{"stem":"कृच्छ्र","iast":"kṛcchra","found":true,"koshas":17,"places":[{"kosha":"ABCH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणि","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇi","ref":"3.842","page":"34","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["औपवस्त्रं तूपवासः कृच्छ्रं सांतपनादिकम् ॥ ८४२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ABCH#ABCH.3.0.677","synonyms":["औपवस्त्र","उपवास"]},{"kosha":"ABCH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणि","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇi","ref":"6.1371","page":"52","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["मनसः कर्म संकल्पः स्यादथो शर्म निर्वृतिः ।","सातं सौख्यं सुखं दुःखं त्वसुखं वेदना व्यथा ॥ १३७० ॥","पीडा बाधार्तिराभीलं कृच्छ्रं कष्टं प्रसूतिजम् ।","आमनस्यं प्रगाढं स्यादाधिः स्यान्मानसी व्यथा ॥ १३७१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ABCH#ABCH.6.0.8","synonyms":["संकल्प","शर्मन्","निर्वृति","सात","सौख्य","सुख","दुःख","असुख","वेदना","व्यथा","पीडा","बाधा","आर्ति","आभील","कष्ट","प्रसूतिज","आमनस्य","प्रगाढ","आधि"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"1.9.3","page":null,"kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["पीडा बाधा व्यथा दुःखमामनस्यं प्रसूतिजम् ।","स्यात्कष्टं कृच्छ्रमाभीलं त्रिष्वेषां भेद्यगामि यत् ॥ ३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.1.9.3","synonyms":["पीडा","बाधा","व्यथा","दुःख","आमनस्य","कष्ट","आभील"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"2.7.96","page":null,"kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["देवभूयादिकं तद्वत्कृच्छ्रं सान्तपनादिकम् ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.2.7.96","synonyms":["देवभूय","सान्तपन"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"3.3.78","page":null,"kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["कष्टे तु कृच्छ्रगहने दक्षामन्दागदेषु तु ॥ ३९ ॥","पटुर्द्वौ वाच्यलिङ्गौ च नीलकण्ठः शिवेऽपि च ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 5 न्त (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.3.3.78","head":"कष्ट"},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"3.3.44","page":null,"kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["भृशप्रतिज्ञयोर्बाढं प्रगाढं भृशकृच्छ्रयोः ॥ ४४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.3.3.87","head":"प्रगाढ"},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"3.3.150","page":null,"kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अत्ययोऽतिक्रमे कृच्छ्रे दोषे दण्डेऽप्यथापदि ॥ १५० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.3.3.286","head":"अत्यय"},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"3.3.452","page":null,"kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["छन्दः पद्येऽभिलाषे च तपः कृच्छ्रादिकर्म च ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.3.3.452","head":"तपस्"},{"kosha":"ARMH","kosha_title":"हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला)","kosha_latn":"Abhidhānaratnamālā (Halāyudha)","ref":"5.826","page":"0095","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["काले कल्पेऽपि विधिर्घनाघनः शक्रवर्षुकाम्बुदयोः ।","अत्ययशब्दः प्राज्ञैः कृच्छ्रे चातिक्रमे च निर्दिष्टः ॥ ८२६ ॥"],"metre":"giti","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ARMH#ARMH.5.0.40","head":"अत्यय"},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"10.1.3","page":"0035","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["म्लिष्टं म्लानेऽस्पष्टवचे रिष्टं स्यादशुभं शुभम् ।","दिष्टं दैवे च काले च कष्टं गहनकृच्छ्रयोः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.10.1.3","head":"कष्ट"},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"13.1.2","page":"0047","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["सम्मूढो दमितेऽप्यूढे उदूढः पृथुलोढयोः ।","प्रगाढः स्यादृढे कृच्छ्रेऽध्यारूढोऽधिकरूढयोः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.13.1.2","head":"प्रगाढ"},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"25.2.21","page":"0153","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["प्रणयः प्रेमणि ख्यातो याच्ञाविश्रम्भयोरपि ।","अत्ययोऽतिक्रमे कृच्छ्रे दोषे च नाशदण्डयोः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 3 च (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.25.2.21","head":"अत्यय"},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"26.1.10","page":"0163","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["कृच्छ्रं दुःखं प्रायश्चित्तं सरः स्थाणुः सरो गतिः ।","ऐन्द्रिः काके जयन्ते च पुरुर्भूरिपरागयोः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 5 प्रा (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.26.1.10","meanings":["दुःख","प्रायश्चित्त"]},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"27.1.5","page":"0188","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["धूली संख्यान्तरे पांसौ दोला यानं च सीविका ।","आभीलं भीषणे कृच्छ्रे कीलालमसृगम्बुनोः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.27.1.5","head":"आभील"},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"1.17.3","page":"0367","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["अराप्यैन्द्री कालकर्णं स्यादलक्ष्मीश्च निरृतिः ।","अकं दुःखमघं कल्कं कृच्छ्रं बाधनमित्यपि ॥ ३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 6 नि (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.1.17.3","synonyms":["अरा","ऐन्द्री","कालकर्णी","अलक्ष्मी","निरृति","अक","दुःख","अघ","कल्क","बाधन"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"3.5.140","page":"0476","kind":"syn","gender":"पुंक्ली","doubtful":false,"verse":["स्वदायोकस्वरे कृच्छ्रं व्रते तु स्याच्छदे दलः ।","कर्पूरस्वर्णयोश्चन्द्रः स्यादृक्षश्चन्द्रयोषिति ॥ १४० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.3.5.140","synonyms":["दल","चन्द्र","ऋक्ष"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"1.1.48","page":"0006","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["क्लीबे दुःखमकं कलाकल अमानस्याऽऽमनस्ये तथा-","ऽऽभीलं स्याद्गहनं प्रगाधमुदितं कष्टं च कृच्छ्रं समम् ।","तृप्रः सूतिजकक्षसत्रमसुखं पुंस्याधिरर्त्तिः स्त्रियाम्","आबाधाऽपि च वेदना निगदिता पीडा च बाधा व्यथा ॥ ४८ ॥"],"metre":"sardulavikridita","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.1.1.49","synonyms":["दुःख","अक","कलाकल","अमानस्य","आमानस्य","आभील","गहन","प्रगाध","कष्ट","तृप्र","सूतिज","कक्ष","सत्र","असुख","आधि","अर्ति","आबाधा","वेदना","पीडा","बाधा","व्यथा"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"2.3.91","page":"0240","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["उपवासोऽथ कृच्छ्रं स्याद्व्रतं सांतप[103a]नादिकम् ।","संसि(शि)तं तु व्रतं सम्यक्तया निष्पादितं हि यत् ॥","व्रते तु यत्नवान्नो(न्यो)हि संशितो भेद्यलिङ्गकः ।","शरीरसाधनापेक्षं नित्यं यत्कर्म तद्यमः ॥ ९१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.2.3.1197","synonyms":["उपवास","संशित","यम"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"3.5.25","page":"0058","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["कृच्छ्रदोषातिक्रमेषु दण्डने प्रतितः पुनः ।","प्रसिद्धौ शपथे ज्ञाने विश्वासस्य च हेतुषु ॥ २५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.3.5.205","head":"प्रत्यवति"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.10.10","page":"0180","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["कष्टं तु दुरवगाहे","कृच्छ्रे स्याद्दुःखशब्दे च ।","इष्टं संस्कृतियोगे","यागे यागक्रियायां च ॥ १० ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.10.12","head":"कष्ट"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.21.40","page":"0252","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["मृत्यावथो धावनमस्ति शुद्धौ","त्वरागतौ योषिति कण्टकायाम् ।","स्यात्पावनं पाथसि किं च कृच्छ्रे","* पावके व्यासगतं तथैव ॥ ४० ॥"],"metre":"upajati","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"upajati · pāda 2 syl. None पावके व्यासगतं तथैव (missing_in_pada)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.21.62","head":"पावन"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.26.61","page":"0295","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["विश्वासे शपथे प्रसिद्धिविलयो रन्ध्रे त[था] कारणे","ज्ञानाचारविधीयमानविषयेऽधीने तथा प्रत्ययः ।","दण्डोत्पातविनाशदोष उदितः कृच्छ्रे तथातिक्रमे","विद्वद्भिर्गदितोऽत्ययोऽथ हृदयाकूताश्रयेष्वाशयः ॥ ६१ ॥"],"metre":"sardulavikridita","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.26.62","head":"अत्यय"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.27.51","page":"0310","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["कृच्छ्रं तथा सान्तपनादिकेऽस्त्री","चन्द्रस्तु कम्पिल्लहिमत्विषोर्ना ।","जले तु षण्ढे घनसारहेम्नो-","र्न स्त्रीन्द्र आदित्यशचीशयोः स्यात् ॥ ५१ ॥"],"metre":"upajati","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.27.60","meanings":["कष्ट","सान्तपनादिक"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.28.46","page":"0351","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["नौकाखनित्रे नरि वङ्गलः स्या-","दोजस्विनोश्च प्रधने प्रदिष्टः ।","आभीलमाहुर्भयदे च कृच्छ्रे","नाभीलमाहुः प्रवराङ्गनायाः ॥ ४६ ॥"],"metre":"indravajra","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.28.102","head":"आभील"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.30.33","page":"0369","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["श्रेष्ठे तु षः स्त्रीसहिते च शस्तः ।","षूर्गर्भमुक्तौ कथितश्च कृच्छ्रे ॥ ३३ ॥"],"metre":"upajati","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.30.35","head":"षू"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.31.6","page":"0382","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["पुमानदन्तोऽथ तपोऽपि धर्मे","दर्भे च कृच्छ्रादिषु लोकभेदे ।","माघे तु न स्त्री शिशिरे तु पुंसि","तपस्तथा ग्रीष्मऋतौ तु पुंसि ॥ ६ ॥"],"metre":"upajati","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.31.36","head":"तपस्"},{"kosha":"LVVV","kosha_title":"लिङ्गविशेषविधि","kosha_latn":"Liṅgaviśeṣavidhi","ref":"80","page":"0021","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["स्थाल्यादीनां स्त्रीत्वं भवति । इयं स्थाली रन्धनभाण्डम् । सभा गोष्ठी । जरा वृद्धत्वम् । स्थली उच्चनिर्जलो देशः । वीची तरङ्गः । छविर्लावण्यम् । कटिः श्रोणी । मञ्जरी वृक्षस्य । वल्ली लता ।","शिल्पं छर्दिस्त्वन्नं शमलमरकतपलाशकृच्छ्राणि ।","मन्दिररिक्ते च नपुंसके मन्दुरां तु स्त्रियां विद्धि ॥ ८० ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/LVVV#LVVV.0.0.83","synonyms":["शिल्प","छर्दिस्","अन्न","शमल","मरकत","पलाश","मन्दिर","रिक्त","मन्दुरा"]},{"kosha":"NMMD","kosha_title":"नाममाला","kosha_latn":"Nāmamālā (Dhanañjaya)","ref":"186","page":"0088","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["मृषालीकं मुधा मोघं विफलं वितथं वृथा ।","विधुरं व्यसनं कष्टं कृच्छ्रं गहनमुद्धरेत् ॥ १८६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NMMD#NMMD.0.0.186","synonyms":["मृषा","अलीक","मुधा","मोघ","विफल","वितथ","वृथा","विधुर","व्यसन","कष्ट","गहन"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.5.159","page":"0056","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["चापाग्रेषु त्रिषु पुनर्भृशे कष्टं तु भेद्यवत् ।","कृच्छ्रे च गहने चैतत् स्यादसत्त्वे नपुंसकम् ॥ १५९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.5.159","head":"कष्ट"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.5.274","page":"0066","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["प्राप्ते च कृष्टिक्रियया कर्षणे तु नपुंसकम् ।","कृच्छ्रं कष्टे त्वधर्मे क्ली तद्वति त्रिषु न स्त्रियाम् ॥ २७४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.5.274","meanings":["कष्ट","अधर्म"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.5.275","page":"0066","kind":"head","gender":null,"doubtful":true,"verse":["तपोमात्रे तथा प्राजापत्यसान्तपनादिषु ।","कृत्स्नं जले क्ली सर्वस्मिंस्त्रिः कृकस्तु मृगान्तरे ॥ २७५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.5.275","meanings":["तपस्","प्राजापत्य","सान्तपन"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.5.517","page":"0087","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["तक्षा दीपे ज्वरे सूर्य आतपे क्ली तु पुत्रयोः ।","तपस्तु नपि कृच्छ्रादौ धर्मसन्तापयोरपि ॥ ५१७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.5.517","head":"तपस्"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"3.2.3","page":"0011","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अतिक्रमे च कृच्छ्रे च मृग्यं त्वर्थान्तरं बुधैः ।","'नानात्ययानां वृक्षाणां' कामा 'नानात्यया' इति ॥ ३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.3.2.3","head":"अत्यय"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"3.3.41","page":"0036","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अजयो नाभिगर्ताण्डे रभसस्त्वाह शब्दवित् ।","गन्धर्वकृच्छ्रयोः स्यात्तु निमित्तं हेतुलक्षयोः ॥ ४१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.3.3.41","head":"नाभील"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"3.4.37","page":"0044","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["दग्धेऽप्यथ प्रगाढः स्याद् भृशे कृच्छ्रेऽप्यथ स्मृतः ।","प्रतीक्ष्यः प्रतिपाल्ये च पूज्ये चाथ प्रणाय्यवाक् ॥ ३७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.3.4.37","head":"प्रगाढ"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"6.380","page":"0059","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["द्वादशाहकृते कृच्छ्रे गर्भाधानाख्यसस्कृ(ते?तौ) ।","प्रजापतित्वे पत्यन्ताद् यक्प्रत्ययविधानतः ॥ ३८० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. None गर्भाधानाख्यसस्कृ (missing_in_pada)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.6.0.646","head":"प्राजापत्य"},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"3.260","page":"0084","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["सौख्यं सातं तथा दुःखं पीडा स्यादर्तिवेदने ।","कष्टं कृच्छ्रं व्यथा बाधा स्यादाभीलं तथाशुभम् ॥ २६० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.3.0.260","synonyms":["सौख्य","सात","दुःख","पीडा","अर्ति","वेदना","कष्ट","व्यथा","बाधा","आभील","अशुभ"]},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"5.1.24","page":"0164","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अजिरं दर्दुरे काये विषये प्राङ्गणे तथा ।","अत्ययोऽतिक्रमे दोषे कृच्छ्रे दण्डविनाशयोः ॥ २४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.5.1.23","head":"अत्यय"},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"5.7.106","page":"0175","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["कूर्चो भ्रुवोऽन्तरे दम्भे श्मश्रुण्यपि तथोच्यते ।","कृच्छ्रे च गहने कष्टं कृष्टिः कर्षणधीमतोः ॥ १०६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.5.7.24","head":"कष्ट"},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"6.5.126","page":"0226","kind":"syn","gender":"पुंक्ली","doubtful":false,"verse":["दायस्वौ स्वापतेयार्थे व्रते कृच्छ्रोऽपि दृश्यते ।","पिटकायां पिटो मांसे जङ्गलः पुंनपुंसकः ॥ १२६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.6.5.9","synonyms":["दाय","स्व","पिट","जङ्गल"]},{"kosha":"SNHK","kosha_title":"शारदीयाख्यनाममाला","kosha_latn":"Śāradīyākhyanāmamālā","ref":"2.2.97","page":"0029","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["दुःखं कष्टं व्यथा पीडा वेदना यातनासुखम् ।","कृच्छ्रं बाधार्तिराभीलं विधुरं व्यसनं विपत् ॥ ९७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNHK#SNHK.2.2.30","synonyms":["दुःख","कष्ट","व्यथा","पीडा","वेदना","यातना","असुख","बाधा","आर्ति","आभील","विधुर","व्यसन","विपद्"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"4.1405","page":"0222","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["उपवासो निगद्येत व्रते भोजनरोधके ।","कृच्छ्रं चान्द्रायणं सान्तपनं पापविनाशके ॥ १४०५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.4.0.1293","synonyms":["उपवास","चान्द्रायण","सान्तपन"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"7.2493","page":"0404","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["अर्त्तिः कृच्छ्रं तथा कष्टं वैमनस्यं प्रयुज्यते ।","आभीलं चापि नामास्ति स्थादाऽऽधिर्मानसी व्यथा ॥ २४९३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.7.0.15","synonyms":["अर्त्ति","कष्ट","वैमनस्य","आभील","आधि"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"2.2.30","page":"0038","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["पीडा कष्टं व्यथा दुःखं अर्तिरार्तिश्च पीडनम् ।","आबाधा बाधनं बाधा कृच्छ्रं दुःखं प्रसूतिजम् ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.2.2.30","synonyms":["पीडा","कष्ट","व्यथा","दुःख","अर्ति","आर्ति","पीडन","आबाधा","बाधन","बाधा"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"3.6.116","page":"0118","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["सर्वं कृच्छमिति ख्यातं तद्भेदा बहवोऽपि च ।","प्रायः पुमानशने सन्न्यासवति कथ्यते ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. None प्रायः पुमानशने (missing_in_pada)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.3.6.116","synonyms":["प्राय"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.11.5","page":"0200","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["कटुकार्ये सुगन्धौ च मत्सरे च खरे त्रिषु ।","कष्टं कृच्छ्रे च गहने क्रुष्टं रुदितशब्दयोः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.11.5","head":"कष्ट"},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.14.7","page":"0207","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["प्रमीढो मूत्रिते मेघे प्रगाढो दृढकृच्छ्रयोः ।","प्ररूढो जठरे बद्धमूले जातप्रवृद्धयोः ।","आरूढः(?) सम्बले वहणौ भुग्ने सद्योजातेऽनुपस्थिते ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.14.7","head":"प्रगाढ"},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.20.58","page":"0239","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["पावनं सलिले कृच्छे व्यासपावकयोः पुमान् ।","पाचनं दशमूल्यादौ प्रायश्चित्ते पुमानशुचौ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.20.58","head":"पावन"},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.21.8","page":"0248","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["तापः कृच्छे च सन्तापे तापी नद्यन्तरे स्त्रियाम् ।","त्रपा स्त्री कुलटायाञ्च स्याल्लज्जाकुलकीर्तिषु ।","दर्पः पुमानहङ्कारे कस्तूर्यां दर्पकेऽपि च ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.21.8","head":"ताप"},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.26.38","page":"0260","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अनयो व्यसने दैवे विपत्त्यशुभयोरपि ॥","अत्ययोऽतिक्रमे दोषे विनाशे दण्डकृच्छ्रयोः ।","अवध्यमवधार्हे स्यादनर्थकवचस्यपि ॥","अव्ययो ना हरौ शब्दभेदेऽस्त्री निर्व्यये त्रिषु ।","अहार्यः पुंसि शैले स्यादहर्त्तव्येऽभिधेयवत् ॥","अभिख्यानाम्नि शोभायां यशस्याख्यान इत्यपि ।","अभया स्त्री हरितक्यां वीरणेऽपि च न द्वयोः ॥","निर्भये वाच्यलिङ्गं स्यात्प्रसादेऽपि च कुत्रचित् ।","अगस्त्यो वङ्गसेनाख्यतरौ कुम्भोद्भवेऽपि च ॥","आशयः स्यादभिप्रायाधारयोः पनसेऽपि च ।","आत्रेयो ना मुनौ पुष्पवतीनद्योरपि स्त्रियाम् ॥","आम्नायः पुंसि वेदे स्यादुपदेशे कुलक्रमे ।","उदयस्तून्नतौ दीप्तौ मङ्गले पूर्वपर्वते ॥","उपायः स्यादुपपन्तौ सामभेदादिके पुमान् ।","ऊर्णायुः क्षणभङ्गे ना मेषे च मेषकम्बले ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 6 रि (sub)"},{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 6 प (sub) pāda 4 syl. 3 च (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.26.38","head":"अत्यय"},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"1.3.120","page":"0016","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["आभीलकष्टकृच्छ्राणि भेद्यवर्तिनि चेत् त्रिषु ।","आशरकौणपकर्बुरराक्षसरात्रिंचरासृक्पाः ॥ १२० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.1.3.55","synonyms":["आभील","कष्ट","आशर","कौणप","कर्बुर","राक्षस","रात्रिंचर","असृक्पा"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"4.1.2034","page":"0247","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["स्त्री कलत्रे केसरिणो मालिन्ये वाच्यलिङ्गकम् ।","प्रत्ययोऽतिक्रमे दण्डे मरणे कृच्छ्रदोषयोः ॥ २०३४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 5 के (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.4.1.175","head":"अत्यय"},{"kosha":"SRVC","kosha_title":"शब्दार्णव","kosha_latn":"Śabdārṇava","ref":"73","page":"0535","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["प्रसूतिजममानस्यं कृच्छ्रं कष्टं कलाकलम् ॥ ७३ ॥"],"metre":null,"metre_status":null,"flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVC#SRVC.0.0.81","synonyms":["अमानस्य","कष्ट","कलाकल"]},{"kosha":"TSPD","kosha_title":"त्रिकाण्डशेष","kosha_latn":"Trikāṇḍaśeṣa","ref":"3.3.382","page":"0226","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["आलिः सेतुः सखी यज्वा शौण्डिकश्चाऽसुतीवलः ।","आभीलं भीषणे कृच्छ्रे इला भूवाग्बुधाङ्गनाः ॥ ३८२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/TSPD#TSPD.3.3.397","head":"आभील"},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"1.2.39","page":"0012","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["यातना कारण दुःखं त्वामनस्यं प्रसूतिजम् ।","स्यात् कष्टं कृच्छ्रमाभीलं त्रिष्वेषां तद्वदर्थकाः ॥ ३९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 6 ण (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.1.2.39","synonyms":["यातना","कारणा","दुःख","आमनस्य","प्रसूतिज","कष्ट","आभील"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"3.6.136","page":"0094","kind":"syn","gender":"पुंक्ली","doubtful":false,"verse":["तपो व्रतोऽस्त्री कृच्छ्रोऽस्त्री तच्च चान्द्रायणादिकम् ।","चान्द्रायणं चन्द्रव्रतं प्राजापत्यं तु कृच्छ्रकम् ॥ १३६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 6 न्द्र (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.3.6.136","synonyms":["तपस्","व्रत","चान्द्रायण","चन्द्रव्रत","प्राजापत्य","कृच्छ्रक"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"7.1.1","page":"0239","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अविनौ विहगाध्वर्यू अरत्नी हस्तकूर्परौ ।","अत्ययोऽतिक्रमे कृच्छ्रे मरणे दण्डदोषयोः ॥ १ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.7.1.1","head":"अत्यय"}],"truncated":false,"source":"Vidyāsthāna Kośa, https://kosha.sanskrit.site"}