मोह
mohaपुं · masc.In 17 kośas: 23 synonym verses, 10 as a nānārtha head word, 14 as a meaning of another word.
मोहो मौढ्यं चिन्ता ध्यानममर्षः क्रोधसंभवः ॥ ३२० ॥गुणो जिगीषोत्साहवांस्त्रासस्त्वाकस्मिकं भयम् ।
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 6 त्सा (wrong syllable); pāda 3, syllable 5 स्या (wrong syllable)
genderपुंmasc.
genderपुंmasc.
genderपुंmasc.
मूर्छा तु कश्मलं मोहोऽप्यवमर्दस्तु पीडनम् ॥ १०९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
शोकमोहौ तु मनसो जरामृत्यू च वर्ष्मणः ।षडूर्मयोतिवृष्टिः स्यादवृष्टिः शलभाः शुकाः ॥ ११८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
अजन्यमस्त्री चोत्पात उपसर्गोऽथ कश्मलम् ।मूर्छा मोहोथ विजयोऽभ्यवस्कन्दनमित्यपि ॥ ३६१ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
अथ मोहः पुनः क्लीबे स्यादज्ञानमपि स्त्रियाम् ।अहंमतिरविद्याऽथ नियमाश्रवसंश्रवाः ॥ १५२ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
मोहः क्रोधो लोभदम्भा एतस्य परिचारकाः ।अरुणार्थादवरजो विनतातनयार्थकः ॥ ४७ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
औत्सुक्यं हृल्लेखो रुहिरुहिका मुण्मूसो(?)धिकस्तथा शूका ।मोहो मूर्च्छा कश्मलमौढ्ये च शेश्च मूर्च्छायः ॥ १५३ ॥
metre not recognised
genderपुंmasc.
षट्कं कामो मदो मानो मोहोऽमर्षो रुषापि च ।मृगयाक्षाः स्त्रियः पानं वाक्पारुष्यार्थदूषणे ॥ १५६ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
मूर्च्छायां कश्मलं मोहः स्खलिते तु छलं मतम् ।अप(व?)मर्दः पीडने स्याद्बलादाक्रमणेऽपि च ॥ ३९१ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
पराजयः परिभवः कश्मलं मोहमूर्च्छने ।जेयः शक्योऽभिगन्तव्यः पराभूतः पराजितः ॥ २३८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
अथ स्याद्विस्मयो मोहः चित्रं चोद्यं तथाऽद्भुतम् ।आश्चर्यं फुल्लकं वीक्ष्यं शान्तिस्तु शमथस्तथा ॥ ४४४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
मोहो मौढ्यं समानार्थः चिन्ता ध्यानं तथैव च ।अमर्षः क्रोधसञ्जातो जिगोषोत्साहवान् गुणः ॥ ४७२ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
genderपुंmasc.
कक्षा स्पर्धा प्रतिस्पर्धा परिकक्षा च कुत्रचित् ।मोहो मुर्च्छा कश्मलञ्च मूर्छनञ्चापि कुत्रचित् ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
समष्टिला च गण्डीरं शकुटो दलकूर्चिका ।बृहच्छदो महापद्मः शोफघ्नो मोह इत्यपि ॥ ६४७ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
वैवर्ण्यमश्रु प्रलय इति भावाश्च सात्त्विकाः ।निर्वेदो ग्लानिशङ्कास्मृतिधृतिमतयः प्रीतिनिद्रावहित्थाव्रीडेर्ष्यासुप्त्यसूया मरणमलसतोन्मादहर्षावमर्षाः ।तर्कापस्मारमोहश्रममदजडिमव्याधिवेगा विषादोगर्वश्चिन्तौग्य्रदैन्ये भयमपि चपलत्वं च संचारिभावाः ॥ ९५८ ॥
अनुष्टुप्two metres in one verse
वैवर्ण्यक्लीअश्रुक्लीप्रलयपुंसात्त्विकभावपुंनिर्वेदपुंग्लानिस्त्रीशङ्कास्त्रीस्मृतिस्त्रीधृतिस्त्रीमतिस्त्रीप्रीतिस्त्रीनिद्रास्त्रीअवहित्थास्त्रीव्रीडास्त्रीईर्ष्यास्त्रीसुप्तिस्त्रीअसूयास्त्रीमरणक्लीअलसतास्त्रीउन्मादपुंहर्षपुंअमर्षपुंतर्कपुंअपस्मारपुंमोहपुंश्रमपुंमदपुंजडिमन्पुंव्याधिपुंवेगपुंविषादपुंगर्वपुंचिन्तास्त्रीऔग्र्यक्लीदैन्यक्लीभयक्लीचपलत्वक्लीसंचारिभावपुं
genderपुंmasc.
मोहो मूर्च्छा कश्मलं च रिङ्खणस्खलने समे ।कौतुकं कुतुकं कौतूहलं चापि कुतूहलम् ॥ १०१६ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
निदेशः शासनं शिष्टिराज्ञाशास्तिनियुक्तयः ।कामक्रोधौ लोभमोहौ मदो मत्सर इत्यमी ॥ १२८१ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
मोहो वीज्या जुगुप्सा च हृणीया हृणिया घृणा ॥ १८६ ॥
genderपुंmasc.
शकटश्चाथ कालाची नूतनं वेष्टितं दलं ।शोथशत्रौ महापद्मो मोहो माणो बृहच्छदः ॥ २०९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
रागोऽनुरागोऽनुरतिर्वीक्षायां मोहविस्मयौ ।शोषुर्ना शुषिकोदन्या पिपासाप्यपलासिका ॥ १८१ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
वङ्कतिः स्याच्च चलने समो भ्राम्यतिरादरे ।संवेगे च भये व्युद्भ्यां पुनर्मोह-विलासयोः ॥ ८९ ॥
अनुष्टुप्
अजयस्त्वाह तन्द्रायामपि यज्ञस्तु केशवे ।अग्नावात्मनि योगे च यक्ष्मस्तु व्याधिमात्रके ॥ ९७ ॥
अनुष्टुप्
meaningsतन्द्रा
doubtful
मोह as a meaning in nānārtha verses
- कल्पद्रुकोशः भ्रमश्रोण्यौषध्योः कटो मोहे भ्रमः कुम्भो घटेऽपि च । वृन्दागोलकयोः पिण्डः स्फुलिङ्गलेशयोः कणः ॥ १११ ॥ Kalpadrukośa 3.5.111
- कोषकल्पतरु उन्माद्यतिमोदतिः स्यात्प्रतो हर्षे स आङः सौरभे मुदि । माद्यतिः प्रात्प्रमादे स्याद्धर्षे मोहेऽयमुत्परः ॥ २१ ॥ Koṣakalpataru 3.5.21
- कोषकल्पतरु विपर्यस्यतिविपरेर्व्यत्यये मोहे भ्रंशनोल्लुण्ठनेऽधितः । ऊर्ध्वभावारोपणयोरुत्क्षिप्य न्यास उत्क्षिपिः ॥ ६६ ॥ Koṣakalpataru 3.5.66
- कोषकल्पतरु आकल्पकशृङ्गाटकं वारिजकन्दभेदे चतुष्पथे गोक्षुरके पुनः स्यात् । गोकण्टकः स्यात्स्थपुटे ग[257b]वां च शफेऽथ मोहोत्कलिकातमःसु ॥ ३० ॥ Koṣakalpataru 6.1.30
- कोषकल्पतरु संमूर्च्छनआकलनं तु निबन्धे परिसंख्याकाङ्क्षयोर्ज्ञाने । सम्मूर्च्छनं तु मोहे सम्मूर्छायामभिव्याप्तौ ॥ १२ ॥ Koṣakalpataru 6.21.12
- कोषकल्पतरु भ्रमप्रोक्तः किंपुरुषेश्वरे विटपिनि स्यात्पारिजाते द्रुमः कुण्डे वारिविनिर्गमे भ्र[30b]म इति स्यान्मोहवाची द्वयोः । रामो दाशरथौ बले भृगुपतौ पश्वन्तरे वाच्यवत् त्वेष श्वेतमनोज्ञमेचकगतोऽन्त्ये वास्तुके कुष्टके ॥ ५६ ॥ Koṣakalpataru 6.25.56
- नानार्थार्णवसंक्षेप कश्मलधूमयोनिन्यथ ज्ञेयं कश्मलं मोहविष्ठयोः । अथ स्यात् कत्तृणं कुट्यां तृणभेदेऽथ काननम् ॥ २२ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 3.3.22
- नानार्थार्णवसंक्षेप कश्मलहेमाद्यैश्चित्रिते चर्मण्यथ स्त्री कमला श्रियाम् । मृगे तु द्वे कश्मलं तु क्लीबं मोहपुरीषयोः ॥ ३२९ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.329
- नानार्थार्णवसंक्षेप मूर्छनक्लीबं तु मूर्छनं मोहेऽभिव्याप्तौ च स्त्रियां पुनः । मूर्छना गीतिधर्मे स्यात् क्वचित् स्त्रीशण्डयोः पुनः ॥ १४३६ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.1436
- नानार्थार्णवसंक्षेप मोहनमोहनं क्ली रते मोहे मोहनी तु स्त्रियामियम् । नवानां विष्णुशक्तीनामेकशक्तावना पुनः ॥ १४५७ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.1457
- शब्दरत्नावली आकल्पकप्रीत्युत्कण्ठा तमोमोहग्रन्थिष्वाकल्पको मतः । वायुव्याधौ व्याधनिन्दाकरेष्वाक्षेपको भवेत् ॥ Śabdaratnāvalī 7.1.158
- शब्दरत्नावली संमूर्छनसम्मृर्च्छनन्तु मोहे स्यादभिव्याप्तौ तथोच्छ्राये । समुत्थानं समुद्योगं व्याधिनिर्णययोरपि ॥ Śabdaratnāvalī 7.20.126
- शब्दरत्नाकर तमस्ध्वान्ते पापे गुणेऽज्ञाने मोहे तीक्ष्णं तु शस्त्रके । त्रिषु क्रूरोष्णशातेषु तिग्मस्तीव्रोष्णयोस्त्रिषु ॥ १९३४ ॥ Śabdaratnākara 4.1.1934
- वैजयन्ती अमतिअभिख्या त्विड्यशोनामस्वंबिका मातुलान्युमा । अमतिर्मरणे मोहेऽप्याकारे देह आकृतिः ॥ २ ॥ Vaijayantī 7.2.2