{"stem":"विवस्वत्","iast":"vivasvat","found":true,"koshas":14,"places":[{"kosha":"ABCH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणि","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇi","ref":"2.98","page":"7","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["आदित्यः सवितार्यमा खरसहस्रोष्णांशुरंशू रवि-","र्मार्तण्डस्तरणिर्गभस्तिररुणो भानुर्नभोऽहर्मणिः ।","सूर्योऽर्कः किरणो भगो ग्रहपुषः पूषा पतङ्गः खगो","मार्ताण्डो यमुनाकृतान्तजनकः प्रद्योतनस्तापनः ॥ ९५ ॥","ब्रध्नो हंसश्चित्रभानुर्विवस्वान्सूरस्त्वष्टा द्वादशात्मा च हेलिः ।","मित्रो ध्वान्तारातिरब्जांशुहस्तश्चक्राब्जाहर्बान्धवः सप्तसप्तिः ॥ ९६ ॥","दिवादिनाहर्दिवसप्रभाविभाभासः करः स्यान्मिहिरो विरोचनः ।","ग्रहाब्जिनीगोद्युपतिर्विकर्तनो हरिः शुचीनौ गगनाद्ध्वजाध्वगौ ॥ ९७ ॥","हरिदश्वो जगत्कर्मसाक्षी भास्वान्विभावसुः ।","त्रयीतनुर्जगच्चक्षुस्तपनोऽरुणसारथिः ॥ ९८ ॥"],"metre":"sardulavikridita","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ABCH#ABCH.2.0.7","synonyms":["आदित्य","सवितृ","अर्यमन्","खरांशु","सहस्रांशु","उष्णांशु","अंशु","रवि","मार्तण्ड","तरणि","गभस्ति","अरुण","भानु","नभोमणि","अहर्मणि","सूर्य","अर्क","किरण","भग","ग्रहपुष","पूषन्","पतङ्ग","खग","मार्ताण्ड","यमुनाकृतान्तजनक","प्रद्योतन","तापन","ब्रध्न","हंस","चित्रभानु","सूर","त्वष्टृ","द्वादशात्मन्","हेलि","मित्र","ध्वान्ताराति","अब्जहस्त","अंशुहस्त","चक्रबान्धव","अब्जबान्धव","अहर्बान्धव","सप्तसप्ति","दिवाकर","दिनकर","अहस्कर","दिवसकर","प्रभाकर","विभाकर","भास्कर","मिहिर","विरोचन","ग्रहपति","अब्जिनीपति","गोपति","द्युपति","विकर्तन","हरि","शुचि","इन","गगनध्वज","गगनाध्वग","हरिदश्व","जगत्कर्मसाक्षिन्","भास्वत्","विभावसु","त्रयीतनु","जगच्चक्षुस्","तपन","अरुणसारथि"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"1.3.31","page":null,"kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["सूरसूर्यार्यमादित्यद्वादशात्मदिवाकराः ।","भास्कराहस्करब्रध्नप्रभाकरविभाकराः ॥ २८ ॥","भास्वद्विवस्वत्सप्ताश्वहरिदश्वोष्णरश्मयः ।","विकर्तनार्कमार्तण्डमिहिरारुणपूषणः ॥ २९ ॥","द्युमणिस्तरणिर्मित्रश्चित्रभानुर्विरोचनः ।","विभावसुर्ग्रहपतिस्त्विषांपतिरहर्पतिः ॥ ३० ॥","भानुर्हंसः सहस्रांशुस्तपनः सविता रविः ।","पद्माक्षस्तेजसांराशिश्छायानाथस्तमिस्रहा ॥","कर्मसाक्षी जगच्चक्षुर्लोकबन्धुस्त्रयीतनुः ।","प्रद्योतनो दिनमणिः खद्योतो लोकबान्धवः ॥","इनो भगो धामनिधिश्चांशुमाल्यब्जिनीपतिः ।","माठरः पिङ्गलो दण्डश्चण्डांशोः पारिपार्श्वकाः ॥ ३१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.1.3.37","synonyms":["सूर","सूर्य","अर्यमन्","आदित्य","द्वादशात्मन्","दिवाकर","भास्कर","अहस्कर","ब्रध्न","प्रभाकर","विभाकर","भास्वत्","सप्ताश्व","हरिदश्व","उष्णरश्मि","विकर्तन","अर्क","मार्तण्ड","मिहिर","अरुण","पूषन्","द्युमणि","तरणि","मित्र","चित्रभानु","विरोचन","विभावसु","ग्रहपति","त्विषांपति","अहर्पति","भानु","हंस","सहस्रांशु","तपन","सवितृ","रवि","पद्माक्ष","तेजसांराशि","छायानाथ","तमिस्रहन्","कर्मसाक्षिन्","जगच्चक्षुस्","लोकबन्धु","त्रयीतनु","प्रद्योतन","दिनमणि","खद्योत","लोकबान्धव","इन","भग","धामनिधि","अंशुमालिन्","अब्जिनीपति","चण्डांशु","माठर","पिङ्गल","दण्ड"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"3.3.57","page":null,"kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["देवसूर्यौ विवस्वन्तौ सरस्वन्तौ नदार्णवौ ॥ ५७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.3.3.113","meanings":["देव","सूर्य"]},{"kosha":"ARMH","kosha_title":"हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला)","kosha_latn":"Abhidhānaratnamālā (Halāyudha)","ref":"1.35","page":"0005","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["आदित्यः सविता सहस्रकिरणः प्रद्योतनो भास्कर-","स्तिग्मांशुस्तरणिस्तथा दिनमणिर्भास्वान्विवस्वान्हरिः ।","मार्तण्डस्तपनो विकर्तन इनः पूषा पतङ्गो भगः,","सूर्यो गोपतिरर्यमा दिनकरः सूरोंऽशुमाली रविः ॥ ३५ ॥"],"metre":"sardulavikridita","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ARMH#ARMH.1.0.35","synonyms":["आदित्य","सवितृ","सहस्रकिरण","प्रद्योतन","भास्कर","तिग्मांशु","तरणि","दिनमणि","भास्वत्","हरि","मार्तण्ड","तपन","विकर्तन","इन","पूषन्","पतङ्ग","भग","सूर्य","गोपति","अर्यमन्","दिनकर","सूर","अंशुमालिन्","रवि"]},{"kosha":"ARMH","kosha_title":"हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला)","kosha_latn":"Abhidhānaratnamālā (Halāyudha)","ref":"5.814","page":"0094","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["आर्यः स्यात्सौविदल्लेऽपि व्रीहावप्यणुरिष्यते ।","चण्डालेऽपि दिवाकीर्तिर्विवस्वान् देवतास्वपि ॥ ८१४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ARMH#ARMH.5.0.28","meanings":["देवता"]},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"15.1.27","page":"0065","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["गरुत्मान्विहगे तार्क्षे विवस्वांस्त्रिदशेश्वरे ।","भगवांस्त्वागते पूज्ये संख्यावान्पण्डिते मिते ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.15.1.27","meanings":["त्रिदशेश्वर"]},{"kosha":"GNHD","kosha_title":"गणितनाममाला","kosha_latn":"Gaṇitanāmamālā","ref":"6.56","page":"0003","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["दिवांपतिर्दिनेशश्व दशसप्तांशुरर्यमा ।","विवस्वानिनांशुमालिः प्रभाकरश्च भास्करः ॥ ५६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/GNHD#GNHD.6.0.6","synonyms":["दिवांपति","दिनेश","दशशतांशु","अर्यमन्","इन","अंशुमालिन्","प्रभाकर","भास्कर"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"2.1.9","page":"0370","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["त्वष्टा विवस्वान्सविता द्वादशो विष्णुरित्यथ ।","क्रतुर्दक्षो वसुः कालकामौ च धृतिमानपि ॥ ९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.2.1.9","synonyms":["त्वष्टृ","सवितृ","विष्णु","क्रतु","दक्ष","वसु","काल","काम","धृतिमत्"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"3.1.6","page":"0436","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["विवस्वांस्तरलो भास्वानम्बरीषः प्रजापतिः ।","मन्थः किशोरः कुतपो वासन्तः पुष्करः कपिः ॥ ६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.3.1.6","synonyms":["तरल","भास्वत्","अम्बरीष","प्रजापति","मन्थ","किशोर","कुतप","वासन्त","पुष्कर","कपि"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"1.3.28","page":"0029","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["सूर्यः स्यादरुणः सहस्रकिरणो भास्वान्विवस्वान्रविर्-","भातुर्भानु-दिवाकरौ दिनमणिः प्रद्योतनो भास्करः ।","आदित्यः सविताऽर्यमा यमपिता पीतुः पतंगः खगः","पारुः पेरुरिनो हरिश्च तपनोऽर्क्कस्तापनः स्वर्मणिः ॥ २८ ॥"],"metre":"sardulavikridita","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.1.3.26","synonyms":["सूर्य","अरुण","सहस्रकिरण","भास्वत्","रवि","भातु","भानु","दिवाकर","दिनमणि","प्रद्योतन","भास्कर","आदित्य","सवितृ","अर्यमन्","यमपितृ","पीतु","पतंग","खग","पारु","पेरु","इन","हरि","तपन","अर्क्क","तापन","स्वर्मणि"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.17.69","page":"0227","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["बुधे रवौ विवस्वान्भगवान्पूज्ये च रुद्रे च ।","स्याद्द्वीपवान्नदेऽब्धौ द्वीपवती त्वापगापृथ्व्योः ॥ ६९ ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 7 द्रे (sub) pāda 4 syl. 7 पृ (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.17.25","meanings":["बुध","रवि"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.21.59","page":"0269","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["श्वेतवाहनः शशधरे धनंजये","हरिवाहनः [24b] सुरपतौ विवस्वति ।","दहने च केतुषु च धूमकेतनः","शिवकीर्तनो हरिगणे मुरद्विषि ॥ ५९ ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.21.178","head":"हरिवाहन"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"4.1052","page":"0139","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["पावके पवने सोमे घृणौ यवविवस्वतोः ।","त्रि तु पूते क्ली तु ताम्रे गोमये सलिले कुशे ॥ १०५२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.4.0.1052","head":"पवित्र"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"4.1728","page":"0198","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["समरात्रिन्दिवे काले क्रतुभेदे तु पुंस्ययम् ।","विवस्वांस्तु पुमान् सूर्ये द्वे तु देवे नरेऽपि च ॥ १७२८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.4.0.1728","meanings":["सूर्य","देव","नर"]},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"2.87","page":"0016","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["द्वादशात्मा चित्रभानुर्ब्रध्नहंसविवस्वतः ।","प्रज्ञोतनो ग्रहपुषः सहस्रांशू रविर्भगः ॥ ८७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.2.0.87","synonyms":["द्वादशात्मन्","चित्रभानु","ब्रध्न","हंस","प्रद्योतन","ग्रहपुष","सहस्रांशु","रवि","भग"]},{"kosha":"SNHK","kosha_title":"शारदीयाख्यनाममाला","kosha_latn":"Śāradīyākhyanāmamālā","ref":"1.2.65","page":"0008","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["नभोमणिर्धामपतिर्द्युमणिः पद्मिनीपतिः ।","पद्मबन्धुर्विवस्वांश्च ध्वान्तारातिरहर्पतिः ॥ ६५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNHK#SNHK.1.2.7","synonyms":["नभोमणि","धामपति","द्युमणि","पद्मिनीपति","पद्मबन्धु","ध्वान्ताराति","अहर्पति"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"3.81","page":"0013","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["अर्कः पूषा पतङ्गश्च खगः प्रद्योतनस्तथा ।","तपनस्तापनः सूरः विवस्वान् मिहिरोऽरुणः ॥ ८१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.3.0.17","synonyms":["अर्क","पूषन्","पतङ्ग","खग","प्रद्योतन","तपन","तापन","सूर","मिहिर","अरुण"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"2.1.230","page":"0017","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["सूर्यः सूरोऽर्घमादित्यः शूरो भानुर्विभावसुः ।","दिवाकरो द्वादशात्मा विवस्वान् भास्करोऽरुणः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.2.1.230","synonyms":["सूर्य","सूर","अर्यमन्","आदित्य","शूर","भानु","विभावसु","दिवाकर","द्वादशात्मन्","भास्कर","अरुण"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.16.173","page":"0226","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["विवस्वान् वरुणे सूर्ये तत्रगर्यां विवस्वती ।","वैजयन्तोऽपि शक्रस्य प्रासादध्वजयोः पुमान् ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.16.173","meanings":["वरुण","सूर्य"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.30.30","page":"0290","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["जीवितेशः प्राणनाथे यमे विधुविवस्वतोः ।","नागपाशः स्त्रीकरणे दुर्बुद्धौ वरुणायुधि ॥","पञ्चदशी पौर्णमास्यां अमावस्यातिथावपि ।","प्रतिष्कशः पुरोगे स्याद्वार्ताहरसहाययोः ॥","परिवेशः सूर्यपार्श्वमण्डले परिवेष्टने ।","पादपाशी खुतुक्कायां शृङ्खलायामपि स्त्रियाम् ॥","पुरोडाशो हविर्भेदे पिष्टके हुतशेषके ।","भूमिस्पृक्मानुषे वैश्ये चौरभेदेऽन्धखञ्जयोः ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 3 syl. 5 स्त्री (sub)"},{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 3 द (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.30.30","head":"जीवितेश"},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"1.4.161","page":"0022","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["भानुः सूर्यः पतंगस्तरणिरहिमगुर्भास्करो भानुमाली","ब्रध्नो हंसो विवस्वान् रविरयुगहयोऽहर्पतिः कर्मसाक्षी ।","दीप्तांशुः सप्तसप्तिर्दिवसकर इनस्तिग्मभाश्चित्रभानुः","सूरः पूषाब्जबन्धुर्ग्रहपतिररुणो द्वादशात्मार्यमार्कः ॥ १६१ ॥"],"metre":"sragdhara","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.1.4.3","synonyms":["भानु","सूर्य","पतंग","तरणि","अहिमगु","भास्कर","भानुमालिन्","ब्रध्न","हंस","रवि","अयुगहय","अहर्पति","कर्मसाक्षिन्","दीप्तांशु","सप्तसप्ति","दिवसकर","इन","तिग्मभास्","चित्रभानु","सूर","पूषन्","अब्जबन्धु","ग्रहपति","अरुण","द्वादशात्मन्","अर्यमन्","अर्क"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"1.4.173","page":"0023","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["जगती च रवेरश्वा मृगतृष्णा मरीचिका ।","विवस्वान् सविता पूषा विष्णुरंशोऽरुणो भगः ॥ १७३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.1.4.15","synonyms":["जगती","मृगतृष्णा","मरीचिका","सवितृ","पूषन्","विष्णु","अंश","अरुण","भग"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"3.8.1776","page":"0215","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["विवस्वान् सप्तगुः केतुः गोषूक्तयङ्गावुपस्तुतः ।","अर्चनाना पूतदक्ष एकद्यूश्च महर्षयः ॥ १७७६ ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. None गोषूक्तयङ्गावुपस्तुतः (extra_in_pada)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.3.8.34","synonyms":["सप्तगु","केतु","गोषूक्ति","अङ्ग","उपस्तुत","अर्चनानस्","पूतदक्ष","एकद्यू"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"4.1.1865","page":"0228","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अङ्कश्चिह्नान्तिकोरःसु भृङ्गवृश्चिकयोरलिः ।","अर्कस्तु स्फटिके ज्येष्ठे वृक्षभेदे विवस्वति ॥ १८६५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.4.1.6","head":"अर्क"},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"1.1.3","page":"0003","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["आदित्या ऋभवोऽस्वप्ना विवस्वन्तो दिवौकसः ।","आदितेया दिविषदो लेखा अदितिनंदनाः ॥ ३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.1.1.3","synonyms":["आदित्य","ऋभु","अस्वप्न","दिवौकस्","आदितेय","दिविषद्","लेख","अदितिनन्दन"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"2.1.12","page":"0018","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["द्युमान् कुमुद्वतीशत्रुस्त्विषांपतिरहर्पतिः ।","भास्करोऽहस्करो भास्वान्विवस्वाञ्जलतस्करः ॥ १२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.2.1.12","synonyms":["द्युमत्","कुमुद्वतीशत्रु","त्विषांपति","अहर्पति","भास्कर","अहस्कर","भास्वत्","जलतस्कर"]}],"truncated":false,"source":"Vidyāsthāna Kośa, https://kosha.sanskrit.site"}