{"stem":"पाचन","iast":"pācana","found":true,"koshas":10,"places":[{"kosha":"ABCH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणि","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇi","ref":"6.32","page":"53","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["अम्लस्तु पाचनो दन्तशठोऽथ लवणं सरः ॥ १३८८ ॥","सर्वरसोऽथ कटुः स्यादोषणो मुखशोधनः ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ABCH#ABCH.6.0.32","synonyms":["अम्ल","दन्तशठ","लवण","सर","सर्वरस","कटु","ओषण","मुखशोधन"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"2.2.6","page":"0377","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["क्लीबेऽपां पित्तमप्पित्तं ज्योतिर्बर्हिर्हविश्च षण् ।","अपि वायुसखाऽनन्तः पाचनः पावनोऽनलः ॥ ६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.2.2.6","synonyms":["अपांपित्त","अप्पित्त","ज्योतिस्","बर्हिस्","हविस्","वायुसख","अनन्त","पावन","अनल"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"2.3.15","page":"0185","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["धूमगन्धं गन्धपोटमालनं पाचनं च तत् ।","मालातृणं गुह्यबीजं बधिरं ध्वनिबोधनम् ॥ १५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.2.3.627","synonyms":["धूमगन्ध","गन्धपोट","आलन","मालातृण","गुह्यबीज","बधिर","ध्वनिबोधन"]},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"2.234","page":"0033","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["श्यामे च तिलकं तस्मिन् टङ्कणो रसशोधनः ।","मालतीतीरजोऽथ स्याद्यवक्षारश्च पाचनः ॥ २३४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.2.0.234","synonyms":["श्याम","तिलक","टङ्कण","रसशोधन","मालतीतीरज","यवक्षार"]},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"3.281","page":"0087","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["गुल्यस्वादू च मधुरो रसज्येष्ठो मधूलकः ।","अम्लो दन्तशठः प्रोक्तः पाचनोऽपि निरीक्ष्यते ॥ २८१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.3.0.281","synonyms":["गुल्य","स्वादु","मधुर","रसज्येष्ठ","मधूलक","अम्ल","दन्तशठ"]},{"kosha":"SKSD","kosha_title":"शिवकोष","kosha_latn":"Śivakoṣa","ref":"16.1.256","page":"0024","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["न ना स्त्रियां तु पद्मिन्यां नन्दीप्लक्षे वटे पुमान् ।","पाचनं दशमूल्यादौ हरीतक्यां तु पाचनी ॥ २५६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SKSD#SKSD.16.1.11","meanings":["दशमूली"]},{"kosha":"SNHK","kosha_title":"शारदीयाख्यनाममाला","kosha_latn":"Śāradīyākhyanāmamālā","ref":"3.5.79","page":"0042","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["मिष्टं स्वादुश्च मधुरः कषायस्तुवरो रसः ।","पाचनोऽम्लो दन्तशठः कटुकः कटुरुषणः ॥ ७९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNHK#SNHK.3.5.10","synonyms":["मिष्ट","स्वादु","मधुर","कषाय","तुवर","अम्ल","दन्तशठ","कटुक","कटु","उषण"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"7.2523","page":"0409","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["अम्लो दन्तशठः प्रोक्तः पाचनोऽम्ब्लस्तथा स्मृतः ॥ २५२३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.7.0.59","synonyms":["अम्ल","दन्तशठ","अम्ब्ल"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.20.58","page":"0239","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["पावनं सलिले कृच्छे व्यासपावकयोः पुमान् ।","पाचनं दशमूल्यादौ प्रायश्चित्ते पुमानशुचौ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.20.58","meanings":["दशमूल्यादि","प्रायश्चित्त","शुचि"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.20.59","page":"0239","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["पाचनी तु हरीतक्यां पाककारिणि वाच्यवत् ।","पिशुनो नारदे काके पुंसि क्लीबन्तु कुङ्कुमे ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.20.59","meanings":["पाककारिन्"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.28.75","page":"0281","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["पाचलं पाचने वह्नौ राधनद्रव्यवातयोः ।","पाटलः श्वेतरक्ताशुधान्ययोः पाटलाद्रुमे ।","पातालं नागलोके स्याद्विवरे ना तु वाडवे ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.28.75","head":"पाचल"},{"kosha":"SRSG","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"4.11","page":"0218","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["टङ्कनः पाचनकश्च पाचनस्तुग्घिका पुनः ।","खर्ज्जिः स्यात् खर्ज्जिका देशे, विशयी विषयी तथा ॥ ११ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 6 न (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRSG#SRSG.4.0.11","synonyms":["टङ्कन","पाचनक","तुग्घिका","खर्जि","खर्जिका","विशयिन्","विषयिन्"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"5.3.26","page":"0198","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["अम्लस्तु पाचनः शुक्तो लवणस्तु पटुः सरः ।","ऊषणस्तु कटुस्तीक्ष्णस्तिक्तस्तु विसरः कटुः ॥ २६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.5.3.26","synonyms":["अम्ल","शुक्त","लवण","पटु","सर","ऊषण","कटु","तीक्ष्ण","तिक्त","विसर"]}],"truncated":false,"source":"Vidyāsthāna Kośa, https://kosha.sanskrit.site"}