{"stem":"प्रत्यय","iast":"pratyaya","found":true,"koshas":11,"places":[{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"3.3.148","page":null,"kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["प्रत्ययोऽधीनशपथज्ञानविश्वासहेतुषु ।","रन्ध्रे शब्देऽथानुशयो दीर्घद्वेषानुतापयोः ॥ १४८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.3.3.282","meanings":["अधीन","शपथ","ज्ञान","विश्वास","हेतु","रन्ध्र","शब्द"]},{"kosha":"ARMH","kosha_title":"हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला)","kosha_latn":"Abhidhānaratnamālā (Halāyudha)","ref":"4.780","page":"0089","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["उपजापो भवेद्भेदः साम सान्त्वमिति स्मृतम् ।","तथेति प्रत्ययः श्रद्धा संस्कारो वासना स्मृता ॥ ७८० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ARMH#ARMH.4.0.95","synonyms":["उपजाप","भेद","सामन्","सान्त्व","श्रद्धा","संस्कार","वासना"]},{"kosha":"ARMH","kosha_title":"हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला)","kosha_latn":"Abhidhānaratnamālā (Halāyudha)","ref":"5.848","page":"0097","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["प्रत्ययाः शपथज्ञानहेतुविश्वासनिश्चयाः ।","विस्तारे कदके शून्ये वितानं स्यात्क्रतौ क्षणे ॥ ८४८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ARMH#ARMH.5.0.62","meanings":["शपथ","ज्ञान","हेतु","विश्वास","निश्चय"]},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"25.3.22","page":"0161","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["प्रत्ययश्च प्रतीते स्यात्प्रकृतेश्च परस्तथा ।","ज्ञाने च शपथे छिद्रे विश्वासाधीनहेतुषु ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.25.3.22","meanings":["प्रतीत","प्रकृतिपर","ज्ञान","शपथ","छिद्र","विश्वास","अधीन","हेतु"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"1.10.33","page":"0238","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["मैत्रेयिका मित्रयुद्धं प्रत्ययाः सहकारिणः ।","अथ हेतुरुपादानं व्याप्यं लिङ्गं च साधनम् ॥ ३३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.1.10.33","synonyms":["मैत्रेयिका","मित्रयुद्ध","सहकारिन्","हेतु","उपादान","व्याप्य","लिङ्ग","साधन"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"2.3.73","page":"0250","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["एकान्तिकं रहस्यं च रहोजन्म विशेष्यवत् ।","विश्वासाश्वास-विश्रम्भ-प्रत्ययाः स्युः समार्थकाः ॥ ७३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.2.3.1305","synonyms":["एकान्तिक","रहस्य","विश्वास","आश्वास","विश्रम्भ"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"3.3.8","page":"0306","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["उत्थानायतने हेतुः प्रत्ययश्च निगद्यते ।","प्राग्रूपं भाविरोगस्य ज्ञापकं लक्षणं हि यत् ॥ ८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.3.3.8","synonyms":["उत्थान","आयतन","हेतु","प्राग्रूप"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.26.61","page":"0295","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["विश्वासे शपथे प्रसिद्धिविलयो रन्ध्रे त[था] कारणे","ज्ञानाचारविधीयमानविषयेऽधीने तथा प्रत्ययः ।","दण्डोत्पातविनाशदोष उदितः कृच्छ्रे तथातिक्रमे","विद्वद्भिर्गदितोऽत्ययोऽथ हृदयाकूताश्रयेष्वाशयः ॥ ६१ ॥"],"metre":"sardulavikridita","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.26.62","meanings":["विश्वास","शपथ","प्रसिद्धि","विलय","रन्ध्र","कारण","ज्ञान","आचार","विधीयमानविषय","अधीन"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.5.597","page":"0093","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["दिव्यं क्ली व्योम्नि लशुने गाने तन्त्रीसमुद्भवे ।","प्रत्यये च त्रि तु दिवि भवे दिष्टस्त्वनेहसि ॥ ५९७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.5.597","head":"दिव्य"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"3.2.122","page":"0021","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["प्रावारभेदे निस्तारस्तूणीरे कश्चिदब्रवीत् ।","प्रत्ययोऽधीनशपथज्ञानविश्वासहेतुषु ॥ १२२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.3.2.122","meanings":["अधीन","शपथ","ज्ञान","विश्वास","हेतु"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"3.2.123","page":"0022","kind":"head","gender":null,"doubtful":true,"verse":["रन्ध्रे च प्रथितत्वे चाप्याचारप्रतियानयोः ।","सनादिशब्दावयवे तथैव स्यात् सुबादिषु ॥ १२३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.3.2.123","meanings":["रन्ध्र","प्रथितत्व","आचार","प्रतियान","सनादिशब्दावयव","सुबादि"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"3.3.30","page":"0035","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["प्रत्यये गैरिकं तु स्यात् पीतधातौ च हेम्नि च ।","गोपुरं तु पुरद्वारे द्वारमात्रे तथैव च ॥ ३० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.3.3.30","head":"ग्रहण"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"4.1922","page":"0215","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["उज्झित्वान्याश्रयप्राप्तौ शब्दशास्त्रविदामपि ।","गुणवृद्धिनिषेधस्य निमित्ते प्रत्यये तथा ॥ १९२२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.4.0.1922","head":"संक्रम"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"6.34","page":"0004","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["प्रायुङ्क्त प्रत्यये भट्टिर्विश्वासः प्रत्ययो मतः ।","प्रतिमायां प्रतिकृतिः प्रतिकारेऽप्यथो शृणु ॥ ३४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.6.0.34","meanings":["विश्वास"]},{"kosha":"SNHK","kosha_title":"शारदीयाख्यनाममाला","kosha_latn":"Śāradīyākhyanāmamālā","ref":"3.5.121","page":"0046","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["संदेहः संशयो रेको निश्चयो निर्णयोऽपि च ।","तथा विश्रम्भविश्वासप्रतीतिप्रत्ययाः समाः ॥ १२१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNHK#SNHK.3.5.52","synonyms":["संदेह","संशय","रेक","निश्चय","निर्णय","विश्रम्भ","विश्वास","प्रतीति"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.26.43","page":"0261","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["नादेयी भूमिजम्बां स्त्री जरायाम्बुवेतसे ।","नागरङ्गे जयायाञ्च व्यङ्गुष्ठेऽपि च कुत्रचित् ॥","निकायो निलये लक्ष्ये सधर्मिप्राणिसंहतौ ।","समुच्चये संहतानां स्यात्पुमान् परमात्मनि ॥","नेपथ्यं रङ्गवाह्ये स्यादलङ्कारेऽपि च द्वयोः ।","प्रणयः प्रसवे प्रेम्णि मोक्षविश्रम्भयोरपि ॥","प्रत्ययः प्रथिते ज्ञाने स्यादित्यादियनादिषु ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. None नादेयी भूमिजम्बां (missing_in_pada)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.26.43","meanings":["प्रथित","ज्ञान"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.26.44","page":"0261","kind":"head","gender":null,"doubtful":true,"verse":["आचारशपथाधीनच्छिद्रविश्वासहेतुषु ।","पर्यायः स्यात्क्रमे पुंसि प्रकारेऽवसरेऽपि च ॥","प्रलयोऽपायकल्पान्तमृत्युमूच्छासु पुंस्ययम् ।","पर्यण्योऽपि घनस्वाने स्वतद्घनमहेन्द्रयोः ॥","प्रसव्यं प्रतिकूले स्यादनुकूलेऽपि वाच्यवत् ।","प्रणाय्योऽनभिलाषे स्यात्तथा चासम्मतेऽपि च ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.26.44","meanings":["आचार","शपथ","अधीन","छिद्र","विश्वास","हेतु"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"3.4.1401","page":"0170","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["लेख्यो लेखः प्रत्ययस्तु दिव्यं दैविकमित्यपि ।","अभियोक्ता शिरोवर्ती शिरःस्थश्चाथ दर्शितः ॥ १४०१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.3.4.8","synonyms":["लेख्य","लेख","दिव्य","दैविक","अभियोक्तृ","शिरोवर्तिन्","शिरःस्थ"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"4.1.2126","page":"0257","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["प्रदरा बाणरुग्भङ्गाः प्रतापौ पौरुषातपौ ।","प्रत्ययः ख्यातिविश्वासशपथज्ञानहेतुषु ॥ २१२६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.4.1.267","meanings":["ख्याति","विश्वास","शपथ","ज्ञान","हेतु"]},{"kosha":"TSPD","kosha_title":"त्रिकाण्डशेष","kosha_latn":"Trikāṇḍaśeṣa","ref":"3.2.11","page":"0088","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["अथ हेतुरुपादानं प्रत्ययाः सहकारिणः ।","अनुमा त्वनुमाने स्याद्व्याप्यं लिङ्गं च साधनम् ॥ ११ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/TSPD#TSPD.3.2.11","synonyms":["हेतु","उपादान","सहकारिन्","अनुमा","अनुमान","व्याप्य","लिङ्ग","साधन"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"7.1.51","page":"0243","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["प्रत्ययस्तु ख्यातिरन्ध्रविश्वासाधीनहेतुषु ।","विज्ञाने शपथे शब्दे प्रस्तरोऽश्मा मणिः कुशः ॥ ५१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.7.1.51","meanings":["ख्याति","रन्ध्र","विश्वास","अधीन","हेतु","विज्ञान","शपथ","शब्द"]}],"truncated":false,"source":"Vidyāsthāna Kośa, https://kosha.sanskrit.site"}