{"stem":"कृष्टि","iast":"kṛṣṭi","found":true,"koshas":14,"places":[{"kosha":"ABCH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणि","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇi","ref":"3.6","page":"18","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["विद्वान्सुधीः कविविचक्षणलब्धवर्णा ज्ञः प्राप्तरूपकृतिकृष्ट्यभिरूपधीराः ।","मेधाविकोविदविशारदसूरिदोषज्ञाः प्राज्ञपण्डितमनीषिबुधप्रबुद्धाः ॥ ३४१ ॥","व्यक्तो विपश्चित्संख्यावान्सन्प्रवीणे तु शिक्षितः ।","निष्णातो निपुणो दक्षः कर्महस्तमुखाः कृतात् ॥ ३४२ ॥","कुशलश्चतुरोऽभिज्ञविज्ञवैज्ञानिकाः पटुः ।"],"metre":"vasantatilaka","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ABCH#ABCH.3.0.6","synonyms":["विद्वस्","सुधी","कवि","विचक्षण","लब्धवर्ण","ज्ञ","प्राप्तरूप","कृति","अभिरूप","धीर","मेधाविन्","कोविद","विशारद","सूरि","दोषज्ञ","प्राज्ञ","पण्डित","मनीषिन्","बुध","प्रबुद्ध","व्यक्त","विपश्चित्","संख्यावत्","सत्","शिक्षित","निष्णात","निपुण","दक्ष","कर्महस्त","कर्ममुख","कृतहस्त","कृतमुख","कुशल","चतुर","अभिज्ञ","विज्ञ","वैज्ञानिक","पटु"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"2.7.6","page":null,"kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["धीमान्सूरिः कृती कृष्टिर्लब्धवर्णो विचक्षणः ।","दूरदर्शी दीर्घदर्शी श्रोत्रियच्छान्दसौ समौ ॥ ६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.2.7.7","synonyms":["धीमत्","सूरि","कृतिन्","लब्धवर्ण","विचक्षण","दूरदर्शिन्","दीर्घदर्शिन्","श्रोत्रिय","छान्दस"]},{"kosha":"ARMH","kosha_title":"हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला)","kosha_latn":"Abhidhānaratnamālā (Halāyudha)","ref":"2.333","page":"0040","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["बुधः सुधीः कृती कृष्टिः कविर्व्यक्तो विशारदः ।","विचक्षणश्च मेधावी संख्यावान्मतिमान्मतः ॥ ३३३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ARMH#ARMH.2.0.178","synonyms":["बुध","सुधी","कृतिन्","कवि","व्यक्त","विशारद","विचक्षण","मेधाविन्","संख्यावत्","मतिमत्"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"1.5.48","page":"0074","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["धीरो मनीषी ज्ञः प्राज्ञः संख्यावान्पण्डितः कविः ।","धीमान्सूरिः कृती कृष्टिर्लब्धवर्णो विचक्षणः ॥ ४८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.1.5.48","synonyms":["धीर","मनीषिन्","ज्ञ","प्राज्ञ","संख्यावत्","पण्डित","कवि","धीमत्","सूरि","कृतिन्","लब्धवर्ण","विचक्षण"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"1.5.11","page":"0054","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["शुश्रूषा स्त्री श्रवणं क्लीबे ग्रहणं धारणमूहोऽपोहः ।","अर्थज्ञानं सत्त्वज्ञानं बुद्धेरन्ते गदिता हि गुणाः ।","धीमा[35a]न्धीरो मनीषी बुध-विबुध-सुधी-सद्-विदद्-वादि-वेदि-","प्रज्ञ-प्राज्ञ-प्रबुद्धाः कवितृ-कवयितृ-प्राप्तरूपाभिरूपाः ।","ज्ञो मेधावी सुमेधाः कवि-कृतिविदथ व्यक्त-दोषज्ञ-विद्वत्-","संख्यावल्लब्धवर्णाः सुधिषण-मतिमत्-सूरिणः कृष्टि-सूरी ॥ ११ ॥"],"metre":"sragdhara","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.1.5.11","synonyms":["शुश्रूषा","श्रवण","ग्रहण","धारण","ऊह","अपोह","अर्थज्ञान","सत्त्वज्ञान","धीमत्","धीर","मनीषिन्","बुध","विबुध","सुधी","सत्","विदत्","वादिन्","वेदिन्","प्रज्ञ","प्राज्ञ","प्रबुद्ध","कवितृ","कवयितृ","प्राप्तरूप","अभिरूप","ज्ञ","मेधाविन्","सुमेधस्","कवि","कृतिन्","विद्","व्यक्त","दोषज्ञ","विद्वस्","संख्यावत्","लब्धवर्ण","सुधिषण","मतिमत्","सूरिन्","सूरि"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.10.16","page":"0180","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["दृष्टिर्मतौ दर्शननेत्रयोश्च","खड्गे समृद्धौ कथिता च ऋष्टिः ।","कृष्टिर्बुधे पुंस्यथ कर्षणे स्त्री","सृष्टिः कृतौ स्यादपि च स्वभावे ॥ १६ ॥"],"metre":"indravajra","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.10.17","meanings":["बुध","कर्षण"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.5.276","page":"0066","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["द्वयोर्नाङ्घ्रौ कृषिस्तु स्त्री कृषिभूमौ च कर्षणे ।","धात्वोः कृषतिकर्षत्योः पुमान् कृष्टिस्तु कर्षणे ॥ २७६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.5.276","meanings":[]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.5.277","page":"0066","kind":"head","gender":null,"doubtful":true,"verse":["मनुष्ये च स्त्रियां ना तु विपश्चिति कृतिः पुनः ।","पुमान् कृणत्तिकृन्तत्योः स्त्री क्रियायां कृतेऽपि च ॥ २७७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.5.277","meanings":["मनुष्य","विपश्चित्"]},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"4.6","page":"0102","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["पण्डितः कोविदो विद्वान्कृष्टिर्व्यक्तः कृती कविः ।","मेधावी सूरिदोषज्ञा ज्ञः प्राज्ञो निपुणः पटुः ॥ ६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.4.0.6","synonyms":["पण्डित","कोविद","विद्वस्","व्यक्त","कृतिन्","कवि","मेधाविन्","सूरि","दोषज्ञ","ज्ञ","प्राज्ञ","निपुण","पटु"]},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"5.7.106","page":"0175","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["कूर्चो भ्रुवोऽन्तरे दम्भे श्मश्रुण्यपि तथोच्यते ।","कृच्छ्रे च गहने कष्टं कृष्टिः कर्षणधीमतोः ॥ १०६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.5.7.24","meanings":["कर्षण","धीमत्"]},{"kosha":"PSRD","kosha_title":"पर्यायशब्दरत्न","kosha_latn":"Paryāyaśabdaratna","ref":"2.204","page":"0051","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["पण्डिते तु कृती कृष्टिर्लब्धवर्णो विचक्षणः ।","दूरदर्शी दीर्घदर्शी प्रदर्श्यतिदृगित्यपि ॥ २०४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PSRD#PSRD.2.0.204","synonyms":["पण्डित","कृतिन्","लब्धवर्ण","विचक्षण","दूरदर्शिन्","दीर्घदर्शिन्","प्रदर्शिन्","अतिदृश्"]},{"kosha":"SNHK","kosha_title":"शारदीयाख्यनाममाला","kosha_latn":"Śāradīyākhyanāmamālā","ref":"2.4.115","page":"0031","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["कृष्टिर्विपश्चित्संख्यावान्दोषज्ञो ज्ञो विचक्षणः ।","प्रवीणश्चतुरो विज्ञो विदग्धः कुशलः पटुः ॥ ११५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNHK#SNHK.2.4.2","synonyms":["विपश्चित्","संख्यावत्","दोषज्ञ","ज्ञ","विचक्षण","प्रवीण","चतुर","विज्ञ","विदग्ध","कुशल","पटु"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"4.11","page":"0064","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["मनीषी चापि मेधावी कृष्टिश्चेत्यपि मन्यते ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.4.0.11","synonyms":["मनीषिन्","मेधाविन्"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.11.9","page":"0200","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["कृष्टिः प्रमाणपण्डिते भवेदाकर्षणे स्त्रियाम् ।","कोटिः स्त्री वहिणचापाग्रसंख्याभेदोत्कर्षकेष्वपि ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.11.9","meanings":["प्रमाणपण्डित","आकर्षण"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"1.9.267","page":"0036","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["विद्वान्सूरिर्लब्धवर्णो विपश्चित्प्राज्ञो धीरः पण्डितः प्राप्तरूपः ।","धीमान्कृष्टिर्दीर्घदर्शी कविर्ज्ञो दोषज्ञः सन् दूरदर्शी मनीषी ॥ २६७ ॥"],"metre":"salini","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.1.9.4","synonyms":["विद्वस्","सूरि","लब्धवर्ण","विपश्चित्","प्राज्ञ","धीर","पण्डित","प्राप्तरूप","धीमत्","दीर्घदर्शिन्","कवि","ज्ञ","दोषज्ञ","सत्","दूरदर्शिन्","मनीषिन्"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"4.1.1902","page":"0232","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["क्ष्वेला स्त्री सिंहनादे ना विषवेणुशलाकयोः ।","विलेखप्राज्ञयोः पुंसि कृष्टिराकर्षणे स्त्रियाम् ॥ १९०२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.4.1.43","meanings":["विलेख","प्राज्ञ","आकर्षण"]},{"kosha":"TSPD","kosha_title":"त्रिकाण्डशेष","kosha_latn":"Trikāṇḍaśeṣa","ref":"3.3.94","page":"0123","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["कुलीरे कर्कटो राशौ कृष्टिः कर्षे बुधे पुमान् ।","अप्रियेऽपि कटुः कुम्भे कुटो ना भवने द्वयोः ॥ ९४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/TSPD#TSPD.3.3.97","meanings":["कर्ष","बुध"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"6.5.24","page":"0232","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["दर्भे कुशोऽस्त्री तोये क्ली कुटिर्वक्रे गृहे नषण् ।","कृष्टिर्विलेखे प्राज्ञे ना खेटो ग्रामे कफेऽधमे ॥ २४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.6.5.24","meanings":["विलेख","प्राज्ञ"]}],"truncated":false,"source":"Vidyāsthāna Kośa, https://kosha.sanskrit.site"}