शूद्रा
śūdrāस्त्री · fem.In 11 kośas: 12 synonym verses, 2 as a nānārtha head word, 2 as a meaning of another word.
स्वत आचार्या शूद्रा च क्षत्त्रिया क्षत्रियाण्यपि ।
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 र्या (wrong syllable); pāda 3, syllable 5 पा (wrong syllable)
genderस्त्रीfem.
genderस्त्रीfem.
धीपर्यायमतो प्रज्ञा प्राज्ञा प्राज्ञी ततः पुनः ।शूद्रस्य भार्या शूद्री स्याच्छूद्रा तज्जातिरङ्गना ॥ ५३ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
कारीषगन्ध्या कारीषगन्धेर्गोत्रप्रजा हि सा ।शूद्रा तु शूद्रजातिः स्त्री शूद्री शूद्राङ्गना भवेत् ।आभीरी तु महाशूद्री जातिपुंयोगयोः समा ॥ ४५ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
आचार्यानी मातुली चोपाध्यायी क्षत्रियी समः ।स्वतः शूद्रा तथाचार्या क्षत्रिया क्षत्रियाण्यपि ॥ १९० ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
शूद्रजातिस्त्रियां शूद्रा शूद्रपत्नी तु शूद्रिका ।शूद्री चापि विजातीया चाथ चाभीरमोदिनी ॥ ८६ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
genderस्त्रीfem.
मिश्रेया स्यात् शितशिवः शूद्रा कालेय इत्यपि ।स्नुही समन्तदुग्धा सीहुन्तः स्नुक् स्नुही स्नुहा ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
प्राज्ञी प्राज्ञा घीमती च प्रज्ञाबुद्धियुतस्त्रियाम् ।शूद्रस्य भार्या शूद्री स्यात् शूद्रा तु शूद्रजातिषु ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 4, syllable 3 तु (wrong syllable)
genderस्त्रीfem.
द्विजातिपरिणीतापि शूद्रा शूद्रसुता भवेत् ॥
genderस्त्रीfem.
शूद्रा तु जातावेव स्याच्छूद्री शूद्रस्य योषिति ।विप्रश्निका त्वीक्षणिका दैवज्ञा च समा इमाः ॥ १०५४ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
क्षत्रिया क्षत्रियाणी च शूद्रा चेत्यपि जातितः ।स्यादुपाध्याय्युपाध्यायाप्याचार्या च स्वयंकृता ॥ २३ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
स्त्र्यर्थे शूद्राथ पुंयोगे शूद्री स्त्री भूम्नि तु स्मृता ।धर्मोत्सर्गार्थरश्मीनां त्रिशत्याः प्रथमे शते ॥ १४०४ ॥
अनुष्टुप्
meaningsतुर्यवर्णस्त्री
शूद्राः स्त्री रश्मिषु क्ली तु रजते शूकवाक् पुनः ।अस्त्री धान्यस्य सूक्ष्माग्रे शुङ्गानुक्रोशयोरथ ॥ १४०५ ॥
अनुष्टुप्
meaningsरश्मि
शूद्रा as a meaning in nānārtha verses
- शब्दरत्नाकर वृषलीशूद्रा मृतप्रजा वन्ध्या कन्या दृष्टरजा अपि । वृषली नर्तकीमुग्धाविदग्धास्वेव वाणिनी ॥ २१६५ ॥ Śabdaratnākara 4.1.2165
- वैजयन्ती वृषलीवीणा विपञ्ची सैवाल्पदण्डा सा नवतन्त्रिका । वृषल्यृतुमती कन्या शूद्रा वन्ध्या मृतप्रजा ॥ २४ ॥ Vaijayantī 7.2.24