{"stem":"मुद्","iast":"mud","found":true,"koshas":15,"places":[{"kosha":"ABCH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणि","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇi","ref":"2.246","page":"17","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["आलस्यं तन्द्रा कौसीद्यं हर्षश्चित्तप्रसन्नता ॥ ३१५ ॥","ह्लादः प्रमोदः प्रमदो मुत्प्रीत्यामोदसम्मदाः ।","आनन्दानन्दथू गर्वस्त्वहंकारोऽवलिप्तता ॥ ३१६ ॥","दर्पोऽभिमानो ममता मानश्चित्तोन्नतिः स्मयः ।"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 4 ह (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ABCH#ABCH.2.0.246","synonyms":["आलस्य","तन्द्रा","कौसीद्य","हर्ष","ह्लाद","प्रमोद","प्रमद","प्रीति","आमोद","संमद","आनन्द","आनन्दथु","गर्व","अहंकार","अवलिप्तता","दर्प","अभिमान","ममता","मान","चित्तोन्नति","स्मय"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"1.4.39","page":null,"kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["मुत्प्रीतिः प्रमदो हर्षः प्रमोदामोदसम्मदाः ॥ २४ ॥","स्यादानन्दथुरानन्दः शर्मशातसुखानि च ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.1.4.39","synonyms":["प्रीति","प्रमद","हर्ष","प्रमोद","आमोद","सम्मद","आनन्दथु","आनन्द","शर्मन्","शात","सुख"]},{"kosha":"ARMH","kosha_title":"हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला)","kosha_latn":"Abhidhānaratnamālā (Halāyudha)","ref":"1.123","page":"0015","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["प्रमोदप्रमदौ हर्षः प्रीतिरुत्कर्ष उद्धवः ।","सम्मदो मुत्तथानन्दः शर्म जोषं च शं सुखम् ॥ १२३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ARMH#ARMH.1.0.123","synonyms":["प्रमोद","प्रमद","हर्ष","प्रीति","उत्कर्ष","उद्धव","सम्मद","आनन्द","शर्मन्","जोष","शम्","सुख"]},{"kosha":"BPNT","kosha_title":"बालप्रबोधिका","kosha_latn":"Bālaprabodhikā","ref":"6.103","page":"0075","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["शम्भुरस्तु मदो हर्षः प्रमोदो मोदसम्मदौ ।","आनन्दो नन्दथुर्ह्रादस्तृप्तिर्हृष्टिमुदिष्टयः ॥ १०३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/BPNT#BPNT.6.0.17","synonyms":["मद","हर्ष","प्रमोद","मोद","सम्मद","आनन्द","नन्दथु","ह्राद","तृप्ति","हृष्टि","इष्टि"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"1.10.58","page":"0241","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["वियामो विगमे दिग्धं प्लुते चीर्णं तु शीलितम् ।","श्वभ्रोऽवपातो ज्ञानं तु समज्ञा स्यान्मुदागमः ॥ ५८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.1.10.58","synonyms":["वियाम","विगम","दिग्ध","प्लुत","चीर्ण","शीलित","श्वभ्र","अवपात","ज्ञान","समज्ञा","आगम"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"1.11.543","page":"0310","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["जीवश्रेष्ठा यशस्या स्त्री चेतनीया सुखं च मुत् ।","संपञ्जनेष्टा भूत्यर्था भूतिश्चापि प्रसारिणी ॥ ५४३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.1.11.543","synonyms":["जीवश्रेष्ठा","यशस्या","चेतनीया","सुख","संपद्","जनेष्टा","भूत्यर्था","भूति","प्रसारिणी"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"2.4.86","page":"0415","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["पुंसि पाप्माथ सुकृतं श्रेयः पुण्यं वृषः पुमान् ।","क्लीबे धर्म च धर्मोऽस्त्री मुदा मुच्च स्त्रियामुभे ॥ ८६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.2.4.86","synonyms":["पाप्मन्","सुकृत","श्रेयस्","पुण्य","वृष","धर्म","मुदा"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"1.1.44","page":"0006","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["आनन्द आनन्दथु-हर्ष-तोषाः","आमोद-मोदौ प्रमद-प्रमोदौ ।","स्युः सम्मदाह्लादमनःप्रसादाः","मुत्प्रीतिवन्निर्वृतिरेवमेव ॥ ४४ ॥"],"metre":"indravajra","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.1.1.45","synonyms":["आनन्द","आनन्दथु","हर्ष","तोष","आमोद","मोद","प्रमद","प्रमोद","संमद","आह्लाद","मनःप्रसाद","प्रीति","निर्वृति"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"3.5.21","page":"0037","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["मोदतिः स्यात्प्रतो हर्षे स आङः सौरभे मुदि ।","माद्यतिः प्रात्प्रमादे स्याद्धर्षे मोहेऽयमुत्परः ॥ २१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.3.5.21","head":"आमोदते"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.1.31","page":"0154","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["आकल्पकः स्यान्मुदि चाथ वृन्दा-","रकः सुरे सुन्दरमान्ययोश्च ।","आक्षेपको निन्दकवातरोग-","व्याधेष्वथो कापटिकश्च शिष्ये ॥ ३१ ॥"],"metre":"upajati","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.1.132","head":"आकल्पक"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.10.15","page":"0180","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["स्यात्संग्रहश्लोकमखाभिलाषे-","ष्विष्टिः परीमाणमुदोस्तु दिष्टिः ।","विष्टिस्तु भद्राकरणेऽपि जन्यौ","संप्रेषणे कर्मकरे च योषि[271a]त् ॥ १५ ॥"],"metre":"indravajra","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.10.16","head":"दिष्टि"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.27.77","page":"0314","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["जारो भवेच्चोपपतौ स्त्रियां तु","स्याद्यावनाले मुदि मद्रमन्त्ये ।","देशे पुमान्स्याद्विबुधैस्त्विरोक्ता","कादम्बरीवाग्वसुधासुधासु ॥ ७७ ॥"],"metre":"indravajra","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.27.86","head":"मद्र"},{"kosha":"LVVV","kosha_title":"लिङ्गविशेषविधि","kosha_latn":"Liṅgaviśeṣavidhi","ref":"46","page":"0013","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["रुशब्दान्तास्तुशब्दान्तास्तु कशेरुदारुजतुवस्तुमस्तुभिस्त्यक्ता रहिताः । सग्रन्थिप्रस्था पुंसि भवेयुरित्यर्थः । यथाऽयं त्सरुः खड्गमुष्टिः । भरुर्भर्त्ता । मरुर्निर्जलो देशः । चरुर्मन्त्रतप्तपाकः । शत्रुः रिपुः । तरुर्वृक्षः । मरुर्मृगः । मेरुः पर्वत इत्यादिः । अयं केतुरुत्पातः । सेतुः बन्धः । हेतुः कारणम् । तन्तुः षट्प्रकृतिः । धातुः श्लेष्मादिः । कशेरुप्रभृतयो नपुंसके भवन्ति । इदं कशेरु भूसम्भवम् । इदं दारु काष्ठम् । जतु लाक्षा । वस्तु वाक्यप्रबन्धहेतुः । मस्तु दधिसम्भवम् । ग्रन्थिप्रस्थौ च पुंसि भवतः । अयं ग्रन्थिः गाण्ठिरिति प्रसिद्धः । प्रस्थः परिमाणम् । इसन्तानामुसन्तानां च घ्यञन्तानां च नपुंसकता स्यात् । इदं सर्पिः घृतम् । हविर्देवान्नम् । बर्हिः पवित्रमित्यादि । इदं वपुः शरीरम् । आयुः जीवितपरिमाणम् । धनुः शस्त्रमित्यादिः । ष्य[घ्य]ञ्ग्रहणेन \"वर्णदृढादिभ्यः ष्य[घ्य]ञि\"ति गृह्यते । न ब्राह्मणादिभ्यः । सौकुमार्य्यं शौक्ल्यं[क्यं] कार्ष्ण्यं[र्त्स्न्यं] दाक्ष्यमित्यादि ।","पुंसि स्त्रियां च पाटलिगोमुष्ट्यशनिबाहुसिन्धुमणयः ।","आशीर्धूःपूक्षुत्तृ[तृ]ड्गिरः स्त्रियां मुद्रुषौ च ॥ ४६ ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/LVVV#LVVV.0.0.48","synonyms":["त्सरु","भरु","मरु","चरु","शत्रु","तरु","मेरु","केतु","सेतु","हेतु","तन्तु","धातु","कशेरु","दारु","जतु","वस्तु","मस्तु","ग्रन्थि","प्रस्थ","सर्पिस्","हविस्","बर्हिस्","वपुस्","आयुस्","धनुस्","सौकुमार्य","शौक्ल्य","कार्ष्ण्य","दाक्ष्य","पाटलि","गो","मुष्टि","अशनि","बाहु","सिन्धु","मणि","आशिस्","धुर्","पुर्","क्षुध्","तृष्","गिर्","रुष्"]},{"kosha":"LVVV","kosha_title":"लिङ्गविशेषविधि","kosha_latn":"Liṅgaviśeṣavidhi","ref":"49","page":"0014","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["एते शब्दाः पुंसि स्त्रियां भवन्ति । अयं पाटलिः इयं पाटलिः वृक्षविशेषः । अयं गौः इयं गौः । अयं मुष्टिरियं मुष्टिः । अयमशनिरियमशनिः । अयं बाहुरियं बाहुः । अयं सिन्धुरियं सिन्धुः । अयं मणिरियं मणिः । एते शब्दाः स्त्रियां भवन्ति । इयमाशी इष्टाशं[सं]सा । इयं धूः भारः कीलश्च । इयं पूः पुरी । इयं क्षुद्बुभुक्षा । इयं तृट् पिपासा । इयं गीर्वाणी । इयं मुत् हर्षः । इयं रुट् रोषः ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/LVVV#LVVV.0.0.49","synonyms":["पाटलि","गो","मुष्टि","अशनि","बाहु","सिन्धु","मणि","आशिस्","धुर्","पुर्","क्षुध्","तृष्","गिर्","रुष्"]},{"kosha":"NMMD","kosha_title":"नाममाला","kosha_latn":"Nāmamālā (Dhanañjaya)","ref":"109","page":"0054","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["खेदो द्वेषोऽप्यमर्षश्च रुट्कोपक्रोधमन्यवः ।","हर्षः प्रमोदः प्रमदो मुत्तोषानन्दमुत्सवः ॥ १०९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NMMD#NMMD.0.0.109","synonyms":["खेद","द्वेष","अमर्ष","रुष्","कोप","क्रोध","मन्यु","हर्ष","प्रमोद","प्रमद","तोष","आनन्द","उत्सव"]},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"2.218","page":"0031","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["मुदामोदप्रमोदाश्च ह्लादश्चित्तप्रसन्नता ।","गर्वश्चित्तोन्नतिर्दर्पोऽभिमानश्चावलिप्तता ॥ २१८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.2.0.218","synonyms":["आमोद","प्रमोद","ह्लाद","चित्तप्रसन्नता","गर्व","चित्तोन्नति","दर्प","अभिमान","अवलिप्तता"]},{"kosha":"SNHK","kosha_title":"शारदीयाख्यनाममाला","kosha_latn":"Śāradīyākhyanāmamālā","ref":"2.2.80","page":"0027","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["हर्षः प्रमोद आनन्दो ह्लादो मुन्मोदसम्मदाः ।","हावः सुखविकारः स्याद्भावश्चित्तसमुद्भवः ॥ ८० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNHK#SNHK.2.2.13","synonyms":["हर्ष","प्रमोद","आनन्द","ह्लाद","मोद","संमद","हाव","भाव"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"3.466","page":"0058","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["ह्लादो हर्षः प्रमोदश्च प्रमदो मुच्च सम्मदः ।","आनन्दाऽऽनन्दथूः प्रीतिः आमोदश्चापि कथ्यते ॥ ४६६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.3.0.429","synonyms":["ह्लाद","हर्ष","प्रमोद","प्रमद","सम्मद","आनन्द","आनन्दथु","प्रीति","आमोद"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"2.1.302","page":"0021","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["धर्मोऽस्त्री सुकृतं पुण्यं श्रेयो धर्त्रं वृषोऽपि च ।","मुत्प्रीतिः प्रमोदामोदसम्मोदमोदसम्मदाः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.2.1.302","synonyms":["धर्म","सुकृत","पुण्य","श्रेयस्","धर्त्र","वृष","प्रीति","प्रमोद","आमोद","सम्मोद","मोद","सम्मद"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"1.9.284","page":"0038","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["मुत्प्रीतिर्हर्ष आनन्दाह्लादानन्दथवः सुखम् ।","शर्म शातमलिङ्गे शमयस्तु शुभदो विधिः ॥ २८४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.1.9.21","synonyms":["प्रीति","हर्ष","आनन्द","आह्लाद","आनन्दथु","सुख","शर्मन्","शात","शमय"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"3.7.1710","page":"0206","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["धृतिर्मुदि वशः कान्तौ मूलकर्म तु कार्मणम् ।","वशीक्रिया संवननं विहारस्तु परिक्रमः ॥ १७१० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.3.7.18","synonyms":["धृति","वश","कान्ति","मूलकर्मन्","कार्मण","वशीक्रिया","संवनन","विहार","परिक्रम"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"4.1.2048","page":"0249","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["आतङ्को भीतिरुक्तापेष्वामोदो मुत्सुगन्धयोः ।","श्रोण्यां चारोह आवापो न्यास आवालभूषयोः ॥ २०४८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.4.1.189","head":"आमोद"},{"kosha":"TSPD","kosha_title":"त्रिकाण्डशेष","kosha_latn":"Trikāṇḍaśeṣa","ref":"3.3.97","page":"0124","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["निःश्वासे दशनोच्छिष्टश्चुम्बे दन्तच्छदेपि च ।","परिमाणमुदोर्दिष्टिर्दिष्टः कालोपदिष्टयोः ॥ ९७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/TSPD#TSPD.3.3.100","head":"दिष्टि"},{"kosha":"TSPD","kosha_title":"त्रिकाण्डशेष","kosha_latn":"Trikāṇḍaśeṣa","ref":"3.3.442","page":"0249","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["उपयुक्तेतरे त्वस्त्री शैलुषो नटबिल्वयोः ।","शुश्रूषा परिचर्य्या च संहर्षः स्पर्द्धने मुदि ॥ ४४२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/TSPD#TSPD.3.3.458","head":"संहर्ष"},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"3.6.188","page":"0098","kind":"syn","gender":"स्त्री","doubtful":false,"verse":["शंभरस्तु मदो हर्षः प्रमोदो मोदसम्मदौ ।","आनन्दो नन्दथुर्ह्लादस्तृप्तिमुन्नन्दिहृष्टयः ॥ १८८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.3.6.188","synonyms":["शंभर","मद","हर्ष","प्रमोद","मोद","सम्मद","आनन्द","नन्दथु","ह्लाद","तृप्ति","नन्दि","हृष्टि"]}],"truncated":false,"source":"Vidyāsthāna Kośa, https://kosha.sanskrit.site"}