{"stem":"ग्रावन्","iast":"grāvan","found":true,"koshas":16,"places":[{"kosha":"ABCH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणि","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇi","ref":"4.1.1027","page":"40","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["शैलोऽद्रिः शिखरी शिलोच्चयगिरी गोत्रोऽचलः सानुमा-","न्ग्रावः पर्वतभूध्रभूधरधराहार्या नगोऽथोदयः ।","पूर्वाद्रिश्चरमाद्रिरस्त उदगद्रिस्त्वद्रिराण्मेनका-","प्राणेशो हिमवान्हिमालयहिमप्रस्थौ भवानीगुरुः ॥ १०२७ ॥"],"metre":"sardulavikridita","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ABCH#ABCH.4.1.140","synonyms":["शैल","अद्रि","शिखरिन्","शिलोच्चय","गिरि","गोत्र","अचल","सानुमत्","पर्वत","भूध्र","भूधर","धर","आहार्य","नग","उदय","पूर्वाद्रि","चरमाद्रि","अस्त","उदगद्रि","अद्रिराज्","मेनकाप्राणैश","हिमवत्","हिमालय","हिमप्रस्थ","भवानीगुरु"]},{"kosha":"ABCH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणि","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇi","ref":"4.1.155","page":"40","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["स्नुः प्रस्थः सानुरश्मा तु पाषाणः प्रस्तरो दृषत् ॥ १०३५ ॥","ग्रावा शिलोपलो गण्डशैलाः स्थूलोपलाश्च्युताः ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ABCH#ABCH.4.1.155","synonyms":["स्नु","प्रस्थ","सानु","अश्मन्","पाषाण","प्रस्तर","दृषद्","शिला","उपल","गण्डशैल"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"2.3.1","page":null,"kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["महीध्रे शिखरिक्ष्माभृदहार्यधरपर्वताः ।","अद्रिगोत्रगिरिग्रावाचलशैलशिलोच्चयाः ॥ १ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.2.3.1","synonyms":["महीध्र","शिखरिन्","क्ष्माभृत्","अहार्य","धर","पर्वत","अद्रि","गोत्र","गिरि","अचल","शैल","शिलोच्चय"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"2.3.5","page":null,"kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["पाषाणप्रस्तरग्रावोपलाश्मानः शिला दृषत् ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.2.3.5","synonyms":["पाषाण","प्रस्तर","उपल","अश्मन्","शिला","दृषद्"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"3.3.203","page":null,"kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["ग्रावाणौ शैलपाषाणौ पत्रिणौ शरपक्षिणौ ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.3.3.203","meanings":["शैल","पाषाण"]},{"kosha":"ARMH","kosha_title":"हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला)","kosha_latn":"Abhidhānaratnamālā (Halāyudha)","ref":"2.168","page":"0021","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["शिलोपलाश्मपाषाणग्रावाणः प्रस्तरो दृषत् ।","गलिताः स्थूलपाषाणा गण्डशैला इति स्मृताः ॥ १६८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ARMH#ARMH.2.0.13","synonyms":["शिला","उपल","अश्मन्","पाषाण","प्रस्तर","दृषद्","गण्डशैल"]},{"kosha":"ARMH","kosha_title":"हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला)","kosha_latn":"Abhidhānaratnamālā (Halāyudha)","ref":"5.806","page":"0093","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["कुञ्जरकरेऽपि शुण्डा ग्रावा शैले भवश्च संसारे ।","बालेऽपि बालिशः स्यात्कलधौतं शातकुम्भेऽपि ॥ ८०६ ॥"],"metre":"arya","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ARMH#ARMH.5.0.20","meanings":["शैल"]},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"19.2.10","page":"0110","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["राजा नृपे प्रभौ शक्रे राजा क्षत्रियचन्द्रयोः ।","ग्रावा च प्रस्तरे शैले ग्रावा मेघे च कीर्तितः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.19.2.10","meanings":["प्रस्तर","शैल","मेघ"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"1.13.22","page":"0343","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["द्वयोर्झरो निर्झरो ना स्फटिकः स्फाटिकः पुमान् ।","नर्यश्मा प्रस्तरो ग्रावा पाषाणश्चोपलोऽस्त्रियाम् ॥ २२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.1.13.22","synonyms":["झर","निर्झर","स्फटिक","स्फाटिक","अश्मन्","प्रस्तर","पाषाण","उपल"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"2.2.1","page":"0127","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["शिलोच्चयो * * भूभृद्धर-भूधर-पर्वताः ।","कुध्रः कुव्रीलः(?) कुट्टारो नगो ग्रावाचलो गिरिः ॥ १ ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.2.2.1","synonyms":["शिलोच्चय","भूभृत्","धर","भूधर","पर्वत","कुध्र","कुव्रील","कुट्टार","नग","अचल","गिरि"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"2.2.17","page":"0128","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["पाषाणः प्रस्तरो ग्रावा काठोऽश्मास्त्र्युपलः शिला ।","शिलेयं स्याच्च शैलेयं शिलावत्त्रिषु यद्धनम् ।","शिला दृषत्स्त्रियः पट्टः पेषणाश्मा दधद्(?) स्त्रियाम् ॥ १७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.2.2.17","synonyms":["पाषाण","प्रस्तर","काठ","अश्मन्","उपल","शिला","शिलेय","शैलेय","दृषद्","पट्ट","पेषणाश्मन्"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.21.86","page":"0259","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["स्कन्धे च कालेऽथ गिरौ घने च","ग्रावोपले धन्व तु चापवाचि ।","स्थले तथा जाङ्गलदेशवा[ची]","ब्रह्मा तु ना धातरि भूसुरे च ॥ ८६ ॥"],"metre":"upajati","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.21.108","meanings":["गिरि","घन","उपल"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.2.47","page":"0025","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["ग्रावा शैलशिलाभ्रेषु गुणो मौर्व्यप्रधानयोः ।","उपकारे सूपकारे तन्तुरज्ज्विन्द्रियेषु च ॥ ४७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.2.47","meanings":["शैल","शिला","अभ्र"]},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"2.305","page":"0042","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["नगोऽहार्यः सानुमांश्च शैलो ग्रावा शिलोच्चयः ।","धरो गिरिः पूर्वशैलेऽथोदयः परिकीर्तितः ॥ ३०५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.2.0.305","synonyms":["नग","अहार्य","सानुमत्","शैल","शिलोच्चय","धर","गिरि","पूर्वशैल","उदय"]},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"2.315","page":"0043","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["ग्रावोपलौ प्रस्तरश्च गण्डशैलाश्च्युताः शिलाः ।","खटी तु कठिनी शुक्लधातुः स्यात्खटिनीत्यपि ॥ ३१५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.2.0.315","synonyms":["उपल","प्रस्तर","गण्डशैल","खटी","कठिनी","खटिनी"]},{"kosha":"PSRD","kosha_title":"पर्यायशब्दरत्न","kosha_latn":"Paryāyaśabdaratna","ref":"2.33","page":"0029","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["पर्वते विपुलाहार्यग्रावाणो गोत्रभूभृतौ ।","फलके स्नुः सानुरिति स्यादुत्सः स्वल्पवाहिनी ॥ ३३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 5 सा (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PSRD#PSRD.2.0.33","synonyms":["विपुल","आहार्य","गोत्र","भूभृत्","स्नु","सानु","उत्स"]},{"kosha":"SCBN","kosha_title":"शब्दचन्द्रिका","kosha_latn":"Śabdacandrikā","ref":"3.6","page":"0038","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["पाषाणः प्रस्तरः कल्यः शिला ग्रावा कुडुङ्गकः ।","मणिर्मृज्जोटङ्कभीरुरग्निगर्भ इतीरितः ॥ ६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SCBN#SCBN.3.0.6","synonyms":["पाषाण","प्रस्तर","कल्य","शिला","कुडुङ्गक","मणि","मृज्जोटङ्कभीरु","अग्निगर्भ"]},{"kosha":"SNHK","kosha_title":"शारदीयाख्यनाममाला","kosha_latn":"Śāradīyākhyanāmamālā","ref":"3.5.77","page":"0042","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["पाषाणः प्रस्तरो ग्रावा दृषदश्मोपलः शिला ।","रेणुर्धूली रजः पांशुः पङ्कश्चिखिल्लकर्दमौ ॥ ७७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 3 श्चि (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNHK#SNHK.3.5.8","synonyms":["पाषाण","प्रस्तर","दृषद्","अश्मन्","उपल","शिला","रेणु","धूली","रजस्","पांशु","पङ्क","चिखिल्ल","कर्दम"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"5.1.1768","page":"0288","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["शैलोऽद्रिः शिखरी शिलोच्चयोऽचलश्च सानुमान् ।","अगो नगो गिरिर्ग्रावा गोत्रश्च कन्दराकरः ॥ १७६८ ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.5.1.253","synonyms":["शैल","अद्रि","शिखरिन्","शिलोच्चय","अचल","सानुमत्","अग","नग","गिरि","गोत्र","कन्दराकर"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"5.1.1787","page":"0292","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["पाषाणः प्रस्तरः ग्रावा चाऽश्मा दृषत् तथा शिला ॥ १७८७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.5.1.284","synonyms":["पाषाण","प्रस्तर","अश्मन्","दृषद्","शिला"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"3.3.3","page":"0055","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["महीध्रगिरिगोत्रागग्राविद्रनगदन्तिनः ।","लोकालोकश्चक्रवाडो लोकालोकाख्यपर्वते ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.3.3.3","synonyms":["महीध्र","गिरि","गोत्र","अग","अद्रि","नग","दन्तिन्","लोकालोक","चक्रवाड"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"3.3.10","page":"0055","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["प्रस्तरग्रावपाषाणोत्पलाश्मानो दृशत् दृषत् ।","परारुकः पारटीटो मृन्मरुः काठकः शिला ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.3.3.10","synonyms":["प्रस्तर","पाषाण","उत्पल","अश्मन्","दृशद्","दृषद्","परारुक","पारटीट","मृन्मरु","काठक","शिला"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.20.55","page":"0237","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["ग्रावा स्यात्पुंसि पाषाणे दृढे पृथ्वीधरेऽपि च ।","गृञ्जनो ना रसोने स्त्री निषाक्तपशुमांसके ॥","गोस्तनो ना हारभेदे द्राक्षायां स्त्री च गोस्तनी ।","गोमी पुंसि जम्बुके स्याद्गोमत्युपासके त्रिषु ॥","चलनं भ्रमणे कम्पे क्लीबं कम्पयुते त्रिषु ।","चलनी वस्त्रविधिन्यां वारीभेदे च कुत्रचित् ॥","चक्री काककुलालाजग्रामजालिकसूचके ।","सर्पे तैलिकभेदे स्याद्वासुदेवे च पुंस्ययम् ॥","चर्मी भृङ्गरिटौ भूर्जे मोचाफलकहस्तयोः ।","चर्म क्लीबन्तु फलके कृत्तौ त्वचि तु कुत्रचित् ॥","चेतनो वाच्यवत् प्राणयुक्ते च संविदि स्त्रियाम् ।","छर्दनं वमने क्लीबं पुंसि निम्बेऽप्यलम्बुषे ॥","छदनं चलने पक्षे पिधानेऽपि नपुंसकम् ।","छेदनन्तु द्विधा कार्ये कर्त्रनेऽपि च न द्वयोः ॥","जवनस्तु रये वेगिहये वेगवति त्रिषु ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 3 syl. 4 सि (sub) pāda 4 syl. 3 त्यु (sub)"},{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 6 वि (sub)"},{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 3 च (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.20.55","meanings":["पाषाण","दृढ","पृथ्वीधर"]},{"kosha":"SRSG","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"4.73","page":"0224","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["शिलाशिल्यौ ग्रावाकारे खनी खानी खनिस्तथा ।","निधितडागयोरप्येतौ द्वौ, धातौ तु गैरिकम् ॥ ७३ ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 5 ग्रा (sub) pāda 3 syl. 3 त (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRSG#SRSG.4.0.73","synonyms":["शिला","शिली","खनी","खानी","खनि","गैरिक"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"2.2.406","page":"0054","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["अचलशिलोच्चयशैलक्षितिधरगिरिगोत्रपर्वताहार्याः ।","नगशिखरिसानुमदगग्रावमहीध्राद्रिधरधराकीलाः ॥ ४०६ ॥"],"metre":"giti","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.2.2.1","synonyms":["अचल","शिलोच्चय","शैल","क्षितिधर","गिरि","गोत्र","पर्वत","आहार्य","नग","शिखरिन्","सानुमत्","अग","महीध्र","अद्रि","धर","धराकील"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"2.2.413","page":"0055","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["कुटुङ्गोऽस्त्री त्रयश्चामी वृक्षादिपिहितान्तरे ।","प्रस्तरोपलपाषाणग्रावाश्मानः शिला दृषत् ॥ ४१३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.2.2.8","synonyms":["कुटुङ्ग","प्रस्तर","उपल","पाषाण","अश्मन्","शिला","दृषद्"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"4.1.1908","page":"0232","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["पर्वतोपलयोर्ग्रावा गणः प्रमथसंघयोः ।","उपराग उपादाने सत्त्वे सूर्यादिके ग्रहः ॥ १९०८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.4.1.49","meanings":["पर्वत","उपल"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"3.6.102","page":"0091","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["चमूः स्त्री चर्म सुत्यार्थं ग्रावणस्त्वभ्रयोऽश्मसु ।","विघनो घनो मुद्गरे नरःस्फ्योद्धननन्दनाः ॥ १०२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.3.6.102","synonyms":["चमू","अभ्रि","विघन","घन","नर","स्फ्य","उद्धनन","नन्दन"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"6.1.19","page":"0215","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["गणाः प्रमथसंख्यौघा ग्रावाणौ पर्वतोपलौ ।","तन्तुनागाग्रहौ ग्राहौ गुल्मो व्यूढा च वाहिनी ॥ १९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.6.1.19","meanings":["पर्वत","उपल"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"8.6.4","page":"0281","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["खस्याभ्रके ब्रह्मणि च मेघस्याभ्रकमुस्तयोः ।","भुवो नामानि सौराष्ट्र्यां शैलेये ग्रावशैलयोः ॥ ४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.8.6.4","head":"भू"}],"truncated":false,"source":"Vidyāsthāna Kośa, https://kosha.sanskrit.site"}