{"stem":"निकष","iast":"nikaṣa","found":true,"koshas":12,"places":[{"kosha":"ABCH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणि","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇi","ref":"3.768","page":"36","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["आस्फोटिनी वेधनिका शाणस्तु निकषः कषः ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ABCH#ABCH.3.0.768","synonyms":["आस्फोटिनी","वेधनिका","शाण","कष"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"2.10.54","page":null,"kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["नाराची स्यादेषणिका शाणस्तु निकषः कषः ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.2.10.54","synonyms":["नाराची","एषणिका","शाण","कष"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"1.8.70","page":"0209","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["स्यादीषीका तूलिकापि शाणस्तु निकषः कषः ।","पिञ्जनं स्याद्विहननं धूननं तूलशोधनम् ॥ ७० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.1.8.70","synonyms":["ईषीका","तूलिका","शाण","कष","पिञ्जन","विहनन","धूनन","तूलशोधन"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"2.4.20","page":"0296","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["नाडिं[144b]धमः स्वर्णकारः कलादः पश्यतोहरः ।","हेमलो मुष्टिकृत्स्वर्णकारोऽथ निकषः कषः ॥ २० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.2.4.19","synonyms":["नाडिन्धम","स्वर्णकार","कलाद","पश्यतोहर","हेमल","मुष्टिकृत्","कष"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.15.4","page":"0194","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["झिण्ट्यां तु द्वितये द्वयोस्तु निकषे शाणः प्रदिष्टो बुधैः","कर्षांशे करपत्रके नरि मतः शाणी तु वस्त्रान्तरे ।","त्रायन्त्यामवनेऽन्तिमेऽथ परवत्त्राणं भवेद्रक्षिते","प्राणो हृत्पवने शिशौ च कवितासारे बले चानिले ॥ ४ ॥"],"metre":"sardulavikridita","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.15.3","head":"शाण"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.30.46","page":"0374","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["स्याद्धेमले ना निकषः स्त्रियां तु","रक्षोजनन्यां नहुषोऽहिराज्ञोः ।","पापेऽन्तिमे स्यात्कलुषं परस्मिं-","स्तदाविले कल्मषरोगयोस्तु ।","तथापराधेऽपि च किल्बिषं स्या-","त्स्पन्दे दृशोः स्यान्निमिषो निमेषः ॥ ४६ ॥"],"metre":"indravajra","metre_status":"mixed","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.30.59","meanings":["हेमल","रक्षोजननी"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.5.1344","page":"0157","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["नानाजातीयशाकानां समाहार इतीतरे ।","शाणस्तु निकषे पुंसि स्यादुन्मानान्तरे तथा ॥ १३४४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.5.1344","head":"शाण"},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"4.422","page":"0154","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["चर्मप्रसेविका भस्त्रा विशिष्यैव विभाव्यताम् ।","वेधिन्यास्फोटिनी तुल्ये शाणे तु निकषः कषः ॥ ४२२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.4.0.422","synonyms":["चर्मप्रसेविका","भस्त्रा","वेधिनी","आस्फोटिनी","शाण","कष"]},{"kosha":"PSRD","kosha_title":"पर्यायशब्दरत्न","kosha_latn":"Paryāyaśabdaratna","ref":"2.607","page":"0104","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["शाणोपले तु शाणः स्यान्निकाषो निकषः कषः ।","व्रश्चनः परशुश्चैव स्वर्णभेदकभेदके ॥ ६०७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PSRD#PSRD.2.0.607","synonyms":["शाण","निकाष","कष","व्रश्चन","परशु"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"4.1532","page":"0243","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["निकषस्तु कषः शाणः कषपाषाण उच्यते ।","कङ्कमुखश्च संदंशः संदंशस्य हि कथ्यते ॥ १५३२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 3 मु (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.4.0.1469","synonyms":["कष","शाण","कङ्कमुख","संदंश"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"3.7.185","page":"0150","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["क्लीबे शृङ्गीकनकञ्च स्यादलङ्कारकाञ्चने ।","आकषो निकषस्तु स्यात् कषो वकष इत्यपि ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 6 न (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.3.7.185","synonyms":["शृङ्गीकनक","आकष","कष","वकष"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"3.8.56","page":"0157","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["स्यात् पुंसि निकषः शासा आकषः कष इत्यपि ।","व्रश्चनः पत्रपरशुः स्यात् पत्रपर्शुरित्यपि ।","ईषिका तूलिका च स्यादेषिका च भवेत् स्त्रियाम् ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 3 त्र (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.3.8.56","synonyms":["शाण","आकष","कष","व्रश्चन","पत्रपरशु","पत्रपर्शु","ईषिका","तूलिका","एषिका"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.15.18","page":"0208","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["वेणुनृपान्तरे वंशे वाद्यभेदेऽपि पुंस्ययम् ।","शाणो माषचतुष्के स्यान्निकषे लोहवस्तुनः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 3 नृ (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.15.18","head":"शाण"},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.31.21","page":"0293","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["नहुषो नागभेदे स्यात्सूर्यवंशनृपान्तरे ।","निकषः शानफलके स्त्रियां राक्षसमातरि ॥","निमेषनिमिषौ कालप्रभेदेऽक्षिनिमीलने ।","परुषं कर्बुरे रूक्षे तथा निष्ठुरभाषणे ॥","प्रदोषः पुंसि दोषे स्यात्तथा च समयान्तरे ।","प्रत्यूषः स्याद्दिनमुखे चण्डांशुवसुभेदयोः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.31.21","meanings":["शानफलक"]},{"kosha":"SRSG","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"3.339","page":"0216","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["मूषा मूषी शाणे शाणा शाणीर्निकषवत्कषः ।","कृपाण्यां कर्तरिः प्रोक्ता कर्तरी चापि, सेवनी ॥ ३३९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 5 शा (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRSG#SRSG.3.0.339","synonyms":["मूषा","मूषी","शाण","शाणा","शाणी","कष","कृपाणी","कर्तरि","कर्तरी","सेवनी"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"3.5.1527","page":"0185","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["नाराची स्यादेषणिका शौल्बिकस्ताम्रकुटकः ।","मणिकारो वैघटिकः शाणस्तु निकषः कषः ॥ १५२७ ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 6 कु (sub) pāda 3 syl. 5 वै (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.3.5.19","synonyms":["नाराची","एषणिका","शौल्बिक","ताम्रकुटक","मणिकार","वैघटिक","शाण","कष"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"3.9.19","page":"0137","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["नाराची स्यादेषणिका शाणस्तु निकषः कषः ।","रोषाणस्तु घृषिर्वृष्वो हेमादिनिकषाश्मनि ॥ १९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.3.9.19","synonyms":["नाराची","एषणिका","शाण","कष","रोषाण","घृषि","वृष्व"]}],"truncated":false,"source":"Vidyāsthāna Kośa, https://kosha.sanskrit.site"}