कोविद्यास्थानम् · कोशाःVidyāsthāna Kośa · kosha.sanskrit.site

अर्धमास

ardhamāsaपुं · masc.

In 4 kośas: 2 synonym verses, 5 as a meaning of another word.

शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण कालाध्यायः Śabdaratnākara 1.8.244 · p. 33
पक्षोऽर्धमासः स द्वेधा पूर्वापरविभागतः ।पूर्वस्तु शुक्लः कृष्णः स्यादपरो बहुलोऽपि सः ॥ २४४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
वैजयन्ती Vaijayantī · यादवप्रकाश ज्योतिरध्यायः Vaijayantī 2.1.79 · p. 23
पक्षोऽर्धमासः पूर्वस्तु शुक्लाख्योऽन्योऽसिताह्वयः ।क्षीयमाणतिथिप्रायः पक्षो रिक्तोऽपरस्त्वणिः ॥ ७९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.

अर्धमास as a meaning in nānārtha verses

  • कोषकल्पतरु पक्षऋक्षोऽद्रिभेदे कृतवेधने च तथाच्छभल्ले नरि शोणके च । भे तु स्त्रियामेष न गुह्यके स्यात् यक्षः कुबेरेऽथ मुनिप्रभेदे । दक्षो विधौ नन्दिनि ताम्रचूडे द्रुमेऽनले भेद्यसमः पटौ सः । भुवि स्त्रियां पक्ष इहार्धमासे पार्श्वे ग्रहे साध्यविरोधयो[85a]श्च ॥ ४८ ॥ Koṣakalpataru 6.30.48
  • नानार्थार्णवसंक्षेप पक्षपार्श्वद्वारे विरोधेऽर्धमासे चुल्लीबिलेऽन्तिके । हस्तिपार्श्वे परिज्ञाने केशशब्दात् परश्चये ॥ ७० ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.2.70
  • शब्दरत्नाकर पक्षपक्षोऽर्धमासे गरुति पार्श्वद्वारेऽन्तिके बले । पार्श्वे चुल्लिबिले भित्तौ सहाये साध्यवश्ययोः ॥ १९५० ॥ Śabdaratnākara 4.1.1950
  • वैजयन्ती पक्षपार्श्वद्वारे विरोधेऽर्धमासे चुल्लिबिलेऽन्तिके । प्रायो वयसि बाहुल्ये तुल्यानशनमृत्युषु ॥ ३६ ॥ Vaijayantī 6.1.36
  • वैजयन्ती अन्तअन्तोऽस्त्र्यवसिते मृत्यौ स्वरूपे निश्चयेऽन्तिके । नार्धमासेऽणिरक्ल्यश्रौ रूप्येऽक्षाग्रध्रुवे ध्रुवे ॥ ५ ॥ Vaijayantī 6.5.5