{"stem":"ग्राम्य","iast":"grāmya","found":true,"koshas":15,"places":[{"kosha":"ABCH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणि","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇi","ref":"2.178","page":"15","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["सान्त्वं सुमधुरं ग्राम्यमश्लीलं म्लिष्टमस्फुटम् ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ABCH#ABCH.2.0.178","synonyms":["सान्त्व","सुमधुर","अश्लील","म्लिष्ट","अस्पुट"]},{"kosha":"ABCH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणि","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇi","ref":"3.501","page":"23","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["ग्रामेयके तु ग्रामीणग्राम्यौ लोको जनः प्रजाः ॥ ५०१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ABCH#ABCH.3.0.210","synonyms":["ग्रामेयक","ग्रामीण","लोक","जन","प्रजा"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"1.6.19","page":null,"kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["निष्ठुरं परुषं ग्राम्यमश्लीलं सूनृतं प्रिये ।","सत्येऽथ सङ्कुलक्लिष्टे परस्परपराहतम् ॥ १९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.1.6.33","synonyms":["निष्ठुर","परुष","अश्लील","सूनृत","सङ्कुल","क्लिष्ट"]},{"kosha":"ARMH","kosha_title":"हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला)","kosha_latn":"Abhidhānaratnamālā (Halāyudha)","ref":"1.142","page":"0017","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["तूर्णोदितं निरस्तं स्याद् ग्रस्तं लुप्तपदं स्मृतम् ।","अम्बूकृतं सनिष्ठीवं ग्राम्यमश्लीलमुच्यते ॥ १४२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ARMH#ARMH.1.0.142","synonyms":["निरस्त","ग्रस्त","अम्बूकृत","सनिष्ठीव","अश्लील"]},{"kosha":"ARMH","kosha_title":"हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला)","kosha_latn":"Abhidhānaratnamālā (Halāyudha)","ref":"2.258","page":"0031","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["ग्रामः संवसथो ज्ञेयो ग्रामाधानं च खेटकम् ।","ग्रामीणास्तु निगद्यन्ते ग्राम्या ग्रामेयका इति ॥ २५८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ARMH#ARMH.2.0.103","synonyms":["ग्राम","संवसथ","ग्रामाधान","खेटक","ग्रामीण","ग्रामेयक"]},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"25.2.12","page":"0152","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["वन्यं वनभवे वन्या जलारण्यसमूहयोः ।","ग्राम्यं स्त्रीकरणेऽश्लीले ग्राम्यः स्यात्प्राकृतो जनः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.25.2.12","meanings":["स्त्रीकरण","अश्लील","प्राकृतजन"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"1.9.52","page":"0220","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["समावथो विप्रलब्धो वञ्चितो विकृतोऽपि च ।","ग्रामेयकस्तु ग्रामीणो ग्राम्यो ग्रामचरोप्यथ ॥ ५२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.1.9.52","synonyms":["विप्रलब्ध","वञ्चित","विकृत","ग्रामेयक","ग्रामीण","ग्रामचर"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"3.2.80","page":"0447","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["मिथ्याभियोगोऽभ्याख्यानं ग्राम्यमश्लीलमित्यपि ।","उच्चैर्घुष्टं घोषणा स्त्री सङ्गतं हृदयङ्गमम् ॥ ८० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.3.2.80","synonyms":["मिथ्याभियोग","अभ्याख्यान","अश्लील","घोषणा","सङ्गत","हृदयङ्गम"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"1.5.52","page":"0071","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["विक्रुष्टं किल निष्ठुरं च परुषं रूक्षं तथाश्लीलकं","ग्राम्यं ग्रस्तमिदं विलुप्तपदकं म्लिष्टं पुनश्चास्फुटम् ।","क्षिप्रोक्तं तु निरस्तमाहतमिदं मिथ्यार्थकं स्यादथा-","वध्य(द्यं?)व्यर्थ[46a]मबद्धकं तु विफलं चोच्चावचं तद्भवेत् ॥ ५२ ॥"],"metre":"sardulavikridita","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.1.5.154","synonyms":["विक्रुष्ट","निष्ठुर","परुष","रूक्ष","अश्लीलक","ग्रस्त","म्लिष्ट","निरस्त","आहत","अवद्य","व्यर्थ","अबद्धक","उच्चावच"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"2.1.64","page":"0126","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["प्रकरी चत्वरमही ग्रामेया त्रिषु तद्धिता ।","ग्रामेयकस्तु कथितो ग्रामीणो ग्राम्य इत्यपि ॥","दाक्षीग्रामीय उदितो यो दाक्षीग्रामसंभवः ।","एकग्रामीयमेवं स्यात्समूहे ग्रामता स्त्रियाम् ॥","ग्रामान्त उपशल्यं स्यादत्र सीमेयनादिते (?) ।","अवधिर्घट आघाटः सीमा स्त्री सीम पुं सिमः ॥ ६४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.2.1.74","synonyms":["प्रकरी","चत्वरमही","ग्रामेय","ग्रामेयक","ग्रामीण","दाक्षीग्रामीय","एकग्रामीय","ग्रामता","ग्रामान्त","उपशल्य","अवधि","घट","आघाट","सीमा","सीमन्","सिम"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"2.3.24","page":"0191","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["ग्राम्यो वन्यस्तापजातः पक्षमार्जार-विद्गरौ ।","सुगन्धिवृषणश्चेति षण्मार्जारभिदः स्मृताः ॥ २४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.2.3.693","synonyms":["वन्य","तापजात","पक्षमार्जार","विद्गर","सुगन्धिवृषण"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.26.21","page":"0289","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["बुधेऽन्यवत्स्याद्रतबन्धके तु","ग्राम्यं तथाश्लीलगतं जने च ।","सौम्यो बुधे ना परवत्त्वनुग्रे","मनोहरे स्याच्छशिदेवताके ॥ २१ ॥"],"metre":"upajati","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.26.21","meanings":["रतबन्धक","अश्लील","जन"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.2.76","page":"0027","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["ग्राम्येऽप्यमुक्तात्मसु तु वयं ब्रूमोऽथ पादवाक् ।","किरणे चरणे वृक्षमूलेऽद्रेः प्रान्तपर्वते ॥ ७६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.2.76","head":"पशु"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.5.344","page":"0072","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अत्रार्थे ग्राम्यवाक् तु त्रिर्ग्रामीणे स्त्री लतान्तरे ।","घोषसंज्ञे स्वल्पफले ग्राम्याथो गालवाङ् नरि ॥ ३४४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 5 स्व (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.5.344","meanings":["ग्रामीण"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"4.672","page":"0105","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["ग्रामीणा नीलिकानाम्न्यामोषधौ स्त्र्यथ भेद्यवत् ।","ग्राम्ये स्त्रियां तु गायत्री खदिराख्यद्रुमे स्त्रियाम् ॥ ६७२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.4.0.672","head":"ग्रामीणा"},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"2.183","page":"0027","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["सान्त्वं सुमधुरं ग्राम्यमश्लीलं म्लिष्टमस्फुटम् ।","अनक्षरमवाच्यं स्याद् ग्रस्तं लुप्ताक्षरं पदम् ॥ १८३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.2.0.183","synonyms":["सान्त्व","सुमधुर","अश्लील","म्लिष्ट","अस्प्फुट","अनक्षर","अवाच्य","ग्रस्त","लुप्ताक्षर"]},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"3.194","page":"0076","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["शूकरो विड्वरो ग्राम्यो गर्ताशूकर इत्यपि ।","भालूकर्क्षाच्छभल्लूकभल्लभाल्लूकभल्लुकाः ॥ १९४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.3.0.194","synonyms":["शूकर","विड्वर","गर्ताशूकर","भालूक","ऋक्ष","अच्छभल्लूक","भल्ल","भाल्लूक","भल्लुक"]},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"4.167","page":"0122","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["मर्मस्पृगथ लोकस्तु प्रजा जन अपीक्षितः ।","ग्रामेयकस्तथा ग्राम्यग्रामीणावथ सत्कुले ॥ १६७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.4.0.167","synonyms":["मर्मस्पृश्","लोक","प्रजा","जन","ग्रामेयक","ग्रामीण"]},{"kosha":"PSRD","kosha_title":"पर्यायशब्दरत्न","kosha_latn":"Paryāyaśabdaratna","ref":"1.28","page":"0005","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["ग्राम्यं तु निष्ठुरे क्लिष्टं परस्परपराहते ।","लुप्तवर्णपदं ग्रस्तं निरस्तं त्वरितोदितम् ॥ २८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PSRD#PSRD.1.0.28","synonyms":["क्लिष्ट","ग्रस्त","निरस्त"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"3.384","page":"0049","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["स्यात् क्लिष्टं सङ्कुलं चैव परस्परपराहतम् ।","सान्त्वं सुमधुरं ख्यातमश्लीलं ग्राम्यमस्फुटम् ॥ ३८४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.3.0.346","synonyms":["क्लिष्ट","सङ्कुल","सान्त्व","सुमधुर","अश्लील","अस्फुट"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"4.420","page":"0113","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["ग्रामीणो ग्रामवासी स्यात् ग्राम्यो ग्रामेयकस्तथा ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.4.0.420","synonyms":["ग्रामीण","ग्रामवासिन्","ग्रामेयक"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"2.1.389","page":"0028","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["अथ कर्कशवाक्ये तु परुषं निष्ठुरञ्च तत् ।","भण्डादिवचने तु स्यादश्लीलं ग्राम्यमित्यपि ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.2.1.389","synonyms":["परुष","निष्ठुर","अश्लील"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.26.12","page":"0257","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["ग्राम्यं क्लीबं स्त्रीकरणे प्राकृताश्लीलयोस्त्रिषु ।","गुह्यं रहस्युपस्थे च गुह्यो ना दम्भकूर्मयोः ।","गृह्यं क्लीबं ग्रन्थभेदे स्त्री शाखानगरेऽपि च ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.26.12","meanings":["स्त्रीकरण","प्राकृत","अश्लील"]},{"kosha":"SRSG","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"3.111","page":"0197","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["ग्रामे भवे तु ग्रामीण-ग्रामीणौ ग्राम्य इत्यपि ।","ग्रामेयकश्च लोके तु जनो जनपदस्तथा ॥ १११ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRSG#SRSG.3.0.111","synonyms":["ग्रामीण","ग्रामेयक","जन","जनपद"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"2.1.397","page":"0053","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["ग्रामेयकाश्च ग्रामीणा ग्राम्याश्च ग्रामवासिनः ।","सीमसीमे स्त्रियौ पुंसि त्वाघाटोऽवधिरित्युभौ ॥ ३९७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.2.1.32","synonyms":["ग्रामेयक","ग्रामीण","सीमन्","सीमा","आघाट","अवधि"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"2.7.934","page":"0117","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["असंगतमबद्धं स्यान्निष्ठुरं परुषार्थकम् ।","सूनृतं प्रियमश्लीलं ग्राम्यं लुप्तपदाक्षरम् ॥ ९३४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.2.7.32","synonyms":["असंगत","अबद्ध","निष्ठुर","सूनृत","अश्लील"]},{"kosha":"TSPD","kosha_title":"त्रिकाण्डशेष","kosha_latn":"Trikāṇḍaśeṣa","ref":"3.1.4","page":"0081","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["ऊर्ध्वस्थोर्ध्वदमौ तुल्यौ ग्राम्यो ग्रामेयकः स्मृतः ।","पराचीनः प्रतीपः स्यात्समीचीनः समञ्जसः ॥ ४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/TSPD#TSPD.3.1.4","synonyms":["ऊर्ध्वस्थ","ऊर्ध्वदम","ग्रामेयक","पराचीन","प्रतीप","समीचीन","समञ्जस"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"2.3.41","page":"0029","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["हंसादयो जलचरा ग्राम्याः स्युः कुक्कुटादयः ।","वनजाः पीतमुण्डाद्या भृंगाद्याः क्षुद्रपक्षिणः ॥ ४१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.2.3.41","synonyms":["हंस","जलचर","कुक्कुट","वनज","पीतमुण्ड","भृंग","क्षुद्रपक्षिन्"]}],"truncated":false,"source":"Vidyāsthāna Kośa, https://kosha.sanskrit.site"}