उत्पतन

utpatana

In 5 kośas: 0 synonym verses, 4 as a nānārtha head word, 4 as a meaning of another word.

धरणिकोश Dharaṇikośa · धरणिदास नार्धश्लोकः Dharaṇikośa 19.2.83 · p. 123

प्रतिमानं प्रतिच्छायागजदन्तान्तरालयोः ।उत्पतनं समुत्पत्तौ तथोर्ध्वगमनेऽपि च ॥

अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 3 त (wrong syllable)

कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ नान्ताः Koṣakalpataru 6.21.8 · p. 262

निधुवनं सुरतेऽपि च कम्पनेप्रजननं प्रगमे भगजन्मनोः ।प्रवचनं निगमेऽप्यतिभाषितेप्रभव उत्पतनं च तथोद्गतौ ॥ ८ ॥

द्रुतविलम्बितम्

meaningsप्रभव उद्गति

नानार्थार्णवसंक्षेप Nānārthārṇavasaṃkṣepa · केशवस्वामिन् चतुरक्षरकाण्डः Nānārthārṇavasaṃkṣepa 6.11 · p. 19

अथोत्पतनमुत्पत्तावूर्ध्वं गमन एव च ।उत्सर्जनं तु दाने च परित्यागे च कीर्तितम् ॥ ११ ॥

अनुष्टुप्

meaningsउत्पत्ति ऊर्ध्वगमन

वैजयन्ती Vaijayantī · यादवप्रकाश नपुंसकलिङ्गाध्यायः Vaijayantī 8.3.5 · p. 273

जन्मोद्गमावुत्पतने रहोऽन्तिकमुपह्वरे ।उद्वासने वधोद्वासावप्युत्सादनमुन्नतौ ॥ ५ ॥

अनुष्टुप्

meaningsजन्मन्उद्गम

उत्पतन as a meaning in nānārtha verses

धरणिकोश उद्वर्तनअर्धा[61]सनं स्नेहदानमर्धासनमकुत्सनम् । उद्वर्तनमुत्पतनमुद्वर्तनमपि घर्षणम् ॥ Dharaṇikośa 19.2.86
कोषकल्पतरु उद्वर्ततेस मिथ्योपपदो ण्यन्तो द्विस्त्रिरुक्तौ तङि स्मृतः । वर्तते वर्तनेऽथोदो वृत्तिर्मर्दविलेपयोः । अपवृत्तिविपर्यासोत्पतनेष्वथ स प्रतः ॥ ६३ ॥ Koṣakalpataru 3.5.63
नानार्थार्णवसंक्षेप उत्पातअजन्ये स्याच्चोत्पतन उच्छ्वासः पुनरुच्यते । ग्रन्थावच्छेदभेदे स्यात् कचिदुच्छ्वसनेऽपि च ॥ ४७ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 3.2.47
शब्दरत्नावली उद्वर्तनआत्मयोनिः शिवे कामे हरौ च परमेष्ठिनि । उद्वर्त्तनमुत्पतने विलेपे घर्षणेऽपि च ॥ उद्वाहनी भवेद्रज्वां द्विसीत्ये तु नपुंसकम् । उपासनं शराभ्यासे सेवनासनयोरपि ॥ कपीतनश्चलदले गर्दभाण्डे शिरीषके । आम्रातके च पूगे च मालूरेऽपि च कुत्रचित् ॥ कलापी स्यान्मयूरे च प्लक्षभूमिरुहे पुमान् । क्षौमं(?) शुद्धार्द्धजरती विधवादुर्गयोः स्त्रियाम् ॥ कुम्भयोनिर्वशिष्ठे स्याद् द्रोणेऽगस्त्ये पुमानयम् । कुचन्दनं वृक्षभेदे कुङ्कुमे रक्तचन्दने ॥ कुण्डली कुण्डलवति व्याले बर्हिप्रचेतसोः । केशरी सिंहपुन्नागनागकेशरवाजिषु ॥ Śabdaratnāvalī 7.20.105