{"stem":"तत्त्व","iast":"tattva","found":true,"koshas":12,"places":[{"kosha":"ABCH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणि","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇi","ref":"2.292","page":"16","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["द्रुतं विलम्बितं मध्यमोघस्तत्त्वं घनं क्रमात् ॥ २९२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ABCH#ABCH.2.0.220","synonyms":["द्रुत","विलम्बित","मध्य","ओघ","घन"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"1.7.9","page":null,"kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["विलम्बितं द्रुतं मध्यं तत्त्वमोघो घनं क्रमात् ।","तालः कालक्रियामानं लयः साम्यमथास्त्रियाम् ॥ ९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.1.7.11","synonyms":["विलम्बित","द्रुत","मध्य","ओघ","घन","ताल","लय","साम्य"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"3.3.114","page":null,"kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["वेदस्तत्त्वं तपो ब्रह्म ब्रह्मा विप्रः प्रजापतिः ॥ ११४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.3.3.217","head":"ब्रह्मन्"},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"19.3.7","page":"0127","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["ब्रह्म तत्त्वं तु ब्रह्मा च ब्रह्माणौ विप्रवेधसौ ।","वेदेऽपि च स्मृतं ब्रह्म ब्रह्मा योगो रवीन्दुजः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 5 तु (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.19.3.7","head":"ब्रह्मन्"},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"28.2.6","page":"0205","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["प्राध्वोऽतिमात्रं प्रणतः प्राध्वं बन्धनमुच्यते ।","तत्त्वं ब्रह्मणि तद्भावे वाद्यभेदे च चेतसि ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.28.2.6","meanings":["ब्रह्मन्","तद्भाव","वाद्यभेद","चेतस्"]},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"34.20.2","page":"0243","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["तिरोऽन्तर्धौ तिर्यगर्थे मिथोऽन्योन्यं मिथो [रहः] ।","पुरोऽग्रेऽपि प्रथमे स्यादञ्जसा तत्त्वशीघ्रयोः ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 3 syl. 6 थ (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.34.20.2","head":"अञ्जसा"},{"kosha":"ESSK","kosha_title":"एकादिसंख्यासंज्ञाकोष","kosha_latn":"Ekādisaṃkhyāsaṃjñākoṣa","ref":"7.16","page":"0200","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["द्रीप-रविवाह-पाताल-शक्रवाहमुख-दुर्गति-समुद्राः ।","श्रीपार्श्वचिह्नफणिफल(ण)-तत्त्व-क्षेत्रा-ऽनलज्वालाः ॥ १६ ॥"],"metre":"arya","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ESSK#ESSK.7.0.1","synonyms":["द्वीप","रविवाह","पाताल","शक्रवाहमुख","दुर्गति","समुद्र","श्रीपार्श्वचिह्नफणिफण","क्षेत्र","अनलज्वाला"]},{"kosha":"GNHD","kosha_title":"गणितनाममाला","kosha_latn":"Gaṇitanāmamālā","ref":"3.33","page":"0002","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["द्वाविंशतेराकृतिश्च नखसंज्ञास्तु विंशतिः ।","सिद्धा जिनाश्चतुर्विंशत्तत्त्वं च पञ्चविंशतिः ॥ ३३ ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 4 syl. 3 च (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/GNHD#GNHD.3.0.16","synonyms":["आकृति","नख","सिद्ध","जिन"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"1.10.39","page":"0239","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["भावः पदार्थो धर्मः स्यात्सत्त्वं तत्त्वं च वस्तु च ।","वर्धनं छेदनं व्युष्टिः फलमाम्नाय इत्यपि ॥ ३९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.1.10.39","synonyms":["भाव","पदार्थ","धर्म","सत्त्व","वस्तु","वर्धन","छेदन","व्युष्टि","फल","आम्नाय"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"1.1.15","page":"0002","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["परात्मा भगवान् हंसः पुरुषः स्यादजोऽव्ययः ।","स्यादौपनिषदस्तत्त्वं ब्रह्माऽद्वैतं तद[2b]क्षरम् ॥ १५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.1.1.14","synonyms":["परात्मन्","भगवत्","हंस","पुरुष","अज","अव्यय","औपनिषद","ब्रह्मन्","अद्वैत","अक्षर"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"1.6.196","page":"0097","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["भावः स्वभावः सहजो धर्मोऽस्त्री स्वो निसर्गकः ।","आजानलक्षणानूकरूपतत्त्वानि शीलकम् ।","संसिद्धि-प्रकृती रीतिः शीलीयं शीलजे त्रिषु ॥ १९६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.1.6.205","synonyms":["भाव","स्वभाव","सहज","धर्म","स्व","निसर्गक","आजान","लक्षण","अनूक","रूप","शीलक","संसिद्धि","प्रकृति","रीति","शीलीय"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"4.3.14","page":"0108","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["तत्त्वं सान्त्वं सत्त्वमजन्तौ","विश्वं किण्वं चार्तवजीवे ।","बाहवयौतव-परिपेलवव-","त्स्तवमपि मुस्तानाम्नि दिवं च ॥ १४ ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.4.3.36","synonyms":["सान्त्व","सत्त्व","विश्व","किण्व","बाहव","यौतव","परिपेलव","स्तव","दिव"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"5.1.29","page":"0134","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["आह क्षेपनियोगयोरथ मतावाहो उताहो उभौ","पृच्छायां च विचारणेऽप्यथ परिक्लेशे प्रकर्षेऽह हा ।","हिंसोपक्रमकुत्सनेषु विबुधाः संकीर्तयन्त्यादह","प्रोक्तं मंक्षु विचक्षणे अति[246b]शये तत्त्वे तथाति द्रुते ॥ २९ ॥"],"metre":"sardulavikridita","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.5.1.135","head":"अति"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.7.23","page":"0174","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["स्त्री रेणुकागर्दभशाकयोः स्याद्","बीजं तु तत्त्वेऽङ्कुरकारणे च ।","आधानहेत्वोरपि रेतसि स्या-","त्संनद्धसम्यग्भृतयोस्तु सञ्जः ॥ २३ ॥"],"metre":"indravajra","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.7.6","head":"बीज"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.21.87","page":"0259","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["योगान्तरेऽप्यृत्विजि भास्वतीन्दौ","स्त्रियां तु नाध्यात्मतपःसु तत्त्वे ।","ज्ञाने परात्मन्यपि तद्वदाहुः","शर्मान्तिमे नाम्नि सुखे द्विजे नो ॥ ८७ ॥"],"metre":"upajati","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.21.109","head":"ब्रह्मन्"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.29.2","page":"0359","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["विल्वं फले श्रीफलवाचकं च","तत्त्वं परात्मन्यपि वाद्यभेदे ।","तथा स्वरूपे त्रितये तु खर्वे","ह्रस्वे न्यगर्थेऽपि च खर्व एवम् ॥ २ ॥"],"metre":"upajati","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.29.18","meanings":["परात्मन्","वाद्यभेद","स्वरूप","त्रितय"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.30.64","page":"0376","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["तत्त्वमतिग्रन्थभिदोर्निभालने स्यात्समीक्षापि ।","उत्प्रेक्षानवधाने काव्यालंकारभेदेऽपि ॥ ६४ ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.30.76","head":"समीक्षा"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.31.9","page":"0382","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["सहो बले ज्योतिषि मार्गशीर्ष-","हेमन्तयोः पुंसि भवेत्तथैव ।","रहो विविक्ते सुरते च तत्त्वे","रहं च तद्वत्प्रवदन्ति सन्तः ॥ ९ ॥"],"metre":"upajati","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.31.39","head":"रहस्"},{"kosha":"SNHK","kosha_title":"शारदीयाख्यनाममाला","kosha_latn":"Śāradīyākhyanāmamālā","ref":"2.4.137","page":"0033","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["चित्संविज्ज्ञानसंवित्तिर्भगबोधोपलब्धयः ।","तत्त्वं रहस्यं सारश्च परमार्थश्च निश्चयः ॥ १३७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNHK#SNHK.2.4.24","synonyms":["चित्","संविद्","ज्ञान","संवित्ति","भग","बोध","उपलब्धि","रहस्य","सार","परमार्थ","निश्चय"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"2.1.435","page":"0031","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["विलम्बितं द्रुतं मध्यं लय इत्यभिधीयते ।","विलम्बितं भवेत्तत्त्वं द्रुतं मोघमिति स्मृतम् ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.2.1.435","synonyms":["लय","विलम्बित","द्रुत","मध्य","मोघ"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"6.77","page":"0175","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["भगालं नरमुण्डे स्यात् चुलुकः प्रसृतौ पुमान् ।","भावे पदार्थो धर्मश्च तत्त्वं सत्त्वञ्च वस्तु च ।","स्यादाकूतमभिप्राये समुदाचार इत्यपि ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.6.0.77","synonyms":["भगाल","नरमुण्ड","चुलुक","प्रसृति","भाव","पदार्थ","धर्म","सत्त्व","वस्तु","आकूत","अभिप्राय","समुदाचार"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.16.125","page":"0221","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["महती वल्लकीभेदे तत्त्वे ना वड्रकेन्यवत् ।","मथितं लोडिते घृष्टे त्रिषु क्लीबन्तु घोलके ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.16.125","head":"महती"},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.20.62","page":"0239","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["फलिन्यग्निशिखायान्तु फल्यां स्त्री तद्वति त्रिषु ।","फाल्गुणोऽर्जुनवृक्षे च गुडाकेशनदीजयोः ॥","मासभेदे पुमानेव पौर्णमास्यान्तु फाल्गुनी ।","ब्रह्मा प्रजापतौ ऋत्विग्योगभेदद्विजेषु ना ॥","ब्रह्म तत्त्वे च वेदे च तपस्यपि च न द्वयोः ।","वन्धनी वटिजीवातु नङिमाठनकर्मसु (?) ॥","बन्धनञ्च वधे बन्धे हिंसायाञ्च नपुंसकम् ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.20.62","head":"ब्रह्मन्"},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.29.8","page":"0285","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["तत्त्वं विलम्बिते नृत्ये परमात्मस्वरूपयोः ।","द्रवः प्रद्रावरसयोः स्यान्नर्मतरसोरपि ।","दवो दावो वन्यवह्न्यावरण्ये च भवेद्वयम् ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.29.8","meanings":["विलम्बितनृत्य","परमात्मन्","स्वरूप"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.31.25","page":"0293","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["संघर्षो घर्षणस्पर्धासंसर्पे च पुंस्ययम् ।","समीक्षा तु मनीषायां तत्त्वे यत्ने निभालने ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. None संघर्षो घर्षणस्प (missing_in_pada)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.31.25","head":"समीक्षा"},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.32.29","page":"0295","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["रहस्तत्त्वे च गुह्ये च सुरते च नपुंसकम् ।","रजः क्लीबं गुणभित्सपरागार्त्तवरेणुषु ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 6 ण (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.32.29","head":"रहस्"},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"8.1.60","page":"0304","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["भोः स्यात्सम्बोधने प्रश्ने विषादेऽपि निगद्यते ।","अञ्जसा च द्रुते तत्त्वे निरस्त्वर्द्धिवक्रयोः ॥","नीचैः स्वच्छन्दाल्पयोः स्यात्पुरश्च प्रथमाग्रयोः ।","पूर्वेद्युः प्रातःसमये धर्मादौ पूर्ववासरे ॥","पतस्ततः प्रभृतयस्तूहनीयाः प्रयोगताः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. None अञ्जसा च द्रुते त (missing_in_pada)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.8.1.60","head":"अञ्जसा"},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"1.9.277","page":"0038","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["प्रणिधानं प्रसंख्यानं ध्यानं सत्त्वं रजस्तमः ।","गुणास्तत्त्वं प्रकृत्याद्यमविद्या स्यादहंमतिः ॥ २७७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.1.9.14","synonyms":["प्रणिधान","प्रसंख्यान","ध्यान","सत्त्व","रजस्","तमस्","अविद्या","अहंमति"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"3.5.1553","page":"0187","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["तालो विलम्बितं कालो द्रुतं मध्यं क्रिया लयः ।","ओघः साम्यं धनं तत्त्वं क्रियाथ भ्रमरी भ्रमः ॥ १५५३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.3.5.45","synonyms":["ताल","विलम्बित","काल","द्रुत","मध्य","क्रिया","लय","ओघ","साम्य","धन","भ्रमरी","भ्रम"]},{"kosha":"TSPD","kosha_title":"त्रिकाण्डशेष","kosha_latn":"Trikāṇḍaśeṣa","ref":"3.3.87","page":"0121","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अगस्त्ये च हरीतक्यां रुजा स्याद्रोगभङ्गयोः ।","मुस्तेऽपि वनजो बीजं रेतस्तत्त्वार्थहेतुषु ॥ ८७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/TSPD#TSPD.3.3.88","head":"बीज"},{"kosha":"TSPD","kosha_title":"त्रिकाण्डशेष","kosha_latn":"Trikāṇḍaśeṣa","ref":"3.3.416","page":"0239","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["तत्त्वं विलम्बिते नृत्ये स्वरूपे परमात्मनि ।","मेघे राज्ञि सुरे देवो द्विजिह्वो व्यालसूचकौ ॥ ४१६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/TSPD#TSPD.3.3.431","meanings":["विलम्बितनृत्य","स्वरूप","परमात्मन्"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"3.9.123","page":"0146","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["विलंबितं द्रुतं मध्यं तत्त्वमोघो घनं क्रमात् ।","तालः कालक्रियामानं क्रियांगुलिकरोद्भवा ॥ १२३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.3.9.123","synonyms":["विलम्बित","द्रुत","मध्य","ओघ","घन","ताल"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"5.2.1","page":"0192","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["रूपं तत्त्वं सतत्त्वं च स्वरूपं च सलक्षणम् ।","सहजं निजमाजानं धर्मसर्गौ निसर्गवत् ॥ १ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.5.2.1","synonyms":["रूप","सतत्त्व","स्वरूप","सलक्षण","सहज","निज","आजान","धर्म","सर्ग","निसर्ग"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"8.7.31","page":"0286","kind":"artha","gender":null,"doubtful":true,"verse":["अञ्जसा त्वरिते तत्वेऽप्यहहाद्भुतखेदयोः ।","समीपोभयतः शीघ्रसाकल्याभिमुखेऽभितः ॥ ३१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.8.7.31","head":"अञ्जसा"}],"truncated":false,"source":"Vidyāsthāna Kośa, https://kosha.sanskrit.site"}