{"stem":"दास","iast":"dāsa","found":true,"koshas":17,"places":[{"kosha":"ABCH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणि","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇi","ref":"3.26","page":"18","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["दरिद्रो दुर्विधो दुःस्थो दुर्गतो निःस्वकीकटौ ।","अकिंचनोऽधिपस्त्वीशो नेता परिवृढोऽधिभूः ॥ ३५८ ॥","पतीन्द्रस्वामिनाथार्याः प्रभुर्भर्तेश्वरो विभुः ।","ईशितेनो नायकश्च नियोज्यः परिचारकः ॥ ३५९ ॥","डिङ्गरः किंकरो भृत्यश्चेटो गोप्यः पराचितः ।","दासः प्रेष्यः परिस्कन्दो भुजिष्यपरिकर्मिणौ ॥ ३६० ॥","परान्नः परिपिण्डादः परजातः परैधितः ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ABCH#ABCH.3.0.26","synonyms":["दरिद्र","दुर्विध","दुःस्थ","दुर्गत","निःस्व","कीकट","अकिंचन","अधिप","ईश","नेतृ","परिवृढ","अधिभू","पति","इन्द्र","स्वामिन्","नाथ","आर्य","प्रभु","भर्तृ","ईश्वर","विभु","ईशितृ","इन","नायक","नियोज्य","परिचारक","डिङ्गर","किंकर","भृत्य","चेट","गोप्य","पराचित","प्रेष्य","परिस्कन्द","भुजिष्य","परिकर्मिन्","परान्न","परिपिण्डाद","परजात","परैधित"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"2.10.17","page":null,"kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["भृत्ये दासेरदासेयदासगोप्यकचेटकाः ।","नियोज्यकिङ्करप्रैष्यभुजिष्यपरिचारकाः ॥ १७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.2.10.29","synonyms":["भृत्य","दासेर","दासेय","गोप्यक","चेटक","नियोज्य","किङ्कर","प्रैष्य","भुजिष्य","परिचारक"]},{"kosha":"ARMH","kosha_title":"हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला)","kosha_latn":"Abhidhānaratnamālā (Halāyudha)","ref":"2.365","page":"0043","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["दासो दासेरकश्चेटो भुजिष्यः किङ्करो मतः ।","श्लक्ष्णो मधुरवाक् प्रोक्तः स्थूललक्षो बहुव्ययी ॥ ३६५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ARMH#ARMH.2.0.210","synonyms":["दासेरक","चेट","भुजिष्य","किङ्कर","श्लक्ष्ण","मधुरवाच्","स्थूललक्ष","बहुव्ययिन्"]},{"kosha":"ARMH","kosha_title":"हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला)","kosha_latn":"Abhidhānaratnamālā (Halāyudha)","ref":"2.594","page":"0067","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["कैवर्तो धीवरो दासो मत्स्यबन्धी तु जालिकः ।","आनायः कथ्यते जालं कुवेणी मत्स्यबन्धनी ॥ ५९४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ARMH#ARMH.2.0.440","synonyms":["कैवर्त","धीवर","मत्स्यबन्धिन्","जालिक","आनाय","जाल","कुवेणी","मत्स्यबन्धनी"]},{"kosha":"DDBM","kosha_title":"द्विरूपध्वनिसङ्ग्रह","kosha_latn":"Dvirūpadhvanisaṅgraha","ref":"252","page":"0075","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["दासी च दासिका प्रोक्ता प्रेष्यः(ष्य?)प्रैष्यावुभौ समौ ।","दासेरदासदासेयास्तुल्याः कुक्कुरकुर्करौ ॥ २५२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DDBM#DDBM.0.0.252","synonyms":["दासी","दासिका","प्रेष्य","प्रैष्य","दासेर","दासेय","कुक्कुर","कुर्कर"]},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"25.1.6","page":"0148","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["भृत्यो दासे भूतिर्भृत्या पुष्यः कलियुगर्क्षयोः ।","पद्यं श्लोके सृतिः पद्या लभ्यं लब्धव्ययुक्तयोः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 5 भू (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.25.1.6","head":"भृत्य"},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"31.3.5","page":"0226","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["दासौ चेटककैवर्तौ शूद्रो दास उदाहृतः ।","दानपात्रे स्मृतो दासो दासी च झिण्टिका स्मृता ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 3 च (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.31.3.5","meanings":["चेटक","कैवर्त","शूद्र","दानपात्र"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"1.8.1","page":"0202","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["शून्यस्कन्धातकौ शूद्रे यज्रो दासो महत्तरः ।","ग्रामकूटोऽवरवर्णो वृषलश्च जघन्यजः ॥ १ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 6 र (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.1.8.1","synonyms":["शून्यस्कन्ध","आतक","यज्र","महत्तर","ग्रामकूट","अवरवर्ण","वृषल","जघन्यज"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"1.8.31","page":"0205","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["प्राकृतोऽपसदो जाल्मो निहीनश्च पृथग्जनः ।","क्षुल्लकप्रैष्यदासेयदासदासेरचेटकाः ॥ ३१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.1.8.31","synonyms":["प्राकृत","अपसद","जाल्म","निहीन","पृथग्जन","क्षुल्लक","प्रैष्य","दासेय","दासेर","चेटक"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"1.9.19","page":"0216","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["नेताधिपः परिवृढोऽधिकर्द्धिस्तु समृद्धकः ।","डिङ्गरः किङ्करो भृत्यो दासः प्रेष्यः पराचितः ॥ १९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.1.9.19","synonyms":["नेतृ","अधिप","परिवृढ","अधिकर्द्धि","समृद्धक","डिङ्गर","किङ्कर","भृत्य","प्रेष्य","पराचित"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"2.4.40","page":"0298","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["वेश्याभृतिर्भवेद्भोगोऽथ भृत्यो दास-चे[146a]टकौ ॥ ४० ॥"],"metre":null,"metre_status":null,"flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.2.4.37","synonyms":["भोग","भृत्य","चेटक"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.26.42","page":"0292","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["चण्डौषधौ स्त्री सतते ध्रुवे च","नित्यं पराभं प्रवदन्ति सन्तः ।","भृत्यस्तु दासे भृतिवाचकं स्त्री","चान्त्योऽधमे चान्तभवे पराभः ॥ ४२ ॥"],"metre":"indravajra","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.26.42","head":"भृत्य"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.27.50","page":"0325","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["दासे कडारः कपिलेऽन्यवत्स्यात्","संभार ओघे नरि संभृतौ च ।","केनार उक्तो नरकान्तरेऽपि","शिरःकपालस्थितसन्धिगश्च ॥ ५० ॥"],"metre":"upajati","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.27.160","head":"कडार"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.31.76","page":"0377","kind":"head","gender":null,"doubtful":true,"verse":["दानस्य पात्रे वृषले च भृत्ये","कैवर्तके योषिति झिण्टिकायाम् ॥ ७६ ॥"],"metre":"indravajra","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.31.5","meanings":["दानपात्र","वृषल","भृत्य","कैवर्तक","योषित्","झिण्टिका"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.31.77","page":"0378","kind":"head","gender":null,"doubtful":true,"verse":["चेट्यां च[87b]रासस्तु रवे च भाषा-","सच्छृङ्खलाभीरकखेलयोश्च ।","कोलाहलेऽथोऽयुजि भाप्रभावे","तथा मयूखे च पुमांस्तु माः स्यात् ॥ ७७ ॥"],"metre":"upajati","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.31.6","meanings":["चेठी"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.5.585","page":"0092","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["वराहे मूषिके व्याघ्रेऽप्यथ दंष्ट्रावति त्रिषु ।","दासो भृत्ये द्वयोः स्त्री तु षडश्रासंज्ञवीरुधि ॥ ५८५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.5.585","meanings":["भृत्य"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.5.817","page":"0112","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["प्रेङ्खा प्रेङ्खोलने च स्यादासन्द्यां च द्वयोः पुनः ।","दासे प्रेतस्तु मृतके त्रि द्वे भूतान्तरेऽथ नप् ॥ ८१७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.5.817","head":"प्रेत"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.5.820","page":"0113","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["स्नेहे केलौ च दासे तु प्रेष्यो द्वे भेद्यवत् पुनः ।","प्रेषितव्येऽथ पोतो ना यानपात्रे द्वयोः पुनः ॥ ८२० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.5.820","head":"प्रेष्य"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.5.918","page":"0121","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["त्वक्पत्रसंज्ञभैषज्ये भृत्यो दासे द्वयोः स्त्रियाम् ।","भृत्या स्याद्वेतनेऽथो ना (भू ? भृ)मिर्वायौ जलेऽपि च ॥ ९१८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. None भृत्या स्याद्वेतनेऽथो (missing_in_pada)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.5.918","head":"भृत्य"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"4.357","page":"0077","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["विषमीभूतदशने निःसारेऽपि द्वयोः पुनः ।","आचष्टे रभसो दासे शब्दवेद्यथ नप्यदः ॥ ३५७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.4.0.357","head":"कडार"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"4.1301","page":"0161","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["पुंस्यप्येके विदुर्लोके क्लीबमेव जले विदुः ।","भुजिष्यस्तु द्वयोर्दासे वने तु स क्ली पुमान् पुनः ॥ १३०१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. None वने तु स क्ली पुमान् पुनः (extra_in_pada)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.4.0.1301","head":"भुजिष्य"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"6.357","page":"0057","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अप्रत्तौ(?) परजातस्तु द्वे दासे सादि पूर्ववत् ।","परैधितस्तु द्वे दासे लिङ्गाद्यत्रापि पूर्ववत् ॥ ३५७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.6.0.623","head":"परजात"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"6.635","page":"0081","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["दासे सङ्क्रमिते तु त्रिरथ सङ्घातिका स्त्रियाम् ।","अरणौ सङ्घातकस्तु सङ्घातयितरि त्रिषु ॥ ६३५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.6.0.901","head":"सञ्चारित"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"7.64","page":"0098","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["यस्य पञ्च सुगन्धाः स्युस्तत्र स्याद्वाच्यलिङ्गकम् ।","परिचारकशब्दोऽयं दासे द्वे भेद्यवत् पुनः ॥ ६४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.7.0.125","head":"परिचारक"},{"kosha":"PSRD","kosha_title":"पर्यायशब्दरत्न","kosha_latn":"Paryāyaśabdaratna","ref":"2.587","page":"0101","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["भृत्ये तु किंकरो दासो गोप(प्य?)कश्चेटकस्तथा ।","पराजितः परिस्कन्द्यः परा(र?)जातश्च किंकरः ॥ ५८७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PSRD#PSRD.2.0.587","synonyms":["किंकर","गोपक","चेटक","पराजित","परिस्कन्द्य","पराजात"]},{"kosha":"PTVD","kosha_title":"पञ्चतत्त्वप्रकाश","kosha_latn":"Pañcatattvaprakāśa","ref":"1.1.62","page":"0005","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["विषवैद्यो जाङ्गलिको गारुडिः सर्पमन्त्रवित् ।","गोपो दासेरको दासो दासेयः परिचारकः ॥ ६२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 5 जा (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PTVD#PTVD.1.1.61","synonyms":["विषवैद्य","जाङ्गलिक","गारुडि","सर्पमन्त्रविद्","गोप","दासेरक","दासेय","परिचारक"]},{"kosha":"PTVD","kosha_title":"पञ्चतत्त्वप्रकाश","kosha_latn":"Pañcatattvaprakāśa","ref":"3.300","page":"0021","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["कैवर्तो धीवरो दासो नौका नौस्तरणिस्तरिः ।","नौवाहकः कर्णधारो नाविकोऽरित्रचालकः? ॥ ३०० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PTVD#PTVD.3.0.23","synonyms":["कैवर्त","धीवर","नौका","नौ","तरणि","तरि","नौवाहक","कर्णधार","नाविक","अरित्रचालक"]},{"kosha":"SNHK","kosha_title":"शारदीयाख्यनाममाला","kosha_latn":"Śāradīyākhyanāmamālā","ref":"3.2.16","page":"0036","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["सेवकः किंकरो भृत्योऽनुजीव्यनुचरोऽनुगः ।","दासः प्रेक्षो भृतकश्च चेटः कर्मकरोऽपि च ॥ १६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 6 त (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNHK#SNHK.3.2.10","synonyms":["सेवक","किंकर","भृत्य","अनुजीविन्","अनुचर","अनुग","प्रेक्ष","भृतक","चेट","कर्मकर"]},{"kosha":"SNHK","kosha_title":"शारदीयाख्यनाममाला","kosha_latn":"Śāradīyākhyanāmamālā","ref":"3.4.66","page":"0041","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["कैवर्तो धीवरो दासो वागुरिकस्तु जालिकः ।","लुब्धको मृगयुर्व्याधो मृगयाखेटकौ समौ ॥ ६६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 3 रि (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNHK#SNHK.3.4.17","synonyms":["कैवर्त","धीवर","वागुरिक","जालिक","लुब्धक","मृगयु","व्याध","मृगया","खेटक"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"4.532","page":"0068","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["अथ दासश्च भृत्यश्च किङ्करो डिङ्गरस्तथा ॥ ५३२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.4.0.42","synonyms":["भृत्य","किङ्कर","डिङ्गर"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"2.2.65","page":"0041","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["अस्थारमिति पर्यायो भवेदतिगभीरके ।","कोवर्तो जालिको दासः कैवर्तो धीवरोऽपि च ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.2.2.65","synonyms":["अस्थार","कोवर्त","जालिक","कैवर्त","धीवर"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"3.8.1","page":"0153","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["शूद्रो जघन्यजो दासः पादजोऽवरवर्णजः ।","अन्त्यजन्मा च वृषलो जघन्यो द्विजसेवकः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.3.8.1","synonyms":["शूद्र","जघन्यज","पादज","अवरवर्णज","अन्त्यजन्मन्","वृषल","जघन्य","द्विजसेवक"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"3.8.26","page":"0154","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["नियोज्य गोप्यकप्रैष्यदासकिङ्करचेटकाः ।","परैधितपरास्कन्दपरजातपराचिताः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.3.8.26","synonyms":["नियोज्य","गोप्यक","प्रैष्य","किङ्कर","चेटक","परैधित","परास्कन्द","परजात","पराचित"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.26.46","page":"0261","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["पानीयं सलिले क्लीबं पातव्ये पुनरन्यवत् ।","पौलस्त्यो ना धनाधीशे दशकण्ठे विभीषणे ॥","वलयं कङ्कणे क्लीबं कण्ठरोगे पुमानयम् ।","वालेयं स्याद्वलिहिते मृदौ त्रिषु खरे पुमान् ॥","ब्राह्मण्यं ब्रह्मवृन्दे स्यात्ब्राह्मणत्वेऽपि न द्वयोः ।","भरण्युर्ना चण्डभानौ मृगाङ्के च विभावसौ ॥","भुजिष्यः पुंसि दासे स्यात्स्वन्त्रहस्तसूतत्रके ।","स्त्रियां दासीगणिकयोः स्वतन्त्रायामपि क्वचित् ॥","मलयो ना चलारामदेशेषु स्त्री तथौषधे ।","मङ्गल्यो ना त्रायमानामसूराश्वत्थबिल्वके ॥","स्त्रियात्तु रोचनाशुक्लवचाशमीमिमीषु च ।","अधःपुष्प्यां स्त्रियां दध्नि क्लीबं शिवकरे त्रिषु ॥","मृगयुर्ना शृगाले स्याद् व्याधे पितामहेऽपि च ।","रहस्या स्त्री सरिद्भदे गोपनीयेऽभिधेयवत् ॥","विजया पार्वतीसख्यां तिथिभेदेऽपि च स्त्रियाम् ।","विजयस्तु जये पुंसि तथा गाण्डीवधन्वनि ॥","विस्मयः पुंसि दर्ये स्यात्स्यन्देहाश्चर्ययोरपि ।","विषयो यस्य यो ज्ञातस्तत्रदेशे च गोचरे ॥","रूपादौ स्याज्जनपदे कान्तादौ च भवेत्पुमान् ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 5 सू (sub)"},{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 3 श (sub)"},{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 3 पि (sub) pāda 3 syl. 7 द्भ (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.26.46","head":"भुजिष्य"},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.32.4","page":"0294","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["दासो भृत्ये धीवरे च शूद्रे ज्ञातार्थयोरपि ।","नासाद्वारोर्द्धकाष्ठे स्यान्नासिकायामपि स्त्रियाम् ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.32.4","meanings":["भृत्य","धीवर","शूद्र","ज्ञात","अर्थ"]},{"kosha":"SRSG","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"3.351","page":"0217","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["वटारक-वटारौ द्वौ वटस्त्रिषु तु दोरवत् ।","दवरश्च तन्तुगुणे, दाशो दासश्च धीवरे ॥ ३५१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRSG#SRSG.3.0.351","synonyms":["वटारक","वटार","वट","दोर","दवर","दाश","धीवर"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"1.10.330","page":"0044","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["पौलिन्दास्तु जलाजीवा जालिको दासधीवरौ ।","कैवर्तो जालमानायः पवित्रं शणसूत्रकम् ॥ ३३० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.1.10.36","synonyms":["पौलिन्द","जलाजीव","जालिक","धीवर","कैवर्त","जाल","आनाय","पवित्र","शणसूत्रक"]},{"kosha":"TSPD","kosha_title":"त्रिकाण्डशेष","kosha_latn":"Trikāṇḍaśeṣa","ref":"2.9.1","page":"0077","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["शुद्रः स्यात्पादजो दासो ग्रामकूटो महत्तरः ।","मालिकः पुष्पलावः स्याकुम्भकारस्तु मृत्करः ॥ १ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/TSPD#TSPD.2.9.37","synonyms":["शूद्र","पादज","ग्रामकूट","महत्तर","मालिक","पुष्पलाव","कुम्भकार","मृत्कर"]},{"kosha":"TSPD","kosha_title":"त्रिकाण्डशेष","kosha_latn":"Trikāṇḍaśeṣa","ref":"3.3.447","page":"0251","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["मणिदोषे दरे त्रासो दासो वित्तात्मचेटयोः ।","झिण्ट्याञ्च दासी दीर्घायुरृषिः काकश्च शाल्मलिः ॥ ४४७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/TSPD#TSPD.3.3.463","meanings":["वित्तात्मन्","चेट"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"3.9.2","page":"0136","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["दासे भृत्यः परिस्कन्दः परजातः परैधितः ।","नियोज्यचेटकप्रेष्यभुजिष्यपरिचारकाः ॥ २ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.3.9.2","synonyms":["भृत्य","परिस्कन्द","परजात","परैधित","नियोज्य","चेटक","प्रेष्य","भुजिष्य","परिचारक"]}],"truncated":false,"source":"Vidyāsthāna Kośa, https://kosha.sanskrit.site"}