मूर्च्छा
mūrcchāस्त्री · fem.In 8 kośas: 6 synonym verses, 1 as a nānārtha head word, 3 as a meaning of another word.
genderस्त्रीfem.
श्वासहेतुः सुषुप्तिश्च सुखदा सुखसुप्तिका ।मूर्च्छा तु मूर्च्छनं मूढं वैचित्यं कश्मलं लयः ॥ १११ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
औत्सुक्यं हृल्लेखो रुहिरुहिका मुण्मूसो(?)धिकस्तथा शूका ।मोहो मूर्च्छा कश्मलमौढ्ये च शेश्च मूर्च्छायः ॥ १५३ ॥
metre not recognised
genderस्त्रीfem.
अस्रमस्रु च नेत्राम्बु बाष्पो लोतस्तथाऽश्रु वै ।मूर्च्छा तु प्रलयश्चैवासात्विकाऽचेष्टिताऽखित्वा ॥ ४५२ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 7 खि (wrong syllable)
genderस्त्रीfem.
genderस्त्रीfem.
मोहो मूर्च्छा कश्मलं च रिङ्खणस्खलने समे ।कौतुकं कुतुकं कौतूहलं चापि कुतूहलम् ॥ १०१६ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
द्यूते दरोदरः संधिः श्लेषे शाणे भ्रमिर्भ्रमः ।स्फूर्च्छा तु विस्मृतौ मूर्च्छा व्याप्तिरूर्जा त्वरुंधती ॥ १७२७ ॥
अनुष्टुप्
meaningsव्याप्ति
मूर्च्छा as a meaning in nānārtha verses
- धरणिकोश मोहमोहो मूर्च्छाप्यविद्या च ग्राहो ग्रहावहारयोः । स्नेहस्तैलादिके प्रेम्णि वीहा स्यादुद्यमेहयोः ॥ Dharaṇikośa 32.1.1
- नानार्थार्णवसंक्षेप प्रलयमूर्च्छायामपि कल्पान्ते श्लेषे चापि क्षयेऽपि च । प्रदरस्तु भवेद्भङ्गगबाणयोः स्त्रीरुजान्तरे ॥ १३६ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 3.2.136
- शब्दरत्नावली प्रलयआचारशपथाधीनच्छिद्रविश्वासहेतुषु । पर्यायः स्यात्क्रमे पुंसि प्रकारेऽवसरेऽपि च ॥ प्रलयोऽपायकल्पान्तमृत्युमूच्छासु पुंस्ययम् । पर्यण्योऽपि घनस्वाने स्वतद्घनमहेन्द्रयोः ॥ प्रसव्यं प्रतिकूले स्यादनुकूलेऽपि वाच्यवत् । प्रणाय्योऽनभिलाषे स्यात्तथा चासम्मतेऽपि च ॥ Śabdaratnāvalī 7.26.44