{"stem":"शीर","iast":"śīra","found":true,"koshas":6,"places":[{"kosha":"AMAR","kosha_title":"नामलिङ्गानुशासनम्","kosha_latn":"Amarakośa","ref":"2.9.22","page":null,"kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["दात्रं लवित्रमाबन्धो योत्रं योक्त्रमथो फलम् ।","निरीशं कुटकं फालः कृषको लाङ्गलं हलम् ॥ १३ ॥","गोदारणं च शीरोऽथ शम्या स्त्री युगकीलकः ।"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/AMAR#AMAR.2.9.22","synonyms":["दात्र","लवित्र","आबन्ध","योत्र","योक्त्र","फल","निरीश","कुटक","फाल","कृषक","लाङ्गल","हल","गोदारण","शम्या","युगकीलक"]},{"kosha":"DDBM","kosha_title":"द्विरूपध्वनिसङ्ग्रह","kosha_latn":"Dvirūpadhvanisaṅgraha","ref":"145","page":"0066","kind":"syn","gender":"क्ली","doubtful":false,"verse":["अमृणालं मृणालं च शीरषीरे उभे समे ।","यवसं जवसं च स्यात् तलस्तालोऽपि कथ्यते ॥ १४५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/DDBM#DDBM.0.0.145","synonyms":["अमृणाल","मृणाल","षीर","यवस","जवस","तल","ताल"]},{"kosha":"KKTV","kosha_title":"कोषकल्पतरु","kosha_latn":"Koṣakalpataru","ref":"3.1.18","page":"0303","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["गोनसो घोणसो चो(व्या?)डो मण्डली वाहसः पुनः ।","शयुस्तनजोऽजगरः शीवा शीरः शयानकः ॥ १८ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 4 न (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/KKTV#KKTV.3.1.18","synonyms":["गोनस","घोणस","व्याड","मण्डलिन्","वाहस","शयु","तनज","अजगर","शीवा","शयानक"]},{"kosha":"LVVV","kosha_title":"लिङ्गविशेषविधि","kosha_latn":"Liṅgaviśeṣavidhi","ref":"34","page":"0010","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["एते शब्दाः पुंल्लिङ्गे उक्ताः । यथाऽयं कुशः दर्भः । अयं कूबरो रथस्कन्धः । कुञ्जो गहनः । अङ्कुरो बीजप्रादुर्भावः । कुठारः परशुः । कुन्दः[न्द] पुष्पजातिः । कुतुपश्चर्मपात्रम् । एतानि नपुंसकानि जानीयात् । एवकारोऽवधारणे । इदं कुलं ब्राह्मणानाम् । कू[कु]लं नदीतटम् । कुङ्कुमं काश्मीरम् ।","लोहमुखपर्णवनधनसञ्ज्ञाश्च नपुंसके प्रोक्ताः ।","शीरार्थौ पुंस्युक्तावटवी तूक्ता स्त्रियामेव ॥ ३४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/LVVV#LVVV.0.0.37","synonyms":["लोह","मुख","पर्ण","वन","धन","अर्थ","अटवी"]},{"kosha":"LVVV","kosha_title":"लिङ्गविशेषविधि","kosha_latn":"Liṅgaviśeṣavidhi","ref":"35","page":"0011","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["सञ्ज्ञाशब्दः प्रत्येकमभिसम्बध्यते । लोहादिसञ्ज्ञा नपुंसके भवन्ति । इदं लोहमायसम् । मुखं लपनं तुण्डमाननमित्यादि । इदं पर्णं पलाशमित्यादि । वनं विपिनं काननमित्यादि । इदं धनं द्रविणं वस्वित्येवमादि । शीरार्थौ शब्दौ पुंसि भवतः । अयं शीरोऽलङ्कारः । अर्थो द्रव्यम् । अटवी तूक्ता स्त्रियामेव । इयमटवी वनम् ।","राशिपलाण्डुकमण्डलुगडुतूलमुहूर्त्तपरशुशङ्कूनाम् ।","दृतिसीधुकङ्कटानां पुंसि च गदितः प्रयोगो हि ॥ ३५ ॥"],"metre":null,"metre_status":"none","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/LVVV#LVVV.0.0.38","synonyms":["लोह","आयस","मुख","लपन","तुण्ड","आनन","पर्ण","पलाश","वन","विपिन","कानन","धन","द्रविण","वसु","अर्थ","अटवी","राशि","पलाण्डु","कमण्डलु","गडु","तूल","मुहूर्त","परशु","शङ्कु","दृति","सीधु","कङ्कट"]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.5.1374","page":"0160","kind":"syn","gender":"पुंस्त्री","doubtful":false,"verse":["श्लेष्मातके वेतसे च शीघ्रो ना मारुते त्रिषु ।","क्षिप्रे क्लीबं त्वसत्त्वे चेत्याहुरेकेऽथ शीरवाक् ॥ १३७४ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.5.1374","synonyms":[]},{"kosha":"NSKS","kosha_title":"नानार्थार्णवसंक्षेप","kosha_latn":"Nānārthārṇavasaṃkṣepa","ref":"2.5.1375","page":"0160","kind":"head","gender":null,"doubtful":false,"verse":["द्वयोरजगरे स्त्री तु शीरा कार्पासिकाह्वये ।","स्तम्बे लताकुशे त्वेके शीरीत्याहुर्द्वयोः पुनः ॥ १३७५ ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/NSKS#NSKS.2.5.1375","meanings":["अजगर"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"2.2.9","page":"0037","kind":"syn","gender":"पुं","doubtful":false,"verse":["अथ वोड्रस्तिलित्सः स्यात् गोनासो गोनसोऽपि च ।","वाहसः स्यादजगरः शीर-शीनौ शयुः शयः ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"full","flags":[],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.2.2.9","synonyms":["वोड्र","तिलित्स","गोनास","गोनस","वाहस","अजगर","शीन","शयु","शय"]},{"kosha":"SRMS","kosha_title":"शब्दरत्नावली","kosha_latn":"Śabdaratnāvalī","ref":"7.1.193","page":"0188","kind":"artha","gender":null,"doubtful":false,"verse":["शिला शीकरशीरेषु राधवङ्कुर्भवेत् पुमान् ।","प्रभुभावदर्शिनि स्यात् तथा च श्लेषनान्तरे ॥"],"metre":"anustubh","metre_status":"partial","flags":[{"rule":"metre","found":"anustubh · pāda 1 syl. 4 व (sub)"}],"url":"https://kosha.sanskrit.site/k/SRMS#SRMS.7.1.193","head":"राधवङ्कु"}],"truncated":false,"source":"Vidyāsthāna Kośa, https://kosha.sanskrit.site"}