{"stem":"व्यसन","iast":"vyasana","found":true,"koshas":12,"places":[{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"3.3.27","page":null,"kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["मूल्ये पूजाविधावर्घोंऽहोदुःखव्यसनेष्वघम् ॥ २७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.3.3.54","head":"अघ"},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"3.3.97","page":null,"kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["बन्धकं व्यसनं चेतःपीडाधिष्ठानमाधयः ॥ ९७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.3.3.188","head":"आधि"},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"3.3.120","page":null,"kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["व्यसनं विपदि भ्रंशे दोषे कामजकोपजे ॥ १२० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.3.3.228","meanings":["विपद्","भ्रंश","दोष"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"3.3.285","page":null,"kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["व्यसनान्यशुभं दैवं विपदित्यनयास्त्रयः ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.3.3.285","meanings":["अशुभ","दैव","विपद्"]},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"3.3.15","page":"0026","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["उपरागः परीवादे राहुग्रस्तेन्दुसूर्ययोः ।","राहावप्युपरागः स्याद्व्यसनेऽपि प्रयुज्यते ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.3.3.15","head":"उपराग"},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"4.2.2","page":"0027","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अघमंहसि दुःखे च व्यसनेऽप्यघमुच्यते ।","लघुः शोभननिःसारशीघ्रपृक्का[गुरुष्वपि ?] ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.4.2.2","head":"अघ"},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"15.2.33","page":"0071","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["दुर्जातं व्यसने ज्ञेयमसम्यग्जातवस्तुनि ।","निशान्तं भवने शान्ते प्रत्युषे च प्रयुज्यते ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.15.2.33","head":"दुर्जात"},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"18.2.4","page":"0101","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["आधयः स्युर्मनःपीडाव्यसनाधिष्ठानबन्धकाः ।","साधु शोभनमाख्यातं साधुर्वार्धुषिकेऽपि च ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 1 व्यस (split)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.18.2.4","head":"आधि"},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"19.3.14","page":"0128","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["व्यसनश्चाशुभे पापे पानस्त्रीमृगयादिषु ।","दैवानिष्टफले सक्तौ विपत्तिभ्रंशयोरपि ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.19.3.14","meanings":["अशुभ","पाप","पानस्त्रीमृगयादि","दैवानिष्टफल","सक्ति","विपत्ति","भ्रंश"]},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"25.2.20","page":"0153","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["वलयः कण्ठरोगे स्याद्वलयं कङ्कणं विदुः ।","अनयो विपदि दैवे व्यसने दुर्णयेऽपि च ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 6 दि (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.25.2.20","head":"अनय"},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"26.2.66","page":"0176","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["व्यतिकरो दुःखहेतौ व्यसनव्यतिषङ्गयोः ।","दशपुरं वदन्त्यार्या मुस्तपत्तनभेदयोः ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 3 क (sub) pāda 3 syl. 3 पु (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.26.2.66","head":"व्यतिकर"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"2.3.68","page":"0250","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["दण्डपारुष्यमित्येतद्धेयं व्यसनसप्तकम् ।","पौरुषं विक्रमः[110b]शौर्यं शौण्डीर्यं च पराक्रमः ॥ ६८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.2.3.1300","synonyms":["दण्डपारुष्य","पौरुष","विक्रम","शौर्य","शौण्डीर्य","पराक्रम"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"3.5.22","page":"0058","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["असावभिसमो युद्धे प्रनेरनुनये विनेः ।","व्यसने नेर्वधेऽवान्न्यग्भावेऽथोदः स जन्मनि ॥ २२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.3.5.202","head":"विनिपतति"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"3.5.24","page":"0077","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["रागेऽनु[211a]तस्त्विमौ प्रोक्ता **** वुपात्पुनः ।","छायाया(?)परिवादे च व्यसने च सुदुर्नये ॥ २४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.3.5.419","head":"उपरञ्ज्"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.4.32","page":"0169","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अघं तु व्यसने मघे च ।","दुःखेंऽहसि स्यादथ मूल्यपूजा-","विधौ नरेऽर्घोऽङ्घ्रिरपि द्रुमूले ॥ ३२ ॥"],"metre":"upajati","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.4.2","head":"अघ"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.16.8","page":"0219","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["स्याद्भारतं वृत्तिविभेदवाणी","सत्पक्षिणीवाचि तु तत्स्त्रियां स्यात् ।","दुर्जातमन्त्ये व्यसनेऽथ सम्य-","गज्ञातवस्तुन्यथ रस्य( ? )लिङ्गः ॥ ८ ॥"],"metre":"indravajra","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.16.107","head":"दुर्जात"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.18.95","page":"0230","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["नील्यां स्त्र्यथ स्याद्द्रवनिष्पवायां","क्वाथो विपाके व्यसने च दुःखे ।","पृथुस्तु वैश्वानरराजभेद-","त्वक्पत्रिका मेचकजीरके ना ।","त्रय्यां महत्येष हुताशने तु","तुत्थः पुमानञ्जनगस्तु षण्ढे ॥ ९५ ॥"],"metre":"indravajra","metre_status":"mixed","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.18.5","head":"क्वाथ"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.21.66","page":"0256","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["व्यसनमंहसि कामजदूषणे-","ऽप्यशुभदे च[17a]फले विफलोद्यमे ।","विपदि च प्रतिघे स्मितदूषणे","चरमलिङ्गमुशन्ति विपश्चितः ॥ ६६ ॥"],"metre":"drutavilambita","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.21.88","meanings":["अंहस्","कामजदूषण","अशुभदफल","विफलोद्यम","विपद्","प्रतिघ","स्मितदूषण"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.21.99","page":"0261","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अर्शोघ्नोऽथ करञ्जशस्त्रकभिदोः स्याद्वृश्चिकाल्यां शत-","घ्नी चावृद्धबधूपुरप्रसृमरप्रेष्या त्वसिक्नी ध्वनो(?) ।","दृष्टौ च व्यस(ध)ने वधेऽप्यभिनये संसूचने सूचना","ध्याने लेपन(?)वेदना मतिगता दुःखे तथा भावना ॥ ९९ ॥"],"metre":"sardulavikridita","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.21.120","head":"सूचना"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.26.56","page":"0294","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["नरि रूपरसादिदेशयोः","जनवासेऽधिगते प्रबन्धके ।","अनयो व्यसने विपद्यपि","प्रथितश्चाशुभदैववाचकः ॥ ५६ ॥"],"metre":"viyogini","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.26.57","head":"अनय"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.27.89","page":"0330","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["व्यसने[60b]च व्यतिषङ्गे व्यतिकर उक्तो विभाकरस्त्वग्नौ ।","सूर्ये गूथे तु भवेद्गुह्ये चावस्करः पुंसि ॥ ८९ ॥"],"metre":"arya","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.27.198","head":"व्यतिकर"},{"kosha":"NMMD","kosha_title":"नाममाला","kosha_latn":"Nāmamālā (Dhanañjaya)","ref":"186","page":"0088","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["मृषालीकं मुधा मोघं विफलं वितथं वृथा ।","विधुरं व्यसनं कष्टं कृच्छ्रं गहनमुद्धरेत् ॥ १८६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NMMD#NMMD.0.0.186","synonyms":["मृषा","अलीक","मुधा","मोघ","विफल","वितथ","वृथा","विधुर","कष्ट","कृच्छ्र","गहन"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.2.12","page":"0022","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["व्यसने बन्धके चेति चतुर्ष्वर्थेषु कीर्तितः ।","आत्मार्कचन्द्रवाताग्निजीवेषु परमात्मनि ॥ १२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.2.12","head":"आधि"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.3.3","page":"0033","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अभ्रकाह्वयधातावप्यस्त्रमायुधचापयोः ।","अघं तु व्यसने पापे दुःखेऽथ स्यादलध्वनिः ॥ ३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.3.3","head":"अघ"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"3.2.5","page":"0011","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["व्यसनेष्वशुभे दैवेऽप्यनीतौ च चतुर्ष्वपि ।","स्यादभावस्त्वसत्तायां मृत्यौ च रभसोऽपठीत् ॥ ५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.3.2.5","head":"अनय"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"3.3.70","page":"0039","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["व्यसनं सक्तिविपदोर्दैवानिष्टफलेंऽहसि ।","पैशुन्यादौ च कोपार्थे मृगयादौ च कामजे ॥ ७० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.3.3.70","meanings":["सक्ति","विपद्","दैवानिष्टफल","अंहस्","पैशुन्यादि","कोप","मृगयादि"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"3.3.71","page":"0039","kind":"head","gender":null,"doubtful":true,"verse":["निक्षेपे निष्फलोद्योगेऽप्यशुभे च प्रकीर्तितम् ।","वार्धकं वृद्धसङ्घाते वृद्धत्वे वृद्धकर्मणि ॥ ७१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.3.3.71","meanings":["निक्षेप","निष्फलोद्योग","अशुभ"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"4.944","page":"0130","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["दुष्टवर्णे तु नृनपोर्बहुव्रीहौ पुनस्त्रिषु ।","दुर्जातं व्यसने क्ली त्रिरसम्यग्जातवस्तुनि ॥ ९४४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.4.0.944","head":"दुर्जात"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"6.41","page":"0010","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["उपरागस्तु राहौ च सक्त्याख्यव्यसने तथा ।","सूर्यचन्द्रग्रहे च स्यादुपरक्तौ च कीर्तितः ॥ ४१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.6.0.98","head":"उपराग"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"6.107","page":"0016","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["व्यवच्छेदस्तु विज्ञेयो धनुषः शरमोक्षणे ।","व्यावर्तनायां चाथ स्याद् व्यसनव्यतिषङ्गयोः ॥ १०७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.6.0.164","head":"व्यतिकर"},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"5.1.2","page":"0161","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अजः कृष्णे स्मरे रुद्रे मेषे ब्रह्मण्यकं पुनः ।","दुःखाघयोरघं पापे व्यसनाशर्मणोरपि ॥ २ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.5.1.1","head":"अघ"},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"5.1.29","page":"0164","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अमृता मागधीपथ्यामलकीषु गुडूच्यपि ।","अनयः पामरे नाशे व्यसनेऽथावधिर्बिले ॥ २९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.5.1.28","head":"अनय"},{"kosha":"SNHK","kosha_title":"शारदीयाख्यनाममाला","kosha_latn":"Śāradīyākhyanāmamālā","ref":"2.2.97","page":"0029","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["दुःखं कष्टं व्यथा पीडा वेदना यातनासुखम् ।","कृच्छ्रं बाधार्तिराभीलं विधुरं व्यसनं विपत् ॥ ९७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNHK#SNHK.2.2.30","synonyms":["दुःख","कष्ट","व्यथा","पीडा","वेदना","यातना","असुख","कृच्छ्र","बाधा","आर्ति","आभील","विधुर","विपद्"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"4.1206","page":"0188","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["मृगयाऽक्षाः स्त्रियः पानं वाक्पारुष्याऽर्थदूषणे ।","दण्डपारुस्यं चेत्येतद् धेयं व्यसनसप्तकम् ॥ १२०६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 5 स्यं (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.4.0.1025","synonyms":["मृगया","अक्ष","स्त्री","पान","वाक्पारुष्य","अर्थदूषण","दण्डपारुष्य"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.4.2","page":"0194","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अघं तु दुरिते दुःखव्यसन … चिन्तने ।","अर्घः पूजाविधौ मूल्ये मङ्गलादिकयोजने ।","उद्घः हस्तपुटे वह्नौ देहजातसमीरणे ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.4.2","head":"अघ"},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.16.107","page":"0220","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["दुर्गतिर्नरके निःस्वे द्विजातिर्विप्रपक्षिणोः ।","दुर्जातं व्यसने क्लीबमसज्जातेऽभिधेयवत् ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.16.107","head":"दुर्जात"},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.19.2","page":"0231","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अन्धं क्लीबमन्धकारे नेत्रहीनेऽपि वाच्यवत् ।","आधिर्ना चित्तपीडायां व्यसने बन्धनेऽपि च ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 4 ब (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.19.2","head":"आधि"},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.20.71","page":"0240","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["वसनं छादने वस्त्रे निवासे चापि कुत्रचित् ।","वर्द्धनं वृद्धिषुच्छेदे खय्यान्तु वर्द्धनी स्त्रियाम् ॥","व्यञ्जनं स्याद्धिने चिह्ने श्मश्रुण्यवयवेऽपि च ।","व्यसनन्तु विपत्तौ स्यात्पापे च निष्फलोद्यमे ॥","पानस्त्रीमृगयासङ्गाशुभदैवादिभूषने (?) ।","वर्त्तनं वर्त्तने पुंसि ह्रस्वे स्त्री पथि पेषणे ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 3 न्तु (sub)"},{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 3 च (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.20.71","meanings":["विपत्ति","पाप","निष्फलोद्यम","पान","स्त्री","मृगया"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.26.38","page":"0260","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अनयो व्यसने दैवे विपत्त्यशुभयोरपि ॥","अत्ययोऽतिक्रमे दोषे विनाशे दण्डकृच्छ्रयोः ।","अवध्यमवधार्हे स्यादनर्थकवचस्यपि ॥","अव्ययो ना हरौ शब्दभेदेऽस्त्री निर्व्यये त्रिषु ।","अहार्यः पुंसि शैले स्यादहर्त्तव्येऽभिधेयवत् ॥","अभिख्यानाम्नि शोभायां यशस्याख्यान इत्यपि ।","अभया स्त्री हरितक्यां वीरणेऽपि च न द्वयोः ॥","निर्भये वाच्यलिङ्गं स्यात्प्रसादेऽपि च कुत्रचित् ।","अगस्त्यो वङ्गसेनाख्यतरौ कुम्भोद्भवेऽपि च ॥","आशयः स्यादभिप्रायाधारयोः पनसेऽपि च ।","आत्रेयो ना मुनौ पुष्पवतीनद्योरपि स्त्रियाम् ॥","आम्नायः पुंसि वेदे स्यादुपदेशे कुलक्रमे ।","उदयस्तून्नतौ दीप्तौ मङ्गले पूर्वपर्वते ॥","उपायः स्यादुपपन्तौ सामभेदादिके पुमान् ।","ऊर्णायुः क्षणभङ्गे ना मेषे च मेषकम्बले ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 6 रि (sub)"},{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 6 प (sub) pāda 4 syl. 3 च (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.26.38","head":"अनय"},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.27.143","page":"0276","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["व्यवहारः स्थितौ न्याये वृक्षभेदे पणेऽपि च ।","भवेद्व्यतिकरो वृन्दे व्यसनव्यतिषङ्गयोः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.27.143","head":"व्यतिकर"},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"3.3.1390","page":"0168","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["निकारणनिशारणक्रथनहिंसनोज्जासन-","प्रवासनपरासनोन्मथनघातनापातनम् ।","निबर्हणनिषूदनक्षणनमारणालम्भन-","प्रमापणविवासनव्यसनपारणक्रूरणम् ॥ १३९० ॥"],"metre":"prthvi","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.3.3.125","synonyms":["निकारण","निशारण","क्रथन","हिंसन","उज्जासन","प्रवासन","परासन","उन्मथन","घातन","आपातन","निबर्हण","निषूदन","क्षणन","मारण","आलम्भन","प्रमापण","विवासन","पारण","क्रूरण"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"4.1.1872","page":"0228","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["आत्मा तु जीवपरयोः शरीरे स्वस्थभावयोः ।","धृतावग्नौ मतौ वातेऽप्याधिर्व्यसनबन्धयोः ॥ १८७२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.4.1.13","head":"आधि"},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"4.1.2105","page":"0255","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["दुरितं व्यसने पापे द्रविणं बलवित्तयोः ।","उपनीतो व्रती यज्वा नियमस्थश्च दीक्षितः ॥ २१०५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.4.1.246","head":"दुरित"},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"4.1.2167","page":"0262","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["व्यसनं सक्तितात्पर्यविपत्तिमृगयादिषु ।","दैवानिष्टफले तोये पैशुन्यादौ प्रकोपने ॥ २१६७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.4.1.308","meanings":["सक्ति","तात्पर्य","विपत्ति","मृगयादि","दैवानिष्टफल","तोय","पैशुन्यादि","प्रकोपन"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"4.1.2226","page":"0269","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["वानप्रस्थो मधुष्ठीले तृतीये ब्राह्मणाश्रमे ।","व्यसने स्याद्व्यतिकरः संकरे व्यतिषञ्जने ॥ २२२६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.4.1.367","head":"व्यतिकर"},{"kosha":"TSPD","kosha_title":"त्रिकाण्डशेष","kosha_latn":"Trikāṇḍaśeṣa","ref":"3.3.159","page":"0146","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["दुर्गतिर्नरके नैःस्व्ये दुर्जातं व्यसनेपि च ।","दिवाभीत उलूके स्यात्कुम्भिले कुमुदाकरे ॥ १५९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/TSPD#TSPD.3.3.166","head":"दुर्जात"},{"kosha":"TSPD","kosha_title":"त्रिकाण्डशेष","kosha_latn":"Trikāṇḍaśeṣa","ref":"3.3.259","page":"0180","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["दैवानिष्टफले सक्तौ व्यसनं निष्फलोद्यमे ।","स्वतन्त्रता च व्युत्थानं वामनौ विष्णुदिग्गजौ ॥ २५९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/TSPD#TSPD.3.3.268","meanings":["दैवानिष्टफल","सक्ति","निष्फलोद्यम"]},{"kosha":"TSPD","kosha_title":"त्रिकाण्डशेष","kosha_latn":"Trikāṇḍaśeṣa","ref":"3.3.374","page":"0223","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["(२२३ ) अथ व्यतिकरः पुंसि व्यसनव्यतिषङ्गयोः ।","पर्याणेऽक्षोपकरणे शारिः शकुनिकान्तरे ॥ ३७४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/TSPD#TSPD.3.3.388","head":"व्यतिकर"},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"6.1.7","page":"0214","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["यत्नेऽर्केऽग्नौ मतौ वातेऽप्याखू सूकरमूषिकौ ।","आधिस्तु व्यसने चित्तदुःखेऽधिष्ठानबंधयोः ॥ ७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.6.1.7","head":"आधि"},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"6.3.2","page":"0224","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["मुष्के पक्ष्यादिकोशेऽण्डं दुःखैनोव्यसनेष्वघम् ।","अर्शसी व्याधिदुर्नाम्नी आज्ये श्रीवाससर्पिषी ॥ २ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.6.3.2","head":"अघ"},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"7.3.32","page":"0252","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["व्यसनं शक्तिविपदोर्दैवानिष्टफलेंऽहसि ।","पैशुन्यादौ च कोपोत्थे मृगयादौ च कामजे ॥ ३२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.7.3.32","meanings":["शक्ति","विपद्","दैवानिष्टफल","अंहस्","पैशुन्यादि","कोपोत्थ","मृगयादि","कामज"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"8.1.41","page":"0268","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["व्यसने च व्यतिकरो विश्वकर्माब्जजो रविः ।","त्वष्टा च विप्रलापस्तु विप्रलंभोपमर्दयोः ॥ ४१ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.8.1.41","head":"व्यतिकर"}],"truncated":false,"source":"Vidyāsthāna Kośa, https://kosha.sanskrit.site"}