{"stem":"कृषक","iast":"kṛṣaka","found":true,"koshas":11,"places":[{"kosha":"ABCH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणि","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇi","ref":"3.891","page":"36","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["निरीषे कुटकं फाले कृषकः कुशिकः फलम् ॥ ८९१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ABCH#ABCH.3.0.742","synonyms":["कुटक","कुशिक","फल"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"2.9.22","page":null,"kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["दात्रं लवित्रमाबन्धो योत्रं योक्त्रमथो फलम् ।","निरीशं कुटकं फालः कृषको लाङ्गलं हलम् ॥ १३ ॥","गोदारणं च शीरोऽथ शम्या स्त्री युगकीलकः ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.2.9.22","synonyms":["दात्र","लवित्र","आबन्ध","योत्र","योक्त्र","फल","निरीश","कुटक","फाल","लाङ्गल","हल","गोदारण","शीर","शम्या","युगकीलक"]},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"1.1.7","page":"0003","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["जम्बुकौ क्रोष्टुवरुणौ कृषकौ फालकर्षकौ ।","वञ्चको जम्बुके धूर्ते वर्तकोऽश्वखुरे खगे ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.1.1.7","meanings":["फाल","कर्षक"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"2.3.13","page":"0272","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["क्षेत्राजीवः कार्षकः स्यात्कृषकश्च कृषीवलः ।","कर्षकः क्षेत्रि-हलिनौ कुटुम्बी च विशेष्यवत् ॥ १३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.2.3.1516","synonyms":["क्षेत्राजीव","कार्षक","कृषीवल","कर्षक","क्षेत्रिन्","हलिन्","कुटुम्बिन्"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"2.3.23","page":"0273","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["गोदारणं चाथ महद्धलं जित्या हलिर्द्वयोः ।","अहलस्त्वहलिस्तुल्यौ सुहलः सुहलिः समौ ॥","[127a] दुर्हलिर्दुर्हलस्त्रय्यां हल्या तु हलसंहतिः ।","हलिं गृह्णाति यस्तस्मिन्हलयत्स्याद्विशेष्यवत् ॥","कुशी स्त्री फाल-कृषकौ निरीषं कुटकं फलम् ॥ २३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.2.3.1526","synonyms":["गोदारण","जित्या","हलि","अहल","अहलि","सुहल","सुहलि","दुर्हलि","दुर्हल","हल्या","हलय","कुशी","फाल","निरीष","कुटक","फल"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.1.26","page":"0139","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["युतकं संशययुगयोर्यौतकमुक्तं वधूवस्त्रे ।","चलनाग्रेऽपि वियुक्ते कृषकः फाले कृषीवले चोक्तः ॥ २६ ॥"],"metre":"udgiti","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.1.27","meanings":["फाल","कृषीवल"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"4.571","page":"0096","kind":"syn","gender":"PV","doubtful":false,"verse":["आलोचने तु त्रिर्ना तु कृदरः खदिरे सिते ।","केचित्तु हिंस्रे त्रिष्वाहुः कृषकस्तु पुमानयम् ॥ ५७१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.4.0.571","synonyms":[]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"4.572","page":"0096","kind":"head","gender":null,"doubtful":true,"verse":["कूटसंज्ञे लागलाङ्गे भेद्यवत् तु कृषीवले ।","कृषिकस्तृणजातौ ना लाङ्गले तु नपुंसकम् ॥ ५७२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.4.0.572","meanings":["कूट","लाङ्गलाङ्ग","कृषीवल"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"4.1496","page":"0238","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["कर्षकः कार्षकः क्षेत्री कृषिकः कृषको हली ।","कृषीबलः कुटुम्बी च क्षेत्राजीवोऽपि कथ्यते ॥ १४९६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.4.0.1427","synonyms":["कर्षक","कार्षक","क्षेत्रिन्","कृषिक","हलिन्","कृषीबल","कुटुम्बिन्","क्षेत्राजीव"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"4.1500","page":"0238","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["कुशिकः कृषकः फालः फलं क्षेत्रविदारकम् ।","दात्रं तथा लवित्रं तन्मुष्टौ वण्टश्च मन्यते ॥ १५०० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.4.0.1431","synonyms":["कुशिक","फाल","फल","दात्र","लवित्र","वण्ट"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"3.7.11","page":"0138","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["क्षेत्राजीवः कृषाणोऽपि कृषकः कृषिकारके ।","ब्रीहिभवोचितं क्षेत्रं व्रैहेयं तत्समीरितम् ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 3 भ (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.3.7.11","synonyms":["क्षेत्राजीव","कृषाण","व्रैहेय"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"3.7.26","page":"0139","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["कृषिकं कृषकं फालं (हलं) फालसमाह्वये ।","गोदारणञ्च सीरश्च हलं हालञ्च लाङ्गलम् ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.3.7.26","synonyms":["कृषिक","फाल","हल","गोदारण","सीर","हाल","लाङ्गल"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.1.59","page":"0180","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["स्यात् कपाटाकुले दुग्धविकृतावपि (चेष्यते) ।","कृषकः फालके पुंसि कर्षके त्वभिधेयवत् ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.1.59","meanings":["फालक","कर्षक"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.10.4","page":"0199","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["कृतज्ञः कुक्कुरे ना तु मर्यादिन्यपि वाच्यवत् ।","क्षेत्रज्ञ आत्मनि छेके विदग्धे कृषकेऽपि च ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.10.4","head":"क्षेत्रज्ञ"},{"kosha":"SRSG","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"3.330","page":"0215","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["कार्षकः कर्षकस्तद्वत् कृषकः कृषिकोऽपि, च ।","क्षेत्राजीवो भवेत् क्षेत्री सीरे हालो हलं हलः ॥ ३३० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRSG#SRSG.3.0.330","synonyms":["कार्षक","कर्षक","कृषिक","क्षेत्राजीव","क्षेत्रिन्","सीर","हाल","हल"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"3.4.1402","page":"0170","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["अभियुक्तोऽभिशस्तः स्यादाप्तः प्रत्ययितस्त्रिषु ।","स्युः क्षेत्राजीवकृषकौ कर्षकश्च कृषीवले ॥ १४०२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.3.4.9","synonyms":["अभियुक्त","अभिशस्त","आप्त","प्रत्ययित","क्षेत्राजीव","कर्षक"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"3.4.1411","page":"0171","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["फालो निरीषः कृषकः फलं स्यात् कूटमस्त्रियाम् ।","अभ्रिः स्त्री पुंसि कुद्दालो गोदारोऽथ प्रतोदनम् ॥ १४११ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.3.4.18","synonyms":["फाल","निरीष","फल","कूट","अभ्रि","कुद्दाल","गोदार","प्रतोदन"]},{"kosha":"TSPD","kosha_title":"त्रिकाण्डशेष","kosha_latn":"Trikāṇḍaśeṣa","ref":"3.3.11","page":"0095","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["कुलीने चाथ कनकं धुस्तूरे नागकेशरे ।","चम्पके किंशुके हेम्नि कृषकौ फालकर्षकौ ॥ ११ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/TSPD#TSPD.3.3.11","meanings":["फाल","कर्षक"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"3.8.28","page":"0125","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["निरीषः कृषकः फालः शम्या तु युगकीलकम् ।","योक्त्रं तु योत्रमाबन्धः खनित्रमवदारणम् ॥ २८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.3.8.28","synonyms":["निरीष","फाल","शम्या","योक्त्र","योत्र","आबन्ध","खनित्र","अवदारण"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"7.5.31","page":"0259","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["कलिलं गहने बृन्दे सैन्येऽपि कटकोऽस्त्रियाम् ।","किञ्जल्कः केसरे खे क्ली कृषकौ फालकर्षकौ ॥ ३१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.7.5.31","meanings":["फाल","कर्षक"]}],"truncated":false,"source":"Vidyāsthāna Kośa, https://kosha.sanskrit.site"}