{"stem":"लेख","iast":"lekha","found":true,"koshas":15,"places":[{"kosha":"ABCH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणि","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇi","ref":"2.1","page":"7","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["स्वर्गस्त्रिविष्टपं द्योदिवौ भुविस्तविषताविषौ नाकः ।","गौस्त्रिदिवमूर्ध्वलोकः सुरालयस्तत्सदस्त्वमराः ॥ ८७ ॥","देवाः सुपर्वसुरनिर्जरदेवतर्भुबर्हिर्मुखानिमिषदैवतनाकिलेखाः ।","वृन्दारकाः सुमनसस्त्रिदशा अमर्त्याः स्वाहास्वधाक्रतुसुधाभुज आदितेयाः ॥ ८८ ॥","गीर्वाणा मरुतोऽस्वप्ना विबुधा दानवारयः ।"],"metre":"arya","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ABCH#ABCH.2.0.1","synonyms":["स्वर्ग","त्रिविष्टप","द्यो","दिव्","भुवि","तविष","ताविष","नाक","गो","त्रिदिव","ऊर्ध्वलोक","सुरालय","अमर","देव","सुपर्वन्","सुर","निर्जर","देवत","ऋभु","बर्हिर्मुख","अनिमिष","दैवत","नाकिन्","वृन्दारक","सुमनस्","त्रिदश","अमर्त्य","स्वाहाभुज्","स्वधाभुज्","क्रतुभुज्","सुधाभुज्","आदितेय","गीर्वाण","मरुत्","अस्वप्न","विबुध","दानवारि"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"1.1.9","page":null,"kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["अमरा निर्जरा देवास्त्रिदशा विबुधाः सुराः ।","सुपर्वाणः सुमनसस्त्रिदिवेशा दिवौकसः ॥ ७ ॥","आदितेया दिविषदो लेखा अदितिनन्दनाः ।","आदित्या ऋभवोऽस्वप्ना अमर्त्या अमृतान्धसः ॥ ८ ॥","बर्हिर्मुखाः क्रतुभुजो गीर्वाणा दानवारयः ।","वृन्दारका दैवतानि पुंसि वा देवताः स्त्रियाम् ॥ ९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.1.1.2","synonyms":["अमर","निर्जर","देव","त्रिदश","विबुध","सुर","सुपर्वन्","सुमनस्","त्रिदिवेश","दिवौकस्","आदितेय","दिविषद्","अदितिनन्दन","आदित्य","ऋभु","अस्वप्न","अमर्त्य","अमृतान्धस्","बर्हिर्मुख","क्रतुभुज्","गीर्वाण","दानवारि","वृन्दारक","दैवत","देवता"]},{"kosha":"ARMH","kosha_title":"हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला)","kosha_latn":"Abhidhānaratnamālā (Halāyudha)","ref":"1.4","page":"0001","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["आदित्यास्त्रिदशाः सुराः सुमनसः स्वर्गौकसो देवता,","गीर्वाणा ऋभवोऽमराश्च मरुतो वृन्दारका निर्जराः ।","अस्वप्ना विबुधास्त्रिविष्टपसदो लेखाः सुपर्वाण इ-,","त्याख्याता अमृताशना अनिमिषा देवास्तथा दैवतम् ॥ ४ ॥"],"metre":"sardulavikridita","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ARMH#ARMH.1.0.4","synonyms":["आदित्य","त्रिदश","सुर","सुमनस्","स्वर्गौकस्","देवता","गीर्वाण","ऋभु","अमर","मरुत्","वृन्दारक","निर्जर","अस्वप्न","विबुध","त्रिविष्टपसद्","सुपर्वन्","अमृताशन","अनिमिष","देव","दैवत"]},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"2.2.3","page":"0019","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["लेखो देवे च लेख्ये च लेखा राजिरुदाहृता ।","[13] न्युङ्खः साम्नि षडोङ्कारा न्युङ्खः सम्यङ्मनोहरः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.2.2.3","meanings":["देव","लेख्य"]},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"19.2.52","page":"0117","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["शासनं नृपदत्तोर्व्यां लेखाज्ञाशास्त्रशान्तिषु ।","सेचनं रक्षणे सेके नौकासेचनभाजने ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.19.2.52","head":"शासन"},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"1.6.71","page":"0096","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["वर्णतूल्यथ लेखः स्याद्वर्णदूतार्थकोऽपि च ।","स्यात्स्वस्तिमुखपर्यायो वाचः पर्यायहारकः ॥ ७१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.1.6.71","synonyms":["वर्णतूली"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"1.6.76","page":"0097","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["त्रिषु द्रव्येऽथ लिखनं लेखनं लेख इत्यपि ।","पुस्तकं त्रिषु पुस्तं स्त्री क्लीबे तु शरयन्त्रकम् ॥ ७६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.1.6.76","synonyms":["लिखन","लेखन","पुस्तक","पुस्त","शरयन्त्रक"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"2.1.4","page":"0370","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["लेखा निलिम्पा गीर्वाणाः स्वर्गिणो मरुतो दितेः ।","अपत्यप्रत्ययार्थाः स्युस्तस्याः पुत्रार्थवाचकाः ॥ ४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.2.1.4","synonyms":["निलिम्प","गीर्वाण","स्वर्गिन्","मरुत्"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"1.2.4","page":"0008","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["देवा निर्जरसः सुराः सुमनसोऽस्वप्ना अमर्त्त्या बुधाः","गीर्वाणा मरुतोऽमरा मखभुजः स्वाहाभुजो नाकिनः ।","आदित्या द्युषदस्तथा दिविषदो लेखाश्च बर्हिर्मुखाः","स्युर्वृन्दारकपूजितावपि सुपर्वा----र्भवः ॥ ४ ॥"],"metre":"sardulavikridita","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.1.2.4","synonyms":["देव","निर्जरस्","सुर","सुमनस्","अस्वप्न","अमर्त्त्य","बुध","गीर्वाण","मरुत्","अमर","मखभुज्","स्वाहाभुज्","नाकिन्","आदित्य","द्युषद्","दिविषद्","बर्हिर्मुख","वृन्दारक","पूजित","सुपर्वन्"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.2.78","page":"0161","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["लेखो दिवौकःसु तथैव लेख्ये","लेखा तु राजीलिपिषूपदिष्टाः ।","न्युङ्खस्तु सम्यग्रुचिरे पराभः","साम्नः स षट्सु प्रणवेषु पुंसि ॥ ७८ ॥"],"metre":"indravajra","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.2.4","meanings":["दिवौकस्","लेख्य"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.5.1143","page":"0140","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["काङ्क्षावति च लेखस्तु पुमाल्लेँख्ये विलेखने ।","द्वे तु देवेऽथ लेखा स्त्री कृत्रिमायां लि(खा?पा) विति ॥ ११४३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. None कृत्रिमायां लि(खा?पा) विति (missing_in_pada)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.5.1143","meanings":["लेख्य","विलेखन","देव"]},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"2.49","page":"0011","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["नाकोर्ध्वलोकौ दिदिविर्दीदिविश्च सुरालयः ।","देवा लेखाः सुपर्वाणः सुरनिर्जरनाकिनः ॥ ४९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.2.0.49","synonyms":["नाक","ऊर्ध्वलोक","दिदिवि","दीदिवि","सुरालय","देव","सुपर्वन्","सुर","निर्जर","नाकिन्"]},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"5.23.347","page":"0205","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["लेखोऽमरे लिपौ लक्ष्मीः शोभासंपत्प्रियङ्गुषु ।","लक्ष्यं वेध्ये च संख्यायां लिङ्गं रुद्राङ्गचिह्नयोः ॥ ३४७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.5.23.1","meanings":["अमर","लिपि"]},{"kosha":"PTVD","kosha_title":"पञ्चतत्त्वप्रकाश","kosha_latn":"Pañcatattvaprakāśa","ref":"6.1.349","page":"0024","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["विबुधः सुमना लेखो गीर्वाणो मृतभोजनः ।","अस्वप्नोऽग्निमुखो नाकी क्रतुभुग्व्योमयानगः ॥ ३४९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PTVD#PTVD.6.1.19","synonyms":["विबुध","सुमनस्","गीर्वाण","अमृतभोजन","अस्वप्न","अग्निमुख","नाकिन्","क्रतुभुज्","व्योमयानग"]},{"kosha":"SNHK","kosha_title":"शारदीयाख्यनाममाला","kosha_latn":"Śāradīyākhyanāmamālā","ref":"1.1.35","page":"0005","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["विबुधा देवता देवास्त्रिदशा निर्जराः सुराः ।","आदित्या मरुतो लेखा निलिम्पा नाकिनोऽमराः ॥ ३५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNHK#SNHK.1.1.34","synonyms":["विबुध","देवता","देव","त्रिदश","निर्जर","सुर","आदित्य","मरुत्","निलिम्प","नाकिन्","अमर"]},{"kosha":"SNHK","kosha_title":"शारदीयाख्यनाममाला","kosha_latn":"Śāradīyākhyanāmamālā","ref":"2.2.101","page":"0029","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["संदेशो वाचिकं वाच्यं लेखः पत्रं च पत्रिका ।","प्रसादनमनुनयः सान्त्वनं चटु चाटु च ॥ १०१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 4 न (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNHK#SNHK.2.2.34","synonyms":["संदेश","वाचिक","वाच्य","पत्र","पत्रिका","प्रसादन","अनुनय","सान्त्वन","चटु","चाटु"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"3.68","page":"0011","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["अमर्त्यास्त्रिदशाः लेखा बर्हिर्मुखाः स्वधाभुजः ।","अनिमिषाः सुपर्वाणः स्वाहाभुजः सुधाभुजः ॥ ६८ ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.3.0.4","synonyms":["अमर्त्य","त्रिदश","बर्हिर्मुख","स्वधाभुज्","अनिमिष","सुपर्वन्","स्वाहाभुज्","सुधाभुज्"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"4.748","page":"0105","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["लेखः स्यादक्षरन्यासो लिखिता च लिपिर्लिविः ॥ ७४८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.4.0.365","synonyms":["अक्षरन्यास","लिखिता","लिपि","लिवि"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"2.1.5","page":"0002","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["देवाः सुमनसो लेखा निर्जरा अमृतान्धसः ।","अमर्त्या ऋभवोऽस्वप्ना विबुधा दानवारयः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.2.1.5","synonyms":["देव","सुमनस्","निर्जर","अमृतान्धस्","अमर्त्य","ऋभु","अस्वप्न","विबुध","दानवारि"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"3.6.182","page":"0124","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["वर्णदूतः स्वस्तिमुखो वाचिकहारको लेखः ।","चतुष्कं लिखिते पत्रे लिखनं लेखनं क्वचित् ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.3.6.182","synonyms":["वर्णदूत","स्वस्तिमुख","वाचिकहारक","लिखन","लेखन"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.2.4","page":"0190","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["प्रारम्भोपायवेदेषु तथा निःसरणेऽपि च ।","लेखो ना विबुधे लेख्ये लेखाश्रेण्यां लिपिष्वपि ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.2.4","meanings":["विबुध","लेख्य","लेखा","श्रेणी","लिपि"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.20.85","page":"0241","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["शतघ्नी शस्त्रभेदे स्याद्वृश्चिकाल्यां करञ्जके ।","शासनं लेखशास्त्राज्ञाराजदण्डाङ्कशास्त्रेषु ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 7 स्त्रे (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.20.85","head":"शासन"},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"1.3.75","page":"0010","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["देवा यज्ञभुजोऽमरा दिविषदो बर्हिर्मुखा निर्जरा","गीर्वाणास्त्रिदिवेश्वराः सुमनसो वैमानिका वायुनाः ।","अस्वप्ना अमृताशना अनिमिषा वृन्दारकाः खेचरा","आदित्या असुराहिता अदितिजा लेखा निलिम्पाः सुराः ॥ ७५ ॥"],"metre":"sardulavikridita","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.1.3.10","synonyms":["देव","यज्ञभुज्","अमर","दिविषद्","बर्हिर्मुख","निर्जर","गीर्वाण","त्रिदिवेश्वर","सुमनस्","वैमानिक","वायुन","अस्वप्न","अमृताशन","अनिमिष","वृन्दारक","खेचर","आदित्य","असुराहित","अदितिज","निलिम्प","सुर"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"3.4.1401","page":"0170","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["लेख्यो लेखः प्रत्ययस्तु दिव्यं दैविकमित्यपि ।","अभियोक्ता शिरोवर्ती शिरःस्थश्चाथ दर्शितः ॥ १४०१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.3.4.8","synonyms":["लेख्य","प्रत्यय","दिव्य","दैविक","अभियोक्तृ","शिरोवर्तिन्","शिरःस्थ"]},{"kosha":"TSPD","kosha_title":"त्रिकाण्डशेष","kosha_latn":"Trikāṇḍaśeṣa","ref":"2.8.28","page":"0065","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["लेखनी वर्णतूली स्याल्लेखो वाचिकहारकः ।","वर्णदूतः स्वस्तिमुखः काचनं तन्निबन्धनम् ॥ २८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 5 स्व (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/TSPD#TSPD.2.8.28","synonyms":["लेखनी","वर्णतूली","वाचिकहारक","वर्णदूत","स्वस्तिमुख","काचन"]},{"kosha":"TSPD","kosha_title":"त्रिकाण्डशेष","kosha_latn":"Trikāṇḍaśeṣa","ref":"3.3.52","page":"0109","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["लेखो देवेऽपि पङ्क्तौ स्त्री शिखा चूडाग्रयोरपि ।","शाखा वेदविभागेऽपि सखा मित्रसहाययोः ॥ ५२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/TSPD#TSPD.3.3.52","meanings":["देव","पङ्क्ति"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"1.1.3","page":"0003","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["आदित्या ऋभवोऽस्वप्ना विवस्वन्तो दिवौकसः ।","आदितेया दिविषदो लेखा अदितिनंदनाः ॥ ३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.1.1.3","synonyms":["आदित्य","ऋभु","अस्वप्न","विवस्वत्","दिवौकस्","आदितेय","दिविषद्","अदितिनन्दन"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"3.8.12","page":"0124","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["अनुशिष्टमथो लेखो लेख्यं दिव्यन्तु दैविकम् ।","न्यासस्तूपनिधिस्थाप्यनिक्षेपा न्यस्तकोऽस्त्रियाम् ॥ १२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.3.8.12","synonyms":["अनुशिष्ट","लेख्य","दिव्य","दैविक","न्यास","उपनिधि","स्थाप्य","निक्षेप","न्यस्तक"]}],"truncated":false,"source":"Vidyāsthāna Kośa, https://kosha.sanskrit.site"}