{"stem":"वैरिन्","iast":"vairin","found":true,"koshas":17,"places":[{"kosha":"ABCH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणि","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇi","ref":"3.729","page":"30","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["षण्ढे वर्षवरः शत्रौ प्रतिपक्षः परो रिपुः ।","शात्रवः प्रत्यवस्थाता प्रत्यनीकोभियात्यरी ॥ ७२८ ॥","दस्युः सपत्नोऽसहनो विपक्षो द्वेषी द्विषन्वैर्यहितो जिघांसुः ।","दुर्हृत्परेः पन्थकपन्थिनौ द्विट्प्रत्यर्थ्यमित्रावभिमात्यराती ॥ ७२९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ABCH#ABCH.3.0.508","synonyms":["वर्षवर","प्रतिपक्ष","पर","रिपु","शात्रव","प्रत्यवस्थातृ","प्रत्यनीक","अभियातिन्","अरि","दस्यु","सपत्न","असहन","विपक्ष","द्वेषिन्","द्विषत्","अहित","जिघांसु","दुर्हृद्","पन्थक","पन्थिन्","द्विष्","प्रत्यर्थिन्","अमित्र","अभिमाति","अराति"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"2.8.11","page":null,"kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["रिपौ वैरिसपत्नारिद्विषद्द्वेषणदुर्हृदः ॥ १० ॥","द्विड्विपक्षाहितामित्रदस्युशात्रवशत्रवः ।","अभिघातिपरारातिप्रत्यर्थिपरिपन्थिनः ॥ ११ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.2.8.18","synonyms":["रिपु","सपत्न","अरि","द्विषत्","द्वेषण","दुर्हृद्","द्विष्","विपक्ष","अहित","अमित्र","दस्यु","शात्रव","शत्रु","अभिघातिन्","पर","अराति","प्रत्यर्थिन्","परिपन्थिन्"]},{"kosha":"ARMH","kosha_title":"हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला)","kosha_latn":"Abhidhānaratnamālā (Halāyudha)","ref":"2.456","page":"0053","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["प्रत्यर्थी पर्यवस्थाता द्वेषी वैरी च शात्रवः ।","शत्रुः सपत्नो भ्रातृव्यः प्रत्यनीको द्विषन्मतः ॥ ४५६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ARMH#ARMH.2.0.302","synonyms":["प्रत्यर्थिन्","पर्यवस्थातृ","द्वेषिन्","शात्रव","शत्रु","सपत्न","भ्रातृव्य","प्रत्यनीक","द्विषत्"]},{"kosha":"GNHD","kosha_title":"गणितनाममाला","kosha_latn":"Gaṇitanāmamālā","ref":"4.44","page":"0003","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["अरिः षष्ठं विपक्षं च द्वेष्यः शत्रुश्च षट् द्विषन् ।","विरोधी वैरिसंज्ञं च षट्कोणं चैव सप्तकं ॥ ४४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/GNHD#GNHD.4.0.9","synonyms":["अरि","विपक्ष","द्वेष्य","शत्रु","द्विषत्","विरोधिन्","षट्कोण"]},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"1.6.19","page":"0091","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["स्थापत्यः सौविदोऽथ स्याद्भृत्यो भृतक इत्यपि ।","सेवकोर्थानुजीवी स्याद्वैर्यरिर्द्वेषणो द्विषत् ॥ १९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.1.6.19","synonyms":["स्थापत्य","सौविद","भृत्य","भृतक","सेवक","अर्थानुजीविन्","अरि","द्वेषण","द्विषत्"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"2.3.50","page":"0248","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["वैरी वैरायमाणश्च विरोधी च विपक्षवत् ।","अभिघाती चाभिमातिर्जिघांस्वरात्यरातयः ॥ ५० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 3 स्व (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.2.3.1284","synonyms":["वैरायमाण","विरोधिन्","विपक्ष","अभिघातिन्","अभिमाति","जिघांसु","अराति"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.27.100","page":"0302","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["परस्त्वनात्मोत्तमवैरिदूरे","स्यात्केवले चापि विशेष्यलिङ्गः ।","भरस्तु भारेऽतिशये वरस्त्व-","भीष्टे सुरादेर्दुहितुश्च पत्यौ ॥ १०० ॥"],"metre":"upajati","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.27.9","head":"पर"},{"kosha":"LVVV","kosha_title":"लिङ्गविशेषविधि","kosha_latn":"Liṅgaviśeṣavidhi","ref":"31","page":"0009","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["अभिधानशब्दः प्रत्येकमभिसम्बध्यते । संवत्सराभिधायिनां शब्दानां संवत्सरपर्यायाणां च । गिर्यादिपर्यायाणां च । पुंयोगः स्यादित्यर्थः । तद्यथा अयं संवत्सरः हायनोऽब्द इत्यादि । अयं गिरिः पर्वतः धरः शैल इत्यादि । मासाभिधायिनाम् । अयं मासः द्विपक्षः । मासविशेषोऽपि अयं चैत्रः वैशाखः ज्येष्ठः आषाढ इत्यादि । अर्णववाचिनाम् । अयमर्णवः समुद्रः सागरः पारावारः सरित्पतिरित्यादि । अयमृतुः वसन्तः ग्रीष्मः ।","देववाचिनाम् । देवः सुरः । असुरवाचिनाम् । असुरः दैत्यः । शराभिधायिनाम् । शरः काण्डः । अयमसिः खड्गः मण्डलाग्रः । अयं पङ्कः कर्दमः जम्बालः । अयमरिः शत्रुः वैरी रिपुः विपक्ष इत्यादि ।","भाष्कच्छुकशारज्ज्विष्टकाश्च नित्यं स्त्रि[स्त्री]यामीषिका च ।","विद्युद्दिग्भूम्यभिधानं वल्ली सरितां च विज्ञेयम् ॥ ३१ ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/LVVV#LVVV.0.0.34","synonyms":["संवत्सर","हायन","अब्द","गिरि","पर्वत","धर","शैल","मास","चैत्र","वैशाख","ज्येष्ठ","आषाध","अर्णव","समुद्र","सागर","पारावार","सरित्पति","ऋतु","वसन्त","ग्रीष्म","देव","सुर","असुर","दैत्य","शर","काण्ड","असि","खड्ग","मण्डलाग्र","पङ्क","कर्दम","जम्बाल","अरि","शत्रु","रिपु","विपक्ष","भास्","कच्छु","कशा","रज्जु","इष्टका","ईषिका","विद्युत्","दिश्","भूमि","वल्ली","सरित्"]},{"kosha":"NMMD","kosha_title":"नाममाला","kosha_latn":"Nāmamālā (Dhanañjaya)","ref":"44","page":"0022","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["वैर्यारातिरमित्रोऽरिर्द्विट् सपत्नो द्विषद्रिपुः ।","भ्रातृव्यो दुर्जनः शत्रुर्दुष्टो द्वेषी खलोऽहितः ॥ ४४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NMMD#NMMD.0.0.44","synonyms":["अराति","अमित्र","अरि","द्विष्","सपत्न","द्विषत्","रिपु","भ्रातृव्य","दुर्जन","शत्रु","दुष्ट","द्वेषिन्","खल","अहित"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.4.27","page":"0042","kind":"syn","gender":"वि","doubtful":false,"verse":["विद्वान् विदद्बुधात्मज्ञेष्वाहान्यो विदुरेऽप्यमुम् ।","व्यूढं विन्यस्तविस्तीर्णसंहतेष्वथ वैरिवाक् ॥ २७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.4.27","synonyms":[]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.4.28","page":"0042","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अरातौ वैरवति च समाम्नाताथ शक्लवाक् ।","प्रियंवदे च शक्ते च श्लक्ष्णं त्वल्पेऽपि सुन्दरे ॥ २८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.4.28","meanings":["अराति","वैरवत्"]},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"5.7.121","page":"0176","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["कण्टको नरके शाखिकण्टके दोषवैरिणोः ।","कुमुदो दिग्गजे दैत्ये भुजंगे कैरवे कपौ ॥ १२१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.5.7.39","head":"कण्टक"},{"kosha":"PTVD","kosha_title":"पञ्चतत्त्वप्रकाश","kosha_latn":"Pañcatattvaprakāśa","ref":"1.1.31","page":"0003","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["शत्रुर्वैरी सपत्नोऽरिर्द्वेषणो दुर्हृदो द्विषत् ।","द्विट्विपक्षोऽहितोऽराति[भि]रमित्रं सख्यहा रिपुः ॥ ३१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 1 भि]र (split)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PTVD#PTVD.1.1.30","synonyms":["शत्रु","सपत्न","अरि","द्वेषण","दुर्हृद्","द्विषत्","द्विष्","विपक्ष","अहित","अराति","अमित्र","सख्यहन्","रिपु"]},{"kosha":"SNHK","kosha_title":"शारदीयाख्यनाममाला","kosha_latn":"Śāradīyākhyanāmamālā","ref":"3.2.20","page":"0036","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["अरिर्वैरी रिपुः शत्रुर्विपक्षो द्विट् द्विषत्परः ।","प्रत्यर्थी प्रत्यवस्थाता सपत्नः शात्रवोऽहितः ॥ २० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNHK#SNHK.3.2.14","synonyms":["अरि","रिपु","शत्रु","विपक्ष","द्विष्","द्विषत्","पर","प्रत्यर्थिन्","प्रत्यवस्थातृ","सपत्न","शात्रव","अहित"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"4.1009","page":"0186","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["अरिर्वैरी जिघांसुश्च रिपोर्नामानि मन्यते ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.4.0.1009","synonyms":["अरि","जिघांसु","रिपु"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"3.6.170","page":"0123","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["परिपन्थिः रिपुर्वैरी घातकामित्रदस्यवः ।","द्वेषी द्विट् शात्रवोऽरातिरभिधाती च विद्विषः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.3.6.170","synonyms":["परिपन्थिन्","रिपु","घातक","अमित्र","दस्यु","द्वेषिन्","द्विष्","शात्रव","अराति","अभिघातिन्","विद्विष्"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.18.14","page":"0230","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["गानर्दं सारसे क्लीबं कैवर्तीमुस्तकेऽपि च ।","जलदो मुस्तके मेघे जीवदो वैरिवैद्ययोः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.18.14","head":"जीवद"},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"3.3.1283","page":"0156","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["विमताहितशात्रववैरिरिपुद्विषतो द्विडरात्यभिधात्यरयः ।","प्रत्यनीकप्रतिद्वन्द्विप्रत्यवस्थातृदस्यवः ।","द्वेष्यानिष्टप्रतिस्पर्धिप्रत्यवस्कन्दिनोऽपि च ॥ १२८३ ॥"],"metre":"totaka","metre_status":"mixed","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.3.3.18","synonyms":["विमत","अहित","शात्रव","रिपु","द्विषत्","द्विष्","अराति","अभिघातिन्","अरि","प्रत्यनीक","प्रतिद्वन्द्विन्","प्रत्यवस्थातृ","दस्यु","द्वेष्य","अनिष्ट","प्रतिस्पर्धिन्","प्रत्यवस्कन्दिन्"]},{"kosha":"TSPD","kosha_title":"त्रिकाण्डशेष","kosha_latn":"Trikāṇḍaśeṣa","ref":"3.3.314","page":"0201","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["निन्द्ये वस्त्रगृहे दूष्यं दस्युस्तस्करवैरिणौ ।","भेषजे द्रुविकारे च द्रव्यं भव्ये च पित्तले ॥ ३१४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/TSPD#TSPD.3.3.328","head":"दस्यु"},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"3.7.41","page":"0107","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["द्वेषणः प्रत्यनीको द्विड् जिघांसुर्हिंसनो रिपुः ।","सपत्नोऽसहनो वैरी दूषकः शात्रवः परः ॥ ४१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.3.7.41","synonyms":["द्वेषण","प्रत्यनीक","द्विष्","जिघांसु","हिंसन","रिपु","सपत्न","असहन","दूषक","शात्रव","पर"]}],"truncated":false,"source":"Vidyāsthāna Kośa, https://kosha.sanskrit.site"}