{"stem":"त्रोटि","iast":"troṭi","found":true,"koshas":16,"places":[{"kosha":"ABCH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणि","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇi","ref":"4.9.138","page":"50","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["विहगो विहंगमखगौ पतगो विहंगः शकुनिः शकुन्तिशकुनौ विवयः शकुन्ताः ।","नभसंगमो विकिरपत्त्ररथौ विहायो द्विजपक्षिविष्किरपतत्रिपतत्पतङ्गाः ॥ १३१६ ॥","पित्सन्नीडाण्डजोगौकाश्चञ्चुश्चञ्चू सृपाटिका ।","त्रोटिश्च पत्त्रं पतत्रं पिच्छं वाजस्तनूरुहम् ॥ १३१७ ॥","पक्षो गरुच्छदश्चापि पक्षमूलं तु पक्षतिः ।"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ABCH#ABCH.4.9.138","synonyms":["विहग","विहंगम","खग","पतग","विहंग","शकुनि","शकुन्ति","शकुन","वि","वयस्","शकुन्त","नभसंगम","विकिर","पत्त्ररथ","विहायस्","द्विज","पक्षिन्","विष्किर","पतत्रिन्","पतत्","पतङ्ग","पित्सत्","नीडज","अण्डज","चञ्चु","चञ्चू","सृपाटिका","पत्त्र","पतत्र","पिच्छ","वाज","तनूरुह","पक्ष","गरुत्","छद","पक्षति"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"2.5.36","page":null,"kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["स्त्री पक्षतिः पक्षमूलं चञ्चुस्त्रोटिरुभे स्त्रियौ ॥ ३६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.2.5.51","synonyms":["पक्षति","पक्षमूल","चञ्चु"]},{"kosha":"ARMH","kosha_title":"हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला)","kosha_latn":"Abhidhānaratnamālā (Halāyudha)","ref":"2.240","page":"0029","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["पेशीकोशः स्मृतोऽण्डश्च कुलायो नीड उच्यते ।","चञ्चुश्चञ्चूस्तथा त्रोटिर्डयनं गगने गतिः ॥ २४० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ARMH#ARMH.2.0.85","synonyms":["पेशी","कोश","अण्ड","कुलाय","नीड","चञ्चु","चञ्चू","डयन"]},{"kosha":"DDBM","kosha_title":"द्विरूपध्वनिसङ्ग्रह","kosha_latn":"Dvirūpadhvanisaṅgraha","ref":"158","page":"0067","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["त्रोटिस्त्रोटी च पेशिः स्यात् पेशी शावश्च शावकः ।","उर्णनाभोऽप्यूर्णनाभिर्मूषली मुसली भवेत् ॥ १५८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DDBM#DDBM.0.0.158","synonyms":["त्रोटी","पेशि","पेशी","शाव","शावक","ऊर्णनाभ","ऊर्णनाभि","मूषली","मुसली"]},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"5.2.3","page":"0029","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["चञ्चुस्त्रोट्यां तथैवाण्डे गोनाडी चैव कीर्तितः ।","मोचः शोभाञ्जने मोचा शाल्म[18]ली कदली तथा ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.5.2.3","head":"चञ्चु"},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"1.12.198","page":"0339","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["स्त्रियां चञ्चुश्च चञ्चूश्च त्रोटिस्त्रोटी सृपाटिका ।","स्त्री पक्षतिः पक्षती द्वे पक्षमूले छदोऽस्त्रियाम् ॥ १९८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.1.12.198","synonyms":["चञ्चु","चञ्चू","त्रोटी","सृपाटिका","पक्षति","पक्षती","छद"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"3.5.33","page":"0464","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["वाहा स्वाहा गुहा भङ्गी वसतिर्विपणी द्युतिः ।","पेश्यायनी त्रोटिनाभ्यौ नालिर्वासिश्च वर्वरिः ॥ ३३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.3.5.33","synonyms":["वाहा","स्वाहा","गुहा","भङ्गी","वसति","विपणी","द्युति","पेशी","आयनी","नाभि","नालि","वासि","वर्वरि"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"2.3.65","page":"0195","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["पतेरो विष्किरोऽण्डोत्थो वलूकाङ्गः कठाकवः ।","वयोऽन्तिमेऽथ तुण्डं स्यात्सृपाटी त्रोटिरित्यपि ।","चञ्चू-चञ्च्वौ गरुत्त्वस्त्री पुंसौ पक्ष-च्छदावुभौ ॥ ६५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.2.3.732","synonyms":["पतेर","विष्किर","अण्डोत्थ","वलूकाङ्ग","कठाकव","वयस्","तुण्ड","सृपाटी","चञ्चू","चञ्चु","गरुत्","पक्ष","छद"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"4.2.45","page":"0100","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["घण्टा घोण्टा कुक्कुटिः शाटि-पट्यौ","राटिश्चाटिर्गृष्टि-विष्टी वटिश्च ।","त्रोटिः कोटी कर्कटी पर्कटी च","पोटा चोटी वर्चटी मर्कटी च ॥ ४५ ॥"],"metre":"salini","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.4.2.18","synonyms":["घण्टा","घोण्टा","कुक्कुटि","शाटि","पटी","राटि","चाटि","गृष्टि","विष्टि","वटि","कोटी","कर्कटी","पर्कटी","पोटा","चोटी","वर्चटी","मर्कटी"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.10.22","page":"0181","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["कोटिः प्रकर्षे धनुरग्रके च","कोणे च संख्याभिदि संप्रदिष्टा ।","त्रोटिस्तु चञ्च्वाम[271b]पि सोमवल्के","पुमांस्तु मत्स्याण्डजभेदयोः स्यात् ॥ २२ ॥"],"metre":"indravajra","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"indravajra · pāda 2 syl. 1 पु (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.10.23","meanings":["चञ्चु","सोमवल्क","मत्स्य","अण्डजभेद"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.5.408","page":"0077","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["चपले तु त्रिषु स्त्री तु चञ्चुस्त्रोटौ पतत्त्रिणः ।","एरण्डे नाथ चर्मी ना भूर्जद्रौ शङ्करस्य च ॥ ४०८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.5.408","head":"चञ्चु"},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"3.219","page":"0079","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["शकुन्तशकुनौ तुल्यौ चञ्चूस्त्रोटिः सृपाटिका ।","पक्षः पत्रं पतत्रं च वाजः पिच्छं तनूरुहम् ॥ २१९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.3.0.219","synonyms":["शकुन्त","शकुन","चञ्चू","सृपाटिका","पक्ष","पत्र","पतत्र","वाज","पिच्छ","तनूरुह"]},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"6.2.57","page":"0217","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["गोला दोला वेला मेला हेला फेला नासा बाहा ।","स्वाहा कक्षा रिक्षामिक्षा राक्षा भिस्सा मूर्वा त्रोटिः ॥ ५७ ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.6.2.27","synonyms":["गोला","दोला","वेला","मेला","हेला","फेला","नासा","बाहा","स्वाहा","कक्षा","रिक्षा","आमिक्षा","राक्षा","भिस्सा","मूर्वा"]},{"kosha":"PTVD","kosha_title":"पञ्चतत्त्वप्रकाश","kosha_latn":"Pañcatattvaprakāśa","ref":"6.3.381","page":"0027","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["छदःपत्रं गरुत्पक्षं पतत्रं पुङ्खमाण्डजम् ।","चञ्चुस्त्रोटिः चञ्चुकिका पक्षतिः पक्षमूलकम् ॥ ३८१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PTVD#PTVD.6.3.17","synonyms":["छदस्","पत्र","गरुत्","पक्ष","पतत्र","पुङ्ख","आण्डज","चञ्चु","चञ्चुकिका","पक्षति","पक्षमूलक"]},{"kosha":"SNHK","kosha_title":"शारदीयाख्यनाममाला","kosha_latn":"Śāradīyākhyanāmamālā","ref":"1.2.100","page":"0011","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["पक्षश्छदो गरुत्पत्रं पतत्रं च तनूरुहम् ।","वाजोऽस्य पक्षतिर्मूलं चञ्चुस्त्रोटिः सृपाटिका ॥ १०० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNHK#SNHK.1.2.42","synonyms":["पक्ष","छद","गरुत्","पत्र","पतत्र","तनूरुह","वाज","पक्षति","चञ्चु","सृपाटिका"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"5.9.2382","page":"0384","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["चञ्चुश्चञ्चूस्तथा त्रोटिः सृपाटी च सृपाटिका ।","पत्रं पिच्छं पतत्रञ्च वाजः तथा तनूरुहम् ॥ २३८२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 3 त (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.5.9.203","synonyms":["चञ्चु","चञ्चू","सृपाटी","सृपाटिका","पत्र","पिच्छ","पतत्र","वाज","तनूरुह"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"3.5.98","page":"0089","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["स्त्रियश्चञ्चुश्च चञ्चूश्च त्रोटिस्त्रोटी च चञ्चुका ।","प्रडीनोड्डीनसंडीनान्येताः पक्षिगतिक्रियाः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.3.5.98","synonyms":["चञ्चु","चञ्चू","त्रोटी","चञ्चुका","प्रडीन","उड्डीन","संडीन"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.6.6","page":"0195","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["चञ्चुरेरण्डमृगयोः पुंसि त्रोटौ स्त्रियामपि ।","त्वक् स्त्रियान्तु वल्कले स्यात् चर्मण्यपि गुडत्वचि ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 4 न्तु (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.6.6","head":"चञ्चु"},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.11.19","page":"0200","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["त्रोटिश्चञ्च्वां कटफले कन्ठे मीनभिदि स्त्रियाम् ।","दिष्टं दैवे तु काले ना दिष्टिः स्त्री हर्षमानयोः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.11.19","meanings":["चञ्चु","कटफल","कण्ठ","मीनभिद्"]},{"kosha":"SRSG","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"4.346","page":"0246","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["स्मृपाटी चञ्चुश्चञ्चूवत् त्रोटिस्त्रोटी, तनूरुहे ।","पिच्छं पिञ्छं पतत्रं च पत्रं पक्षो नरि स्मृतः ॥ ३४६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 5 ञ्चु (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRSG#SRSG.4.0.346","synonyms":["सृपाटी","चञ्चु","चञ्चू","त्रोटी","पिच्छ","पिञ्छ","पतत्र","पत्र","पक्ष"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"2.5.823","page":"0104","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["अर्भकः पृथुको डिम्भः पाकः पोतः शिशुश्च सः ।","पक्षिपोतस्तु पिल्लाकश्चञ्चुस्त्रोटिः सृपाटिका ॥ ८२३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.2.5.38","synonyms":["अर्भक","पृथुक","डिम्भ","पाक","पोत","शिशु","पिल्लाक","चञ्चु","सृपाटिका"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"7.1.2308","page":"0281","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["तुटितृटिकटित्रोटिकुटिकोटिकरोटयः ।","गौल्यालिकुहलीपालीमधूलीधूलिकेलयः ॥ २३०८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 3 तृ (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.7.1.5","synonyms":["तुटि","तृटि","कटि","कुटि","कोटि","करोटि","गौली","अलि","कुहली","पाली","मधूली","धूलि","केलि"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"2.3.50","page":"0030","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["पेशी कोशश्च डिंबोऽण्डं त्रोटिश्चंचुः सृपाटिका ।","डयनं गतिरुड्डीनसंडीनादि विशेषकम् ॥ ५० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.2.3.50","synonyms":["पेशी","कोश","डिंब","अण्ड","चंचु","सृपाटिका","डयन","गति","उड्डीन","संडीन"]}],"truncated":false,"source":"Vidyāsthāna Kośa, https://kosha.sanskrit.site"}