{"stem":"व्याधि","iast":"vyādhi","found":true,"koshas":13,"places":[{"kosha":"ABCH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणि","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇi","ref":"2.312","page":"17","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["मदो मुन्मोहसंभेदो व्याधिस्त्वाधी रुजाकरः ॥ ३१२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ABCH#ABCH.2.0.242","synonyms":["मद","आधि","रुजाकर"]},{"kosha":"ABCH","kosha_title":"अभिधानचिन्तामणि","kosha_latn":"Abhidhānacintāmaṇi","ref":"3.154","page":"22","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["रोगो रुजा रुगातङ्को मान्द्यं व्याधिरपाटवम् ॥ ४६२ ॥","आम आमय आकल्यमुपतापो गदः समाः ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ABCH#ABCH.3.0.154","synonyms":["रोग","रुजा","रुज्","आतङ्क","मान्द्य","अपाटव","आम","आमय","आकल्य","उपताप","गद"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"2.4.183","page":null,"kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["व्याधिः कुष्टं पारिभाव्यं वाप्यं पाकलमुत्पलम् ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.2.4.183","synonyms":["कुष्ट","पारिभाव्य","वाप्य","पाकल","उत्पल"]},{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"2.6.85","page":null,"kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["स्त्री रुग्रुजा चोपतापरोगव्याधिगदामयाः ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.2.6.85","synonyms":["रुज्","रुजा","उपताप","रोग","गद","आमय"]},{"kosha":"ARMH","kosha_title":"हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला)","kosha_latn":"Abhidhānaratnamālā (Halāyudha)","ref":"2.600","page":"0067","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["रोगो रुक् व्याधिराकल्यं गदो मान्द्यमपाटवम् ।","आम आमय आतङ्क उपतापो रुजा स्मृता ॥ ६०० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/ARMH#ARMH.2.0.446","synonyms":["रोग","रुज्","आकल्य","गद","मान्द्य","अपाटव","आम","आमय","आतङ्क","उपताप","रुजा"]},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"1.1.10","page":"0003","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["भस्मके व्याधिविडङ्गे गैरिकं धातुरुक्मयोः ।","वाहिकौ ढक्कगोवाहौ तक्षकस्त्वष्टृनागयोः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 6 वि (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.1.1.10","head":"भस्मक"},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"3.2.11","page":"0023","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अपवर्गः फलप्राप्तौ क्रियान्ते त्यागमोक्षयोः ।","उपसर्गो भवेद्व्याधिरुपसर्ग उपप्लवः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.3.2.11","head":"उपसर्ग"},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"7.1.2","page":"0032","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["व्रजा गोष्ठाध्वसंघाता न्युब्जोऽधोमुखकुब्जयोः ।","भुजः पाणौ च बाहौ च गिरिजो व्याधिवृक्षयोः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.7.1.2","head":"गिरिज"},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"11.1.1","page":"0040","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["श्रेष्ठः कुबेरवरयोः कुष्ठं व्याधिसुगन्धयोः ।","गोष्ठं व्रजः सभा गोष्ठी शठो धुस्तूरधूर्तयोः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.11.1.1","head":"कुष्ठ"},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"12.2.4","page":"0045","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["गण्डो व्याधौ कपोले स्यादश्वभूषणबुद्धदे ।","गण्डश्चाप्यतिगण्डश्च ग्रहयोगे प्रकीर्तितौ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.12.2.4","head":"गण्ड"},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"18.1.2","page":"0099","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["सिद्धिरोषधिसंपत्त्योर्ऋद्धिर्वर्धन ओषधौ ।","दोग्धा वत्से च गोपाले व्याधिः स्याद्गदकुष्ठयोः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.18.1.2","meanings":["गद","कुष्ठ"]},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"26.2.4","page":"0166","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["चरो द्यूतप्रभेदे स्याश्चरश्चारश्चरः क्रिया ।","गरं विषे गरो व्याधौ गरा गिरणमुच्यते ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.26.2.4","head":"गर"},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"26.2.7","page":"0166","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["भारः स्वर्णपलानां तु द्विसहस्रे च वीवधे ।","[79] सारो मज्ज्नि बले व्याधौ सारं न्याय्ये जले धने ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.26.2.7","head":"सार"},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"27.3.11","page":"0200","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["शूलं प्रहरणे योगे शूलो व्याधिसुतीक्ष्णयोः ।","शूलौ मृत्युध्वजौ चायःकीलः शूलास्तु दारिकाः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.27.3.11","head":"शूल"},{"kosha":"DKDD","kosha_title":"धरणिकोश","kosha_latn":"Dharaṇikośa","ref":"29.2.15","page":"0214","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["उपस्पर्शो गौण?स्पर्शे स्नानाचमनयोरपि ।","[101] उपदंशो विदंशः स्याच्छेकाव्याधावपि स्मृतः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 5 गौ (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DKDD#DKDD.29.2.15","head":"उपदंश"},{"kosha":"KDKS","kosha_title":"कल्पद्रुकोशः","kosha_latn":"Kalpadrukośa","ref":"1.4.303","page":"0054","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["अथ रोगे गदो व्याधिरुपतापः क्षयोऽपि च ।","क्रमः क्रामो विकारः स्यान्मृत्युपर्यायसेवकः ॥ ३०३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KDKS#KDKS.1.4.303","synonyms":["गद","उपताप","क्षय","क्रम","क्राम","विकार"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"3.3.2","page":"0306","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["पाप्माबाधो विकारश्च यक्ष्मा यक्ष्मश्च जन्म(क्ष्म?)वत् ।","व्याधिर्ना दुःखमाकल्पं मान्द्यं खिद्रोऽप्यपाटवम् ॥ २ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.3.3.2","synonyms":["पाप्मन्","आबाध","विकार","यक्ष्मन्","यक्ष्म","दुःख","आकल्प","मान्द्य","खिद्र","अपाटव"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.1.31","page":"0154","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["आकल्पकः स्यान्मुदि चाथ वृन्दा-","रकः सुरे सुन्दरमान्ययोश्च ।","आक्षेपको निन्दकवातरोग-","व्याधेष्वथो कापटिकश्च शिष्ये ॥ ३१ ॥"],"metre":"upajati","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.1.132","head":"आक्षेपक"},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"6.20.59","page":"0240","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["प्रत्याशायां बन्धके चित्तरोगे","पुंस्याधिः स्यादप्यधिष्ठानके च ।","रोगे बाष्पे व्याधिरुक्तो विधिस्तु","काले दैवे ब्रह्मणि स्याद्विधाने ॥ ५९ ॥"],"metre":"salini","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.6.20.10","meanings":["रोग","बाष्प"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"1.1.59","page":"0006","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["समाम्नायसमाम्नातो निरूप्यात्र निवेश्यताम् ।","रुक् प्रभाकान्तिवाञ्छासु रुक् तु स्याद्व्याधितोदयोः ॥ ५९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.1.1.59","head":"रुज्"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.1.103","page":"0018","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["मुष्कवृद्ध्यात्मके वध्मसंज्ञे रोगान्तरेऽपि च ।","वेणिर्व्याधौ केशबन्धे जनन्यां च सरित्यपि ॥ १०३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.1.103","head":"वेणि"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.2.8","page":"0021","kind":"artha","gender":null,"doubtful":true,"verse":["वृक्षावयवभेदे च स्यादगो गिरिवृक्षयोः ।","अश्नोऽभ्रे भूधरेऽथाभो(?)वायावात्मन्यथार्कवाक् ॥ ८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.2.8","head":"अर्क"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.5.8","page":"0043","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["सङ्ख्याभेदे तु शङ्खस्य शस्त्रस्यायसि लक्षयेत् ।","अपराधे तु रन्ध्रस्य व्याधेः कुष्ठाख्यभेषजे ॥ ८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.5.8","meanings":["कुष्ठ"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.5.42","page":"0046","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अक्ष्णं क्ली नयनेऽक्ष्णा स्त्री रज्जौ व्याधौ पुमांस्त्रि तु ।","अखण्डेऽथ द्वयोरक्तः प्रेते त्रि म्रक्षितादिषु ॥ ४२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.5.42","head":"अक्ष्ण"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.5.202","page":"0060","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["व्रात्यादपूर्वपुंयोगवैश्याजे मानवान्तरे ।","कासूः स्त्री व्याधिबुद्ध्योः स्याच्छक्तिसंज्ञायुधान्तरे ॥ २०२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.5.202","head":"कासू"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.5.696","page":"0102","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["वैजयन्त्यां तु ना व्याधावित्युक्तं न्यूङ्खवाक् पुनः ।","षट्स्वोङ्कारेषु ना त्रिस्तु सुन्दरेऽथाजयोऽवदत् ॥ ६९६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.5.696","head":"न्युब्ज"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"4.143","page":"0059","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["बह्वादिपाठादेवास्य स्यादथो अंहतिः स्त्रियाम् ।","दाने व्याधौ च पिशिते पुंल्लिङ्गस्त्वहिधातुके ॥ १४३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.4.0.143","head":"अंहति"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"4.214","page":"0065","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["व्याधौ दीव्यति तु त्रि स्यादरादित्यवाक् तु ना ।","त्रिविक्रमावतारे स्याद् विष्णोश्च द्वादशस्वपि ॥ २१४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. None व्याधौ दीव्यति तु त्रि (missing_in_pada)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.4.0.214","head":"आक्षिक"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"4.920","page":"0128","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["क्लीबलिङ्गं तु विज्ञेयं प्रसवे तस्य नप् पुनः ।","व्याधौ स्याद्दारुणं भेद्यलिङ्गं तु स्याद्भयङ्करे ॥ ९२० ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.4.0.920","head":"दारुण"},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"7.57","page":"0098","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["ना देहमर्दनो व्याधौ क्ली तु देहस्य मर्दने ।","देवदुन्दुभिशब्दोऽयं पुल्लिँङ्गः स्यात् पुरन्दरे ॥ ५७ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.7.0.118","head":"देहमर्दन"},{"kosha":"PRMM","kosha_title":"परमानन्दीयनाममाला","kosha_latn":"Paramānandīyanāmamālā","ref":"4.126","page":"0117","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["रुग्रुजा व्याधिमान्द्ये चोपतापो गद आमयः ।","आम आकल्यमप्युक्तं राजयक्ष्मा क्षयस्तथा ॥ १२६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/PRMM#PRMM.4.0.126","synonyms":["रुज्","रुजा","मान्द्य","उपताप","गद","आमय","आम","आकल्य","राजयक्ष्मन्","क्षय"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"3.459","page":"0057","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["अवसादश्च सादोऽपि विबुधैः कथ्यते किल ।","मदो मुन्मोहसम्भेदः स्याद्व्याधिस्तु रुजाकरः ॥ ४५९ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.3.0.422","synonyms":["अवसाद","साद","मद"]},{"kosha":"SNVS","kosha_title":"सुशीलनाममाला","kosha_latn":"Suśīlanāmamālā","ref":"4.709","page":"0097","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["रुगाऽऽतङ्को रुजा रोगो व्याधिरपाटवं तथा ।","आम आमय आकल्यं मान्द्यं तथाऽऽमनं गदः ॥ ७०९ ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 3 र (sub) pāda 4 syl. 3 त (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SNVS#SNVS.4.0.295","synonyms":["रुज्","आतङ्क","रुजा","रोग","अपाटव","आम","आमय","आकल्य","मान्द्य","आमन","गद"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"3.4.229","page":"0075","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["तथोपकुञ्चिका तुत्था त्रिपुटा पूटिकापि च ।","कुष्ठं व्याधिः पारिभाव्यं गदाह्वन्तु गदाह्वयम् ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.3.4.229","synonyms":["उपकुञ्चिका","तुत्था","त्रिपुटा","पूटिका","कुष्ठ","पारिभाव्य","गदाह्व","गदाह्वय"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"3.5.221","page":"0097","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["औषधं भेषजं जायुर्भैषज्यमगदोऽपि च ।","उपतापो रुजा रुक् स्त्री रोगव्याध्यामया गदः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.3.5.221","synonyms":["औषध","भेषज","जायु","भैषज्य","अगद","उपताप","रुजा","रुज्","रोग","आमय","गद"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.3.23","page":"0192","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["लङ्गः सङ्गे च षिङ्गे च रोगः स्याद्व्याधिकुष्ठयोः ।","लिङ्गं चिह्ने महादेवमूर्तिभेदेऽनुमानके ।","सांख्योक्तप्रकृतौ चापि मेहनेऽपि नपुंसकम् ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.3.23","head":"रोग"},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.11.45","page":"0202","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["तीरे सतिलके पुंसि हस्तभेदे च तालके ।","त्रोहाटो व्याधिधाताभिद् (?) वैडालव्रतिकेषु च ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.11.45","head":"त्रोहाट"},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.16.61","page":"0217","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["कपालखण्डदुर्नामव्याद्यश्चावर्त्रकेषु च ।","श्रुतं स्यात्क्लीबलिङ्गन्तु शास्त्रे श्रवणगोचरे ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.16.61","head":"शुक्ति"},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.18.2","page":"0228","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["अब्दः सम्वत्सरे मेघे युस्तके च पयोनिधौ ॥","अन्दूर्भूषणभेदे स्यान्निगडेऽपि भवेत् स्त्रियाम् ।","कन्दोऽस्त्री शस्यमूले स्याच्छूरणे जलदे पुमान् ॥","कुन्दो मुकुन्दे निधिभिद्भूमिष्वस्त्री तु माथ्यके ।","क्षोदः स्यात्पेषणे पुंसि सन्धाने च रजस्यपि ॥","गदो विष्णुभ्रातरि स्याद्व्याधौ ना चायुधे गदा ।","छदः पक्षे च पत्रे च ग्रन्थिपर्णे तमालके ॥","छन्दोऽभिप्रायवशयोर्वेदकिन्यामनीषयोः(?) ।","नन्दिर्ना नन्दिकेश्वरद्युताङ्गानन्दयोरपि ॥","नदी स्त्रियान्तु सरिति शोणादौ नदः पुमान् ।","नन्दाहलिञ्जरगोर्योस्तु तिथिभेदेऽपि च स्त्रियाम् ॥","पुमान्नरपतौ गोपभेदानन्दनिधिष्वपि ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 7 श्व (sub)"},{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. None नदी स्त्रियान्तु सरि (missing_in_pada) pāda 3 syl. None नन्दाहलिञ्जरगोर्योस्तु (extra_in_pada)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.18.2","head":"गद"},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.20.126","page":"0246","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["सम्मृर्च्छनन्तु मोहे स्यादभिव्याप्तौ तथोच्छ्राये ।","समुत्थानं समुद्योगं व्याधिनिर्णययोरपि ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 7 च्छ्रा (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.20.126","head":"समुत्थान"},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.21.21","page":"0249","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["उपतापस्त्वराव्याधिसमुत्तापाशुभार्त्तिषु ।","जलकूपी पुष्करिण्यां कूपे गर्तेऽपि च स्त्रियाम् ॥","नागपुष्पं चम्पके स्यात्पुन्नागे नागकेशरे ।","परिवापो जलस्थाने पर्याप्तौ च परिच्छदे ॥","परितापः पुमान् दुःखे शोके च नरकान्तरे ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.21.21","head":"उपताप"},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"2.3.612","page":"0079","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["व्याप्यं कुष्ठं पारिभाव्यमुत्पलं व्याधिरित्यपि ।","वृषा तु वृषभः शृङ्गी पालक्यां कुन्दकुन्दुरू ॥ ६१२ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.2.3.178","synonyms":["व्याप्य","कुष्ठ","पारिभाव्य","उत्पल","वृषा","वृषभ","शृङ्गी","कुन्द","कुन्दुरु"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"2.8.958","page":"0120","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["वैवर्ण्यमश्रु प्रलय इति भावाश्च सात्त्विकाः ।","निर्वेदो ग्लानिशङ्कास्मृतिधृतिमतयः प्रीतिनिद्रावहित्था","व्रीडेर्ष्यासुप्त्यसूया मरणमलसतोन्मादहर्षावमर्षाः ।","तर्कापस्मारमोहश्रममदजडिमव्याधिवेगा विषादो","गर्वश्चिन्तौग्य्रदैन्ये भयमपि चपलत्वं च संचारिभावाः ॥ ९५८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"mixed","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.2.8.23","synonyms":["वैवर्ण्य","अश्रु","प्रलय","सात्त्विकभाव","निर्वेद","ग्लानि","शङ्का","स्मृति","धृति","मति","प्रीति","निद्रा","अवहित्था","व्रीडा","ईर्ष्या","सुप्ति","असूया","मरण","अलसता","उन्माद","हर्ष","अमर्ष","तर्क","अपस्मार","मोह","श्रम","मद","जडिमन्","वेग","विषाद","गर्व","चिन्ता","औग्र्य","दैन्य","भय","चपलत्व","संचारिभाव"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"3.1.1093","page":"0135","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["व्याधिरामय आतङ्को गदो रोगो रुजा च तत् ।","क्षयः शोषो राजयक्ष्मा यक्ष्मा जूर्तिर्जरोऽन्तकः ॥ १०९३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.3.1.63","synonyms":["आमय","आतङ्क","गद","रोग","रुजा","क्षय","शोष","राजयक्ष्मन्","यक्ष्मन्","जूर्ति","जर","अन्तक"]},{"kosha":"SRVB","kosha_title":"शब्दरत्नाकर","kosha_latn":"Śabdaratnākara","ref":"3.3.1293","page":"0158","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["राज्ञामहिभयं व्याधिदुर्दुर्भिक्षमशनिः शिखी ।","मकरश्च भयं दैवं भूतान्यर्कः शशी यमः ॥ १२९३ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 2 syl. 4 क्षम (split)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVB#SRVB.3.3.28","synonyms":["अहिभय","दुर्भिक्ष","अशनि","शिखिन्","मकर","भूत","अर्क","शशिन्","यम"]},{"kosha":"SRVC","kosha_title":"शब्दार्णव","kosha_latn":"Śabdārṇava","ref":"143","page":"0539","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["विविधान् यः करोत्याधीन् व्याधिः स हि निरुच्यते ॥ १४३ ॥"],"metre":null,"metre_status":null,"flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRVC#SRVC.0.0.160","synonyms":[]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"4.4.138","page":"0184","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["व्याधिव्याप्यामया माथरोगामा देहमर्दनः ।","संतापोऽपाटवं मान्द्यमाकुल्यं रुग्रुजे स्त्रियौ ॥ १३८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.4.4.138","synonyms":["व्यापि","आमय","माथ","रोग","आम","देहमर्दन","संताप","अपाटव","मान्द्य","आकुल्य","रुज्","रुजा"]},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"6.3.2","page":"0224","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["मुष्के पक्ष्यादिकोशेऽण्डं दुःखैनोव्यसनेष्वघम् ।","अर्शसी व्याधिदुर्नाम्नी आज्ये श्रीवाससर्पिषी ॥ २ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.6.3.2","head":"अर्शस्"},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"6.5.46","page":"0233","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["न्युब्जं कुब्जे कर्मरंगे न्युब्जो व्याधावधोमुखे ।","नेमः पुरोहिते तुल्ये प्रस्थोऽस्त्री सानुमानयोः ॥ ४६ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.6.5.46","head":"न्युब्ज"},{"kosha":"VJYP","kosha_title":"वैजयन्ती","kosha_latn":"Vaijayantī","ref":"8.6.8","page":"0281","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["वाट्यालकेऽस्य सान्नस्य शोणितस्य तु कुंकुमे ।","कुष्ठाख्यभेषजे व्याधेर्मातुर्गौर्यां दृषद्गवोः ॥ ८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/VJYP#VJYP.8.6.8","meanings":["कुष्ठ"]}],"truncated":false,"source":"Vidyāsthāna Kośa, https://kosha.sanskrit.site"}