{"stem":"कुल","iast":"kula","found":true,"koshas":19,"places":[{"kosha":"ABCH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणि","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇi","ref":"3.212","page":"23","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["कुल्यः कुलीनोऽभिजातः कौलेयकमहाकुलौ ॥ ५०२ ॥","जात्यो गोत्रं तु संतानोऽन्ववायोऽभिजनः कुलम् ।","अन्वयो जननं वंशः स्त्री नारी वनिता वधूः ॥ ५०३ ॥","वशा सीमन्तिनी वामा वर्णिनी महिलाबला ।","योषा योषिद्विशेषास्तु कान्ता भीरुर्नितम्बिनी ॥ ५०४ ॥","प्रमदा सुन्दरी रामा रमणी ललनाङ्गना ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ABCH#ABCH.3.0.212","synonyms":["कुल्य","कुलीन","अभिजात","कौलेयक","महाकुल","जात्य","गोत्र","संतान","अन्ववाय","अभिजन","अन्वय","जनन","वंश","स्त्री","नारी","वनिता","वधू","वशा","सीमन्तिनी","वामा","वर्णिनी","महिला","अबला","योषा","योषित्","कान्ता","भीरु","नितम्बिनी","प्रमदा","सुन्दरी","रामा","रमणी","ललना","अङ्गना"]},{"kosha":"ABCH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणि","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇi","ref":"4.1.79","page":"39","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["गेहभूर्वास्तु गेहे तु गृहं वेश्म निकेतनम् ॥ ९८९ ॥","मन्दिरं सदनं सद्म निकाय्यो भवनं कुटः ।","आलयो निलयः शाला सभोदवसितं कुलम् ॥ ९९० ॥","धिष्ण्यमावसथं स्थानं पस्त्यं संस्त्याय आश्रयः ।","ओको निवास आवासो वसतिः शरणं क्षयः ॥ ९९१ ॥","धामागारं निशान्तं च कुट्टिमं त्वस्य बद्धभूः ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ABCH#ABCH.4.1.79","synonyms":["गेहभू","वास्तु","गेह","गृह","वेश्मन्","निकेतन","मन्दिर","सदन","सद्मन्","निकाय्य","भवन","कुट","आलय","निलय","शाला","सभा","उदवसित","धिष्र्य","आवसथ","स्थान","पस्त्य","संस्त्याय","आश्रय","ओकस्","निवास","आवास","वसति","शरण","क्षय","धामन्","अगार","निशान्त","कुट्टिम"]},{"kosha":"ABCH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणि","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇi","ref":"6.60","page":"53","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["कुलं तेषां सजातीनां निकायस्तु सधर्मिणाम् ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ABCH#ABCH.6.0.60","synonyms":["निकाय"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"2.5.41","page":null,"kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["सजातीयैः कुलं यूथं तिरश्चां पुन्नपुंसकम् ॥ ४१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.2.5.58","synonyms":["यूथ"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"2.7.1","page":null,"kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["सन्ततिर्गोत्रजननकुलान्यभिजनान्वयौ ।","वंशोऽन्ववायः सन्तानो वर्णाः स्युर्ब्राह्मणादयः ॥ १ ॥","विप्रक्षत्रियविट्शूद्राश्चातुर्वर्ण्यमिति स्मृतम् ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.2.7.1","synonyms":["सन्तति","गोत्र","जनन","अभिजन","अन्वय","वंश","अन्ववाय","सन्तान","वर्ण","चातुर्वर्ण्य"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"3.3.108","page":null,"kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["कुलेऽप्यभिजनो जन्मभूम्यामप्यथ हायनाः ।","वर्षार्चिर्व्रीहिभेदाश्च चन्द्राग्न्यर्का विरोचनाः ॥ १०८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.3.3.206","head":"अभिजन"},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"3.3.233","page":null,"kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["प्रसूनं पुष्पफलयोर्निधनं कुलनाशयोः ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.3.3.233","head":"निधन"},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"3.3.388","page":null,"kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["कुलं गृहेऽपि तालाङ्के कुबेरे चैककुण्डलः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.3.3.388","meanings":["गृह"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"3.3.410","page":null,"kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["द्वौ राशी पुञ्जमेषाद्यौ द्वौ वंशौ कुलमस्करौ ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.3.3.410","head":"वंश"},{"kosha":"ARMH","kosha_title":"हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला)","kosha_latn":"Abhidhānaratnamālā (Halāyudha)","ref":"2.291","page":"0035","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["आवासावसथं गृहं च भवनं स्थानं निशान्तं कुलं,","संस्त्यायो निलयो निकाय्यमुटजं गेहं कुटं मन्दिरम् ।","धिष्ण्यं धाम निकेतनं च सदनं पस्त्यं च वास्तु क्षयः","शाला वेश्म निवेशनोदवसिते प्रोक्ते च सद्मौकसी ॥ २९१ ॥"],"metre":"sardulavikridita","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ARMH#ARMH.2.0.136","synonyms":["आवास","आवसथ","गृह","भवन","स्थान","निशान्त","संस्त्याय","निलय","निकाय्य","उटज","गेह","कुट","मन्दिर","धिष्र्य","धामन्","निकेतन","सदन","पस्त्य","वास्तु","क्षय","शाला","वेश्मन्","निवेशन","उदवसित","सद्मन्","ओकस्"]},{"kosha":"ARMH","kosha_title":"हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला)","kosha_latn":"Abhidhānaratnamālā (Halāyudha)","ref":"2.396","page":"0046","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["अन्ववायोऽन्वयो वंशो गोत्रं चाभिजनः कुलम् ।","चरित्रं चरितं शीलं चारित्रं च समं स्मृतम् ॥ ३९६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ARMH#ARMH.2.0.241","synonyms":["अन्ववाय","अन्वय","वंश","गोत्र","अभिजन","चरित्र","चरित","शील","चारित्र"]},{"kosha":"ARMH","kosha_title":"हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला)","kosha_latn":"Abhidhānaratnamālā (Halāyudha)","ref":"4.686","page":"0079","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["निकरनिकायनिवहविसरव्रजपुञ्जसमूहसञ्चयाः,","समुदयसार्थयूथनिकुरम्बकदम्बकपूगराशयः ।","चयसमवायवृन्दसन्दोहसमाजवितानसंहति-","प्रकरघनौघसंघसंघातव्रातकुलोत्कराः स्मृताः ॥ ६८६ ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ARMH#ARMH.4.0.1","synonyms":["निकर","निकाय","निवह","विसर","व्रज","पुञ्ज","समूह","सञ्चय","समुदय","सार्थ","यूथ","निकुरम्ब","कदम्बक","पूग","राशि","चय","समवाय","वृन्द","सन्दोह","समाज","वितान","संहति","प्रकर","घन","ओघ","संघ","संघात","व्रात","उत्कर"]},{"kosha":"DDBM","kosha_title":"द्विरूपध्वनिसङ्ग्रह","kosha_latn":"Dvirūpadhvanisaṅgraha","ref":"138","page":"0065","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["पटोलिका पटोली स्यात् कूलकं कुलकं कुलम् ।","तुम्बिस्तुम्बी च तुम्बश्च तुम्बकश्च समा अमी ॥ १३८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DDBM#DDBM.0.0.138","synonyms":["पटोलिका","पटोली","कूलक","कुलक","तुम्बि","तुम्बी","तुम्ब","तुम्बक"]},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"1.1.6","page":"0003","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["आनकः पटहे भेर्यां सायकः शरखड्गयोः ।","अनूकं च कुले शीले अनीकं मृधसैन्ययोः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.1.1.6","head":"अनूक"},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"19.1.11","page":"0106","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["दंशनं कवचे दंशे गहनं गह्वरे वने ।","अवनं रक्षणे प्रीतौ निधनं कुलनाशयोः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.19.1.11","head":"निधन"},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"26.3.5","page":"0179","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["गोत्रा विश्वंभरा ज्ञेया गोत्रा गोनिकुरुम्बकम् ।","नाम गोत्रं कुलं गोत्रं गोत्रश्च धरणीधरः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.26.3.5","head":"गोत्र"},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"27.2.2","page":"0190","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["कुलं सजातीयगणे गोत्रे जनपदे गृहे ।","पुलं विपुलमाख्यातं पुलः पुलक इष्यते ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.27.2.2","meanings":["सजातीयगण","गोत्र","जनपद","गृह"]},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"29.3.5","page":"0215","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["वंशः संघे कुले वेणौ वाद्यभाण्डे विशेषतः ।","नासाविवरदेशे च पृष्ठमध्यास्थि च स्मृतम् ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.29.3.5","head":"वंश"},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"1.3.35","page":"0012","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["निशान्तं धाम शरणं कुलं गेहं निकेतनम् ।","अगारं चोदवसितमागारं चाधिवासनम् ॥ ३५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.1.3.35","synonyms":["निशान्त","धामन्","शरण","गेह","निकेतन","अगार","उदवसित","आगार","अधिवासन"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"1.4.128","page":"0034","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["क्लीबे वपुः संहननं पुद्गलं वर्ष्म मूर्त्तिमत् ।","पुरं षडङ्गं करणं सूत्रशाखं शितं कुलम् ॥ १२८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.1.4.128","synonyms":["वपुस्","संहनन","पुद्गल","वर्ष्मन्","मूर्तिमत्","पुर","षडङ्ग","करण","सूत्रशाख","शित"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"1.5.4","page":"0069","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["कुलं तु गोत्रं जननं क्लीबे स्त्री सन्ततिः पुमान् ।","वंशोन्ववायः सन्तानोऽन्वयो वर्णचतुष्टयी ॥ ४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.1.5.4","synonyms":["गोत्र","जनन","सन्तति","वंश","अन्ववाय","सन्तान","अन्वय","वर्णचतुष्टयी"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"2.1.34","page":"0122","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["आगारं स्यादुदवसितमगारं गृहं चोक्तमोको","वस्त्यं पस्त्यं सदन-शरणे सादनं धाम धामम् ।","धिष्ण्यं धर्त्रं विशिपकुलयुक् समवाश्रं च (?) घरं स्याद्--","वेश्याथास्मिन्मणिविरचिते न स्त्रियां कुट्टिमः स्यात् ॥ ३४ ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[{"rule":"metre","found":"mandakranta · pāda 1 syl. None आगारं स्यादुदवसितमगारं गृहं चोक्तमोको (extra_in_pada)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.2.1.34","synonyms":["आगार","उदवसित","अगार","गृह","ओकस्","वस्त्य","पस्त्य","सदन","शरण","सादन","धामन्","धाम","धिष्र्य","धर्त्र","विशिप","समवाश्र","घर","वेश्मन्","कुट्टिम"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"2.3.25","page":"0200","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["कुलं सजातिभिर्यूथं तिरश्चां पुंनपुंसकम् ।","समजस्तु पशूनां स्यात्समाजस्त्वन्यदेहिनाम् ॥ २५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.2.3.792","synonyms":["यूथ","समज","समाज"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"2.3.1","page":"0231","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["वंशोऽन्ववायः संतानोऽन्वयश्चाभिजनः कुलम् ।","गोत्रं च जननं जातिः संततिश्च समार्थकाः ॥ १ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.2.3.1105","synonyms":["वंश","अन्ववाय","संतान","अन्वय","अभिजन","गोत्र","जनन","जाति","संतति"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.1.82","page":"0147","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["नालीकं कमलगणेऽन्तिमेऽथ बाणे","ना शिल्पिन्यथ[253b]कुलशीलयोरनूकम् ।","पुंसि स्याद्गतजननेऽथ वासवे स्या-","द्घूके स्यादपि कुरुवीरकेऽप्युलूकः ॥ ८२ ॥"],"metre":"praharsini","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.1.81","head":"अनूक"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.21.17","page":"0249","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["कुले विनाशे प्रधनं तु युद्धे","स्यादारुणेऽथो पवनोऽनिले स्यात् ।","कुलालपाकस्थलवल्लयोश्च","बीजाहितौ स्याद्वपनं च वापे ॥ १७ ॥"],"metre":"upajati","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.21.38","head":"निधन"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.21.34","page":"0252","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["सुरद्रुमापत्यकुलेषु तत्यां","संतान उक्तोऽथ वितानमस्त्री ।","उल्लोचके यज्ञविधानतत्यो-","र्भेदे तु तुच्छे परवत्प्रदिष्टम् ॥ ३४ ॥"],"metre":"upajati","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.21.55","head":"संतान"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.26.80","page":"0298","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["वक्तव्यमाहुः स्ववशे च गर्ह्येऽ-","न्वयस्तु सम्बन्धकुलाभिधायाम् ।","पुरद्रुमः स्यात्खगभिज्जटायु-","रूर्णायु[रु]रभ्र[स्य]कुथेऽप्युरभ्रे ॥ ८० ॥"],"metre":"upajati","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"upajati · pāda 2 syl. None रूर्णायु[रु]रभ्र[स्य]कुथेऽप्युरभ्रे (extra_in_pada)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.26.81","head":"अन्वय"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.27.25","page":"0306","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["गोत्रो धरे स्याद्भुवि गोसमूहे","स्त्रियामथान्त्ये कुलनामहृत्सु ।","क्षे[46b]त्रे वने वर्त्मनि तद्वदेव","संभावनीयस्य च बोधनेऽपि ॥ २५ ॥"],"metre":"upajati","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.27.34","head":"गोत्र"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.28.55","page":"0338","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["विशेष्यवत्स्याद्विपुले कुलं तु","देशे गृहे गोत्रशरीरयोश्च ।","तथा सजातीयगणेऽथ कालो","मृत्यौ कृतान्ते समये च कृष्णे ॥ ५५ ॥"],"metre":"upajati","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.28.11","meanings":["देश","गृह","गोत्र","शरीर","सजातीयगण"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.30.9","page":"0366","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["पशुर्मृगादौ प्रमथे च मेषे","तिर्यक्षु सर्वेष्वसुमत्सु पुंसि ।","वेषोऽपि दुःखव्यवसाययोस्तु","क्लेशोऽपि रागादिषु संप्रदिष्टः ।","वंशस्तु पृष्ठावयवे च वेणौ","कुले च वर्गेऽप्यथ दंश आद्ये ॥ ९ ॥"],"metre":"upajati","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.30.8","head":"वंश"},{"kosha":"LVVV","kosha_title":"लिङ्गविशेषविधि","kosha_latn":"Liṅgaviśeṣavidhi","ref":"33","page":"0010","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["छायादयः शब्दाः स्त्रियां स्युर्भवेयुरित्यर्थः । यथा छाया वृक्षादेः प्रतिबिम्बः । सुरा मदिरा । निशा रात्रिः । वालुका सिकता । चमूः सेना । कन्था प्रसिद्धा । इरा जलभूमिः । एते शब्दाः स्त्रीलिङ्गे भवन्ति । यथा इयमापत् व्यसनम् । संपद्धनम् । विपत् दुःखम् । प्रतिपत्तिथिविशेषः । समित्काष्ठम् । विप्रुट् बिन्दुः ।","कुशकूबरकुञ्जाङ्कुरकुठारकुन्दकुतुपा हि पुंस्युक्ताः ।","कुलकूलकुङ्कुमानि तु नपुंसान्येव जानीयात् ॥ ३३ ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/LVVV#LVVV.0.0.36","synonyms":["कुश","कूबर","कुञ्ज","अङ्कुर","कुठार","कुन्द","कुतुप","कूल","कुङ्कुम"]},{"kosha":"NGSH","kosha_title":"निघण्टुशेष","kosha_latn":"Nighaṇṭuśeṣa","ref":"2.289","page":"0157","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["शिवमल्ल्यां पाशुपतः सुव्रतो वसुको बुकः ।","कुलपुष्पः किण्वमूलः पाण्डुराङ्गः प्रियः कुलः ॥ २८९ ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 5 पा (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NGSH#NGSH.2.0.106","synonyms":["पाशुपत","सुव्रत","वसुक","बुक","कुलपुष्प","किण्वमूल","पाण्डुराङ्ग","प्रिय"]},{"kosha":"NMMD","kosha_title":"नाममाला","kosha_latn":"Nāmamālā (Dhanañjaya)","ref":"124","page":"0062","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["तारुण्यं यौवनं चान्त्यो वार्द्धीनः स्थविरो मतः ।","वंशोऽन्वयोऽन्ववायः स्यादाम्नायः संततिः कुलम् ॥ १२४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NMMD#NMMD.0.0.124","synonyms":["तारुण्य","यौवन","वार्धीन","स्थविर","वंश","अन्वय","अन्ववाय","आम्नाय","संतति"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.5.226","page":"0062","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["भार्यायां स्त्री नपि त्वे(न?त)दृषीणां जलतर्पणे ।","कुलं वंशे सजातीयगणे च स्यान्निकेतने ॥ २२६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. None भार्यायां स्त्री नपि त्वे (missing_in_pada)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.5.226","meanings":["वंश","सजातीयगण","निकेतन"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.5.368","page":"0074","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अङ्गयोरुभयोः स्यात् तु त्रिषु रङ्गोपजीविनि ।","गोत्रो ना भूधरे मेघे क्ली तु नाम्नि कुले बले ॥ ३६८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.5.368","head":"गोत्र"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.5.1183","page":"0144","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["वंशः पृष्ठास्थ्नि गेहोर्ध्वकाष्ठे वेणौ गणे कुले ।","नासोर्ध्वास्थ्नीक्षुभेदे च वंशवाद्ये तु सा स्त्रियाम् ॥ ११८३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.5.1183","head":"वंश"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"3.2.223","page":"0030","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["प्रदेशे फलकादीनां ग्रहणार्थे परैः पुनः ।","मुष्टिमात्रेऽथ सन्तानः कल्पवृक्षान्तरे कुले ॥ २२३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.3.2.223","head":"सन्तान"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"3.3.35","page":"0035","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अश्वचर्मणि तु प्राह रभसोऽथ जनित्ववाक् ।","कुले द्यावापृथिव्योश्च मातापित्रोश्च कीर्तिता ॥ ३५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.3.3.35","head":"जनित्र"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"4.782","page":"0115","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["उत्पादके तु त्रिषु स क्लीबं तु जननं कुले ।","उत्पत्तौ च स्त्रियां त्वेषा जननी मातरि स्मृता ॥ ७८२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.4.0.782","head":"जनन"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"4.1020","page":"0136","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["कुले नाशे सामभक्तौ पञ्चम्यामथ भेद्यवत् ।","न्यस्ते निसृष्टः स्त्री तु स्यान्निसृष्टा कन्यकान्तरे ॥ १०२० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.4.0.1020","head":"निधन"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"6.6","page":"0007","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["कुले त्वभिजनो जन्मभूमौ चाभिषवः पुनः ।","सवने मद्यसन्धाने (स्नाने चाथाभियो)गवाक् ॥ ६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.6.0.63","head":"अभिजन"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"6.3","page":"0025","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["तृणजातिविशेषे च वर्षे रोधसि वाससि ।","केचिच्चुल्ल्यां महाभ्राष्ट्रेऽप्याहुरन्ये कुलेऽपि च ॥ ३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.6.0.269","head":"अंबरीष"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"7.10","page":"0091","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["ग्रामण्यां च कुलेऽथ स्याद् गुणसामान्यमित्यदः ।","साङ्ख्यतत्त्वे प्रधानाख्ये गुणशब्दार्थवस्तुनः ॥ १० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.7.0.43","head":"ग्रामणीकुल"},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"2.272","page":"0038","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["अगारं शरणं पस्त्यं संस्त्यायावसथावपि ।","स्थानौकसी गृहा भूम्नि क्षयकूटौ तथा कुलम् ॥ २७२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.2.0.272","synonyms":["अगार","शरण","पस्त्य","संस्त्याय","आवसथ","स्थान","ओकस्","गृह","क्षय","कूट"]},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"3.306","page":"0090","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["प्राणिनां संघसार्थौ तु निकायस्तुल्यधर्मिणाम् ।","सजातीनां कुलं चैव वर्गः स्यात्सदृशां पुनः ॥ ३०६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.3.0.306","synonyms":["संघ","सार्थ","निकाय","वर्ग"]},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"4.169","page":"0122","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["अन्ववायः कुलं गोत्रं संतानो जननं तथा ।","अन्वयोऽभिजनश्चापि वंशो नार्यां वधूर्वशा ॥ १६९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.4.0.169","synonyms":["अन्ववाय","गोत्र","संतान","जनन","अन्वय","अभिजन","वंश","वधू","वशा"]},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"5.7.104","page":"0174","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["करो मेघोपले रश्मौ शुण्डायां हस्तिनोऽपि च ।","हस्तेऽप्यथ कुलं देहे गेहे शातिचये चये ॥ १०४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.5.7.22","meanings":["देह","गेह","जाति","चय"]},{"kosha":"PTVD","kosha_title":"पञ्चतत्त्वप्रकाश","kosha_latn":"Pañcatattvaprakāśa","ref":"1.1.39","page":"0003","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["गृहिणी गेहिनी दाराः पुरन्ध्री रमणीकुलम् ।","प्रेमा मदयिनी कुल्या सुन्दरी स्वा नितम्बिनी ॥ ३९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PTVD#PTVD.1.1.38","synonyms":["गृहिणी","गेहिनी","दार","पुरन्ध्री","रमणी","प्रेमा","मदयिनी","कुल्या","सुन्दरी","स्वा","नितम्बिनी"]},{"kosha":"SNHK","kosha_title":"शारदीयाख्यनाममाला","kosha_latn":"Śāradīyākhyanāmamālā","ref":"2.1.15","page":"0021","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["वंशोऽन्वयः कुलं गोत्रं जननाभिजने अपि ।","सती पतिव्रता साध्वी दासी चेटी च चेटिका ॥ १५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNHK#SNHK.2.1.15","synonyms":["वंश","अन्वय","गोत्र","जनन","अभिजन","सती","पतिव्रता","साध्वी","दासी","चेटी","चेटिका"]},{"kosha":"SNHK","kosha_title":"शारदीयाख्यनाममाला","kosha_latn":"Śāradīyākhyanāmamālā","ref":"3.5.87","page":"0043","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["राशिः पुञ्जोत्करौ कूटं जातं यूथं भरः कुलम् ।","ग्रामो वर्गः समाहारो निकायो निचयोऽपि च ॥ ८७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNHK#SNHK.3.5.18","synonyms":["राशि","पुञ्ज","उत्कर","कूट","जात","यूथ","भर","ग्राम","वर्ग","समाहार","निकाय","निचय"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"4.785","page":"0113","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["गोत्रं वंशोऽन्ववायश्च सन्तानोऽभिजनः कुलम् ।","जननमन्वयश्चापि सन्ततिश्चापि कथ्यते ॥ ७८५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 3 न (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.4.0.424","synonyms":["गोत्र","वंश","अन्ववाय","सन्तान","अभिजन","जनन","अन्वय","सन्तति"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"5.1.1699","page":"0273","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["ओकश्च धाम धामञ्च शाला कुलं तथा कुटः ।","नामान्येतानि कथ्यन्ते गृहस्य साक्षरैः किल ॥ १६९९ ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 3 कु (sub) pāda 4 syl. 3 स्य (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.5.1.139","synonyms":["ओकस्","धामन्","शाला","कुट"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"5.2.1878","page":"0306","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["कुलं कच्छः प्रपातश्च रोधः प्रतीरमित्यपि ।","तटं तीरं च विज्ञेयं नद्युदध्योस्तटं सदा ॥ १८७८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 3 प्र (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.5.2.29","synonyms":["कच्छ","प्रपात","रोधस्","प्रतीर","तट","तीर"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"7.2566","page":"0415","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["खगव्राते तु यूथं स्यात् सङ्घः सार्थश्च देहिनाम् ।","सजातीनां कुलं तेषां निकायस्तु सधर्मिणाम् ॥ २५६६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.7.0.106","synonyms":["यूथ","सङ्घ","सार्थ","निकाय"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"3.5.107","page":"0089","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["वर्गः समानार्थगणैर्घटासार्थो तु जन्तुभिः ।","कुलं सजातीयगणैः यूथं तिर्यग्गणैरपि ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.3.5.107","synonyms":["वर्ग","घटा","सार्थ","यूथ"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"3.5.265","page":"0100","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["क्षेत्रं तलुः कुलं पिण्डं कन्धं स्कन्धं कलेवरम् ।","द्वेऽस्त्रियौ कायदेहौ च तनूर्मूर्तिस्तनुः स्त्रियः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.3.5.265","synonyms":["क्षेत्र","तलु","पिण्ड","कन्ध","स्कन्ध","कलेवर","काय","देह","तनू","मूर्ति","तनु"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"3.6.1","page":"0111","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["वंशाभिजननसन्ताना अन्ववायोऽन्वयः कुलम् ।","सन्ततिर्जननं गोत्रं नवैते वंशमात्रके ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. None वंशाभिजननसन्ताना (extra_in_pada)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.3.6.1","synonyms":["वंश","अभिजनन","सन्तान","अन्ववाय","अन्वय","सन्तति","जनन","गोत्र"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"3.6.2","page":"0111","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["कुलं गोत्रं सगोत्रञ्च तुल्यगोत्रे निगद्यते ।","ब्राह्मणो क्षत्रियो वैश्यः शूद्रो वर्णश्चतुष्टयः ।","वंशो वीज्यः कौलकेयः कुलजः कुलसम्भवः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.3.6.2","synonyms":["गोत्र","सगोत्र","ब्राह्मण","क्षत्रिय","वैश्य","शूद्र","वंश्य","वीज्य","कौलकेय","कुलज","कुलसम्भव"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.1.26","page":"0178","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अलकश्चुर्णकेशे स्यात् धनाधीशपुरि स्त्रियाम् ।","अनूको ना कुले शीले सुगते गतजन्मनि ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.1.26","head":"अनूक"},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.20.57","page":"0238","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["तोदनं व्यथने तोत्रे दंशनं वर्मदंशयोः ।","दर्शनं दर्पणे शास्त्रे नयनस्वप्नबुद्धिषु ॥","दमनः कुसुमे वीरे उपशान्तेऽपि कुत्रचित् ।","दशनः शिखरे दन्ते कवचे तु नपुंसकम् ॥","दहनो दुष्टचेष्टाग्निभल्लाते चित्रकेऽपि च ।","दृशानं तेजसि क्लीबं स्यात्पुमांस्तु विरोचने ॥","देवनन्तु जिगीषायां स्यात्क्रीडाव्यवहारयोः ।","अक्षेषु देवनः पुंसि सेवायामपि देवना ॥","ध्वजी रथे च भूदेवे भये सर्पे धराधरे ।","धन्वी ककुभवृक्षे स्यादर्जुने च धनुर्धरे ॥","धन्व क्लीबे स्थले चापे धन्वा ना मरुदेशके ।","धमनो नालभेदे भस्त्राध्मापकक्रूरयोस्त्रिषु ॥","धमनी च शिराहट्टविलासिन्योरपि स्त्रियाम् ।","धावनन्तु गतौ शुद्धै पृश्नीपर्ण्यान्तु धावनी ॥","धाम गेहे तनौ रश्मौ स्थाने प्रभावजन्मनोः ।","नन्दनं वासवोद्यानं पुमानात्यजहर्षयोः ॥","नन्दी हरद्वारपाले कन्दवाले वटद्रुमे ।","नन्दिन्युमाधेनुभेदगङ्गाननान्दृषु स्त्रियाम् ॥","नलिन्याकाशगङ्गायां पद्मिन्यां कमलाकरे ।","अम्भोरुहे तु न पुमान् नीलिकायां नपुंसकम् ॥","निदानं वत्सदामादिकारणे क्षयकारणे ।","निधनं नाशकुलयोः प्रधनं युधि दारुणे ॥","पवनं स्यात्कुम्भकारपाकस्थाने नपुंसकम् ।","स्यात्पुमांस्तु जगत्प्राणे निष्पावे प्रयतेऽपि च ॥","प्रधानं प्रकृतिप्रज्ञामहामात्यपरात्मसु ।","एकत्वे चोत्तमे क्लीबं वाच्यलिङ्गन्तु कुत्रचित् ॥","पद्मिनी स्त्रीविशेषे स्यात्पद्मसङ्घे सरोऽम्बुजे ।","प्रसन्ना स्त्री सुरायां स्यात्सन्तुष्टामलयोस्त्रिषु ॥","प्रसूनं पुष्पफलयोः क्लीबं जाते तु वाच्यवत् ।","पत्री पत्ररथे श्येनेऽत्रिकाण्डे रथिके त्रिषु ॥","पर्व स्यादुत्सवे ग्रन्थौ प्रस्तावचिह्नभेदयोः ।","स्याद्दर्शप्रतिपत्सन्धौ विषुवत्प्रभृतिष्वपि ॥","पक्ष्मसूत्रांशमुद्रादिकिञ्जल्कनेत्ररोमसु ।","पाठीनः पाठके मीनभेदे च गुग्गुलुद्रुमे ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. None स्त्राध्मापकक्रूरयोस्त्रिषु (extra_in_pada)"},{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 3 प्र (sub)"},{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 4 syl. 3 न (sub)"},{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 3 व (sub)"},{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 3 ल्क (sub) pāda 4 syl. 3 च (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.20.57","head":"निधन"},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.20.104","page":"0243","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अथर्वनो द्वयोर्वेदे भूमिदेवे च पुंस्यपि ।","अभिजनं कुले ख्यातौ जन्मभूमौ कुलध्वजे ॥","आयोधनं क्लीबलिङ्गं भवेद्युद्धे वधेऽपि च ।","भवेदाकलनं काङ्क्षा परिसंख्यानबन्धने ॥","आतञ्चनं प्रतीवायाप्यायनजीवनेष्वपि ।","आराधनं तोषणे स्यात्संप्राप्तो पचनेऽपि च ॥","आच्छादनं पिधाने स्याद्वस्त्रेऽपि वृतिमात्रके ।","आक्रन्दनं शोचने च तिरस्कारणे(?)पि च ॥","आवेशनं शिल्पिगृहे भूतावेशप्रवेशयोः ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 3 ज (sub)"},{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 3 न (sub)"},{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 5 शो (merge)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.20.104","head":"अभिजन"},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.21.8","page":"0248","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["तापः कृच्छे च सन्तापे तापी नद्यन्तरे स्त्रियाम् ।","त्रपा स्त्री कुलटायाञ्च स्याल्लज्जाकुलकीर्तिषु ।","दर्पः पुमानहङ्कारे कस्तूर्यां दर्पकेऽपि च ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.21.8","head":"त्रपा"},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.27.10","page":"0265","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["त्रिलिङ्गं दुर्जरेत्यर्थे महत्यलघुनीत्यपि ।","गोत्रं कुलास्ययोर्गोत्रः शैले कुगव्ययोः स्त्रियाम् ॥","सम्भावनीयबोधे च विपिनच्छत्रवर्त्मसु ।","गौरं श्वेतेऽरुणे पीते विशुद्धेऽप्यभिधेयवत् ॥","क्लीबं पद्मकेशरे स्याच्चन्द्रसर्षपयोः पुमान् ।","गौरीभवानीवसुधाप्रियङ्गुरोचनासु च ॥","असञ्जातरजः कन्या वरुणाणी नदीषु च ।","घोरो भीमे महेशे च घस्त्रो दिवसहिंस्रयोः ॥","चरश्चारे द्यूतभेदे भौमे च जङ्गमे गमे ।","चन्द्रः सुधांशुकाम्पिल्लकर्पूरे काञ्चने जले ॥","चक्रमस्त्रे व्रजे सैन्ये रथाङ्गे राष्ट्रदम्भयोः ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 3 कु (sub)"},{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 4 द्म (sub) pāda 4 syl. 3 ङ्गु (sub)"},{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 3 च (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.27.10","head":"गोत्र"},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.28.8","page":"0277","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["कीला कफोणिघाते स्यात् कीलं रुग्मुष्टिघातयोः ।","कुलं गोत्रे जनपदे सजातीयगणे गृहे ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.28.8","meanings":["गोत्र","जनपद","सजातीयगण","गृह"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.28.9","page":"0277","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["देहे क्लीबं कष्टकार्या स्त्रियां कुलिरुदाहृता ।","खलं भूस्थानकल्लेषु वाच्यवत्क्रूरनीचयोः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.28.9","meanings":["देह"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.30.9","page":"0289","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["पांशुर्धूलिषु शय्यासु चिरसञ्चितगोमये ।","पशुर्मृगादौ प्रमथे देवे च प्राणिमात्रके ॥","पशुसन्दर्शनेऽपि स्यादव्ययं पश्वेति स्मृतम् ।","पशो ना बन्धने शस्त्रे छात्राद्यन्तश्च निन्दिते ॥","कर्णान्तः शोभनार्थे च केशान्तः संहतार्थके ।","पेशी स्त्री मांसपिण्ड्याञ्च मांसीखड्गपिधानयोः ॥","अण्डभेदे नदीभेदे पिशाचीराक्षसीभिदोः ।","वंशः कुले च पृष्ठांशे वर्गतेजनयोरपि ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 5 श्वे (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.30.9","head":"वंश"},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"2.5.828","page":"0105","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["व्रजपुञ्जौ निकुरुम्बं जालं पटलं कदम्बकं चक्रम् ।","वितानं मण्डलं चक्रवालं च वलयं कुलम् ॥ ८२८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.2.5.43","synonyms":["व्रज","पुञ्ज","निकुरुम्ब","जाल","पटल","कदम्बक","चक्र","वितान","मण्डल","चक्रवाल","वलय"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"2.5.830","page":"0105","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["तिरश्चां तु कुलं यूथमस्त्रियामथ जन्तुभिः ।","सजातीयैः सार्थवर्गौ कूटोऽस्त्री राशिरुत्करः ॥ ८३० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.2.5.45","synonyms":["यूथ","सार्थ","वर्ग","कूट","राशि","उत्कर"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"3.2.1169","page":"0144","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["अन्ववायोऽन्वयो वंशः संतानोऽभिजनः कुलम् ।","गोत्रं च संततिर्जात्यः कुलीनश्च महाकुलः ॥ ११६९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.3.2.1","synonyms":["अन्ववाय","अन्वय","वंश","संतान","अभिजन","गोत्र","संतति","जात्य","कुलीन","महाकुल"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"4.1.1910","page":"0233","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अभ्यन्तरेऽपवरके सुते केशान्तरस्रजि ।","गोत्रं नाम्नि कुले पुंसि शैले स्त्री भुवि गोगणे ॥ १९१० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.4.1.51","head":"गोत्र"},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"4.1.1992","page":"0242","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["चिह्नमेहनयोर्लिङ्गं वेषे बुद्ध्यादिसंगतौ ।","वंशः पृष्ठास्थ्नि नासोर्ध्वास्थ्नीक्षुभेदे कुले गणे ॥ १९९२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.4.1.133","head":"वंश"},{"kosha":"TSPD","kosha_title":"त्रिकाण्डशेष","kosha_latn":"Trikāṇḍaśeṣa","ref":"2.6.19","page":"0052","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["जिह्वामलं तु कुलुकं पिप्पिका दन्तजे मले ।","पिण्डोऽस्त्रियां कुलं क्षेत्रं शरीरं स्कन्धपञ्जरौ ॥ १९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/TSPD#TSPD.2.6.19","synonyms":["जिह्वामल","कुलुक","पिप्पिका","पिण्ड","क्षेत्र","शरीर","स्कन्ध","पञ्जर"]},{"kosha":"TSPD","kosha_title":"त्रिकाण्डशेष","kosha_latn":"Trikāṇḍaśeṣa","ref":"3.3.157","page":"0145","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["सूर्यावर्तेऽपि जामाता ना वाते पिष्टपे जगत् ।","जातिश्छन्दसि मालत्यां चुल्ल्यां जातीफले कुले ॥ १५७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/TSPD#TSPD.3.3.164","head":"जाति"},{"kosha":"TSPD","kosha_title":"त्रिकाण्डशेष","kosha_latn":"Trikāṇḍaśeṣa","ref":"3.3.225","page":"0169","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["कुले ख्यातौ चाऽभिजनः स्यादध्वा कालवर्त्मनोः ॥ २२५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/TSPD#TSPD.3.3.234","head":"अभिजन"},{"kosha":"TSPD","kosha_title":"त्रिकाण्डशेष","kosha_latn":"Trikāṇḍaśeṣa","ref":"3.3.348","page":"0213","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["गोत्रं नाम्नि कुले पुंसि शैले भूगव्ययोः स्त्रियाम् ।","स्वरे रणे च गान्धारो गृध्रः स्याल्लोभिपक्षिणोः ॥ ३४८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/TSPD#TSPD.3.3.362","head":"गोत्र"},{"kosha":"TSPD","kosha_title":"त्रिकाण्डशेष","kosha_latn":"Trikāṇḍaśeṣa","ref":"3.3.386","page":"0227","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["कुलं गोत्रे गणे देहे न ना ज्ञाने च केवलम् ।","कपिला शिंशपाकौन्त्योः कपिलोऽग्नौ मुनौ शुनि ॥ ३८६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/TSPD#TSPD.3.3.401","meanings":["गोत्र","गण","देह"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"4.3.115","page":"0168","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["यन्मृत्तिकांभसा स्नानं दिष्टं देशनिकं च तत् ।","ऋषीणां तर्पणं यत्तत् कौलकुल्यं कुलं च तत् ॥ ११५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.4.3.115","synonyms":["दिष्ट","देशनिक","कौलकुल्य"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"4.4.49","page":"0177","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["पितरस्तु पितुर्वंश्या मातुर्मातामहाः कुले ।","अन्ववायोऽन्वयो वंशः सन्तानो जननं कुलम् ॥ ४९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.4.4.49","synonyms":["पितृ","मातामह","अन्ववाय","अन्वय","वंश","सन्तान","जनन"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"5.1.6","page":"0186","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["पटल्यपुं सुश्लिष्टानां सजातीयगणे कुलम् ।","शौककापोतशाबाद्याः शुकादीनां गणे नपुम् ॥ ६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.5.1.6","synonyms":["पटली","शौक","कापोत","शाब"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"5.3.54","page":"0200","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["आ ये समशनोऽशोके सुरवस्तिलके कुलः ।","गोत्रे गन्धो गन्धके तु गन्धिकः पित्तले लसः ॥ ५४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.5.3.54","synonyms":["समशन","सुरव","गन्ध","गन्धिक","लस"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"6.1.52","page":"0218","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["भोजने लेपने लेपो लोकः स्याद्विष्टपे जने ।","वंशः पृष्ठास्थ्नि गेहोर्ध्वकाष्ठे वेणौ गणे कुले ॥ ५२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.6.1.52","head":"वंश"},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"6.5.28","page":"0232","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["मात्रादौ स्त्री बृहत्ख्यातदुर्भरालघुषु त्रिषु ।","गोत्रा गोनिचये भूम्यां गोत्रं नाम्नि कुलेऽचले ॥ २८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.6.5.28","head":"गोत्र"},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"7.1.3","page":"0239","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["आम्नायोऽध्ययने वेदे संप्रदाये कुलेऽपि च ।","आकर्षः शारिफलको द्यूत आकृष्टिपाशकौ ॥ ३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.7.1.3","head":"आम्नाय"},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"7.5.51","page":"0261","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["निधनोऽस्त्री कुले नाशे निस्त्रिंशः क्रूरखड्गयोः ।","नालीकमब्जे बाणे ना निशान्तं गृहशान्तयोः ॥ ५१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.7.5.51","head":"निधन"},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"8.1.12","page":"0266","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["संयुगे स्यादभिमरः सबलादपि साध्वसे ।","कुले त्वभिजनो जन्मभूमौ चाथामरे झषे ॥ १२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.8.1.12","head":"अभिजन"}],"truncated":false,"source":"Vidyāsthāna Kośa, https://kosha.sanskrit.site"}