कोविद्यास्थानम् · कोशाःVidyāsthāna Kośa · kosha.sanskrit.site

चापल

cāpalaक्ली · neut.

In 5 kośas: 4 synonym verses, 1 as a meaning of another word.

अभिधानचिन्तामणि Abhidhānacintāmaṇi · हेमचन्द्राचार्य देवकाण्डः Abhidhānacintāmaṇi 2.245 · p. 17
शङ्कानिष्ठोत्प्रेक्षणं स्याच्चापलं त्वनवस्थितिः ।
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 3, syllable 5 न्द्रा (wrong syllable)
genderक्लीneut.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव सङ्कीर्णकाण्डः Kalpadrukośa 1.10.50 · p. 240
तुल्यान्यशौचमाशुच्यमाशौचं चाथ पैशुनम् ।पैशुन्यमथ नैपुण्यं नैपुणं चाथ चापलम् ॥ ५० ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ नाट्यवर्गः Koṣakalpataru 1.6.154 · p. 91
चापलं त्वनवस्थानं हर्षश्चेतःप्रसन्नता ।संवेगः संभ्रमावेगावाटोपो रभसस्तथा ।संरम्भोऽपि स्त्रियां तूर्त्ति-तूस्त्वरा-त्वरि-तूर्णयः ॥ १५४ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि देवविभागः Suśīlanāmamālā 3.465 · p. 58
अथाऽनवस्थितिर्नाम चापलं च तदेव स्यात् ।तन्द्राऽऽलस्यञ्च कौसीद्यं स्याद्वै चित्तप्रसन्नता ॥ ४६५ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 7 व (wrong syllable)
genderक्लीneut.

चापल as a meaning in nānārtha verses

  • शब्दरत्नावली पल्लवदीदिविः पुंसि गीर्वाणगुरौ भक्ते समुच्छिते । निष्पावः सूर्पपवने राजमाषे कडङ्गरे ॥ निह्नवः स्यादविश्वासे तथा गुप्तावलापयोः । पल्लवो विटपे षिङ्गे विस्तारे वलयेऽपि च ॥ शृङ्गोरेऽलक्तरागे च चापलेऽपि च न स्त्रियाम् । प्रभवो जन्महेतौ स्यात्स्थले चाद्योपलब्धये ॥ प्रसेवः स्यूतवीणाङ्गे प्रभावः शक्तितेजसोः ॥ Śabdaratnāvalī 7.29.30