{"stem":"पाताल","iast":"pātāla","found":true,"koshas":21,"places":[{"kosha":"ABCH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणि","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇi","ref":"1.43","page":"5","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["स्याद्गोमुखो महायक्षस्त्रिमुखो यक्षनायकः ॥ ४१ ॥","तुम्बरुः कुसुमश्चापि मातङ्गो विजयोऽजितः ।","ब्रह्मा यक्षेट् कुमारः षण्मुखपातालकिंनराः ॥ ४२ ॥","गरुडो गन्धर्वो यक्षेट् कुबेरो वरुणोऽपि च ।","भृकुटिर्गोमेधः पार्श्वो मातङ्गोऽर्हदुपासकाः ॥ ४३ ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 5 न्ध (sub) pāda 3 syl. 5 मे (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ABCH#ABCH.1.0.12","synonyms":["गोमुख","महायक्ष","त्रिमुख","यक्षनायक","तुम्बरु","कुसुम","मातङ्ग","विजय","अजित","ब्रह्मन्","यक्षेश्","कुमार","षण्मुख","किंनर","गरुड","गन्धर्व","कुबेर","वरुण","भृकुटि","गोमेध","पार्श्व","अर्हदुपासक"]},{"kosha":"ABCH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणि","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇi","ref":"5.4","page":"52","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["नोदधिघनवाततनुवातनभःस्थिताः ॥ १३५९ ॥","रत्नशर्करावालुकापङ्कधूमतमःप्रभाः ।","महातमःप्रभा चेत्यधोधो नरकभूमयः ॥ १३६० ॥","क्रमात्पृथुतराः सप्ताथ त्रिंशत्पञ्चविंशतिः ।","पञ्च पञ्चदश त्रीणि लक्षाण्यूनं च पञ्चभिः ॥ १३६१ ॥","लक्षं पञ्चैव नरकावासाः सीमन्तकादयः ।","एतासु स्युः क्रमेणाथ पातालं वडवामुखम् ॥ १३६२ ॥","बलिवेश्माधोभुवनं नागलोको रसातलम् ।"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 5 धो (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ABCH#ABCH.5.0.4","synonyms":["रत्नप्रभा","शर्कराप्रभा","वालुकाप्रभा","पङ्कप्रभा","धूमप्रभा","तमःप्रभा","महातमःप्रभा","नरकभूमि","वडवामुख","बलिवश्मन्","अधोभुवन","नागलोक","रसातल"]},{"kosha":"ACPH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणिपरिशिष्ट","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇipariśiṣṭa","ref":"4.2.1","page":"6","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["जले दिव्यमिरा सेव्यं कृपीटं घृतमङ्कुरः ।","विषं पिप्पलपातालमलिलानि च कम्बलम् ॥ १६२ ॥","पावनं षड्रसं चापि पल्लूरं तु सितं पयः ।","किट्टिमं तदतिक्षारं शालूकं पङ्कगन्धिकम् ॥ १६३ ॥","अन्धं तु कलुषं तोयमतिस्वच्छं तु काचिमम् ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ACPH#ACPH.4.2.1","synonyms":["दिव्य","इरा","सेव्य","कृपीट","घृत","अङ्कुर","विष","पिप्पल","अलिल","कम्बल","पावन","षड्रस","पल्लूर","किट्टिम","शालूक","अन्ध","काचिम"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"1.8.1","page":null,"kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["अधोभुवनं पातालं बलिसद्म रसातलम् ।","नागलोकोऽथ कुहरं शुषिरं विवरं बिलम् ॥ १ ॥","छिद्रं निर्व्यथनं रोकं रन्ध्रं श्वभ्रं वपा शुषिः ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 5 नं (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.1.8.1","synonyms":["अधोभुवन","बलिसद्मन्","रसातल","नागलोक","कुहर","शुषिर","विवर","बिल","छिद्र","निर्व्यथन","रोक","रन्ध्र","श्वभ्र","वपा","शुषि"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"3.3.381","page":null,"kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["और्वानलेऽपि पातालं चेलं वस्त्रेऽधमे त्रिषु ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.3.3.381","meanings":["और्वानल"]},{"kosha":"ARMH","kosha_title":"हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला)","kosha_latn":"Abhidhānaratnamālā (Halāyudha)","ref":"3.623","page":"0071","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["वडवामुखं पातालं वैरोचननिकेतनम् ।","तथाधोभुवनं प्रोक्तं नागलोको रसातलम् ॥ ६२३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 5 खं (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ARMH#ARMH.3.0.1","synonyms":["वडवामुख","वैरोचननिकेतन","अधोभुवन","नागलोक","रसातल"]},{"kosha":"BPNT","kosha_title":"बालप्रबोधिका","kosha_latn":"Bālaprabodhikā","ref":"8.157","page":"0080","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["अधोभुवनपातालं बलिसद्म रसातलम् ।","नागलोकः पुनर्नाकुः नागवास्तु च भोगिभूः ॥ १५७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/BPNT#BPNT.8.0.1","synonyms":["अधोभुवन","बलिसद्मन्","रसातल","नागलोक","पुनर्नाकु","नागवास्तु","भोगिभू"]},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"27.2.40","page":"0196","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["पातालं नागलोके स्यात्पातालं वाडवानले ।","शार्दूलो द्वीपिनि श्रेष्ठे पशुपक्षविशेषयोः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.27.2.40","meanings":["नागलोक","वाडवानल"]},{"kosha":"ESSK","kosha_title":"एकादिसंख्यासंज्ञाकोष","kosha_latn":"Ekādisaṃkhyāsaṃjñākoṣa","ref":"7.16","page":"0200","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["द्रीप-रविवाह-पाताल-शक्रवाहमुख-दुर्गति-समुद्राः ।","श्रीपार्श्वचिह्नफणिफल(ण)-तत्त्व-क्षेत्रा-ऽनलज्वालाः ॥ १६ ॥"],"metre":"arya","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ESSK#ESSK.7.0.1","synonyms":["द्वीप","रविवाह","शक्रवाहमुख","दुर्गति","समुद्र","श्रीपार्श्वचिह्नफणिफण","तत्त्व","क्षेत्र","अनलज्वाला"]},{"kosha":"GNHD","kosha_title":"गणितनाममाला","kosha_latn":"Gaṇitanāmamālā","ref":"4.42","page":"0003","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["विक्रमं त्रिश्च दुश्चिक्यं चतुर्थं हि बुकं जलम् ।","जननी मातृपातालं बन्धुतूर्यं सुखं सुहृत् ॥ ४२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/GNHD#GNHD.4.0.7","synonyms":["विक्रम","दुश्चिक्य","हिबुक","जल","जननी","मातृ","बन्धु","तूर्य","सुख","सुहृद्"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"1.14.9","page":"0344","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["वनं पवित्रममृतं कंवलं कं कुलीनसम् ।","पानीयं पिप्पलं पीथं पातालं सर्वतोमुखम् ॥ ९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.1.14.9","synonyms":["वन","पवित्र","अमृत","कंवल","क","कुलीनस","पानीय","पिप्पल","पीथ","सर्वतोमुख"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"1.15.1","page":"0361","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["अधोभुवनपातालवलिसद्मार्थकानि तु ।","वडवामुखपर्यायं रसापर्यायतस्तलम् ॥ १ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.1.15.1","synonyms":["अधोभुवन","बलिसद्मन्","वडवामुख","रसातल"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"1.15.4","page":"0361","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["महारसाभ्यां च तलं पातालं स्युरमूनि षण् ।","तत्र स्युस्त्रिषु सत्त्वेऽमी स्यात्क्लीबे तमसं तमः ॥ ४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.1.15.4","synonyms":["महातल","रसातल","तमस","तमस्"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"3.5.103","page":"0472","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["चामरक्रूरदूराणां स्यात्कलेवरवेरयोः ।","खुरोलूखलपातालयौतवानां दिवस्य च ॥ १०३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.3.5.103","synonyms":["चामर","क्रूर","दूर","कलेवर","वेर","खुर","उलूखल","यौतव","दिव्"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"3.1.3","page":"0302","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["पातालं बलिसद्माधोभुवनं वाडवोऽस्त्रियाम् ।","रसातलं नागलोकोऽधोलोकोऽप्यव्ययं त्वधः ॥ ३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.3.1.3","synonyms":["बलिसद्मन्","अधोभुवन","वाडव","रसातल","नागलोक","अधोलोक","अधस्"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"4.3.10","page":"0108","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["न्याय्ये वरं सारमजस्रवास्रे","वीरं तथा भ्रामरमृक्षरं च ।","उलूखलं गुग्गुलुवाच्यथौ[229b]र्वे","पातालमुक्तं खलमप्यवन्याम् ॥ १० ॥"],"metre":"indravajra","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"indravajra · pāda 1 syl. 1 उ (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.4.3.32","synonyms":["वर","सार","अजस्र","वास्र","वीर","भ्रामर","ऋक्षर","उलूखल","गुग्गुलु","खल"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.28.10","page":"0346","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["जटायुक्ते तु जटिलोऽन्य[70a]वन्मांस्यां तु स स्त्रियाम् ।","पाताले भुवने च स्तः सुतलप्रतलाविमौ ॥ १० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.28.66","head":"सुतल"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.28.42","page":"0350","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["स्यात्ताम्रकुम्भे नृपतौ तु गोपे","गोपाल उक्तोऽप्यथ नागलोके ।","और्वेऽपि पातालमुशन्ति रन्ध्रे-","ऽथास्त्री प्रवालो नवपल्लवेऽपि ॥ ४२ ॥"],"metre":"indravajra","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.28.98","meanings":["नागलोक","और्व","रन्ध्र"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.29.22","page":"0361","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["तद्वद्वधूनां करणेऽथ न स्त्री","पातालवाची गदितः प्रवीणैः ।","स्यान्निह्नवोऽविश्वसनेऽपलापे","तथा निकारे मत आश्रवस्तु ॥ २२ ॥"],"metre":"upajati","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.29.38","head":"?"},{"kosha":"LVVV","kosha_title":"लिङ्गविशेषविधि","kosha_latn":"Liṅgaviśeṣavidhi","ref":"37","page":"0011","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["एते स्त्रीलिङ्गे उदिताः कथिताः । इयं शाला गृहविशेषः । माला स्रक् । दोला क्रीडासाधनम् । वेला कूलं समुद्रस्य । फेला भक्तोच्छिष्टं धानाश्च । शिला अश्मा । तुला पलशतानुमानम् । लीला अतिरसकोविदश्च । सेना हस्त्यश्वपदातिसमुदायः । पालिः पङ्क्तिप्रदेशः । बलिः करः उपहारः । दद्रुः कुष्ठविशेषः । वागुरा मृगबन्धनी रज्जुः ।","पातालजालमलखलकपालशैवालशीलनालानि","चीरचीवरवियन्ति च विद्धि तृतीयाप्रकृतिकानि ॥ ३७ ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/LVVV#LVVV.0.0.40","synonyms":["जाल","मल","खल","कपाल","शैवाल","शील","नाल","चीर","चीवर","वियत्"]},{"kosha":"NMMD","kosha_title":"नाममाला","kosha_latn":"Nāmamālā (Dhanañjaya)","ref":"190","page":"0089","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["शुषिरं विवरं रन्ध्रं छिद्रं गर्ता च गह्वरम् ।","श्वभ्रं रस्यं च पातालं नरकं यान्त्यमेधसः ॥ १९० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NMMD#NMMD.0.0.190","synonyms":["शुषिर","विवर","रन्ध्र","छिद्र","गर्ता","गह्वर","श्वभ्र","रस्य","नरक"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.5.501","page":"0085","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["त्रि तु तद्वति शण्डे तु तालसंज्ञतरोः फले ।","पाताले समदेशे च चतुर्भागे पलस्य च ॥ ५०१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.5.501","head":"तल"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.5.1081","page":"0135","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["शण्डेऽप्याहू रसा तु स्त्री दूर्वापातालभूमिषु ।","द्राक्षायामपि पाठायामथ रक्तं नपुंसकम् ॥ १०८१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.5.1081","head":"रसा"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"3.3.56","page":"0037","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["प्रान्तरं तु वने ज्ञेयं दूरशून्ये च वर्त्मनि ।","रसातले तु पातालं बडवानल एव च ॥ ५६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.3.3.56","meanings":["रसातल","बडवानल"]},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"3.252","page":"0083","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["विष्टिराजूर्यातना तु कारणा तीव्रवेदना ।","पुंसलिङ्गस्तथा नागलोकः पातालमुच्यते ॥ २५२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.3.0.252","synonyms":["विष्टि","आजू","यातना","कारणा","तीव्रवेदना","नागलोक"]},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"6.3.98","page":"0223","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["किण्वं दिवं सान्त्वमुलूखलं च","पातालसत्त्वे वृशविश्वशीर्षम् ।","मन्दाक्षपीयूषमहानसानि","कासीससंयज्जगदर्पिषाणि ॥ ९८ ॥"],"metre":"indravajra","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.6.3.29","synonyms":["किण्व","दिव","सान्त्व","उलूखल","सत्त्व","वृश","विश्व","शीर्ष","मन्दाक्ष","पीयूष","महानस","कासीस","संयत्","जगत्","अर्पिस्"]},{"kosha":"PSRD","kosha_title":"पर्यायशब्दरत्न","kosha_latn":"Paryāyaśabdaratna","ref":"3.1","page":"0122","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["पातालं बडबं श्वभ्रमधोभुवनमित्यपि ।","जललोकश्चान्धकं च नागलोको रसातलम् ॥ १ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PSRD#PSRD.3.0.1","synonyms":["बडब","श्वभ्र","अधोभुवन","जललोक","अन्धक","नागलोक","रसातल"]},{"kosha":"PTVD","kosha_title":"पञ्चतत्त्वप्रकाश","kosha_latn":"Pañcatattvaprakāśa","ref":"2.252","page":"0018","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["रसातलं बलिग्रहं पातालं शेषवेशनम् ।","तलातलाधोभुवने नागलोकोऽहिभूमिका ॥ २५२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 7 ग्र (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PTVD#PTVD.2.0.35","synonyms":["रसातल","बलिग्रह","शेषवेशन","तलातल","अधोभुवन","नागलोक","अहिभूमिका"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"2.30","page":"0005","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["ब्रह्मा यक्षेट् कुमारः षण्मुखः पातालकिन्नरौ ।","यक्षौ गरुडगन्धर्वौ यक्षेन्द्रश्च कुबेरकः ॥ ३० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.2.0.23","synonyms":["ब्रह्मन्","यक्षेट्","कुमार","षण्मुख","किन्नर","गरुड","गन्धर्व","यक्षेन्द्र","कुबेर"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"5.2.1858","page":"0303","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["पिप्पलं पिष्पलं चैव नलिनं मलिनं तथा ।","पातालं पावनं चापि कृपीटं कम्बलं पुनः ॥ १८५८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.5.2.5","synonyms":["पिप्पल","पिष्पल","नलिन","मलिन","पावन","कृपीट","कम्बल"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"6.2477","page":"0400","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["पातालं नागलोकश्च बलिवेश्म रसातलम् ।","वडवामुखमाख्यातमधोभुवनमित्यपि ॥ २४७७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.6.0.14","synonyms":["नागलोक","बलिवश्मन्","रसातल","वडवामुख","अधोभुवन"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"2.2.1","page":"0037","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["अधोऽव्ययन्तु पातालं नागलोको रसातलम् ।","बलिसद्मोरगस्थानमधोभुवनमित्यपि ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.2.2.1","synonyms":["अधस्","नागलोक","रसातल","बलिसद्मन्","उरगस्थान","अधोभुवन"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"2.2.2","page":"0037","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["अतलं वितलञ्चैव नितलञ्च गभस्तिमत् ।","तलं सुतलपाताले पातालानि तु सप्त वै ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.2.2.2","synonyms":["अतल","वितल","नितल","गभस्तिमत्","तल","सुतल"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.28.75","page":"0281","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["पाचलं पाचने वह्नौ राधनद्रव्यवातयोः ।","पाटलः श्वेतरक्ताशुधान्ययोः पाटलाद्रुमे ।","पातालं नागलोके स्याद्विवरे ना तु वाडवे ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.28.75","meanings":["नागलोक","विवर","वाडव"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.29.34","page":"0287","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["वाडवं तु हयव्यूहे क्लीबं स्त्रीकरणेऽस्त्रियाम् ।","पाताले ना वाडवाग्नौ ब्राह्मणे दुर्जनेऽपि च ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.29.34","head":"वाडव"},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"1.10.295","page":"0040","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["पातालमधोभुवनं बलिसद्म रसातलं च फणिलोकः ।","अतलं वितलं नितलं सुतलं प्रतलं तलातलं भेदाः ॥ २९५ ॥"],"metre":"giti","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.1.10.1","synonyms":["अधोभुवन","बलिसद्मन्","रसातल","फणिलोक","अतल","वितल","नितल","सुतल","प्रतल","तलातल"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"3.8.1780","page":"0215","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["प्रत्यापत्तिः पुनः प्राप्तिर्ज्ञात्वारम्भ उपक्रमः ।","बडबास्यं तु पातालं सरन्ध्रे सुषिरं त्रिषु ॥ १७८० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.3.8.38","synonyms":["प्रत्यापत्ति","पुनःप्राप्ति","ज्ञात्वारम्भ","उपक्रम","बडबास्य","सुषिर"]},{"kosha":"TSPD","kosha_title":"त्रिकाण्डशेष","kosha_latn":"Trikāṇḍaśeṣa","ref":"1.7.2","page":"0023","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["तलं प्रतलपाताले विरोकं श्वभ्रमस्त्रियाम् ।","तमसं तु निशाचर्म नीलपंकं रजोवलम् ॥ २ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/TSPD#TSPD.1.7.2","synonyms":["तल","प्रतल","विरोक","श्वभ्र","तमस","निशाचर्मन्","नीलपंक","रजोवल"]},{"kosha":"TSPD","kosha_title":"त्रिकाण्डशेष","kosha_latn":"Trikāṇḍaśeṣa","ref":"3.3.423","page":"0242","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अश्वौघे वाडवं न स्त्री पाताले ना द्विजौर्वयोः ।","वडवाऽश्वाकुम्भदास्योर्योगे कील हरे शिवः ॥ ४२३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/TSPD#TSPD.3.3.438","head":"वाडव"},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"4.1.1","page":"0148","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["पातालं बलिसद्माधोभुवनं वडबामुखम् ।","रसातलं तलं नागलोको दैत्यक्षयो रमा ॥ १ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.4.1.1","synonyms":["बलिसद्मन्","अधोभुवन","वडबामुख","रसातल","तल","नागलोक","दैत्यक्षय","रमा"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"7.3.22","page":"0251","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["प्रज्ञानं लाञ्छने बुद्धौ प्रसूनं फलपुष्पयोः ।","पातालं लोक और्वश्च पतत्त्रं खे गरुत्यपि ॥ २२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.7.3.22","meanings":["लोक","और्व"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"8.3.18","page":"0274","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["स्नेहं सेव्यं महच्छुद्धं धरुणं सर्वतोमुखम् ।","पातालं स्वादु दिव्यं च तानि पंचदशाप्स्वपि ॥ १८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.8.3.20","synonyms":["स्नेह","सेव्य","महत्","शुद्ध","धरुण","सर्वतोमुख","स्वादु","दिव्य"]}],"truncated":false,"source":"Vidyāsthāna Kośa, https://kosha.sanskrit.site"}