{"stem":"पाषाण","iast":"pāṣāṇa","found":true,"koshas":19,"places":[{"kosha":"ABCH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणि","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇi","ref":"4.1.155","page":"40","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["स्नुः प्रस्थः सानुरश्मा तु पाषाणः प्रस्तरो दृषत् ॥ १०३५ ॥","ग्रावा शिलोपलो गण्डशैलाः स्थूलोपलाश्च्युताः ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ABCH#ABCH.4.1.155","synonyms":["स्नु","प्रस्थ","सानु","अश्मन्","प्रस्तर","दृषद्","ग्रावन्","शिला","उपल","गण्डशैल"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"2.3.5","page":null,"kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["पाषाणप्रस्तरग्रावोपलाश्मानः शिला दृषत् ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.2.3.5","synonyms":["प्रस्तर","ग्रावन्","उपल","अश्मन्","शिला","दृषद्"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"3.3.203","page":null,"kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["ग्रावाणौ शैलपाषाणौ पत्रिणौ शरपक्षिणौ ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.3.3.203","head":"ग्रावन्"},{"kosha":"ARMH","kosha_title":"हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला)","kosha_latn":"Abhidhānaratnamālā (Halāyudha)","ref":"2.168","page":"0021","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["शिलोपलाश्मपाषाणग्रावाणः प्रस्तरो दृषत् ।","गलिताः स्थूलपाषाणा गण्डशैला इति स्मृताः ॥ १६८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ARMH#ARMH.2.0.13","synonyms":["शिला","उपल","अश्मन्","ग्रावन्","प्रस्तर","दृषद्","गण्डशैल"]},{"kosha":"BPNT","kosha_title":"बालप्रबोधिका","kosha_latn":"Bālaprabodhikā","ref":"11.187","page":"0083","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["दरी गुहा नितम्बश्च कन्दरः कटकोऽपि च ।","पाषाण उपलोऽश्मा च प्रस्तरश्च शिला मणिः ॥ १८७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/BPNT#BPNT.11.0.3","synonyms":["दरी","गुहा","नितम्ब","कन्दर","कटक","उपल","अश्मन्","प्रस्तर","शिला","मणि"]},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"1.1.11","page":"0003","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अणुको निपुणे स्वल्पे लूनकः पशुकिण्वयोः ।","म्रामकौ शठपाषाणौ कीटकौ मागधकृमी ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 6 ध (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.1.1.11","head":"म्रामक"},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"26.1.12","page":"0163","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["प्रस्तरौ मणिपाषाणौ संस्तरौ प्रस्तराध्वरौ ।","अण्डीरौ शक्तपुरुषौ प्रवीरौ सुभटोत्तमौ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.26.1.12","head":"प्रस्तर"},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"27.2.22","page":"0193","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["वृषलश्चन्द्रगुप्ते स्याद्वृषलः शूद्र इष्यते ।","उपलौ रत्नपाषाणावुपला शर्करापि च ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.27.2.22","head":"उपल"},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"1.13.22","page":"0343","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["द्वयोर्झरो निर्झरो ना स्फटिकः स्फाटिकः पुमान् ।","नर्यश्मा प्रस्तरो ग्रावा पाषाणश्चोपलोऽस्त्रियाम् ॥ २२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.1.13.22","synonyms":["झर","निर्झर","स्फटिक","स्फाटिक","अश्मन्","प्रस्तर","ग्रावन्","उपल"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"2.2.17","page":"0128","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["पाषाणः प्रस्तरो ग्रावा काठोऽश्मास्त्र्युपलः शिला ।","शिलेयं स्याच्च शैलेयं शिलावत्त्रिषु यद्धनम् ।","शिला दृषत्स्त्रियः पट्टः पेषणाश्मा दधद्(?) स्त्रियाम् ॥ १७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.2.2.17","synonyms":["प्रस्तर","ग्रावन्","काठ","अश्मन्","उपल","शिला","शिलेय","शैलेय","दृषद्","पट्ट","पेषणाश्मन्"]},{"kosha":"LVVV","kosha_title":"लिङ्गविशेषविधि","kosha_latn":"Liṅgaviśeṣavidhi","ref":"54","page":"0015","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["एते शब्दाः नपुंसके भवन्ति । इदं भयं त्रासः । बीजमङ्कुरोत्पत्तिकारणम् । सिध्मं कुष्ठविशेषः । पदं स्थानम् । बर्हं मयूरपिच्छम् । शुक्रं रेतः । तक्रं[क्र] मथितम् । सुखं भोगः । दुःखं पीडा । शिखरं शृङ्गम् । असृक् रक्तम् । सदैवेति वचनाद्भयादीनां व्यभिचारः । अयं भयः ।","पाषाणोपलशृङ्गारप्रस्थभृङ्गारमस्तकस्तबकाः ।","रूपं मुक्त्वा शब्दरसस्पर्शगन्धादयश्चोक्ताः सदा पुंसि ॥ ५४ ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 3 syl. None सिध्मं कुष्ठविशेषः । पदं (extra_in_pada) pāda 4 syl. None स्थानम् । बर्हं मयूरपिच्छम् (extra_in_pada)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/LVVV#LVVV.0.0.57","synonyms":["भय","बीज","सिध्म","पद","बर्ह","शुक्र","तक्र","सुख","दुःख","शिखर","असृज्","उपल","शृङ्गार","प्रस्थ","भृङ्गार","मस्तक","स्तबक","शब्द","रस","स्पर्श","गन्ध","रूप"]},{"kosha":"LVVV","kosha_title":"लिङ्गविशेषविधि","kosha_latn":"Liṅgaviśeṣavidhi","ref":"55","page":"0015","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["एते शब्दाः सदा पुंसि भवन्ति । यथा पाषाणः प्रस्तरः । उपलः शिला पाषाण एव । शृङ्गारो विदग्धता । प्रस्थः परिमाणम् । भृङ्गारः सुवर्णमयः कलशः । मस्तकः शिरः । स्तबकः पुष्पोत्करः । शब्दो ध्वनिः । रसो माधुर्यादिः । स्पर्शो मृदुकर्कशादिः । गन्धो नासिकाग्राह्यः कुसुमादेः । रूपं मुक्त्वा रूपं विहाय ।","रूपं नपुंसके भवति । इदं रूपं चक्षुर्ग्राह्यम् ।","शेखरयूपपुरोडाशकूपसूपलवशष्पाः ।","धर्ममयवासोदशादाराः पुंसि बहुत्वं चैषाम् ॥ ५५ ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/LVVV#LVVV.0.0.58","synonyms":["उपल","शृङ्गार","प्रस्थ","भृङ्गार","मस्तक","स्तबक","शब्द","रस","स्पर्श","गन्ध","रूप","शेखर","यूप","पुरोडाश","कूप","सूप","लव","शष्प","धर्म","मय","वासोदशा","दार"]},{"kosha":"NMMD","kosha_title":"नाममाला","kosha_latn":"Nāmamālā (Dhanañjaya)","ref":"170","page":"0082","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["प्रस्तरोपलपाषाणदृषद्धातुः शिला घनः ।","तत्र जातमयो लोहं शातकुम्भं नयेत्परम् ॥ १७० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NMMD#NMMD.0.0.170","synonyms":["प्रस्तर","उपल","दृषद्","धातु","शिला","घन","अयस्","लोह","शातकुम्भ"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.2.11","page":"0021","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अप्तुस्तु याचके कालेऽप्यश्मा पाषाणमेघयोः ।","आधिर्मानसपीडायामधिष्ठाने तथैव च ॥ ११ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.2.11","head":"अश्मन्"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.2.65","page":"0026","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["स्वर्णे रेतसि पाषाणे शरीरे गैरिके रसे ।","अस्थ्नि स्वभाव आकारे स्याद्भूवादिसुबन्तयोः ॥ ६५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.2.65","head":"धातु"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"3.2.129","page":"0022","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["वैजयन्तीसमुद्दिष्टो धन्विना लस्तकग्रहे ।","प्रस्तरो मणिपाषाणकुशेषु कथितो बुधैः ॥ १२९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.3.2.129","head":"प्रस्तर"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"4.240","page":"0067","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["उपलस्तु पुमान् मेघे पाषाणे पुंन्नपुंसकम् ।","मणौ च शर्करायां तु दृषत्पुत्रेऽपि च स्त्रियाम् ॥ २४० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.4.0.240","head":"उपल"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"4.325","page":"0074","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["कर्करस्तु पुमानस्थ्नि पाषाणे दर्पणेऽपि च ।","दृढे तु भेद्यलिङ्गः स्यादित्याहुरथ कर्करी ॥ ३२५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.4.0.325","head":"कर्कर"},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"2.314","page":"0043","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["प्रस्थे स्नुः सानुरस्त्री स्यादधोभूमिरुपत्यका ।","अधित्यका तूर्ध्वभूमिः पाषाणाश्मदृषच्छिलाः ॥ ३१४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.2.0.314","synonyms":["प्रस्थ","स्नु","सानु","उपत्यका","अधित्यका","अश्मन्","दृषद्","शिला"]},{"kosha":"PTVD","kosha_title":"पञ्चतत्त्वप्रकाश","kosha_latn":"Pañcatattvaprakāśa","ref":"1.2.116","page":"0009","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["अश्मा दृष[श]त् शिला लोष्ठः पाषाणः प्रस्तरोपलौ ।","मेरुः सुमेरुर्हेमाद्री रत्नसानुः सुरालयः ॥ ११६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. None अश्मा दृष[श]त् शिला लोष्ठः (extra_in_pada)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PTVD#PTVD.1.2.2","synonyms":["अश्मन्","दृषद्","शिला","लोष्ठ","प्रस्तर","उपल","मेरु","सुमेरु","हेमाद्रि","रत्नसानु","सुरालय"]},{"kosha":"SCBN","kosha_title":"शब्दचन्द्रिका","kosha_latn":"Śabdacandrikā","ref":"3.6","page":"0038","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["पाषाणः प्रस्तरः कल्यः शिला ग्रावा कुडुङ्गकः ।","मणिर्मृज्जोटङ्कभीरुरग्निगर्भ इतीरितः ॥ ६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SCBN#SCBN.3.0.6","synonyms":["प्रस्तर","कल्य","शिला","ग्रावन्","कुडुङ्गक","मणि","मृज्जोटङ्कभीरु","अग्निगर्भ"]},{"kosha":"SNHK","kosha_title":"शारदीयाख्यनाममाला","kosha_latn":"Śāradīyākhyanāmamālā","ref":"3.5.77","page":"0042","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["पाषाणः प्रस्तरो ग्रावा दृषदश्मोपलः शिला ।","रेणुर्धूली रजः पांशुः पङ्कश्चिखिल्लकर्दमौ ॥ ७७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 3 श्चि (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNHK#SNHK.3.5.8","synonyms":["प्रस्तर","ग्रावन्","दृषद्","अश्मन्","उपल","शिला","रेणु","धूली","रजस्","पांशु","पङ्क","चिखिल्ल","कर्दम"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"5.1.1787","page":"0292","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["पाषाणः प्रस्तरः ग्रावा चाऽश्मा दृषत् तथा शिला ॥ १७८७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.5.1.284","synonyms":["प्रस्तर","ग्रावन्","अश्मन्","दृषद्","शिला"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"3.3.10","page":"0055","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["प्रस्तरग्रावपाषाणोत्पलाश्मानो दृशत् दृषत् ।","परारुकः पारटीटो मृन्मरुः काठकः शिला ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.3.3.10","synonyms":["प्रस्तर","ग्रावन्","उत्पल","अश्मन्","दृशद्","दृषद्","परारुक","पारटीट","मृन्मरु","काठक","शिला"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.20.55","page":"0237","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["ग्रावा स्यात्पुंसि पाषाणे दृढे पृथ्वीधरेऽपि च ।","गृञ्जनो ना रसोने स्त्री निषाक्तपशुमांसके ॥","गोस्तनो ना हारभेदे द्राक्षायां स्त्री च गोस्तनी ।","गोमी पुंसि जम्बुके स्याद्गोमत्युपासके त्रिषु ॥","चलनं भ्रमणे कम्पे क्लीबं कम्पयुते त्रिषु ।","चलनी वस्त्रविधिन्यां वारीभेदे च कुत्रचित् ॥","चक्री काककुलालाजग्रामजालिकसूचके ।","सर्पे तैलिकभेदे स्याद्वासुदेवे च पुंस्ययम् ॥","चर्मी भृङ्गरिटौ भूर्जे मोचाफलकहस्तयोः ।","चर्म क्लीबन्तु फलके कृत्तौ त्वचि तु कुत्रचित् ॥","चेतनो वाच्यवत् प्राणयुक्ते च संविदि स्त्रियाम् ।","छर्दनं वमने क्लीबं पुंसि निम्बेऽप्यलम्बुषे ॥","छदनं चलने पक्षे पिधानेऽपि नपुंसकम् ।","छेदनन्तु द्विधा कार्ये कर्त्रनेऽपि च न द्वयोः ॥","जवनस्तु रये वेगिहये वेगवति त्रिषु ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 3 syl. 4 सि (sub) pāda 4 syl. 3 त्यु (sub)"},{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 6 वि (sub)"},{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 3 च (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.20.55","head":"ग्रावन्"},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.28.44","page":"0279","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["उपला शर्करायां स्त्री पुंसि पाषाणरत्नयोः ।","उज्ज्वलः पुंसि शृङ्गारे दीप्ते विकसिते त्रिषु ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.28.44","head":"उपल"},{"kosha":"SRSG","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"4.72","page":"0224","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["कन्दरोऽपि दरो, दर्याः प्रस्थे प्रष्ठोऽपि सानुयुक् ।","स्नुर्ना तालव्यमूर्धन्यमध्यौ पाषाणयुग्दृषत् ॥ ७२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRSG#SRSG.4.0.72","synonyms":["कन्दर","दर","प्रष्ठ","सानु","स्नु","पाशाण","दृषद्"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"2.2.413","page":"0055","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["कुटुङ्गोऽस्त्री त्रयश्चामी वृक्षादिपिहितान्तरे ।","प्रस्तरोपलपाषाणग्रावाश्मानः शिला दृषत् ॥ ४१३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.2.2.8","synonyms":["कुटुङ्ग","प्रस्तर","उपल","ग्रावन्","अश्मन्","शिला","दृषद्"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"4.1.1913","page":"0233","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["व्यूहे स्तम्बे गदे गुल्मो गदः कृष्णानुजे रुजि ।","गण्डः कपोले पाषाणे गुहः स्कन्दे गुहा दरी ॥ १९१३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.4.1.54","head":"गण्ड"},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"4.1.2055","page":"0249","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["उदर्क उत्तरे काले स्यादुत्तरफलेऽपि च ।","उपला स्त्री दृषत्पुत्रे मणिपाषाणयोः पुमान् ॥ २०५५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.4.1.196","head":"उपल"},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"3.2.8","page":"0041","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["कूटोऽस्त्री शिखरं शृंगं नितंबः कटकोऽस्त्रियाम् ।","पाषाण उपलोऽश्मा च प्रस्तरश्च शिला दृषत् ॥ ८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.3.2.8","synonyms":["कूट","शिखर","शृङ्ग","नितम्ब","कटक","उपल","अश्मन्","प्रस्तर","शिला","दृषद्"]}],"truncated":false,"source":"Vidyāsthāna Kośa, https://kosha.sanskrit.site"}