{"stem":"कृषीवल","iast":"kṛṣīvala","found":true,"koshas":12,"places":[{"kosha":"ABCH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणि","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇi","ref":"3.741","page":"36","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["कुटुम्बी कर्षकः क्षेत्री हली कृषिककार्षिकौ ।","कृषीवलोऽपि जित्या तु हलिः सीरस्तु लाङ्गलम् ॥ ८९० ॥","गोदारणं हलमीषासीते तद्दण्डपद्धती ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 6 ल (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ABCH#ABCH.3.0.741","synonyms":["कुटुम्बिन्","कर्षक","क्षेत्रिन्","हलिन्","कृषिक","कार्षिक","जित्या","हलि","सीर","लाङ्गल","गोदारण","हल","ईषा","सीता"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"2.9.8","page":null,"kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["क्षेत्राजीवः कर्षकश्च कृषिकश्च कृषीवलः ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.2.9.8","synonyms":["क्षेत्राजीव","कर्षक","कृषिक"]},{"kosha":"ARMH","kosha_title":"हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला)","kosha_latn":"Abhidhānaratnamālā (Halāyudha)","ref":"2.574","page":"0065","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["क्षेत्राजीवः कृषिकः कृषीवलः कर्षकः कुटुम्बी च ।","सीत्यं सस्यं प्रोक्तं वप्रं क्षेत्रं च केदारम् ॥ ५७४ ॥"],"metre":"arya","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ARMH#ARMH.2.0.420","synonyms":["क्षेत्राजीव","कृषिक","कर्षक","कुटुम्बिन्","सीत्य","सस्य","वप्र","क्षेत्र","केदार"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"1.7.9","page":"0133","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["कृषीवलः कुटुम्बी स्याद्धली कृषिक इत्यपि ।","लोष्टमस्त्र्यस्त्रियां लेष्टुर्दलनी दलिरुभे स्त्रियौ ॥ ९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 1 र्दल (split)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.1.7.9","synonyms":["कुटुम्बिन्","हलिन्","कृषिक","लोष्ट","लेष्टु","दलनी","दलि"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"2.3.13","page":"0272","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["क्षेत्राजीवः कार्षकः स्यात्कृषकश्च कृषीवलः ।","कर्षकः क्षेत्रि-हलिनौ कुटुम्बी च विशेष्यवत् ॥ १३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.2.3.1516","synonyms":["क्षेत्राजीव","कार्षक","कृषक","कर्षक","क्षेत्रिन्","हलिन्","कुटुम्बिन्"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.1.26","page":"0139","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["युतकं संशययुगयोर्यौतकमुक्तं वधूवस्त्रे ।","चलनाग्रेऽपि वियुक्ते कृषकः फाले कृषीवले चोक्तः ॥ २६ ॥"],"metre":"udgiti","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.1.27","head":"कृषक"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"4.389","page":"0080","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["क्रियायां स्यात् कल्पयतेरथ स्यात् कर्षकः पुमान् ।","अङ्गारके क्रष्टरि तु भेद्यवच्च कृषीवले ॥ ३८९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.4.0.389","head":"कर्षक"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"4.487","page":"0089","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["पीतप्रधाने पुंसि स्याद् राक्षसे तु द्वयोस्त्रि तु ।","कदर्यानार्यभृतककृतघ्नेषु कृषीवले ॥ ४८७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.4.0.487","head":"कीनाश"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"4.559","page":"0095","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["पुमांस्तु वरुणे प्रोक्तस्त्रि तु कुण्डलवत्यसौ ।","कृषीवले कुडुम्बी द्वे कुडुम्बवति तु त्रिषु ॥ ५५९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.4.0.559","head":"कुडुम्बिन्"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"4.572","page":"0096","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["कूटसंज्ञे लागलाङ्गे भेद्यवत् तु कृषीवले ।","कृषिकस्तृणजातौ ना लाङ्गले तु नपुंसकम् ॥ ५७२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.4.0.572","head":"कृषक"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"6.211","page":"0044","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["कृषीवले छद्मवेषस्पशे स्यात् सत्त्रयाजिनाम् ।","प्रधाने यजमाने च गृहस्य त्वधिपे त्रिषु ॥ २११ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.6.0.477","head":"गृहपति"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"6.247","page":"0047","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["धने तु क्ली त्रिरायुष्मत्कृषीवलभिषक्षु सः ।","तपनीयं सुवर्णे क्ली शालिभेदे तु पुंस्ययम् ॥ २४७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.6.0.513","head":"जैवातृक"},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"4.416","page":"0153","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["आभीरो वल्लवो गोपो गोपालोऽपि निवेदितः ।","कृषीवलो हली क्षेत्री कार्षकः कर्षकोऽपि च ॥ ४१६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.4.0.416","synonyms":["आभीर","वल्लव","गोप","गोपाल","हलिन्","क्षेत्रिन्","कार्षक","कर्षक"]},{"kosha":"PSRD","kosha_title":"पर्यायशब्दरत्न","kosha_latn":"Paryāyaśabdaratna","ref":"2.414","page":"0078","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["क्षेत्राजीवे कर्षकः स्यात्कृषिकश्च कृषीवलः ।","व्रैहेयं व्रीहिनं यव्यं यवक्यं यावनं तथा ॥ ४१४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PSRD#PSRD.2.0.414","synonyms":["कर्षक","कृषिक","व्रैहेय","व्रीहिन","यव्य","यवक्य","यावन"]},{"kosha":"PTVD","kosha_title":"पञ्चतत्त्वप्रकाश","kosha_latn":"Pañcatattvaprakāśa","ref":"2.262","page":"0018","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["सीत्यं हल्यं हलाकृष्टं क्षेत्राजीवः कृषीवलः ।","बुसं कडङ्गरः शूकस्तुषो दण्डपलालकः ॥ २६२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PTVD#PTVD.2.0.45","synonyms":["सीत्य","हल्य","हलाकृष्ट","क्षेत्राजीव","बुस","कडङ्गर","शूक","तुष","दण्डपलालक"]},{"kosha":"SNHK","kosha_title":"शारदीयाख्यनाममाला","kosha_latn":"Śāradīyākhyanāmamālā","ref":"3.4.56","page":"0040","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["क्षेत्री जीवश्च कृषिकृत्कर्षकश्च कृषीवलः ।","क्षेत्रं वप्रश्च केदारो हलः सीरश्च लाङ्गलम् ॥ ५६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNHK#SNHK.3.4.7","synonyms":["क्षेत्रिन्","जीव","कृषिकृत्","कर्षक","क्षेत्र","वप्र","केदार","हल","सीर","लाङ्गल"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"3.3.1287","page":"0157","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["ते पञ्चधा वणिग्भिक्षुच्छात्रलिङ्गिकृषीवलाः ।","आगोऽपराध उद्दानं बन्धनं दण्डनं दमः ॥ १२८७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.3.3.22","synonyms":["वणिज्","भिक्षु","छात्र","लिङ्गिन्","आगस्","अपराध","उद्दान","बन्धन","दण्डन","दम"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"3.7.26","page":"0106","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["यथार्हवर्णो मंत्रज्ञो भीमरो गूढपूरुषः ।","चारोऽप्यथ वणिग्भिक्षुश्छात्रो लिंगी कृषीवलः ॥ २६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.3.7.26","synonyms":["यथार्हवर्ण","मन्त्रज्ञ","भीमर","गूढपूरुष","चार","वणिज्","भिक्षु","छात्र","लिङ्गिन्"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"3.8.7","page":"0123","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["सेवा श्ववृत्तिरेताश्च याजनाद्याश्च वृत्तयः ।","त्रिष्वालेखात्कुडुंबी तु क्षेत्राजीवः कृषीवलः ॥ ७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.3.8.7","synonyms":["सेवा","श्ववृत्ति","कुडुम्बिन्","क्षेत्राजीव"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"8.5.9","page":"0277","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["जैवातृकश्चन्द्रभिषगायुष्मत्सु कृषीवले ।","अम्ललोण्यां दन्तशठा त्रिष्वम्लेऽम्लगुणे तु ना ॥ ९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 5 द (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.8.5.9","head":"जैवातृक"}],"truncated":false,"source":"Vidyāsthāna Kośa, https://kosha.sanskrit.site"}