कुहरित

kuharitaक्ली · neut.

In 4 kośas: 2 synonym verses, 3 as a nānārtha head word.

शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश स्वर्गवर्गप्रकाशः Śabdaratnāvalī 2.1.401 · p. 29

विरावनादह्रासाः स्युरभिधानाभिधानकम् ।तथा कुहरितञ्चेति शब्दपर्याय ईरितः ॥

अनुष्टुप्

विरावपुं नादपुं ह्रासपुं अभिधानक्ली अभिधानकक्ली कुहरितक्ली

genderक्लीneut.

त्रिकाण्डशेष Trikāṇḍaśeṣa · पुरुषोत्तमदेव धीवर्गः Trikāṇḍaśeṣa 1.5.1 · p. 20

शब्दाभिलापौ त्वभिधाऽभिधानं वाचको ध्वनिः ।ह्रासः कुहरितश्चाऽथ मन्मनो गद्गदध्वनौ ॥ १ ॥

अनुष्टुप्

शब्दपुं अभिलापपुं अभिधास्त्री अभिधानक्ली वाचकपुं ध्वनिपुं ह्रासपुं कुहरितपुं मन्मनपुं

genderपुंmasc.

धरणिकोश Dharaṇikośa · धरणिदास तपादः Dharaṇikośa 15.1.30 · p. 66

अपचितिर्व्ययार्चनहानिषुप्रतिकृतिः प्रतिकारसमानयोः ।कुहरितं रटिते पिकनिस्वनेपरिगतं गतवेष्टितलब्धिषु ॥

द्रुतविलम्बितम्metre not read in every linenearly द्रुतविलम्बितम्

meaningsरटित पिकनिस्वन

कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ चतुरक्षरतान्ताः । Koṣakalpataru 6.17.54 · p. 226

प्र[298b]तिहतमुक्तं द्विष्टे संरुद्धे स्यात्प्रतिस्खलिते ।रटिते रतस्य शब्दे पिकशब्दे कुहरितं प्रोक्तम् ॥ ५४ ॥

उपगीतिः

meaningsरटित रतशब्द पिकशब्द

शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश तान्ताः Śabdaratnāvalī 7.16.160 · p. 224

तटष्यप्रोक्ता शतावर्यामबला शूकशिखयोः ।ऐरावतो दिग्गजे स्यान्नारङ्गे लकुचद्रुमे ॥नागान्तरे च पुंसि स्यात् स्त्रियां तडिति तद्भिदि ।क्लीबं महेन्द्रकोदण्डे नटजुदीर्घे निगद्यते ॥कलधौतं शातकुम्भे रजते च नपुंसकम् ।कुमुद्वान् वाच्यलिङ्गः स्यात्कुमुदप्रायदेशके ॥कुमुद्वनी कुमुदिनीकुशपर्ण्योरपि स्त्रियाम् ।भवेत्कुहरितं क्लीबं रतशब्दे पिकध्वनौ ॥कृष्णवृन्ता माषपर्ण्यां पाटलायामपि स्त्रियाम् ॥

metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 6 शि (wrong syllable)nearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 1 नट (syllable split)

meaningsरतशब्द पिकध्वनि