{"stem":"भाषा","iast":"bhāṣā","found":true,"koshas":15,"places":[{"kosha":"ABCH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणि","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇi","ref":"2.241","page":"14","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["वाग्ब्राह्मी भारती गौर्गीर्वाणी भाषा सरस्वती ।","श्रुतदेवी वचनं तु व्याहारो भाषितं वचः ॥ २४१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 6 च (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ABCH#ABCH.2.0.147","synonyms":["वाच्","ब्राह्मी","भारती","गो","गीर्वाणी","सरस्वती","श्रुतदेवि","वचन","व्याहार","भाषित","वचस्"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"1.6.1","page":null,"kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["ब्राह्मी तु भारती भाषा गीर्वाग्वाणी सरस्वती ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.1.6.1","synonyms":["ब्राह्मी","भारती","गिर्","वाच्","वाणी","सरस्वती"]},{"kosha":"ARMH","kosha_title":"हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला)","kosha_latn":"Abhidhānaratnamālā (Halāyudha)","ref":"1.8","page":"0002","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["वाग्वाणी भारती भाषा गौर्गीर्ब्राह्मी सरस्वती ।","ओङ्कारः प्रणवः प्रोक्तस्त्रयो वेदास्त्रयी स्मृताः ॥ ८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ARMH#ARMH.1.0.8","synonyms":["वाच्","वाणी","भारती","गो","गिर्","ब्राह्मी","सरस्वती","ओङ्कार","प्रणव","त्रयी"]},{"kosha":"BPNT","kosha_title":"बालप्रबोधिका","kosha_latn":"Bālaprabodhikā","ref":"5.74","page":"0072","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["ब्राह्मी तु भारती भाषा गीर्वाग्वाणी सरस्वती ।","ब्रह्मकैवर्तनी वाक्या वाकोवाक्यस्वरूपिणी ॥ ७४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/BPNT#BPNT.5.0.1","synonyms":["ब्राह्मी","भारती","गिर्","वाच्","वाणी","सरस्वती","ब्रह्मकैवर्तनी","वाक्या","वाकोवाक्यस्वरूपिणी"]},{"kosha":"BPNT","kosha_title":"बालप्रबोधिका","kosha_latn":"Bālaprabodhikā","ref":"5.75","page":"0072","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["सम्भाषी भाषणा भाषा विवादे तु विभाषणम् ।","उत्प्रासः स्यादुपालम्भः परिवादो पिणीति च ।","स्तवः स्तोत्रं स्तुतिश्चापि यशः कीर्तिर्गुणावलिः ॥ ७५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/BPNT#BPNT.5.0.2","synonyms":["सम्भाषी","भाषणा","विभाषण","उत्प्रास","उपालम्भ","परिवाद","स्तव","स्तोत्र","स्तुति","यशस्","कीर्ति","गुणावलि"]},{"kosha":"HNMN","kosha_title":"गीर्वाणभाषाभूषण","kosha_latn":"Gīrvāṇabhāṣābhūṣaṇa","ref":"1.7","page":"0008","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["कला वाणी महाविद्या मन्त्ररूपा महेश्वरी ।","ब्राह्मी तु भारती भाषा गीर्वाग्वाणी सरस्वती ॥ ७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/HNMN#HNMN.1.0.7","synonyms":["कला","वाणी","महाविद्या","मन्त्ररूपा","महेश्वरी","ब्राह्मी","भारती","गिर्","वाच्","सरस्वती"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"3.2.26","page":"0441","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["लिड्गीर्भाषा वाणिगाथे जिह्वा वाणी द्वयोः पुमान् ।","घोषः स्वरः स्वनोऽपि स्याद्गणो धेनाऽपि कारिका ॥ २६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.3.2.26","synonyms":["लिट्","वाणि","गाथा","जिह्वा","वाणी","घोष","स्वर","स्वन","गण","धेना","कारिका"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"1.5.55","page":"0059","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["ब्राह्मी भाषा ब्राह्मणी गौर्गिरा गीर्-","वाणी वाचा वाक्सरस्वत्यपीडा ।","भारत्युक्ता शारदा शब्ददेवी","भेद्याधीनं वाङ्मयं तद्विकारे ॥ ५५ ॥"],"metre":"salini","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.1.5.51","synonyms":["ब्राह्मी","ब्राह्मणी","गो","गिरा","गिर्","वाणी","वाचा","वाच्","सरस्वती","इडा","भारती","शारदा","शब्ददेवी","वाङ्मय"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.5.9","page":"0172","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["चोचेऽथ नीचनिम्न-","कार्त्स्नेषु न्यग्विशेष्यनिघ्नः स्यात् ।","भारत्यां भाषायां","वचने प्रोक्ता स्त्रियां वाक् च ॥ ९ ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.5.7","head":"वाच्"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.26.62","page":"0295","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["आचारे शपथे मतौ च समयः सिद्धान्तनिर्देशयोः","भाषायां कृतिकारके निगदितः सङ्केतवाची तथा ।","काले योषिति [40a]नाथ लक्षगृहयोरेकार्थमाजिव्रजे","स्यादेकीकरणे च संहतिमतां तद्वत्परात्मन्यपि ॥ ६२ ॥"],"metre":"sardulavikridita","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.26.63","head":"समय"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.31.77","page":"0378","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["चेट्यां च[87b]रासस्तु रवे च भाषा-","सच्छृङ्खलाभीरकखेलयोश्च ।","कोलाहलेऽथोऽयुजि भाप्रभावे","तथा मयूखे च पुमांस्तु माः स्यात् ॥ ७७ ॥"],"metre":"upajati","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.31.6","head":"रास"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.1.74","page":"0016","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["भङ्गिर्भङ्गेऽप्याकृतौ च विच्छित्तौ चाथ भाषणे ।","भाषा लौकिकवाक्ये चाभियोगवचने गिरि ॥ ७४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.1.74","meanings":["भाषण","लौकिकवाक्य","अभियोगवचन","गिर्"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"4.1872","page":"0210","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["क्रियाकारे चाजयस्तु ब्रूते निर्देशसम्पदोः ।","भाषायां च वयं त्वेनं ब्रूमहे सङ्गमे नरि ॥ १८७२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.4.0.1872","head":"समय"},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"2.27","page":"0009","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["सरस्वती श्रुतदेवी ब्राह्मी गौर्गीश्च भारती ।","भाषा वाणी तु वाग्वाक्यं व्याहारवचने वचः ॥ २७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 6 त (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.2.0.27","synonyms":["सरस्वती","श्रुतदेवी","ब्राह्मी","गो","गिर्","भारती","वाणी","वाच्","वाक्य","व्याहार","वचन","वचस्"]},{"kosha":"SCBN","kosha_title":"शब्दचन्द्रिका","kosha_latn":"Śabdacandrikā","ref":"1.25","page":"0036","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["वेदगर्भो ललाटाङ्कलेखकः पूर्वजोग्रजः ।","ब्राह्मी वराङ्गना भाषा वाग्देवी विश्वमातृका ॥ २५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SCBN#SCBN.1.0.25","synonyms":["वेदगर्भ","ललाटाङ्कलेखक","पूर्वज","अग्रज","ब्राह्मी","वराङ्गना","वाग्देवी","विश्वमातृका"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"3.342","page":"0045","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["देवी सरस्वती ब्राह्मी श्रुतदेवी च भारती ।","वाग्गीर्वाणी तथा गौश्च भाषा च वचनं तु वै ॥ ३४२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.3.0.303","synonyms":["सरस्वती","ब्राह्मी","श्रुतदेवी","भारती","वाच्","गिर्","वाणी","गो","वचन"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"2.1.347","page":"0025","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["इरा सरस्वती ब्राह्मी भाषा वाणी च शारदा ।","गिरा गीश्च गिरांदेवी गीर्देवी भारतीश्वरी ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.2.1.347","synonyms":["इरा","सरस्वती","ब्राह्मी","वाणी","शारदा","गिरा","गिर्","गिरांदेवी","गीर्देवी","भारती","ईश्वरी"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.15.11","page":"0208","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["फाणिः करम्भे गुडे च वाणी भारतीभाषयोः ॥"],"metre":null,"metre_status":null,"flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.15.11","head":"वाणी"},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.16.81","page":"0218","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["आपातश्च तदात्वे स्यात्पतने पातनेऽपि च ।","आघ्रातं शिङ्घिते क्रान्ते आख्यातं त्यादिभाषयोः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.16.81","head":"आख्यात"},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.27.9","page":"0265","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["गात्रं गजाग्रजङ्घादिभागे देहाङ्गयोरपि ।","गीः स्त्रियामेव भाषायां सरस्वत्यां यशस्यपि ।","गुरुर्निषेकादिकरे पित्रादौ गीष्पतौ पुमान् ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.27.9","head":"गिर्"},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.32.3","page":"0294","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["कासूः शक्त्यायुधे दीप्तौ भाषा विकलवाक्ययोः ।","गुत्सो हारभिदि स्तम्बे स्तबके ग्रन्थिपर्णयोः ॥","गोसो वोले च प्रत्यूषे चास इक्षुविहङ्गयोः ।","त्रासो भीतौ मणेर्दोषे दासी झिण्ठीभुजिष्ययोः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 5 च (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.32.3","head":"कासू"},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"1.2.12","page":"0002","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["ब्राह्मी गौर्भारती भाषा वाग्वाणी गीः सरस्वती ।","मरीचिरङ्गिरा दक्षः पुलस्त्यः पुलहः क्रतुः ॥ १२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.1.2.3","synonyms":["ब्राह्मी","गो","भारती","वाच्","वाणी","गिर्","सरस्वती","मरीचि","अङ्गिरस्","दक्ष","पुलस्त्य","पुलह","क्रतु"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"3.4.1400","page":"0170","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["कूटसाक्षी मृषासाक्षी प्रतिभूलग्नकौ समौ ।","अर्थिनो वचनं भाषा तत्प्रत्यर्थिन उत्तरम् ॥ १४०० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.3.4.7","synonyms":["कूटसाक्षिन्","मृषासाक्षिन्","प्रतिभू","लग्नक","उत्तर"]},{"kosha":"TNTR","kosha_title":"तन्त्राभिधान","kosha_latn":"Tantrābhidhāna","ref":"7.46.54","page":"0051","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["वः खड्गीशः स्वायुयुतो(एव) वज्रस्फिक् मुखमेव हि ।","वरुणः सागरश्चैव जगद्भाषा शुचिस्तथा ॥ ५४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/TNTR#TNTR.7.46.1","synonyms":["खड्गीश","स्वायुयुत","वज्र","स्फिच्","मुख","वरुण","सागर","जगत्","शुचि"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"1.1.9","page":"0003","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["पद्मभूः प्राणदो वेधा द्रुघणो नाभिजो विधिः ।","वाग्वाणी भारती भाषा गौर्गीर्ब्राह्मी सरस्वती ॥ ९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.1.1.9","synonyms":["पद्मभू","प्राणद","वेधस्","द्रुघण","नाभिज","विधि","वाच्","वाणी","भारती","गो","गिर्","ब्राह्मी","सरस्वती"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"3.8.16","page":"0124","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["अर्थिनो वचनं भाषा स्यात्प्रत्यर्थिन उत्तरम् ।","कारणन्त्वभ्यवस्कन्दः प्रत्यवस्कन्द इत्यपि ॥ १६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.3.8.16","synonyms":["उत्तर","कारण","अभ्यवस्कन्द","प्रत्यवस्कन्द"]}],"truncated":false,"source":"Vidyāsthāna Kośa, https://kosha.sanskrit.site"}