प्रीणीते

prīṇīteक्रिया · verb

In 2 kośas: 3 synonym verses.

कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ धातुवर्गः Koṣakalpataru 3.5.23 · p. 37

प्रीणाति प्रीयते प्रीणयति [प्रीयति?] जोषति ।प्रीणीते च प्रीणयते प्रयति प्रयतेऽपि च ।पृणोति स्यात्प्राययति स्पृणोति पृणतीति च ॥वृणति स्यात्तर्पयति तृप्नोत्येव च तृप्यति ।जुषति स्यान्मादयते तथा तृपति तृम्फति ॥तर्पति स्याज्जोषयति तथा स्नुह्यति चकति च ।[धिन्वति]हिन्वति जिन्वति धिनोति दिन्वति जुहोति तृप्त्यर्थाः ।स्वादे लेढि स्वदते स्वादयति स्वादते तद्वत् ।स्यात्स्वर्दते राकयति लाकयत्यपि सम्मतम् ।राघयत्यपि च प्रोक्तं रागयत्यपि तत्समम् ।पिबति चूषति तत्र च पीयतेधयति चाथ पिपासति तृष्यति ।भवति पीङ्निपरः श्रवणार्थको-ऽप्यथ निकेतयतीति निमन्त्रणे ।बुभुक्षते क्षुध्यति च जिघत्सत्यशना[183a]यति ।लङ्घते तूपवसति मते भुक्तिनिवर्तने ।भुङ्क्ते जक्षिति वेति खादति घसत्याचामति भ्रक्षतिम्लक्षत्यत्ति तृणोति तत्र [च] भवेत्तर्णोति चर्वत्यपि ।स्यात्प्साति च्छमतीह जेमति जमत्यश्नाति सेमत्यपिस्नुस्यत्यत्र झमत्यपीह चमति स्याद्भक्षयत्यत्र* ॥

metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 त्त (wrong syllable); pāda 3, syllable 5 न्मा (wrong syllable)nearly शार्दूलविक्रीडितम्

genderक्रियाverb

कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ धातुवर्गः Koṣakalpataru 3.5.26 · p. 37

खेटयति खेडयति ग्रसते ग्लसते च खोटयति ।चरति चषतेऽपि चषति गलति तथाभ्यवहरत्यपि ।उपाद्भुजिश्चोपभोगेऽथाङः पूर्णत्व-यत्नयोः ।समो साभे नुतोमत्यां(?)न तु तङ्मान्स रक्षणे ॥आङश्चमिरुपस्पर्शे चाभ्यधिभ्यां चरिः क्षये ।अनोः सहायकेऽथोपादुपादाराधनार्थकः ॥रोगस्य च चिकित्सायां शब्दवृत्तेर्विशेषणे ।आङः कृतौ परेः सेवे वाच्युदः समुदः परः ॥सहचारिण्यपावृत्तौ भूयः प्रत्याङ उत्तरः ।अतेरुल्लङ्घनानीत्योः प्रात्प्रसिद्धावभेः पुनः ॥अन्यथात्वेऽथोत्परोऽसौ कर्मवानात्मनेपदी ।तथा तृतीयया युक्तः[183b]संपरश्च प्रकीर्तितः ॥चलनप्राशनार्थेभ्यः स्यात्परस्मैपदं णिचि ।आदेस्तु कर्त्रभिप्राये फले स्यादात्मनेपदम् ॥परेर्मोहयतेर्वादेर्वासेः पाययतेर्दमेः ।आङ्यासेरपि तद्वत्स्यात्तथा धापयतेरपि ॥तद्वद्रोचेर्नर्तयतेर्ण्यन्तानां बुधयुध्नशाम् ।प्रुद्रुस्रूणां जनेङोश्च परस्मैपदमीरितम् ॥इच्छति वाङ्क्षति काङ्क्षति वाञ्छति माङ्क्षति च लष्यते लषति ।लष्यति लषते लुभ्यति कामयते वष्टि चाशास्ते ।प्रीणाति प्रीणीते गृध्यत्यनुरुध्यते च गर्धयति ।आशंसते च हर्यति कनत्यवति खटति तद्वत्स्युः ।वरयति लालयते च स्पृहयति लिप्सत्यपि चेच्छार्थाः ॥ २६ ॥

metre not recognised

genderक्रियाverb

क्रियानिघण्टु Kriyānighaṇṭu · अज्ञात Kriyānighaṇṭu 17 · p. 3

सुखयत्याह्लादयति प्रीणीते प्रीणयति सुखाकुरुते ।आनन्दयति धिनोत्यामोदयति च हर्षयति च तोषयति ॥ १७ ॥

गीतिः

सुखयतिक्रिया आह्लादयतिक्रिया प्रीणीतेक्रिया प्रीणयतिक्रिया सुखाकुरुतेक्रिया आनन्दयतिक्रिया धिनोतिक्रिया आमोदयतिक्रिया हर्षयतिक्रिया तोषयतिक्रिया

genderक्रियाverb