{"stem":"निकार","iast":"nikāra","found":true,"koshas":13,"places":[{"kosha":"ABCH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणि","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇi","ref":"3.123","page":"21","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["निकृतस्तु विप्रकृतो न्यक्कारस्तु तिरस्क्रिया ।","परिभावो विप्रकारः परापर्यभितो भवः ॥ ४४१ ॥","अत्याकारो निकारश्च विप्रलब्धस्तु वञ्चितः ।"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ABCH#ABCH.3.0.123","synonyms":["निकृत","विप्रकृत","न्यक्कार","तिरस्क्रिया","परिभाव","विप्रकार","पराभव","परिभव","अभिभव","अत्याकार","विप्रलब्ध","वञ्चित"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"3.2.26","page":null,"kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["निकारो विप्रकारः स्यादाकारस्त्विङ्ग इङ्गितम् ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.3.2.26","synonyms":["विप्रकार","आकार","इङ्ग","इङ्गित"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"3.2.36","page":null,"kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["उत्कारश्च निकारश्च द्वौ धान्योत्क्षेपणार्थकौ ॥ ३६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.3.2.68","synonyms":["उत्कार"]},{"kosha":"ARMH","kosha_title":"हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला)","kosha_latn":"Abhidhānaratnamālā (Halāyudha)","ref":"4.704","page":"0081","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["अत्याकारः परिभवो निकारश्च पराभवः ।","अनादरश्चाभिभवस्तिरस्कारश्च कथ्यते ॥ ७०४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ARMH#ARMH.4.0.19","synonyms":["अत्याकार","परिभव","पराभव","अनादर","अभिभव","तिरस्कार"]},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"26.2.56","page":"0174","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["निकारः स्यात्परिभवे धान्यस्योत्किरणेऽपि च ।","पिण्डारो महिषीपाले पिण्डारश्च द्रुमान्तरे ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.26.2.56","meanings":["परिभव","धान्योत्किरण"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"1.6.372","page":"0130","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["विसारश्चापि विसरनिकारनिवहा अपि ।","तद्वन्निस्तर्हनिर्वापविकारेभ्यो णमित्यपि ॥ ३७२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.1.6.372","synonyms":["विसार","विसर","निवह","निस्तर्हण","निर्वापण","विकारण"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"1.10.79","page":"0243","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["आविधो विध्यते येन तत्र विष्वक्समे निघः ।","उत्कारश्च निकारश्च द्वौ धान्योत्क्षेपणार्थकौ ॥ ७९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.1.10.79","synonyms":["आविध","निघ","उत्कार"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"2.5.133","page":"0431","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["तिरस्क्रिया तिरस्कारो न्यक्कारो निकृतिः स्त्रियाम् ।","निकारः सूक्षणं क्षेपो रीढा सूर्क्षणसूर्क्षणे ॥ १३३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.2.5.133","synonyms":["तिरस्क्रिया","तिरस्कार","न्यक्कार","निकृति","सूक्षण","क्षेप","रीढा","सूर्क्षण"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"1.6.142","page":"0090","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["तिरस्कारः परिभवो न्यक्कारश्च निकारवत् ।","अत्याकारोऽपि धिक्कारः प्रतिध्वंसोऽवधीरणम् ॥ १४२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.1.6.153","synonyms":["तिरस्कार","परिभव","न्यक्कार","अत्याकार","धिक्कार","प्रतिध्वंस","अवधीरण"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"1.6.146","page":"0090","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["निकारो विप्रकारः स्यात्खलीकारोऽपि सम्मतः ।","दर्पोऽवलेपोऽहंकारोऽभिमानो गर्व-गर्वरौ ॥","अहंता ममता मानोऽस्त्री स्मयो मानसोन्नतिः ।","मानग्रन्थिर्भवेन्मन्तुः स स्थिरस्तु ग्रहो मतः ॥","अहं पूर्वमहं पूर्वमित्यहंपूर्विका स्त्रियाम् ।","अहोपुरुषिका दर्पाद्या स्यात्संभावनात्मनि ॥ १४६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.1.6.156","synonyms":["विप्रकार","खलीकार","दर्प","अवलेप","अहंकार","अभिमान","गर्व","गर्वर","अहंता","ममता","मान","स्मय","मानग्रन्थि","मन्तु","ग्रह","अहंपूर्विका","अहोपुरुषिका"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"2.3.27","page":"0274","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["उकारश्च निकारश्च द्वौ धान्य[127b]क्षेपणार्थकौ ।","खलेवाली स्त्रियां द्वंद्वे मेथिर्मेधिरुभे मते ।","खले गोबन्धकाष्ठेऽथ धान्यादिक्षेपणार्थके ॥ २७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.2.3.1531","synonyms":["उकार","खलेवाली","मेथि","मेधि"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.16.49","page":"0211","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["यतिर्निकारे यतिनि स्मृतो ना","स्त्री पाठविच्छेदनवाचकः स्यात् ।","शितिः स भूर्जे सितकृष्णयोर्ना","तत्संयुते स्यान्निशिते पराभम् ॥ ४९ ॥"],"metre":"upajati","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.16.46","head":"यति"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.16.36","page":"0223","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["भवेत्स्रवन्त्यौषधिसिन्धुभेदे","वाते त्वमात्ये वहतिर्वृषे ना","स्त्री दुर्गतिः स्यान्निरये च निःस्वे ।","डिम्बे गदे स्याद्विकृतिर्विकारे","शठे तु शाठ्ये निकृतिर्निकारे ॥ ३६ ॥"],"metre":"upajati","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.16.134","head":"निकृति"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.27.43","page":"0323","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["रोगे विकारो विकृतावथेङ्गे","व्यापार उक्तो नरि संस्थितौ च ।","पुमान्निकारः परिभूतिवाची","तथैव धान्योत्किरणे प्रदिष्टः ॥ ४३ ॥"],"metre":"upajati","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.27.153","meanings":["परिभूति","धान्योत्किरण"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.29.22","page":"0361","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["तद्वद्वधूनां करणेऽथ न स्त्री","पातालवाची गदितः प्रवीणैः ।","स्यान्निह्नवोऽविश्वसनेऽपलापे","तथा निकारे मत आश्रवस्तु ॥ २२ ॥"],"metre":"upajati","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.29.38","head":"निह्नव"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"3.2.107","page":"0020","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["सहस्राशुतुरङ्गे तु निर्नरस्तुषपावके ।","निकारस्तु तिरस्कारे धान्यस्योत्क्षेपणेऽपि च ॥ १०७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.3.2.107","meanings":["तिरस्कार","धान्योत्क्षेपण"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"4.18","page":"0048","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अञ्जनाभे वर्ण इति निकार इति चापठीत् ।","सुरायां सूतिकागेहे स्त्रियां त्वेकोऽपठीद्भिषक ॥ १८ ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 5 व (sub) pāda 4 syl. None स्त्रियां त्वेकोऽपठीद्भिषक (extra_in_pada)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.4.0.18","head":"अरिष्ट"},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"4.670","page":"0090","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["निकारो विप्रकारश्चाऽत्याकाश्च तिरस्क्रिया ।","कथितोऽभिभवश्चेति तिरस्कारार्थवाचकः ॥ ६७० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. None निकारो विप्रकार (missing_in_pada)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.4.0.228","synonyms":["विप्रकार","अत्याकार","तिरस्क्रिया","अभिभव"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"2.1.472","page":"0033","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["क्षेपो निकारो धिक्कारः पर्यायः स्यादनादरे ।","अथ मन्दाक्षमन्दास्यं लज्जा लज्जनं ह्रीस्त्रपा ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 5 नं (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.2.1.472","synonyms":["क्षेप","धिक्कार","मन्दाक्ष","मन्दास्य","लज्जा","लज्जन","ह्री","त्रपा"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"6.30","page":"0172","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["निकारो विप्रकारश्च खलीकारो निगद्यते ।","निकारे विप्रकारश्च खलीकारोपकारयोः(?) ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.6.0.30","synonyms":["विप्रकार","खलीकार"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"6.65","page":"0174","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["ध्यानादूर्ध्वप्रेरणादौ स्यादुत्कारो निकारवत् ।","निगारोऽभ्यवहारे स्यादुद्गारो वमने स्वने ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.6.0.65","synonyms":[]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.16.41","page":"0216","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["निकारयतिनोः पुंसि शान्ते विवतयोरपि ? ॥"],"metre":null,"metre_status":null,"flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.16.41","head":"यति"},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.27.81","page":"0271","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["निकारः स्यात्तिरस्कारे धान्योत्क्षेपणकेऽपि च ।","निष्ठुरं निर्भरे सारे निर्लज्जे कठिनेऽन्यवत् ॥","प्रवरं गोत्रसन्तत्योः क्लीबं श्रेष्ठेऽभिधेयवत् ।","प्रखरो वाजिसन्नाहकुक्कुराश्वतरेषु ना ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.27.81","meanings":["तिरस्कार","धान्योत्क्षेपणक"]},{"kosha":"SRSG","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"3.69","page":"0194","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["न्यक्कारः सनिकारः स्तात्, जागरूके तु जागरी ।","जागरिका, जागरणे जागर्या जागरस्तथा ॥ ६९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 2 ग (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRSG#SRSG.3.0.69","synonyms":["न्यक्कार","जागरिन्","जागरिक","जागर्या","जागर"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"3.7.1715","page":"0207","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["वियामो वियमो यामो यमः संयामसंयमौ ।","निग्रहस्तु निकारेऽपि विग्रहः समरेऽपि च ॥ १७१५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.3.7.23","head":"निग्रह"},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"3.7.1735","page":"0209","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["स्यादुत्कारो निकारश्च धान्यस्योत्क्षेपणार्थके ।","विलक्षणं तु शून्यार्थे प्रसूतिः प्रसवः स्रवः ॥ १७३५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.3.7.43","synonyms":["प्रसूति","प्रसव","स्रव"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"4.1.2110","page":"0256","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["निवेशौ शिबिरोद्वाहौ निरोधौ रोधसंक्षयौ ।","निह्नवस्तु निकारे स्यादविश्वासेऽप्यपह्नवे ॥ २११० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.4.1.251","head":"निह्नव"},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"4.1.2111","page":"0256","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["आज्ञायामपि निर्देशो निषधोऽनलभूभृतोः ।","निकारस्तु तिरस्कारे धान्योत्क्षेपणशाठ्ययोः ॥ २१११ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.4.1.252","meanings":["तिरस्कार","धान्योत्क्षेपण","शाठ्य"]},{"kosha":"TSPD","kosha_title":"त्रिकाण्डशेष","kosha_latn":"Trikāṇḍaśeṣa","ref":"3.3.361","page":"0218","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["धान्योत्क्षेपे निकारः स्याद्गुडूच्यामपि निर्जरा ।","नभश्चरौ पक्षिदेवौ पांशुला च निशाचरी ॥ ३६१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/TSPD#TSPD.3.3.375","meanings":["धान्योत्क्षेप"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"7.1.37","page":"0242","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["नरेन्द्रो विषवैद्ये च नैगमस्तु श्रुतावपि ।","निकारस्तु तिरस्कारे धान्यस्योत्क्षेपणेऽपि च ॥ ३७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.7.1.37","meanings":["तिरस्कार","धान्योत्क्षेपण"]}],"truncated":false,"source":"Vidyāsthāna Kośa, https://kosha.sanskrit.site"}