कोविद्यास्थानम् · कोशाःVidyāsthāna Kośa · kosha.sanskrit.site

पटीर

paṭīraपुं · masc.

In 5 kośas: 4 synonym verses, 4 as a nānārtha head word, 1 as a meaning of another word.

बालप्रबोधिका Bālaprabodhikā · नत्कीर त्रयोदशोपदेशः Bālaprabodhikā 13.286 · p. 92
पटीरमपि पाटीरं श्रीगन्धो मलयोद्भवः ।दिव्यनिम्बो निर्जरसं ताम्रसारन्तु चन्दनम् ॥ २८६ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 नि (wrong syllable)
genderक्लीneut.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ वनौषधिवर्गः Koṣakalpataru 2.3.8 · p. 152
नागः श्रीवल्लभः स्वक्षो मेचकः खद्युरो मुनिः ।चन्दनोऽस्त्री मलयजं भद्रश्रीर्गन्धसारकः ।जाकुटश्च पटीरश्च श्रीखण्डो रोहिणद्रुमः ॥ ८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश सिंहादिवर्गप्रकाशः Śabdaratnāvalī 3.5.396 · p. 108
सिताभ्रोऽपि शीताभ्रः सिताभो हिमावालुका ।घनसारश्चन्द्रभस्मवेधकौ रेणुसारकः ।चन्दनोऽस्त्री मलयजः पटीरो वर्णकोऽस्त्रियाम् ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderपुंक्लीm. n.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण वनाध्यायः Śabdaratnākara 2.3.526 · p. 68
अग्निमन्था हविर्मन्था वारणिर्गणिकारिका ।समाः श्रीखण्डभद्रश्रीपटीरमलयोद्भवाः ॥ ५२६ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ रान्ताः Koṣakalpataru 6.27.60 · p. 326
चन्दनकन्दुककामे भवति पटीरः क्वचिन्न स्त्री ।जघनप्रदेशदर्योः कटीरमन्त्येऽथ पाटीरः ॥ ६० ॥
उपगीतिः
नानार्थार्णवसंक्षेप Nānārthārṇavasaṃkṣepa · केशवस्वामिन् पुंल्लिङ्गाध्यायः Nānārthārṇavasaṃkṣepa 3.2.153 · p. 24
अस्त्रयन्त्रे पर्वतस्तु मुनिभेदे गिरावपि ।मेधेऽप्यथ पटीरः स्यात् कन्दर्पे चापि चन्दने ॥ १५३ ॥
अनुष्टुप्
नानार्थार्णवसंक्षेप Nānārthārṇavasaṃkṣepa · केशवस्वामिन् पुंल्लिङ्गाध्यायः Nānārthārṇavasaṃkṣepa 3.2.154 · p. 24
कन्दरे त्वपरे चाहुः पत्सलस्तु प्रकीर्तितः ।प्रहारेऽन्यैः प्रहासेऽन्यैः पणवस्त्वपि डिण्डिमे ॥ १५४ ॥
अनुष्टुप्
doubtful
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश रेफान्ताः Śabdaratnāvalī 7.27.86 · p. 272
पदारः स्यात्पादधूल्यां पादालिन्दे च पुंस्ययम् ।पटीरं तितउतुङ्गमूलके दारवारिदे ॥वेणुसारे वातिके च चन्दनेऽपि निगद्यते ।पार्परः पुंसि कीनाशे राजलक्षणि सिक्थके ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 3, syllable 6 उ (wrong syllable)

पटीर as a meaning in nānārtha verses

  • कोषकल्पतरु चन्दनपटीर आद्ये तु कपिप्रभेदे गन्धोलिकायां तु नपुंसकं स्यात् । स्त्रियां नदीभिद्यथ जीवकद्रौ पुंस्त्वेऽसनं क्षेपणवाचि षण्ढे ॥ ८ ॥ Koṣakalpataru 6.21.8