अन्त
antaपुं · masc.In 18 kośas: 34 synonym verses, 14 as a nānārtha head word, 10 as a meaning of another word.
पाटकस्तु तदर्धे स्यादाघाटस्तु घटोऽवधिः ।अन्तोऽवसानं सीमा च मर्यादापि च सीमनि ॥ ९६२ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
निर्णयो निश्चयोऽन्तः संप्रधारणा समर्थनम् ।
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 र (wrong syllable); pāda 3, syllable 5 म (wrong syllable)
genderपुंmasc.
एकात्तानायनसर्गाग्राण्यैकाग्रं च तद्गतम् ।अनन्यवृत्यैकायतनगतं चाथाद्यमादिमम् ॥ १४५८ ॥पौरस्त्यं प्रथमं पूर्वमादिरग्रमथान्तिमम् ।जघन्यमन्त्यं चरममन्तपाश्चात्त्यपश्चिमे ॥ १४५९ ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 6 न (wrong syllable)
genderविadj.
स्यात्पञ्चता कालधर्मो दिष्टान्तः प्रलयोऽत्ययः ।अन्तो नाशो द्वयोर्मृत्युर्मरणं निधनोऽस्त्रियाम् ॥ ११६ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
अन्तो जघन्यं चरममन्त्यपाश्चात्यपश्चिमाः ।
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
प्रतिभा प्रतिभासः स्यात् निर्णयोऽन्तश्च निश्चयः ।विचिकित्सा तु सन्देहः संशयो विशयो भ्रमः ॥ ९५ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
अन्तोवसानं स्त्री सीमा मर्यादापि च सीमनि ।ग्रामसीमा तूपशल्यं ना कठः कण्ठकश्च सः ॥ ७ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
पौरस्त्यः प्रथमोन्तोऽस्त्री जघन्यश्चरमोन्तिमः ।पाश्चात्यः पश्चिमोऽन्त्यश्च स्फुटं स्पष्टं निरर्थकम् ॥ १४० ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.doubtful
स्थितिः स्त्र्यन्तोऽवसानं च मर्यादाथ तयोज्झिते ।निःसीममपसीमं च क्लीबाव्ययमुदीरितः ॥ ६५ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
स्युः कालधर्म-प्रलयात्ययान्त-दिष्टान्त-नाशाः परलोकयात्रा ।स्याद्दीर्घनिद्रा च मृतिश्च संस्थामृत्युर्द्वयोः स्यादपि पञ्चता स्त्री ॥ ७१ ॥
इन्द्रवज्रा
genderपुंmasc.
माध्यंदिनमथान्तोऽस्त्री जघन्यमवरान्तिमे ।पश्चिमापर-पाश्चात्त्याः पश्चात्तु चरमेऽव्ययम् ॥ ९६ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.doubtful
घ्राणं कार्मण-कारणोष्ण-लवण-श्रीपर्ण-पारायणंशिङ्घाणं शरण-प्रमाण-करणक्षुस्माणदौर्वीणवत् ।श्राणं कौङ्कण-पूरणे च हरिणं स्याद्धोरणं बृंहणंप्रादेशान्तनितान्तवृत्तसुरतामन्तानि भूतं तथा ॥ ९९ ॥
शार्दूलविक्रीडितम्
genderक्लीneut.
अयुतं प्रयुतं निवातमन्तंपलितं क्ष्वेडितमक्षतं युतं च ।उपवीत-शते मुहूर्त-हस्तेरजत-ध्वान्त-वसन्त-पुस्त-बुस्तम् ॥ ४७ ॥
metre not recognised
genderपुंक्लीm. n.
एते नपुंसके भवन्ति । इदं मण्डलं सूर्यस्य । केशरं किञ्जल्कः । भाण्डमुपकरणद्रव्यम् । उत्तरीयं प्रावरणम् । सोपानं खण्डखण्डिका । कल्मषं पापं अघं पापं च । प्रशब्दादेरन्तरं शब्दं नपुंसके विद्धि । इदं प्रान्तमत एवानुपसर्गस्तु पुंस्येवान्तशब्दः । कुटुम्बपुलिनशब्दाभ्यां सह नपुंसके । इदं कुटुम्बं गोत्रवर्गः । इदं पुलिनं द्वीपम् ।स्थालीसभाजरानां स्त्रीत्वं स्थल्याश्च वीच्याश्च ।छविकट्योर्मञ्जर्यावल्याश्चैवं विजानीयात् ॥ ७९ ॥
metre not recognised
genderपुंmasc.
प्रस्थं पार्श्वं तटं सानुर्मेखलोपत्यका तटी ।नितम्बमन्तो दन्तश्च तद्वानपि गिरिः स्मृतः ॥ ९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
सा च सङ्ख्याष्टमं स्थानं कोटेरारभ्य कीर्तिता ।एतयोः पूर्वसङ्ख्यायां विकल्पेनाभ्यधात् त्रिषु ॥ २२ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.doubtful
मर्यादान्तोऽवसानं चोपशल्यं ग्रामसीमनि ।ग्रामन्तराटवी मालं कर्मान्तोऽपि च कर्मभूः ॥ २५० ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
पश्चिमं चरमं चापि पाश्चात्यान्तावपि स्मृतौ ।मध्यमं मध्यमीयं तु विचालाभ्यन्तरे समे ॥ ३४६ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
पुराणं हिरणं क्षूणं घोरणोष्णोर्णमित्यपि ।श्रीपर्णघ्राणपर्याणप्रादेशान्तान्यृणं शणम् ॥ ९० ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.doubtful
वृषणं प्रवणं चूर्णं रणः किणघृते अपि ।पारतं प्रयुतं पूर्तनिकेतान्तयुतान्यपि ॥ १३९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
वर्तुलं मण्डलं वृत्तं निस्तलं वलयाकृतिः ।अस्रं कोटिरणिः कोणं प्रान्तं पर्यन्तमन्तवत् ॥ १२० ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
आघाटोऽन्तोऽवसानं च मर्यादा चाऽवधिर्घटः ॥ १६४० ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.doubtful
genderपुंmasc.
अन्त्यमन्तिममन्तश्च पाश्चात्यं पश्चिमं पुनः ।जघन्यं चरमं चेति नामानि चरमस्य वै ॥ २६५३ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
विलयोऽत्ययोदिष्टान्तश्चान्त आत्ययिक सृतिः ।मृतः प्रेतः परेतश्च परासुः संस्थितोऽपि च ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderपुंmasc.
समीपेऽभ्यास आसन्नः सवेशः सन्निकृष्टवत् ।अन्तोऽन्तिकः समर्यादः सनीडः सदेशवत् ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
प्रथमे पूर्वपौरस्त्यौ भवेदादिः पुमानिह ।अन्तोऽस्त्रियान्तु चरमं स्याज्जघन्यान्त्यपश्चिमम् ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
चरमेऽन्त्यमन्तिमा-ऽन्तावन्तमं पश्चिमान्वितम् ।अपश्चिमं स्वरूपे नञ् पाश्चात्यं पश्च-पश्चिमात् ॥ ५६ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 4 न्त्य (wrong syllable)
genderविadj.
प्रेतः परेतविगतासुमृतप्रमीत-प्राप्तान्तसंस्थितपरासुविलीननष्टाः ।एते दश त्रिषु कटः कुणपः शवोऽस्त्रीचित्या चिता चितिरथ प्रलयोऽत्ययोऽन्तः ॥ १०५६ ॥
वसन्ततिलका
genderपुंmasc.
खर्वो निखर्वः शङ्खश्च पद्मं ना तु समुद्रकः ।मध्यमन्तं परार्धं च पदानि गणनाविधौ ॥ १२६२ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
आदिराद्योऽग्रिमः पूर्वः पौरस्त्यः प्रथमादिमौ ।अन्तो जघन्यः पाश्चात्यश्चरमोऽन्त्योऽन्तिमोऽपरः ॥ १६७९ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
संभावना स्यादाशंका वितर्कस्तर्कमस्त्रियाम् ।प्रतिभा प्रतिभासः स्यान्निर्णयोंऽतश्च निश्चयः ॥ १७६ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.doubtful
समुद्रो मध्यमन्तं च परार्धं च यथाक्रमम् ।परं परार्धाद्द्विगुणमथ स्त्री कोटिरर्बुदे ॥ २९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
व्योम चांतश्च सर्वश्च समुद्राद्यास्तु वा त्रिषु ।अन्ये त्वाहुः शतं कोटिः शंकुर्बृन्दं महागणः ॥ ३१ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.doubtful
कोटेरारभ्य दशमे स्थाने दशगुणोत्तरे ।सङ्ख्याभेदे समुद्राख्यसङ्ख्यायां त्वपरे विदुः ॥ २१ ॥
अनुष्टुप्
doubtful
छान्दोग्योपनिषद्युक्तं सर्वेष्वन्तेष्वितीदृशम् ।तत्रार्थश्चिन्तनीयोऽन्यः पदार्थं मन्वते परे ॥ २३ ॥
अनुष्टुप्
meaningsपदार्थ
अन्त as a meaning in nānārtha verses
- नामलिङ्गानुशासनम् निष्ठानिष्ठा निष्पत्तिनाशान्ताः काष्ठोत्कर्षे स्थितौ दिशि । Amarakośa 3.3.80
- धरणिकोश निष्ठानिष्ठा निष्पत्तिनाशान्तयाच्ञानिर्वहणेषु च । काष्ठा दिक्कालमर्यादाकर्षेषु काष्ठमिन्धनम् ॥ Dharaṇikośa 11.2.1
- कोषकल्पतरु संतिष्ठतेजन्मनिर्बर्हणान्तेषु समश्चित्याकृतौ मतौ । संनिवेशेऽप्यवस्थाने साम्याधारे समापने ॥ ९४ ॥ Koṣakalpataru 3.5.94
- कोषकल्पतरु उपावर्ततेअपवृत्तौ परीणामे नृत्ये व्याङो निवर्तने । परावृत्तावुपाङः स्याद्व्यावृत्तौ लुठनान्तयोः ॥ ६६ ॥ Koṣakalpataru 3.5.66
- कोषकल्पतरु पञ्चत्वहेतौ तथाधारत ईरितोऽय- माधेयकस्यानतिरिक्ततायाम् । स्याद्वान्धवो बन्धुसुहृद्गतो ना पञ्चत्वमन्तेऽपि च पञ्चभावे ॥ २७ ॥ Koṣakalpataru 6.29.27
- कोषकल्पतरु आदीनवप्राचेतसे स्यादपलापहार्दे- प्यपह्नवः स्याच्च पराभवस्तु । तिरस्कृतौ भङ्गविनाशयोश्चा- थादीनवो दोषदुरन्ततान्ते ॥ ३४ ॥ Koṣakalpataru 6.29.34
- नानार्थार्णवसंक्षेप निष्ठानान्दिः कल्याणवृद्धौ स्यान्नाट्यारम्भार्चनान्तरे । निष्ठोत्कर्षेऽप्यवस्थायां नाशेऽन्ते व्रतयाच्ञयोः ॥ ५८ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.1.58
- नानार्थार्णवसंक्षेप काष्ठाआदित्ये परमावस्थोत्कर्षयोराजिसंज्ञिनः । समभूमिप्रदेशस्याप्यन्ते भूम्नि तु वारिणि ॥ १८६ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.186
- वैजयन्ती कुम्भकुंभो गजशिरोऽन्तेऽपि पक्ष्यर्केष्वनिलाः खगाः । खरुः पुंस्मररुद्रेषु गर्मुद्रुक्मे खगे रवौ ॥ १८ ॥ Vaijayantī 6.1.18
- वैजयन्ती निष्ठानिष्ठोत्कर्षे व्यवस्थायां नाशेऽन्ते व्रतयज्ञयोः । भित्तिमूले प्रधौ नेमिर्निन्दा कुत्सापवादयोः ॥ २१ ॥ Vaijayantī 6.2.21