{"stem":"प्रतीप","iast":"pratīpa","found":true,"koshas":13,"places":[{"kosha":"ABCH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणि","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇi","ref":"6.1465","page":"55","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["प्रतिकूलं तु विलोममपसव्यमपष्ठुरम् ।","वामं प्रसव्यं प्रतीपं प्रतिलोममपष्टु च ॥ १४६५ ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 6 वि (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ABCH#ABCH.6.0.117","synonyms":["प्रतिकूल","विलोम","अपसव्य","अपष्ठुर","वाम","प्रसव्य","प्रतिलोम","अपष्टु"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"3.3.276","page":null,"kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["वामौ वल्गुप्रतीपौ द्वावधमौ न्यूनकुत्सितौ ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.3.3.276","head":"वाम"},{"kosha":"ARMH","kosha_title":"हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला)","kosha_latn":"Abhidhānaratnamālā (Halāyudha)","ref":"4.743","page":"0085","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["प्रतिकूलं प्रतिलोमं प्रतीपमुक्तं प्रसव्यमेकार्थम् ।","अपवारितं च पिहितं संवीतं संवृतं स्थगितम् ॥ ७४३ ॥"],"metre":"arya","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ARMH#ARMH.4.0.58","synonyms":["प्रतिकूल","प्रतिलोम","प्रसव्य","अपवारित","पिहित","संवीत","संवृत","स्थगित"]},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"1.2.17","page":"0007","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["प्रतीकोऽवयवे ख्यातः प्रतिकूलप्रतीपयोः ।","अशोकस्तरुभेदे स्यादशोकः शोकवर्जितः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.1.2.17","head":"प्रतीक"},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"24.3.8","page":"0146","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["वामं निर्भरसुन्दरद्रविणयोर्वामं प्रतीपार्थकं","वामं सव्यमुदाहृतं कविवरैर्वामः स्मृतः शंकरः ।","वामः कामः पशौ पयोधरवरे वामा स्मृता कामिनी","वामी स्याद्वडवा तथोष्ट्रकवधूर्वामी शिवा गर्दभी ॥"],"metre":"sardulavikridita","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"sardulavikridita · pāda 1 syl. 4 मः (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.24.3.8","head":"वाम"},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"1.6.30","page":"0092","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["शाकुन्तलेयः खट्वाङ्गो दिलीपोप्यथ शान्तनुः ।","शन्तनुश्च महाभीष्मः प्रतीपोऽथ परावसुः ॥ ३० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.1.6.30","synonyms":["शाकुन्तलेय","खट्वाङ्ग","दिलीप","शान्तनु","शन्तनु","महाभीष्म","परावसु"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"1.9.68","page":"0221","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["प्रतीपोथाप्यवाचीनोऽधोमुखेप्यथ सम्मुखे ।","सम्मुखीनोथ देवद्र्यङ् देवानञ्चति यः पुनः ॥ ६८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.1.9.68","synonyms":["अवाचीन","सम्मुखीन","देवद्र्यञ्च्"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"2.3.48","page":"0248","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["अमित्रः शात्रवः शत्रुर्द्विट् द्विषन्द्वेषणो रिपुः ।","परिपन्थी प्रत्यनीकः प्रतीपः परिपन्थिकः ॥ ४८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.2.3.1282","synonyms":["अमित्र","शात्रव","शत्रु","द्विष्","द्विषत्","द्वेषण","रिपु","परिपन्थिन्","प्रत्यनीक","परिपन्थिक"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"3.3.40","page":"0005","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["प्रतीपः प्रतिकूलः स्यान्नमसस्त्वनुकूलवत् ।","अधृष्टः शारदः प्रोक्तस्तत्र शालीन इत्यपि ।","विलक्षो विस्मयापन्ने वाञ्छापन्नश्च स स्मृतः ॥ ४० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.3.3.143","synonyms":["प्रतिकूल","नमस","अनुकूल","अधृष्ट","शारद","शालीन","विलक्ष","विस्मयापन्न","वाञ्छापन्न"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"3.3.20","page":"0024","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["प्रसव्यं प्रतिकूलं स्यात्प्रतिलोममपष्ठुरम् ।","विलोममपसव्यं च प्रतीपं वाममित्य[174a]पि ॥ २० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.3.3.296","synonyms":["प्रसव्य","प्रतिकूल","प्रतिलोम","अपष्ठुर","विलोम","अपसव्य","वाम"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.1.66","page":"0144","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["तैलस्य पात्रे च कुकुन्दरेऽथ","प्रतीपवल्मीकसमुच्छ्रयेऽन्त्ये ।","स्यात्कूपिका कूपसमीपगायां","शुष्कापगायामपि खातकूपे ॥ ६६ ॥"],"metre":"upajati","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.1.67","head":"कूपिका"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.25.60","page":"0280","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["स्त्री तु क्षा[31a]न्तिभुवोर्गदे गदभिदि स्यादाममस्त्री त्रये-","ऽपक्वेऽथ प्रहरे च संयमगतो यामोऽथ वामो हरे ।","चेतोजे जलदे धने तु चरमे, सव्ये प्रतीपेऽवरे","त्रय्यां, योषिति रासभीषु करभीष्वश्वाशृगाल्योः स्त्रियाम् ॥ ६० ॥"],"metre":"sardulavikridita","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.25.7","head":"वाम"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.25.91","page":"0285","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["एलायां करके च दाडिम इति त्रय्यामथो भेषजे","गोधूमो नरि नागरङ्ग उदितो व्रीहेर्विभेदेऽपि च ।","व्याया[34a]मो नरि पौरुषे श्रमविधौ स्याद्दुर्गसंचारके","सर्पे पाशिनि कुक्कुरे नरि विलोमः स्यात्प्रतीपेऽन्यवत् ॥ ९१ ॥"],"metre":"sardulavikridita","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.25.39","head":"विलोम"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.26.38","page":"0292","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["गोप्यस्तु दासीतनयेऽन्यवत्तु","रक्षोचिते, सव्यमुशन्ति वामे ।","तथा प्रतीपेऽथ फले गुणे च","सस्यं च रूप्यं रजतेऽन्त्यलिङ्गे ॥ ३८ ॥"],"metre":"upajati","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.26.38","head":"सव्य"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.26.74","page":"0297","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["उक्तं प्रसव्यं ह्यनुकूलवाचि","प्रतीपवाचि त्वपरस्य लिङ्गे ।","प्रणाय्य उक्तोऽप्यभिलाषहीने-","ऽप्यसम्मते चाथ मुनौ च बिल्वे ॥ ७४ ॥"],"metre":"upajati","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.26.75","head":"प्रसव्य"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.28.68","page":"0340","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["पुमान्महीभृन्निधिरत्नभेद-","कपिप्रभेदेष्वथ चिह्नभेदे ।","स्त्रियां च[नीली]मधुपर्णिकायां","कूलं तडागस्तुपयोः प्रतीपे ॥ ६८ ॥"],"metre":"upajati","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.28.25","head":"कूल"},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"3.349","page":"0095","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["अपसव्यप्रतीपेऽपि प्रसव्यं तद्विशेषतः ।","वपुरङ्गं तथा सव्यमपसव्यं च दक्षिणे ॥ ३४९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.3.0.349","synonyms":["अपसव्य","प्रसव्य","वपुस्","अङ्ग","सव्य"]},{"kosha":"SNHK","kosha_title":"शारदीयाख्यनाममाला","kosha_latn":"Śāradīyākhyanāmamālā","ref":"3.5.113","page":"0045","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["उक्तं जल्पितमाख्यातं भाषितं कथितोदिते ।","प्रतिकूलं विलोमं च प्रतीपं वाममेव च ॥ ११३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNHK#SNHK.3.5.44","synonyms":["उक्त","जल्पित","आख्यात","भाषित","कथित","उदित","प्रतिकूल","विलोम","वाम"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"7.2664","page":"0430","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["विलोमञ्च प्रसव्यञ्च प्रतीपं चाप्यपष्ठु वै ।","वामं च नव नामानि प्रतिकूलस्य सन्ति वै ॥ २६६४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.7.0.229","synonyms":["विलोम","प्रसव्य","अपष्ठु","वाम"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"3.6.145","page":"0121","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["शान्तनुः स्यान्महाभीमः प्रतीपः प्रतिपोऽपि च ।","अथ भीष्मः शान्तनवो गाङ्गेयो गान्दिनीसुतः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 5 शा (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.3.6.145","synonyms":["शान्तनु","महाभीम","प्रतिप","भीष्म","शान्तनव","गाङ्गेय","गान्दिनीसुत"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"5.44","page":"0166","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["पराचीनं प्रतीपञ्च विपरीतञ्च कुत्रचित् ।","देहस्य वामे सव्यं स्यादपसव्यन्तु दक्षिणे ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.5.0.44","synonyms":["पराचीन","विपरीत","सव्य","अपसव्य"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.25.21","page":"0254","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["वामः स्तने हरे कामे पुंसि क्लीबं धनेऽपि च ।","चारुप्रतीपसव्येषु नार्यामपि वामा स्त्रियाम् ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 5 वा (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.25.21","head":"वाम"},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.25.42","page":"0255","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["विलोमो भुजगे वह्नौ प्रतीपे वरुणे शुनि ।","आमलक्यां विलोमी च क्लीबं स्यादरघट्टके ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.25.42","head":"विलोम"},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.26.36","page":"0260","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["स्मयोऽद्भुते च गर्वे च सव्यं वामप्रतीपयोः ।","सायो दिनान्ते बाणे च साध्यो योगभिदि स्मरे ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.26.36","head":"सव्य"},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"3.6.1683","page":"0202","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["सव्यं वामं शरीरं स्यादपसव्यं तु दक्षिणम् ।","प्रतिलोमं प्रतीकूलं प्रतीपं च विलोमवत् ॥ १६८३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.3.6.113","synonyms":["सव्य","वाम","अपसव्य","दक्षिण","प्रतिलोम","प्रतीकूल","विलोम"]},{"kosha":"TSPD","kosha_title":"त्रिकाण्डशेष","kosha_latn":"Trikāṇḍaśeṣa","ref":"2.8.10","page":"0062","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["नलोऽश्वविन्नैषधश्च महाभीष्मस्तु शान्तनुः ।","प्रतीपोऽस्य प्रिया काली दासेयी च झषोदरी ॥ १० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/TSPD#TSPD.2.8.10","synonyms":["नल","अश्वविद्","नैषध","महाभीष्म","शान्तनु","काली","दासेयी","झषोदरी"]},{"kosha":"TSPD","kosha_title":"त्रिकाण्डशेष","kosha_latn":"Trikāṇḍaśeṣa","ref":"3.1.4","page":"0081","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["ऊर्ध्वस्थोर्ध्वदमौ तुल्यौ ग्राम्यो ग्रामेयकः स्मृतः ।","पराचीनः प्रतीपः स्यात्समीचीनः समञ्जसः ॥ ४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/TSPD#TSPD.3.1.4","synonyms":["ऊर्ध्वस्थ","ऊर्ध्वदम","ग्राम्य","ग्रामेयक","पराचीन","समीचीन","समञ्जस"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"5.4.127","page":"0211","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["प्रतीपं प्रतिकूलं स्यादनुकूलं विपर्यये ।","अनुलोममनूचीनं प्रतिलोमं विपर्यये ॥ १२७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.5.4.127","synonyms":["प्रतिकूल","अनुकूल","अनुलोम","अनूचीन","प्रतिलोम"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"6.4.16","page":"0229","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["लोलं चले लोलुपे च व्यग्रो व्यापृत आकुले ।","वल्गु मंजौ च वामस्तु सौम्ये सव्यप्रतीपयोः ॥ १६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.6.4.16","head":"वाम"}],"truncated":false,"source":"Vidyāsthāna Kośa, https://kosha.sanskrit.site"}