽर्थे ना हिंस्रे त्वृष्वो महत्यपि ॥ ११७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.5.117","meanings":["नायक","हिंस्र"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.5.120","page":"0053","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["गभस्तिधाराधरयोर्ऋजुस्तु त्रिगुणे त्रिषु ।","अव्युत्पन्ने वररुचिः पुनर्विदुषि चाब्रवीत् ॥ १२० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.5.120","meanings":["त्रिगुण","अव्युत्पन्न","विदुष्"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.5.121","page":"0053","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अंशौ तु पुंसि तेनोक्त एतस्तु नरि कर्बुरे ।","गुणमात्रे तद्वति तु त्रिषु स्यादागतेऽप्यथ ॥ १२१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 5 त (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.5.121","meanings":["अंशु"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.5.1369","page":"0159","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["शुक्ले कृष्णेऽप्यृजौ वर्णद्वयैकवति तु त्रिषु ।","शिरिर्द्वयोर्व्यालमृगे शृणातौ तु पुमानयम् ॥ १३६९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.5.1369","head":"शिति"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"4.1534","page":"0181","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["स्यादृजौ शक्रचापे च तृणे च क्ली तु रोदनम् ।","रुदितेऽश्रुणि च स्त्री तु दुःस्पर्शे रोदनी स्मृता ॥ १५३४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.4.0.1534","head":"रोहित"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"4.1904","page":"0213","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["लोहभेदेऽथ सरलः पूतिकाष्ठाह्वयद्रुमे ।","पुमान् विदग्धे तु त्रि स्यादृजौ च प्रियवादिनि ॥ १९०४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.4.0.1904","head":"सरल"},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"3.344","page":"0094","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["अवक्रसरलौ तुल्यावृजुः प्रगुणसंगतः ।","कुटिलं वेल्लितं वक्रं भङ्गुरवृजिने समे ॥ ३४४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 2 ङ्गु (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.3.0.344","synonyms":["अवक्र","सरल","प्रगुण","कुटिल","वेल्लित","वक्र","भङ्गुर","वृजिन"]},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"4.41","page":"0106","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["ऋजूदारावपि प्रोक्तौ निकृतानृजुशठाः समाः ।","क्रूरे नृशंसनिस्त्रिंशपापा धूर्तस्तु वञ्जके ॥ ४१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 1 निकृ (split)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.4.0.41","synonyms":["उदार","निकृत","अनृजु","शट","क्रूर","नृशंस","निस्त्रिंश","पाप","धूर्त","वञ्जक"]},{"kosha":"PSRD","kosha_title":"पर्यायशब्दरत्न","kosha_latn":"Paryāyaśabdaratna","ref":"1.68","page":"0010","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["वाल्मीकं कठिनं शाम्बं लोहितं ऋजु मङ्गलम् ।","चाक्षुषं भासुरं मोक्षं तेजोमयमरिंदमम् ॥ ६८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PSRD#PSRD.1.0.68","synonyms":["वाल्मीक","कठिन","शाम्ब","लोहित","मङ्गल","चाक्षुष","भासुर","मोक्ष","तेजोमय","अरिंदम"]},{"kosha":"SNHK","kosha_title":"शारदीयाख्यनाममाला","kosha_latn":"Śāradīyākhyanāmamālā","ref":"3.5.93","page":"0043","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["विचालं त्वन्तरं मध्यमन्तरालं च मध्यमम् ।","अरालं कुटिलं वक्रं सरलं प्रगुणो ऋजु ॥ ९३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNHK#SNHK.3.5.24","synonyms":["विचाल","अन्तर","मध्य","अन्तराल","मध्यम","अराल","कुटिल","वक्र","सरल","प्रगुण"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"4.557","page":"0071","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["चितिश्चित्या चिता ज्ञेया ऋजुः स्यात् प्राञ्जलोऽञ्जसः ।","यक्षिणसरलो दाराः निवृतस्तु शठस्तथा ॥ ५५७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 3 ण (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.4.0.74","synonyms":["चिति","चित्या","चिता","प्राञ्जल","अञ्जस","सरल","निवृत","शठ"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"7.206","page":"0427","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["ऋजुः स्यात् सरलोऽजिह्मः प्रगुणोऽपि निगद्यते ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 2 व (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.7.0.206","synonyms":["सरल","अजिह्म","प्रगुण"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"3.6.1637","page":"0197","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["जिह्ममजिह्मप्रगुणावृजुरथ विकृतं करालविप्रकृते ।","भ्राजितभासितशोभितराजितविद्योतितं दीप्तम् ॥ १६३७ ॥"],"metre":"arya","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.3.6.67","synonyms":["जिह्म","अजिह्म","प्रगुण","विकृत","कराल","विप्रकृत","भ्राजित","भासित","शोभित","राजित","विद्योतित","दीप्त"]},{"kosha":"TSPD","kosha_title":"त्रिकाण्डशेष","kosha_latn":"Trikāṇḍaśeṣa","ref":"3.3.411","page":"0237","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["ऋजौ वृक्षे च सरलः सालो वरणसर्जयोः ।","हस्तिमल्लो गजास्ये च हेलाऽवज्ञाविलासयोः ॥ ४११ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/TSPD#TSPD.3.3.426","head":"सरल"},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"5.4.124","page":"0211","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["अरालं कुटिलं भुग्नमवक्रे प्रगुणोऽप्यृजुः ।","सत्वरं त्वरितं तूर्णमरं क्षिप्रं लघु द्रुतम् ॥ १२४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.5.4.124","synonyms":["अराल","कुटिल","भुग्न","प्रगुण","सत्वर","त्वरित","तूर्ण","अर","क्षिप्र","लघु","द्रुत"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"6.4.2","page":"0228","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["अन्यौ विभिन्नासदृशावार्यः साधुकुलीनयोः ।","आद्यमादिभवे भक्ष्येऽप्युत्पत्तिरहितेऽप्यृजुः ॥ २ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.6.4.2","synonyms":[]}],"truncated":false,"source":"Vidyāsthāna Kośa, https://kosha.sanskrit.site"}