{"stem":"मणि","iast":"maṇi","found":true,"koshas":24,"places":[{"kosha":"ABCH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणि","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇi","ref":"3.591","page":"26","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["प्रगण्डः कूर्परांसान्तः पञ्चशाखः शयः शमः ।","हस्तः पाणिः करस्यादौ मणिबन्धो मणिश्च सः ॥ ५९१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ABCH#ABCH.3.0.324","synonyms":["प्रगण्ड","पञ्चशाख","शय","शम","हस्त","पाणि","कर","मणिबन्ध"]},{"kosha":"ABCH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणि","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇi","ref":"3.350","page":"26","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["पूतौ स्फिजौ कटिप्रोथौ वराङ्गं तु च्युतिर्बुलिः ।","भगोऽपत्यपथो योनिः स्मरान्मन्दिरकूपिके ॥ ६०९ ॥","स्त्रीचिह्नमथ पुंश्चिह्नं मेहनं शेपशेपसी ।","शिश्नं मेढ्रः कामलता लिङ्गं च द्वयमप्यदः ॥ ६१० ॥","गुह्यप्रजननोपस्था गुह्यमध्यं गुलो मणिः ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ABCH#ABCH.3.0.350","synonyms":["पूत","स्फिच्","कटिप्रौथ","वराङ्ग","च्युति","बुलि","भग","अपत्यपथ","योनि","स्मरमन्दिर","स्मरकूपिका","स्त्रीचिह्न","पुंश्चिह्न","मेहन","शेप","शेपस्","शिश्न","मेढ्र","कामलता","लिङ्ग","गुह्य","प्रजनन","उपस्थ","गुह्यमध्य","गुल"]},{"kosha":"ABCH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणि","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇi","ref":"4.1.1063","page":"41","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["रत्नं वसु मणिस्तत्र वैदूर्यं वालवायजम् ॥ १०६३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ABCH#ABCH.4.1.190","synonyms":["रत्न","वसु","वैदूर्य","वालवायज"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"2.9.93","page":null,"kind":"syn","gender":"पुंस्त्री","doubtful":false,"verse":["रत्नं मणिर्द्वयोरश्मजातौ मुक्तादिकेऽपि च ॥ ९३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.2.9.159","synonyms":["रत्न"]},{"kosha":"ARMH","kosha_title":"हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला)","kosha_latn":"Abhidhānaratnamālā (Halāyudha)","ref":"2.176","page":"0022","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["स्फटिकः सूर्यकान्तः स्यादर्काश्मा दहनोपलः ।","रत्नं वसु मणिः सर्वं सर्वं लोहं च तैजसम् ॥ १७६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ARMH#ARMH.2.0.21","synonyms":["स्फटिक","सूर्यकान्त","अर्काश्मन्","दहनोपल","रत्न","वसु","तैजस"]},{"kosha":"BPNT","kosha_title":"बालप्रबोधिका","kosha_latn":"Bālaprabodhikā","ref":"11.187","page":"0083","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["दरी गुहा नितम्बश्च कन्दरः कटकोऽपि च ।","पाषाण उपलोऽश्मा च प्रस्तरश्च शिला मणिः ॥ १८७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/BPNT#BPNT.11.0.3","synonyms":["दरी","गुहा","नितम्ब","कन्दर","कटक","पाषाण","उपल","अश्मन्","प्रस्तर","शिला"]},{"kosha":"DDBM","kosha_title":"द्विरूपध्वनिसङ्ग्रह","kosha_latn":"Dvirūpadhvanisaṅgraha","ref":"245","page":"0075","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["शातकौम्भं शातकुम्भं भर्मं भर्म मणिर्मणी ।","लोहो लौहोऽभ्रकं चाभ्रं समौ पारदपारतौ ॥ २४५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DDBM#DDBM.0.0.245","synonyms":["शातकौम्भ","शातकुम्भ","भर्म","भर्मन्","मणी","लोह","लौह","अभ्रक","अभ्र","पारद","पारत"]},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"1.2.28","page":"0008","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["कोरकः कलिकायां स्यात्कक्कोलं कोरकं स्मृतम् ।","शस्यकः स्यान्मणौ खड्गे नारिकेलस्य चान्तरे ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.1.2.28","head":"शस्यक"},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"14.3.3","page":"0056","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["मणिं चालिञ्जरं विद्यान्मेहनावयवो मणिः ।","रत्नं मणिरजानां च कण्ठदेशस्तने मणिः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.14.3.3","meanings":["अलिञ्जर","मेहनावयव","रत्न","अजाकण्ठदेशस्तन"]},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"19.1.2","page":"0105","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["पानं स्याद्रक्षणं पीतिश्छन्नं स्याच्छादितं रहः ।","रत्नं मणावुत्कृष्टे च चिह्नं लक्ष्मपताकयोः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.19.1.2","head":"रत्न"},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"26.1.12","page":"0163","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["प्रस्तरौ मणिपाषाणौ संस्तरौ प्रस्तराध्वरौ ।","अण्डीरौ शक्तपुरुषौ प्रवीरौ सुभटोत्तमौ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.26.1.12","head":"प्रस्तर"},{"kosha":"HNMN","kosha_title":"गीर्वाणभाषाभूषण","kosha_latn":"Gīrvāṇabhāṣābhūṣaṇa","ref":"1.93","page":"0016","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["वर्षो वृष्टिर्वर्षणं च घनाघनमणिर्मणिः ।","वाटिका वटिकश्च स्यात्करकः पुञ्जिकापि च ॥ ९३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/HNMN#HNMN.1.0.93","synonyms":["वर्ष","वृष्टि","वर्षण","घनाघनमणि","वाटिका","वटिक","करक","पुञ्जिका"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"1.4.171","page":"0039","kind":"syn","gender":"पुंक्ली","doubtful":false,"verse":["कूर्परं तदधः पुंसि प्रगण्डस्तदधः पुमान् ।","मणिबन्धो मणिश्चास्त्री तदधस्तु प्रकोष्ठकः ॥ १७१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.1.4.171","synonyms":["कूर्पर","प्रगण्ड","मणिबन्ध","प्रकोष्ठक"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"1.4.208","page":"0043","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["स्यादङ्कुशो मणिरथ लिङ्गं लाङ्गलमस्त्रियाम् ।","शेवशेपौ ध्वजोपस्थौ भगमेढ्रौ च मेहनः ॥ २०८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.1.4.208","synonyms":["अङ्कुश","लिङ्ग","लाङ्गल","शेव","शेप","ध्वज","उपस्थ","भग","मेढ्र","मेहन"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"1.7.104","page":"0144","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["तुम्बा निलिम्पा क्लीबे स्यान्निपानमपि वा स्त्रियाम् ।","अलिञ्जरो मणिश्चापि न द्वयोः स्यादुदञ्चनम् ॥ १०४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.1.7.104","synonyms":["तुम्बा","निलिम्पा","निपान","अलिञ्जर","उदञ्चन"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"3.5.123","page":"0475","kind":"syn","gender":"पुंस्त्री","doubtful":false,"verse":["मषीषुधृत्यहिजटिजाटलीनां सृणेरपि ।","मरीच्यशनिमौलीनां हलीकेल्योर्मणेरपि ॥ १२३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.3.5.123","synonyms":["मषी","इषु","धृति","अहि","जटि","जाटली","सृणि","मरीचि","अशनि","मौलि","हली","केलि"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"2.2.71","page":"0132","kind":"syn","gender":"पुंस्त्री","doubtful":false,"verse":["द्वयोर्मणि[18a]श्चारुशिला रत्नं वसु तु न द्वयोः ।","सम्यकस्त्वाकरे शुद्धो मण्यादिर्भेद्यलिङ्गकः ।","हीरकः शिखरी पुंसि दधीच्यस्थि वरारकम् ॥ ७१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.2.2.77","synonyms":["चारुशिला","रत्न","वसु","सम्यक","हीरक","शिखरिन्","दधीच्यस्थि","वरारक"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"2.3.60","page":"0213","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["स्मरध्वजो मेढ्रमस्त्री मणिस्त्वस्याग्रमुच्यते ।","सावनी तदधःसूत्रं योनिस्तु न नपुंसके ॥ ६० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.2.3.941","synonyms":["स्मरध्वज","मेढ्र","सावनी","योनि"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"2.3.80","page":"0127","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["करः कुलिः पालन-पञ्चशाख-","भुजादलाः पाणि-शयौ शमश्च ।","हस्तोऽस्त्रियामस्य पुनर्मणिः स्या-","दादिस्तथासौ मणिबन्ध उक्तः ॥ ८० ॥"],"metre":"upajati","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.2.3.958","synonyms":["कर","कुलि","पालन","पञ्चशाख","भुजादल","पाणि","शय","शम","हस्त","मणिबन्ध"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"2.3.200","page":"0219","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["न्यग्रोधकश्च व्यायामस्त्रिषु मानार्थका अमी ।","कण्ठो गलो निगरणः क्रोडाग्रो धमनी धरः ।","नालोऽथ तदधोवर्ती मणिः काकलको मतः ॥ २०० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.2.3.975","synonyms":["न्यग्रोधक","व्यायाम","कण्ठ","गल","निगरण","क्रोडाग्र","धमनी","धर","नाल","काकलक"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"2.3.74","page":"0224","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["मणिः स्यात्तरलो मध्यनायकोऽथ सरोलता ।","सरिका यष्टिका देवच्छन्दस्तु शतयष्टिकः ॥ ७४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.2.3.1040","synonyms":["तरल","मध्यनायक","सर","लता","सरिका","यष्टिका","देवच्छन्द"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"2.3.79","page":"0261","kind":"syn","gender":"पुंस्त्री","doubtful":false,"verse":["चक्रधारा तु नेमिः स्त्री प्रधिर्द्वंद्वेऽथ पिण्डिका ।","* * * * * नाभिर्ना मणिराणिरणिर्द्वयोः ॥ ७९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.2.3.1408","synonyms":["नेमि","प्रधि","पिण्डिका","नाभि","आणि","अणि"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"4.4.22","page":"0109","kind":"syn","gender":"पुंस्त्री","doubtful":false,"verse":["ऋष्टिर्यष्टिर्भुष्टि-","र्गुडश्च शुण्डो गणे पिण्डः ।","अरणिस्तथाणिराणि-","र्दरणिः श्रोणिर्मणिः श्रेणिः [230b] ॥ २२ ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.4.4.6","synonyms":["ऋष्टि","यष्टि","भुष्टि","गुड","शुण्ड","पिण्ड","अरणि","अणि","आणि","दरणि","श्रोणि","श्रेणि"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.15.15","page":"0196","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["वेणिः[280a]केशनिबन्धने च सरितोः स्यात्संगमे च स्त्रियां ।","जीमूताभिधभेषजे मणिरजाकण्ठस्तने गोलके ।","रत्ने मेहनकाग्रके च युगुलेऽणिस्त्वाणिरक्षाग्रके","कीलेऽश्राववधौ द्वयोरथ कुणिस्तुन्नद्रुमे कोकिले ॥ १५ ॥"],"metre":"sardulavikridita","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.15.14","meanings":["जीमूताभिधभेषज","अजाकण्ठस्तन","गोलक","रत्न","मेहनकाग्रक","युगुल"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.21.92","page":"0245","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["सुप्तस्य विज्ञान उदीरितोऽथ","श्रेष्ठे मणावप्युदितं च रत्नम् ।","द्रव्ये तु रस्नं चषके मचण्डे","धेनोऽम्बुधौ वाक्सरितोः स्त्रियां स्यात् ॥ ९२ ॥"],"metre":"indravajra","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.21.12","head":"रत्न"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.27.99","page":"0317","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["तथा प्रपञ्चे प्रणयेऽप्यथ स्या-","न्ना संस्तरोऽपि प्रसरे मणौ च ।","मखे शिलायामपि दर्भमुष्टौ","स्यात्प्रस्तरोऽथो टगरः प्रदिष्टः ॥ ९९ ॥"],"metre":"upajati","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.27.108","head":"संस्तर"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.28.76","page":"0355","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["किंपाकवृक्षे प्रमथान्तरेऽथ","मणौ महानील इहा[75a]हिभेदे ।","स्याद्भृङ्गराजेऽथ जलाञ्चलं स्या-","च्छैवालके स्रोतसि तद्वदेव ॥ ७६ ॥"],"metre":"indravajra","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"indravajra · pāda 2 syl. 1 म (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.28.131","head":"महानील"},{"kosha":"LVVV","kosha_title":"लिङ्गविशेषविधि","kosha_latn":"Liṅgaviśeṣavidhi","ref":"25","page":"0007","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["सुमनस् अप्सरस् इत्येताभ्यां विरहितमुज्झितमित्यर्थः । अस् अन्ते यस्य तदिदमसन्तं पुंसि भवेदित्यर्थः । अयमङ्गिराः चन्द्रमाः स्थूलशिराः । पुरूरवाः उच्चैःश्रवाः दुर्वासाः पृथुयशा इत्यादयः । सुमनसोऽप्सरसश्च स्त्र्यधिकारात्स्त्रियां प्रवृत्तिः । इमाः सुमनसः कुसुमानि । इमा अप्सरसो देवस्त्रियः । द्व्यच्कमसन्तं नपुंसकं भवति । इदमोजः तेजः वर्चः शिरः यशः छन्दः श्रोतः चेतः पयः तपः अम्भः । जरस्शब्दस्यापि नपुंसकता स्यादित्यत आहान्यत्र वै जरसः । नपुंसकात्प्रकृताच्च पुंल्लिङ्गादन्यस्मिन् जरस् शब्दो भवति । स्त्रियाम् । इयं जरा वृद्धभावः ।","पुंसि क्षुरखुरबिन्द्विक्षुपायुमणिकीलकेलिबलयः ।","निघसङ्घोद्घोपघ्नौघविघ्नघर्मार्घवर्णाश्च ॥ २५ ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[{"rule":"sibilant","found":"जरस्शब्दस्यापि"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/LVVV#LVVV.0.0.26","synonyms":["अङ्गिरस्","चन्द्रमस्","स्थूलशिरस्","पुरूरवस्","उच्चैःश्रवस्","दुर्वासस्","पृथुयशस्","सुमनस्","अप्सरस्","ओजस्","तेजस्","वर्चस्","शिरस्","यशस्","छन्दस्","स्रोतस्","चेतस्","पयस्","तपस्","अम्भस्","जरस्","जरा","क्षुर","खुर","बिन्दु","इक्षु","पायु","कील","केलि","बलि","निघ","सङ्घ","उद्घ","उपघ्न","ओघ","विघ्न","घर्म","अर्घ","वर्ण"]},{"kosha":"LVVV","kosha_title":"लिङ्गविशेषविधि","kosha_latn":"Liṅgaviśeṣavidhi","ref":"27","page":"0007","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["एते शब्दाः[ब्दा] पुंसि भवन्ति । तद्यथा । अयं क्षुरः नापितोपकरणः । अयं खुरः पशुपादः । अयं बिन्दुः विसर्जनीयावयवः । अन्यच्च । अयमिक्षु सस्यजातिः । अयं पायुः अपानम् । अयं मणिः रत्नम् । कीलः शङ्कुः प्रहरणविशेषः । अयं केलिः हासः ॥। अयं के[क]लिः कलहः । अयं बलिर्दैत्यः राजगृह्यदेवतोपहारौ च ।"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[{"rule":"danda","found":"॥।"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/LVVV#LVVV.0.0.27","synonyms":["क्षुर","खुर","बिन्दु","इक्षु","पायु","कील","केलि","कलि","बलि"]},{"kosha":"LVVV","kosha_title":"लिङ्गविशेषविधि","kosha_latn":"Liṅgaviśeṣavidhi","ref":"46","page":"0013","kind":"syn","gender":"पुंस्त्री","doubtful":false,"verse":["रुशब्दान्तास्तुशब्दान्तास्तु कशेरुदारुजतुवस्तुमस्तुभिस्त्यक्ता रहिताः । सग्रन्थिप्रस्था पुंसि भवेयुरित्यर्थः । यथाऽयं त्सरुः खड्गमुष्टिः । भरुर्भर्त्ता । मरुर्निर्जलो देशः । चरुर्मन्त्रतप्तपाकः । शत्रुः रिपुः । तरुर्वृक्षः । मरुर्मृगः । मेरुः पर्वत इत्यादिः । अयं केतुरुत्पातः । सेतुः बन्धः । हेतुः कारणम् । तन्तुः षट्प्रकृतिः । धातुः श्लेष्मादिः । कशेरुप्रभृतयो नपुंसके भवन्ति । इदं कशेरु भूसम्भवम् । इदं दारु काष्ठम् । जतु लाक्षा । वस्तु वाक्यप्रबन्धहेतुः । मस्तु दधिसम्भवम् । ग्रन्थिप्रस्थौ च पुंसि भवतः । अयं ग्रन्थिः गाण्ठिरिति प्रसिद्धः । प्रस्थः परिमाणम् । इसन्तानामुसन्तानां च घ्यञन्तानां च नपुंसकता स्यात् । इदं सर्पिः घृतम् । हविर्देवान्नम् । बर्हिः पवित्रमित्यादि । इदं वपुः शरीरम् । आयुः जीवितपरिमाणम् । धनुः शस्त्रमित्यादिः । ष्य[घ्य]ञ्ग्रहणेन \"वर्णदृढादिभ्यः ष्य[घ्य]ञि\"ति गृह्यते । न ब्राह्मणादिभ्यः । सौकुमार्य्यं शौक्ल्यं[क्यं] कार्ष्ण्यं[र्त्स्न्यं] दाक्ष्यमित्यादि ।","पुंसि स्त्रियां च पाटलिगोमुष्ट्यशनिबाहुसिन्धुमणयः ।","आशीर्धूःपूक्षुत्तृ[तृ]ड्गिरः स्त्रियां मुद्रुषौ च ॥ ४६ ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/LVVV#LVVV.0.0.48","synonyms":["त्सरु","भरु","मरु","चरु","शत्रु","तरु","मेरु","केतु","सेतु","हेतु","तन्तु","धातु","कशेरु","दारु","जतु","वस्तु","मस्तु","ग्रन्थि","प्रस्थ","सर्पिस्","हविस्","बर्हिस्","वपुस्","आयुस्","धनुस्","सौकुमार्य","शौक्ल्य","कार्ष्ण्य","दाक्ष्य","पाटलि","गो","मुष्टि","अशनि","बाहु","सिन्धु","आशिस्","धुर्","पुर्","क्षुध्","तृष्","गिर्","मुद्","रुष्"]},{"kosha":"LVVV","kosha_title":"लिङ्गविशेषविधि","kosha_latn":"Liṅgaviśeṣavidhi","ref":"49","page":"0014","kind":"syn","gender":"पुंस्त्री","doubtful":false,"verse":["एते शब्दाः पुंसि स्त्रियां भवन्ति । अयं पाटलिः इयं पाटलिः वृक्षविशेषः । अयं गौः इयं गौः । अयं मुष्टिरियं मुष्टिः । अयमशनिरियमशनिः । अयं बाहुरियं बाहुः । अयं सिन्धुरियं सिन्धुः । अयं मणिरियं मणिः । एते शब्दाः स्त्रियां भवन्ति । इयमाशी इष्टाशं[सं]सा । इयं धूः भारः कीलश्च । इयं पूः पुरी । इयं क्षुद्बुभुक्षा । इयं तृट् पिपासा । इयं गीर्वाणी । इयं मुत् हर्षः । इयं रुट् रोषः ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/LVVV#LVVV.0.0.49","synonyms":["पाटलि","गो","मुष्टि","अशनि","बाहु","सिन्धु","आशिस्","धुर्","पुर्","क्षुध्","तृष्","गिर्","मुद्","रुष्"]},{"kosha":"LVVV","kosha_title":"लिङ्गविशेषविधि","kosha_latn":"Liṅgaviśeṣavidhi","ref":"69","page":"0019","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["चतुष्पथादीनां नपुंसकत्वं विद्धि जानीहि । इदं चतुष्पथम् । युगलं युग्मम् । छलं व्याजः । चेलं वस्त्रजातिः । खोलं भग्नभाण्ड[ड]म् । धिष्ण्यं गृहम् । अर्गलं द्वारपिधानम् । शफं खुरः । पण्यं विक्रेतव्यम् । पिच्छं मयूरस्य । पलं चतुःपलिपरिमाणम् ।","रयमण्डपनरककपालगुडमणिमेढ्रदर्दुरकुसूलाः ।","युग्माकाशव्रतशृङ्गवर्जिताः मञ्चः सदा पुंसि ॥ ६९ ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 5 चे (sub) pāda 2 syl. None जातिः । खोलं भग्नभाण्ड[ड (extra_in_pada)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/LVVV#LVVV.0.0.72","synonyms":["रय","मण्डप","नरक","कपाल","गुड","मेढ्र","दर्दुर","कुसूल","युग्म","आकाश","व्रत","शृङ्ग","मञ्च"]},{"kosha":"NMMB","kosha_title":"नाममालिका","kosha_latn":"Nāmamālikā","ref":"3.22","page":"0010","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["मन्दप्रियं च कठिनमयस्कान्ते त्वयोमणिः ।","रत्नं तु रत्नसामान्ये मणिर्माणिक्यमेव च ॥ २२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NMMB#NMMB.3.0.22","synonyms":["मन्दप्रिय","कठिन","अयोमणि","रत्न","माणिक्य"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.3.49","page":"0037","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["रत्नं स्वजातिश्रेष्ठे च माणिक्यादिमणावपि ।","समाम्नाये समाम्नासीद्धने च सलिलेऽपि च ॥ ४९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.3.49","head":"रत्न"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.5.949","page":"0124","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["आदित्येऽप्यथ सर्पे द्वे त्रि तु विघ्नस्य कर्तरि ।","मणिः स्त्रीपुंसयो रत्ने मणिबन्धेऽप्यलिञ्जरे ॥ ९४९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.5.949","meanings":["रत्न","मणिबन्ध","अलिञ्जर"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.5.950","page":"0124","kind":"head","gender":null,"doubtful":true,"verse":["अजादिकण्ठप्रभवे स्तनाकारे च वस्तुनि ।","काष्ठलोहादिनिष्पाद्यगुलिकायामथाजयः ॥ ९५० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.5.950","meanings":["अजादिकण्ठप्रभव","स्तनाकारवस्तु","गुलिका"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.5.951","page":"0124","kind":"head","gender":null,"doubtful":true,"verse":["गोलमात्रे परे त्वेनं गुह्यमध्यगुले विदुः ।","मेहनावयवे त्वन्ये शेफाग्रं स च मन्यताम् ॥ ९५१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.5.951","meanings":["गोल","गुह्यमध्यगुल","मेहनावयव","शेफाग्र"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.5.952","page":"0124","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["कश्चित् प्रायुङ्क्त घण्टायां धातौ तु मणतौ पुमान् ।","मल्लिस्तु मत्स्यभेदे स्त्री स्यात् कपालकरङ्कयोः ॥ ९५२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.5.952","meanings":["घण्टा"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.5.1205","page":"0146","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["प्रशस्तेऽथाजयः प्राह स्वादौ च द्वे तु मानुषे ।","स आह शण्डलङ्गं तु सलिले द्रविणे मणौ ॥ १२०५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.5.1205","head":"वसु"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"3.2.129","page":"0022","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["वैजयन्तीसमुद्दिष्टो धन्विना लस्तकग्रहे ।","प्रस्तरो मणिपाषाणकुशेषु कथितो बुधैः ॥ १२९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.3.2.129","head":"प्रस्तर"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"4.240","page":"0067","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["उपलस्तु पुमान् मेघे पाषाणे पुंन्नपुंसकम् ।","मणौ च शर्करायां तु दृषत्पुत्रेऽपि च स्त्रियाम् ॥ २४० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.4.0.240","head":"उपल"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"4.361","page":"0077","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["कञ्जारो ना गृहे गूढे मणौ कश्चिदथ त्रिषु ।","अशोभनेऽथ कवटं क्लीबमुच्छिष्टमिः सयोः ॥ ३६१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.4.0.361","head":"कञ्जार"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"4.709","page":"0108","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["खञ्जरीटखगे तु द्वे चञ्चत्कस्तु पुमान् मणौ ।","अतीव भास्वरे तु द्वे खद्योते दर्दरेऽपि च ॥ ७०९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.4.0.709","head":"चञ्चत्क"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"4.1011","page":"0136","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["नायकस्त्रि प्रभौ ना तु हारमध्यगते मणौ ।","क्लीबं त्वासनभेदे स्यान्नाकुलं तस्य लक्षणम् ॥ १०११ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.4.0.1011","head":"नायक"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"4.1263","page":"0157","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["बृहत्क इति तत्रैष मणौ शब्दः प्रयुज्यते ।","इत्येवमथ नब्लिङ्गं बृञ्चूकं स्याज्जले द्वयोः ॥ १२६३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.4.0.1263","head":"बृहत्क"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"4.1899","page":"0213","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["सरकोऽस्त्री मणौ शीथुपाने चषकशीथुनोः ।","भेद्यवत् तु भवेत् साधु सर्तर्यथ सगोत्रवाक् ॥ १८९९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.4.0.1899","head":"सरक"},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"2.16","page":"0008","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["नन्दकोऽसिर्गदा कौमोदकी कौपोदकी च सा ।","शार्ङ्ग धनुर्मणिः स्यमन्तको हस्तेऽथ कौस्तुभः ॥ १६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.2.0.16","synonyms":["नन्दक","असि","गदा","कौमोदकी","कौपोदकी","शार्ङ्ग","धनुस्","स्यमन्तक","कौस्तुभ"]},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"2.339","page":"0046","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["वसुरत्ने मणिर्भेदा इन्द्रनीलादयो मताः ।","वालवायजवैडूर्ये गारुत्मतहरिन्मणी ॥ ३३९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.2.0.339","synonyms":["वसु","रत्न","वालवायज","वैडूर्य","गारुत्मत","हरिन्मणि"]},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"4.254","page":"0132","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["करः पाणिः शयो हस्तपञ्चशाखावपीरितौ ।","मणिबन्धो मणिः प्रोक्तः करभस्त्वाकनिष्ठकम् ॥ २५४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.4.0.254","synonyms":["कर","पाणि","शय","हस्त","पञ्चशाख","मणिबन्ध","करभ"]},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"5.7.87","page":"0172","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["काचो वृक्षे मणौ शिक्ये मृत्तिकानेत्ररोगयोः ।","कम्बुः शङ्खे कपर्दे च कर्चूरे नलके गजे ॥ ८७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.5.7.5","head":"काच"},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"5.11.186","page":"0185","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["चन्द्रकान्तो मणौ चन्द्रकान्तं कैरववाचकम् ।","चीर्णपर्णः पिचुमन्दे खर्जूरेऽथ चतुष्पथम् ॥ १८६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 6 चु (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.5.11.12","head":"चन्द्रकान्त"},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"6.4.114","page":"0225","kind":"syn","gender":"पुंस्त्री","doubtful":false,"verse":["लव्यवीची शलिर्यष्टिमुष्टी शाल्मलिपाटली ।","जाटलिर्मेथिमेधी च श्रोण्यरण्यौ सृणिर्मणिः ॥ ११४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.6.4.13","synonyms":["लवि","अवीचि","शलि","यष्टि","मुष्टि","शाल्मलि","पाटलि","जाटलि","मेथि","मेधि","श्रोणि","अरणि","सृणि"]},{"kosha":"PSRD","kosha_title":"पर्यायशब्दरत्न","kosha_latn":"Paryāyaśabdaratna","ref":"1.109","page":"0015","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["जगद्योनिर्जगच्चक्षुः कुण्डली तरणिर्मणिः ।","प्रद्योतनस्त्रयीमूर्तिर्वरुणः पृष्टिवान् खगः ॥ १०९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PSRD#PSRD.1.0.109","synonyms":["जगद्योनि","जगच्चक्षुस्","कुण्डलिन्","तरणि","प्रद्योतन","त्रयीमूर्ति","वरुण","पृष्टिवत्","खग"]},{"kosha":"PTVD","kosha_title":"पञ्चतत्त्वप्रकाश","kosha_latn":"Pañcatattvaprakāśa","ref":"1.2.125","page":"0009","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["रत्नं मणिर्ललामाख्यो हीरको वज्रनामकः ।","नीलं गारुत्मतं पद्मरागं शोणललामकम् ॥ १२५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PTVD#PTVD.1.2.11","synonyms":["रत्न","ललाम","हीरक","वज्र","नील","गारुत्मत","पद्मराग","शोणललामक"]},{"kosha":"SCBN","kosha_title":"शब्दचन्द्रिका","kosha_latn":"Śabdacandrikā","ref":"3.6","page":"0038","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["पाषाणः प्रस्तरः कल्यः शिला ग्रावा कुडुङ्गकः ।","मणिर्मृज्जोटङ्कभीरुरग्निगर्भ इतीरितः ॥ ६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SCBN#SCBN.3.0.6","synonyms":["पाषाण","प्रस्तर","कल्य","शिला","ग्रावन्","कुडुङ्गक","मृज्जोटङ्कभीरु","अग्निगर्भ"]},{"kosha":"SCBN","kosha_title":"शब्दचन्द्रिका","kosha_latn":"Śabdacandrikā","ref":"3.18","page":"0039","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["रत्नं मणौ चाकचक्यं चञ्चत्कः परिकीर्तितः ।","मौक्तिकं शौक्तिकेयं स्याच्छुक्तिसम्भवमौक्तिके ॥ १८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SCBN#SCBN.3.0.18","synonyms":["रत्न","चाकचक्य","चञ्चत्क","मौक्तिक","शौक्तिकेय","शुक्तिसम्भव"]},{"kosha":"SNHK","kosha_title":"शारदीयाख्यनाममाला","kosha_latn":"Śāradīyākhyanāmamālā","ref":"1.3.175","page":"0019","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["रत्नं वसु मणिस्तस्य भेदा मरकतादयः ।","वैडूर्यवज्रमाणिक्यनीलमौक्तिकविद्रुमाः ॥ १७५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNHK#SNHK.1.3.72","synonyms":["रत्न","वसु","मरकत","वैडूर्य","वज्र","माणिक्य","नील","मौक्तिक","विद्रुम"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"4.952","page":"0145","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["करस्यादौ मणिबन्धो मणिश्च कथ्यते पुनः ।","हस्तस्य मणिबन्धादाकनिष्ठं करभो भवेत् ॥ ९५२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.4.0.686","synonyms":["मणिबन्ध","करभ"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"4.728","page":"0151","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["गुह्यस्य मध्यभागोऽपि गुह्यमध्यं गुलो मणिः ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 5 द (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.4.0.728","synonyms":["गुह्यमध्य","गुल"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"5.1.1840","page":"0300","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["वसु रत्नं मणिश्चैव माणिक्यमपि मन्यते ॥ १८४० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.5.1.348","synonyms":["वसु","रत्न","माणिक्य"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"3.7.63","page":"0142","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["आलिञ्जरालिञ्जरौ च मणिकञ्च मणिर्मणी ।","गोलनन्दा च गोला च नन्दा च नन्दिकेत्यपि ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 4 syl. 3 च (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.3.7.63","synonyms":["आलिञ्जर","अलिञ्जर","मणिक","मणी","गोलनन्दा","गोला","नन्दा","नन्दिका"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"3.7.182","page":"0149","kind":"syn","gender":"पुंस्त्री","doubtful":false,"verse":["अश्मजातौ च मुक्तादौ क्लीबे रत्नं मणिर्द्वयोः ।","सुवर्णं काञ्चनं हेम हिरण्यं स्वर्णहाटकम् ।","गाङ्गेयं कनकं भर्म शातकुम्भञ्च कर्वुरम् ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.3.7.182","synonyms":["रत्न","सुवर्ण","काञ्चन","हेमन्","हिरण्य","स्वर्ण","हाटक","गाङ्गेय","कनक","भर्मन्","शातकुम्भ","कर्वुर"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.6.3","page":"0195","kind":"artha","gender":null,"doubtful":true,"verse":["बन्धनेऽपि च शोभायां करिण्याञ्च कचा स्त्रियाम् ।","काचो मनौ च शिक्ये च नेत्ररुग्मृत्तिकाभिदोः ॥","काञ्चीनगरभेदे च स्त्री कटिमेखलासु च ।","कूर्चमस्त्री भ्रुवोरन्तः कठिन श्मश्ककैतवे ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 3 टि (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.6.3","head":"काच"},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.15.12","page":"0208","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["मणिर्द्वयोरश्मजातौ मुक्तादौ स्यादलिञ्जरे ॥"],"metre":null,"metre_status":null,"flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.15.12","meanings":["अश्मजाति","मुक्ता","अलिञ्जर"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.15.13","page":"0208","kind":"head","gender":null,"doubtful":true,"verse":["कण्ठदेशस्तनेऽजानां योनिलिङ्गाग्रभागयोः ।","मोणः शुष्कफले सर्गे कुम्भीरे मक्षिकास्वपि ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.15.13","meanings":["कण्ठदेश","अजास्तन","योनिलिङ्गाग्रभाग"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.20.16","page":"0235","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["रत्नं श्रेष्ठे मनोज्ञे च मणावपि नपुंसकम् ।","रास्ना स्त्रियां भुजङ्गाक्ष्यामेलापर्ण्यौषधावपि ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.20.16","head":"रत्न"},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.27.139","page":"0276","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["पीतसारी मलयजे मणिगोमेदयोरपि ।","बलभद्रो बले स्त्री तु कुमारी क्रयमानयोः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.27.139","head":"पीतसारी"},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.28.112","page":"0284","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["भद्रकाली च गन्धोल्यां कात्यायन्यामपि स्त्रियाम् ।","महाकालो महादेवे किम्पाके प्रथमान्तरे ॥","भवेन्मदकलो पचगजेऽव्यक्तप्रलापिनि ।","महाबलो बृहद्वीर्ये सीसकेऽपि च न द्वयोः ॥","महानीलो भृङ्गराजे मणिनागविशेषयोः ।","मणिमाला स्त्रियां हारे लक्ष्म्यां दन्तक्षतान्तरे ॥","मुक्ताफलञ्च कर्पूरे मौक्तिके लवलीफले ।","भवेद्यवफलो मांसकूटजप्लक्षवेणुषु ॥","रजस्वला पुष्पवत्यां महिषे तु रजस्वलः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 7 प (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.28.112","head":"महानील"},{"kosha":"SRSG","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"3.170","page":"0202","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["मणिः स्यात्करशाखायामङ्गुरी चाङ्गुरिस्तथा ।","अङ्गुलोऽङ्गुलिरङ्गुल्यां तर्जन्यां तु प्रदेशिनी ॥ १७० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRSG#SRSG.3.0.170","synonyms":["अङ्गुरी","अङ्गुरि","अङ्गुल","अङ्गुलि","प्रदेशिनी"]},{"kosha":"SRSG","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"4.65","page":"0223","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["अलिञ्जरे तु मणिको मणिर्गर्गर्या मन्थनिः ।","मन्थनी कलशी तद्वत् कलशिः, क्षुब्धके मथः ॥ ६५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 5 र्या (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRSG#SRSG.4.0.65","synonyms":["मणिक","मन्थनि","मन्थनी","कलशी","कलशि","मथ"]},{"kosha":"SRSG","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"4.86","page":"0225","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["बोले गोपरसो गोपो रसो गन्धरसान्वितः ।","रत्ने मणिश्च माणिक्यं वैडूर्यं वालवायजे ॥ ८६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRSG#SRSG.4.0.86","synonyms":["गोपरस","गोप","रस","गन्धरस","माणिक्य","वैडूर्य"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"1.3.150","page":"0020","kind":"syn","gender":"पुंस्त्री","doubtful":false,"verse":["शुक्तिरिक्षुश्च मुक्तानां नवैते जन्मभूमयः ।","वज्राद्यश्मसु मुक्तादावपि रत्नं मणिर्द्वयोः ॥ १५० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.1.3.85","synonyms":["शुक्ति","इक्षु","रत्न"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"4.1.1975","page":"0240","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["मन्दः शनौ सरोगेऽज्ञे निर्भाग्येऽल्पेऽपटौ त्रिषु ।","अजागलस्तने रत्नेऽलिञ्जरेऽपि मणिर्द्वयोः ॥ १९७५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.4.1.116","meanings":["अजागलस्तन","रत्न","अलिञ्जर"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"4.1.2055","page":"0249","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["उदर्क उत्तरे काले स्यादुत्तरफलेऽपि च ।","उपला स्त्री दृषत्पुत्रे मणिपाषाणयोः पुमान् ॥ २०५५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.4.1.196","head":"उपल"},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"4.1.2156","page":"0261","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["नक्षत्रे कटुरोहिण्यां कन्यायां गवि रोहिणी ।","रुचको मातुलुङ्गे स्याद्भूषणे रदने मणौ ॥ २१५६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.4.1.297","head":"रुचक"},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"4.1.2159","page":"0261","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["प्रभावे पौरुषेऽङ्केऽथ ललनं केलिशोभयोः ।","नीलिन्यां मांसपिण्डे च मणिभ्रुवि च लोचकः ॥ २१५९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.4.1.300","head":"लोचक"},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"4.1.2178","page":"0263","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["मृद्भेदे शकले खण्डे शर्करायामथ स्त्रियाम् ।","शीधुपाने मणौ शीधौ सरघा(को?) मद्यभाजने ॥ २१७८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.4.1.319","head":"सरका"},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"7.3.2325","page":"0283","kind":"syn","gender":"पुंस्त्री","doubtful":false,"verse":["स्त्रीपुंसमुच्यते लिङ्गे शारिः श्रे[णिः] सृणिर्मणिः ।","दशाटोटः पटो वाटो वटः पेठो मठः पटः ॥ २३२५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.7.3.1","synonyms":["शारि","श्रेणि","सृणि","दशा","पठ","वाट","वट","पेठ","मठ","पट"]},{"kosha":"SRVC","kosha_title":"शब्दार्णव","kosha_latn":"Śabdārṇava","ref":"188","page":"0541","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["पिण्डे मणौ महारत्ने गुटिका बद्धपारदे ॥ १८८ ॥"],"metre":null,"metre_status":null,"flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVC#SRVC.0.0.210","head":"गुटिका"},{"kosha":"TSPD","kosha_title":"त्रिकाण्डशेष","kosha_latn":"Trikāṇḍaśeṣa","ref":"2.9.27","page":"0075","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["पशुश्चरिः शुद्धजङ्घो रत्नं चारुशिला मणिः ।","स्वाध्यायी पत्तनवणिग्धोटाबुक्कोश्वविक्रयी ॥ २७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/TSPD#TSPD.2.9.27","synonyms":["पशु","चरि","शुद्धजङ्घ","रत्न","चारुशिला","स्वाध्यायिन्","पत्तनवणिज्","घोटाबुक्क","अश्वविक्रयिन्"]},{"kosha":"TSPD","kosha_title":"त्रिकाण्डशेष","kosha_latn":"Trikāṇḍaśeṣa","ref":"3.3.17","page":"0097","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["नीचेऽपि क्षुल्लको मूर्धत्राणौ नाकौ च खोलकः ।","चौरोन्दुरू च खनकौ गोलकौ मणिजारजौ ॥ १७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/TSPD#TSPD.3.3.17","head":"गोलक"},{"kosha":"TSPD","kosha_title":"त्रिकाण्डशेष","kosha_latn":"Trikāṇḍaśeṣa","ref":"3.3.46","page":"0107","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["शिलाटको विलेपेऽट्टे शुल्को यौतकदानयोः ।","श्वाविध्वृक्षौ च शल्लक्यौ मणौ खड्गे च सस्यकः ॥ ४६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/TSPD#TSPD.3.3.46","head":"सस्यक"},{"kosha":"TSPD","kosha_title":"त्रिकाण्डशेष","kosha_latn":"Trikāṇḍaśeṣa","ref":"3.3.135","page":"0137","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["मन्त्रान्यवेदे विप्रौघे क्लीबं ना ब्राह्मणो द्विजे ।","लिङ्गाग्रेऽलिञ्जरे मौक्तिकादौ स्त्रीपुंसयोर्मणिः ॥ १३५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/TSPD#TSPD.3.3.142","meanings":["लिङ्गाग्र","अलिञ्जर","मौक्तिक"]},{"kosha":"TSPD","kosha_title":"त्रिकाण्डशेष","kosha_latn":"Trikāṇḍaśeṣa","ref":"3.3.136","page":"0138","kind":"head","gender":null,"doubtful":true,"verse":["अजागलस्तने चापि मसृणौ मृद्वकर्कशौ ।","निश्मश्रपुरुषोद्दंशौ मत्कुणावथ रोहिणी ॥ १३६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/TSPD#TSPD.3.3.143","meanings":["अजागलस्तन"]},{"kosha":"TSPD","kosha_title":"त्रिकाण्डशेष","kosha_latn":"Trikāṇḍaśeṣa","ref":"4.15","page":"0279","kind":"syn","gender":"पुंस्त्री","doubtful":false,"verse":["अथ स्त्रीपुंसयोः केलिर्मणिर्योनिर्मसिर्मुनिः ।","मरीचिः शाल्मलिः स्वातिः श्रेणिर्मुष्टिस्तिथिः सृणिः ॥ १५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/TSPD#TSPD.4.0.15","synonyms":["केलि","योनि","मसि","मुनि","मरीचि","शाल्मलि","स्वाति","श्रेणि","मुष्टि","तिथि","सृणि"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"3.2.36","page":"0044","kind":"syn","gender":"पुंस्त्री","doubtful":false,"verse":["धूर्तमण्डूरसिंहाणविष्ठाख्यानि त्वयोमले ।","लोहं तु तैजसं सर्वं वसु रत्नं मणिर्न षण् ॥ ३६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.3.2.36","synonyms":["धूर्त","मण्डूर","सिंहाण","विष्ठाख्य","अयोमल","लोह","तैजस","वसु","रत्न"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"4.4.62","page":"0178","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["उक्तद्वयमुपस्थोऽस्त्री गुह्यप्रजनने नपुम् ।","सीवन्यस्मादधः सूत्रं गुह्यमध्यं गुडो मणिः ॥ ६२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.4.4.62","synonyms":["उपस्थ","गुह्य","प्रजनन","सीवनी","सूत्र","गुह्यमध्य","गुड"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"4.4.73","page":"0179","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["मणिबन्धो मणिः पाणिमूले पाणौ करः शयः ।","पंचशाखस्तलो हस्तस्तर्जनी तु प्रदेशिनी ॥ ७३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.4.4.73","synonyms":["मणिबन्ध","कर","शय","पञ्चशाख","तल","हस्त","तर्जनी","प्रदेशिनी"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"6.3.26","page":"0226","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["मूलं वशीकृतौ स्वीये शिफातारान्तिकादिषु ।","गमने वाहने यानं रत्नं श्रेष्ठे मणावपि ॥ २६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.6.3.26","head":"रत्न"},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"6.5.62","page":"0235","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अक्ली मणिरजाकण्ठस्तने रत्नेऽप्यलिंजरे ।","मात्रा परिच्छदेऽर्थेंशें प्रवृत्तौ कर्णभूषणे ॥ ६२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.6.5.62","meanings":["अजाकण्ठस्तन","रत्न","अलिञ्जर"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"6.5.78","page":"0236","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["वसुर्ह्रर्देऽग्नौ योक्त्रेंऽशौ वसु तोये धने मणौ ।","विश्वं जगति सर्वस्मिंस्त्रिषु शुण्ठ्यां पुनर्न ना ॥ ७८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 5 ग्नौ (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.6.5.78","head":"वसु"},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"7.1.51","page":"0243","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["प्रत्ययस्तु ख्यातिरन्ध्रविश्वासाधीनहेतुषु ।","विज्ञाने शपथे शब्दे प्रस्तरोऽश्मा मणिः कुशः ॥ ५१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.7.1.51","head":"प्रस्तर"},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"7.3.38","page":"0253","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["मणौ शीधौ शीधुपाने सरकं मद्यभाजने ।","सामर्थ्ये शक्तिसंबन्धौ हृदयं तु मनस्यपि ॥ ३८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.7.3.38","head":"सरक"},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"7.5.17","page":"0258","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["कोट्टारे कृपणे जीर्णे स्थानेऽभिप्राय आशयः ।","शर्करायां दृषत्पुत्रे स्त्र्यस्त्र्यश्मन्युपलो मणौ ॥ १७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.7.5.17","head":"उपल"}],"truncated":false,"source":"Vidyāsthāna Kośa, https://kosha.sanskrit.site"}