{"stem":"गण्ड","iast":"gaṇḍa","found":true,"koshas":19,"places":[{"kosha":"ABCH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणि","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇi","ref":"3.159","page":"22","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["स्फोटकः पिडको गण्डः पृष्ठग्रन्थिः पुनर्गडुः ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ABCH#ABCH.3.0.159","synonyms":["स्फोटक","पिडक","पृष्ठग्रन्थि","गडु"]},{"kosha":"ABCH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणि","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇi","ref":"3.582","page":"25","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["गल्लात्परः कपोलश्च परो गण्डः कपोलतः ॥ ५८२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ABCH#ABCH.3.0.309","synonyms":["कपोल"]},{"kosha":"ABCH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणि","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇi","ref":"4.9.1225","page":"47","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["अपाङ्गदेशो निर्याणं गण्डस्तु करटः कटः ॥ १२२५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ABCH#ABCH.4.9.15","synonyms":["निर्याण","करट","कट"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"2.6.90","page":null,"kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["अधस्ताच्चिबुकं गण्डौ कपोलौ तत्परा हनुः ॥ ९० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.2.6.159","synonyms":["चिबुक","कपोल","हनु"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"2.8.61","page":null,"kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["गण्डः कटो मदो दानं वमथुः करशीकरः ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.2.8.61","synonyms":["कट","मद","दान","वमथु","करशीकर"]},{"kosha":"ARMH","kosha_title":"हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला)","kosha_latn":"Abhidhānaratnamālā (Halāyudha)","ref":"2.216","page":"0027","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["मूर्धपिण्डौ स्मृतौ कुम्भौ कुम्भयोरन्तरं विदुः ।","करटः स्यात्कटो गण्डो वमथुः करसीकरः ॥ २१६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ARMH#ARMH.2.0.61","synonyms":["कुम्भ","करट","कट","वमथु","करसीकर"]},{"kosha":"ARMH","kosha_title":"हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला)","kosha_latn":"Abhidhānaratnamālā (Halāyudha)","ref":"2.522","page":"0060","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["दोः प्रवेष्टो भुजो बाहुर्भुजा च स्मर्यते बुधैः ।","गण्डो गल्लः कपोलश्च हनुस्तुल्यार्थवाचकाः ॥ ५२२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ARMH#ARMH.2.0.368","synonyms":["दोस्","प्रवेष्ट","भुज","बाहु","भुजा","गल्ल","कपोल","हनु"]},{"kosha":"ARMH","kosha_title":"हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला)","kosha_latn":"Abhidhānaratnamālā (Halāyudha)","ref":"2.604","page":"0068","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["पिटकः स्फोटको गण्डः श्वित्रं कुष्ठं च पाण्डुरम् ।","श्लीपदं पादवल्मीकः पृष्ठग्रन्थिर्गडुः स्मृतः ॥ ६०४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ARMH#ARMH.2.0.450","synonyms":["पिटक","स्फोटक","श्वित्र","कुष्ठ","पाण्डुर","श्लीपद","पादवल्मीक","पृष्ठग्रन्थि","गडु"]},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"12.2.4","page":"0045","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["गण्डो व्याधौ कपोले स्यादश्वभूषणबुद्धदे ।","गण्डश्चाप्यतिगण्डश्च ग्रहयोगे प्रकीर्तितौ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.12.2.4","meanings":["व्याधि","कपोल","अश्वभूषण","बुद्बुद","ग्रहयोग"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"1.6.165","page":"0107","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["कर्णमूलं चूडिका स्यादीषीका त्वक्षिकूटकम् ।","अपाङ्गदेशो निर्याणं गण्डस्तु करठः कठः ॥ १६५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.1.6.165","synonyms":["कर्णमूल","चूडिका","ईषीका","अक्षिकूटक","अपाङ्गदेश","निर्याण","करठ","कठ"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"2.4.9","page":"0406","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["गण्डो वृद्धिर्ध्रुवश्चापि व्याघातश्चापि हर्षणः ।","वज्रं सिद्धिर्व्यतीपातो वरीयान्परिघः शिवः ॥ ९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.2.4.9","synonyms":["वृद्धि","ध्रुव","व्याघात","हर्षण","वज्र","सिद्धि","व्यतीपात","वरीयस्","परिघ","शिव"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"3.5.54","page":"0467","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["कूष्माण्डगण्डलगुडकरण्डानां ततः पुनः ।","वरुडस्य पिचण्डस्य भ्रूणस्य च गुणस्य च ॥ ५४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.3.5.54","synonyms":["कूष्माण्ड","लगुड","करण्ड","वरुड","पिचण्ड","भ्रूण","गुण"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"2.3.15","page":"0220","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["सृक्वणः स्यात्परो गल्लः कपोलो गल्लतः परः ।","कपोलतः परौ गण्डौ हनुह[88a]न्वौ द्वयोस्ततः ॥ १५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.2.3.988","synonyms":["गल्ल","कपोल","हनु","हनू"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"3.3.58","page":"0311","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["खुडं वातबलासाढ्यरोगौ स्तो वातशोणितम् ।","विस्फोटकः स्फोटकः स्याद्गण्डोऽपि पिटकस्त्रिषु ॥ ५८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.3.3.61","synonyms":["खुड","वातबलास","आढ्यरोग","वातशोणित","विस्फोटक","स्फोटक","पिटक"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"4.1.5","page":"0094","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["इन्द्रियार्थ-रथ-वायु-रदानां","कण्ठ-देश-रस-गण्ड-नदानाम् ।","ओष्ठ-कोष्ठमिति-धान्य-कचानां","पाणि-पाणिज-कुठार-कुचानाम् ॥ ५ ॥"],"metre":"svagata","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.4.1.5","synonyms":["इन्द्रियार्थ","रथ","वायु","रद","कण्ठ","देश","रस","नद","ओष्ठ","कोष्ठ","धान्य","कच","पाणि","पाणिज","कुठार","कुच"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"4.1.14","page":"0095","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["अवटो विटोऽपि * पटो","ललाटभूषार्थलोध्रान्यः ।","कोष्ठो हठः प्रकोष्ठो-","ऽङ्गुष्ठो गण्डः प्रगण्डश्च ॥ १४ ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.4.1.16","synonyms":["अवट","विट","पट","कोष्ठ","हठ","प्रकोष्ठ","अङ्गुष्ठ","प्रगण्ड"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.12.75","page":"0189","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["गण्डः पुमान्खड्गिनि योगखेट-","भेदेषु चिह्ने पिटके प्रवीरे ।","स्याद्वाजिनां भूषणबुद्बुदे च","कपोलवीथ्यङ्गकवाचकश्च ॥ ७५ ॥"],"metre":"upajati","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.12.9","meanings":["खड्गिन्","योगभेद","खेटभेद","चिह्न","पिटक","प्रवीर","वाजिभूषण","बुद्बुद","कपोल","वीथी","अङ्गक"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.27.35","page":"0322","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["चतुरश्चातुरो नेत्रगोचरे चाटुकारिणि ।","चक्रगण्डौ तद्वदुभौ नियन्तरि च सम्मतौ ॥ ३५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 5 त (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.27.144","head":"चातुर"},{"kosha":"LVVV","kosha_title":"लिङ्गविशेषविधि","kosha_latn":"Liṅgaviśeṣavidhi","ref":"17","page":"0003","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["ऊर्मिश्च ध्वनिश्च अञ्जलिश्च ऊर्म्मिध्वन्यञ्जलयः । एते शब्दाः पुंसि भवन्ति । अयमूर्म्मिस्तरङ्गः । अयं ध्वनिः शब्दः ।","अयमञ्जलिः करपुटः । ओष्ठकपोलगुल्फसञ्ज्ञाश्च । सञ्ज्ञाशब्दः प्रत्येकमभिसम्बध्यते । ओष्ठश्च कपोलश्च गुल्फश्च ओष्ठकपोलगुल्फाः । एतेषां सञ्ज्ञाः पर्यायास्ते पुंसि भवन्ति । अयमोष्ठः अधरः दन्तच्छदः । अयं कपोलः गण्ड इत्येवमादयः । अयं गुल्फः पादग्रन्थिः घुठः घूंठ इत्येवमादयः । घञ्च एरच्च ऋदोरप्च । \"पदरुजवेगस्पृशो घञि\"त्येवमादिना प्रकरणे घञो विहित इति । \"येन विधिस्तदन्तस्ये\"ति घञ्प्रत्ययान्ताः शब्दाः पुंसि भवन्ति । तद्यथा । पादः रोगः वेगः स्पर्शः पाकः त्यागः योगः प्रसादः भेदः छेदः दाहः दोषः प्रकारविकार इत्येवमादयः । \"एरजि\"ति । एरजीवर्णान्तादच्प्रत्ययः स्यात् । अयं जयः नयः । तथा \"ऋदोरप्\" । ऋवर्णान्तादुवर्णान्ताच्च धातोरप्प्रत्ययः स्यात् । तत्र ऋवर्णान्तात् । अयं करः वरः भरः शरः नरः । इत्येवमादयः । उवर्णान्तात् । अयं प्लवः पवः भवः इत्येवमादयः । घञन्तादन्धकारशब्दस्यापि नित्यं पुंस्त्वं स्यादित्याह । बहुलमन्धकारश्च । अन्धकारो बहुलं पुंलिङ्गे भवति । विभाषा भवतीत्यर्थः । इदं अन्धकारम् । अयं अन्धकारः । तथा चोक्तम् । \"नेहागमोऽस्ति शलभस्य न मारुतस्य स्नेहक्षयोऽपि न भवेत्प्रथमे प्रदोषे । अव्यक्तवस्तुपुरुषप्रतिबोधितेन पारावतेन पतता कृतमन्धकारम् ।\"","प्राण्यङ्गमिदन्तं वस्तिकुक्षिपाणीन्विमुच्य सर्वं स्त्री ।","जङ्घा शिरा स्नुषा नासिका चूडा वसा चैव ॥ १७ ॥"],"metre":"vasantatilaka","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/LVVV#LVVV.0.0.18","synonyms":["ऊर्मि","तरङ्ग","ध्वनि","शब्द","अञ्जलि","करपुट","ओष्ठ","अधर","दन्तच्छद","कपोल","गुल्फ","पादग्रन्थि","घुठ","घूंठ","पाद","रोग","वेग","स्पर्श","पाक","त्याग","योग","प्रसाद","भेद","छेद","दाह","दोष","प्रकार","विकार","जय","नय","कर","वर","भर","शर","नर","प्लव","पव","भव","अन्धकार","वस्ति","कुक्षि","पाणि","जङ्घा","शिरा","स्नुषा","नासिका","चूडा","वसा"]},{"kosha":"NMMB","kosha_title":"नाममालिका","kosha_latn":"Nāmamālikā","ref":"3.171","page":"0029","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["कटस्तु करटो गण्डो गात्रं पूर्वोऽङ्घ्रिरस्य तु ।","मू रोधः प्रतीकाशः क्षयश्च पलपादकः । ॥ १७१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 1 मू (merge)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NMMB#NMMB.3.0.171","synonyms":["कट","करट","गात्र","मूरोध","प्रतीकाश","क्षय","पलपादक"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.5.327","page":"0070","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["गण्डः कपोले ना गर्वे स्याद्विस्फोटकवर्मणोः ।","बालाया भूषणेऽश्वस्य ग्रीवाया भूषणेऽपि च ॥ ३२७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.5.327","meanings":["कपोल","गर्व","विस्फोटक","वर्मन्","बालाभूषण","अश्वग्रीवाभूषण"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.5.328","page":"0070","kind":"head","gender":null,"doubtful":true,"verse":["ज्योतिःशास्त्रेषु ये योगाः सप्तविंशतिरीरिताः ।","विष्कम्भः प्रीतिरित्याद्यास्तेषामन्यतमेऽप्यसौ ॥ ३२८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.5.328","meanings":["योग"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.5.329","page":"0071","kind":"head","gender":null,"doubtful":true,"verse":["चतुष्टये कपर्दानां द्वे तु खड्गाह्वये मृगे ।","अजयस्य त्विदं ग्रन्थे दृश्यते साध्वसाधु वा ॥ ३२९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.5.329","meanings":["कपर्दचतुष्टय","ऌअड्गमृग"]},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"4.129","page":"0117","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["विपादिका पदस्फोटो पिटकः स्फोटको गडुः ।","पृष्ठग्रन्थिर्मतो गण्डो रूढं व्रणपदं किणः ॥ १२९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.4.0.129","synonyms":["विपादिका","पदस्फोट","पिटक","स्फोटक","गडु","पृष्ठग्रन्थि","किण"]},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"4.247","page":"0131","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["असिकाधस्तथा प्रोक्तं कपोलः सृक्कणः समौ ।","गण्ङो गल्लो हनुश्चाथ श्मश्रु कूर्चमपीक्षितम् ॥ २४७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.4.0.247","synonyms":["कपोल","सृक्कण","गल्ल","हनु","श्मश्रु","कूर्च"]},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"5.9.152","page":"0181","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["कपोले गण्डके गण्डश्चिह्ने योगे खनावथ ।","गोपस्तु वल्लवे भूपे ग्रामयुक्ते मुनीश्वरे ॥ १५२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.5.9.4","meanings":["कपोल","गण्डक","चिह्न","योग","खनि"]},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"6.1.18","page":"0213","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["कलिञ्जगण्डौ लगुडः पिचण्डो","वरण्डकूष्माण्डकरण्डरुण्डाः ।","नाडीव्रणाङ्गुष्ठह[2]ठा गुणश्च","घटो नरे भ्रूणशिखण्डचण्डाः ॥ १८ ॥"],"metre":"upajati","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.6.1.13","synonyms":["कलिञ्ज","लगुड","पिचण्ड","वरण्ड","कूष्माण्ड","करण्ड","रुण्ड","नाडीव्रण","अङ्गुष्ठ","हठ","गुण","घट","भ्रूण","शिखण्ड","चण्ड"]},{"kosha":"PTVD","kosha_title":"पञ्चतत्त्वप्रकाश","kosha_latn":"Pañcatattvaprakāśa","ref":"1.3.128","page":"0009","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["गण्डाः कटः मदो दानं कलभः करिशावकः ।","पोत्री कोलो घृणीर्द्दंष्ट्री वराहो भूमिदारकः ॥ १२८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PTVD#PTVD.1.3.3","synonyms":["कट","मद","दान","कलभ","करिशावक","पोत्रिन्","कोल","घृणि","दंष्ट्रिन्","वराह","भूमिदारक"]},{"kosha":"SNHK","kosha_title":"शारदीयाख्यनाममाला","kosha_latn":"Śāradīyākhyanāmamālā","ref":"2.1.32","page":"0022","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["पक्ष्म स्यान्नेत्ररोमाणि भ्रूरूर्द्ध्वं रोमपद्धतिः ।","गल्लो गण्डः कपोलश्च चिबुकं त्वधरादधः ॥ ३२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNHK#SNHK.2.1.32","synonyms":["पक्ष्मन्","नेत्ररोमन्","भ्रू","गल्ल","कपोल","चिबुक"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"4.715","page":"0098","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["विस्फोटः स्फोटको गण्डः पिटकश्चापि कथ्यते ॥ ७१५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.4.0.307","synonyms":["विस्फोट","स्फोटक","पिटक"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"4.935","page":"0142","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["गल्लात् परः कपोलोऽस्ति गण्डः परः कपोलतः ॥ ९३५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.4.0.662","synonyms":["कपोल"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"4.663","page":"0142","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["गल्लो गण्डो कपोलश्च समानार्थक एव च ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.4.0.663","synonyms":["गल्ल","कपोल"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"5.9.2217","page":"0363","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["ईषिका पुनरीषीका चेति नामानि सन्ति वै ।","अपाङ्गदेशो निर्याणं स्यात् गण्डस्तु कटस्तथा ॥ २२१७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.5.9.21","synonyms":["ईषिका","ईषीका","निर्याण","कट"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"3.5.10","page":"0082","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["ऋक्षोऽच्छभल्लभाल्लुको भीलुको भील्लुकोऽपि च ।","खड्गः खड्गी गणोत्साहो गण्डो गण्डक इत्यपि ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 7 ल्लु (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.3.5.10","synonyms":["ऋक्ष","अच्छभल्ल","भाल्लुक","भीलुक","भील्लुक","खड्ग","खड्गिन्","गणोत्साह","गण्डक"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"3.5.310","page":"0103","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["अथ गण्डौ कपोलौ च तदधः स्त्री हनुर्हनूः ॥"],"metre":null,"metre_status":null,"flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.3.5.310","synonyms":["कपोल","हनु","हनू"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"3.6.231","page":"0127","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["गण्डः कटश्च कटकः करटो हस्तिगण्डके ।","मदो दानं हस्तिमदे कर्णास्फाले सनः सनी ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.3.6.231","synonyms":["कट","कटक","करट","मद","दान","सन","सनी"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.13.9","page":"0205","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["खडः स्यात्पानभेदे च भेदे लघुतृणे स्त्रियाम् ।","गण्डः खड्गे यागभेदे हयभूषणबुद्बुदे ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.13.9","meanings":["खड्ग","यागभेद","हयभूषण","बुद्बुद"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.13.10","page":"0205","kind":"head","gender":null,"doubtful":true,"verse":["वीथ्यङ्गे पिटके चिहणे ग्रहे वीरे कपोलके ।","गडुः कुब्जे गले पृष्ठे गुडे शल्ये पुमानयम् ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 7 चिह (split)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.13.10","meanings":["वीथ्यङ्ग","पिटक","चिहण","ग्रह","वीर","कपोलक"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.27.69","page":"0270","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["खपुरोऽलसके भद्रमुस्तके क्रमुकेऽपि च ।","खर्परस्तु शठे चौरे भिक्षादिभाण्डगण्डयोः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 3 दि (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.27.69","head":"खर्पर"},{"kosha":"SRSG","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"6.10","page":"0250","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["चाटुकारे चक्र-गण्डावपि, स्परिशः स्पर्शवत् ।","शिशिरे शीतलः शीतः सुसीमश्च सुषीमवत् ॥ १० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 5 शः (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRSG#SRSG.6.0.10","synonyms":["चक्र","स्परिश","स्पर्श","शीतल","शीत","सुसीम","सुषीम"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"2.4.703","page":"0090","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["अधोभागे (अन्तराले?) मदो दानं गण्डस्तु करटः कटः ।","दन्तो रदो विषाणं च वमथुर्हस्तशीकरः ॥ ७०३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.2.4.28","synonyms":["मद","दान","करट","कट","दन्त","रद","विषाण","वमथु","हस्तशीकर"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"3.1.1082","page":"0134","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["सृक्वणी त्वोष्ठयोः प्रान्तौ चिबुकं त्वधरादधः ।","गण्डः कपोलस्तद्भागे गल्लः स्त्री तत्परा हनुः ॥ १०८२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.3.1.52","synonyms":["सृक्वन्","चिबुक","कपोल","गल्ल","हनु"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"4.1.1913","page":"0233","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["व्यूहे स्तम्बे गदे गुल्मो गदः कृष्णानुजे रुजि ।","गण्डः कपोले पाषाणे गुहः स्कन्दे गुहा दरी ॥ १९१३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.4.1.54","meanings":["कपोल","पाषाण"]},{"kosha":"TNTR","kosha_title":"तन्त्राभिधान","kosha_latn":"Tantrābhidhāna","ref":"1.6","page":"0001","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["ऌः स्थाणुदक्षगुल्फस्थो गण्डाख्यः श्रीधरोऽपि च ।","ॡ-कारोऽपि हृषीकेशो हरोऽसौ वामगण्डकः ॥ ६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/TNTR#TNTR.1.0.6","head":"ऌ"},{"kosha":"TNTR","kosha_title":"तन्त्राभिधान","kosha_latn":"Tantrābhidhāna","ref":"1.23","page":"0003","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["फ-कारश्च महेशानि! शिखी चैव जनार्दनः ।","ब-कारो भूधरश्चैव दश गण्डो वरानने! ॥ २३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/TNTR#TNTR.1.0.23","head":"ब"},{"kosha":"TSPD","kosha_title":"त्रिकाण्डशेष","kosha_latn":"Trikāṇḍaśeṣa","ref":"3.3.112","page":"0129","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["खण्डोऽस्त्री शकले नेक्षुविकारमणिदोषयोः ।","गण्डः कपोले पिटके श्रेष्ठे गण्डकयोगयोः ॥ ११२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/TSPD#TSPD.3.3.117","meanings":["कपोल","पिटक","श्रेष्ठ","गण्डक","योग"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"3.7.75","page":"0110","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["करटोऽस्य कटो गण्डो गात्रं पूर्वोंऽघ्रिरस्य तु ।","मूलेधोऽध (ः प्रदेशास्तु) क्षयश्च पलिपादकः ॥ ७५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"sign","found":"मूलेधोऽध (ः प्रदे"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.3.7.75","synonyms":["करट","कट","गात्र","क्षय","पलिपादक"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"4.4.90","page":"0180","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["रसज्ञा रसना जिह्वा राजिः सूनाऽप्यधः स्थिता ।","गण्डो गल्लः कपोलश्च तत्परा तु हनुर्न षण् ॥ ९० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.4.4.90","synonyms":["रसज्ञा","रसना","जिह्वा","राजि","सूना","गल्ल","कपोल","हनु"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"4.4.123","page":"0183","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["स्फोटकः कीलको गण्डो विस्फोटः पिटका त्रयी ।","खसः पुमान् स्त्रियः कच्छूपामपामाविचर्चिकाः ॥ १२३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.4.4.123","synonyms":["स्फोटक","कीलक","विस्फोट","पिटका","खस","कच्छू","पामन्","पामा","विचर्चिका"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"6.1.20","page":"0215","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["गण्डो गर्वेऽप्यथार्कादिसत्त्वादानाग्रहा ग्रहाः ।","गुणस्त्वावृत्तिशब्दादिज्येंद्रियामुख्यतन्तुषु ॥ २० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.6.1.20","meanings":["गर्व"]}],"truncated":false,"source":"Vidyāsthāna Kośa, https://kosha.sanskrit.site"}