वावदूक

vāvadūkaवि · adj.

In 10 kośas: 9 synonym verses, 3 as a meaning of another word.

अभिधानचिन्तामणि Abhidhānacintāmaṇi · हेमचन्द्राचार्य मर्त्यकाण्डः Abhidhānacintāmaṇi 3.346 · p. 18

वागीशो वाक्पतौ वाग्मी वाचोयुक्तिपटुः प्रवाक् ।समुखो वावदूकोऽथ वदो वक्ता वदावदः ॥ ३४६ ॥

अनुष्टुप्

वागीशपुं वाक्पतिपुं वाग्मिन्पुं वाचोयुक्तिपटुपुं प्रवाच्पुं समुखपुं वावदूकपुं वदपुं वक्तृपुं वदावदपुं

genderपुंmasc.

नामलिङ्गानुशासनम् Amarakośa · अमरसिंह विशेष्यनिघ्नवर्गः Amarakośa 3.1.35

वाचोयुक्तिपटुर्वाग्मी वावदूकोऽतिवक्तरि ॥ ३५ ॥

अनुष्टुप्

वाचोयुक्तिपटुवि वाग्मिन्वि वावदूकवि

genderविadj.

कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव विशेष्यनिघ्नकाण्डः Kalpadrukośa 1.9.71 · p. 222

वदो वदावदो वक्ता वाचोयुक्तिपटुः पुनः ।वागीशो वाक्पतिर्वाग्मी वावदूकोऽतिवक्तरि ॥ ७१ ॥

अनुष्टुप्

वदवि वदावदवि वक्तृवि वाचोयुक्तिपटुवि वागीशवि वाक्पतिवि वाग्मिन्वि वावदूकवि

genderविadj.

कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ आतङ्कवर्गः Koṣakalpataru 3.3.10 · p. 2

प्रवाग्वचक्रुः समुखो वावदूकोऽतिवक्तरि ।वाचोयुक्ति[ पटु ]र्वाग्मी वागीशो वाक्पतिः सुगीः ।स्याज्जल्पाकस्तु वाचाटो वाचालो बहुगर्ह्यवाक् ।तुण्डिलो मुखराबद्धमुख-दुर्मुखका अपि ॥ १० ॥

अनुष्टुप्

प्रवाच्वि वचक्रुवि समुखवि वावदूकवि वाचोयुक्तिपटुवि वाग्मिन्वि वागीशवि वाक्पतिवि सुगिर्वि जल्पाकवि वाचाटवि वाचालवि तुण्डिलवि मुखरवि आबद्धमुखवि दुर्मुखवि

genderविadj.

परमानन्दीयनाममाला Paramānandīyanāmamālā · मकरन्ददास चतुर्थः परिच्छेदः Paramānandīyanāmamālā 4.12 · p. 102

क्षुण्णे प्रहत इत्येवमन्तर्वाणिस्तु वेत्तरि ।वाग्मिवाक्पतिवागीशा वावदूकः प्रवाक्तु सः ॥ १२ ॥

अनुष्टुप्

प्रहतपुं अन्तर्वाणिपुं वाग्मिन्पुं वाक्पतिपुं वागीशपुं वावदूकपुं प्रवाच्पुं

genderपुंmasc.

सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि मर्त्यविभागः Suśīlanāmamālā 4.511 · p. 65

स्याद्वाक्पतिश्च वागीशः प्रवाक् वावदूकस्तथा ।वाचोयुक्तिपटुर्वाग्ग्मी समुखः कथ्यते बुधैः ॥ ५११ ॥

अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 5 दू (wrong syllable)

वाक्पतिवि वागीशवि प्रवाच्वि वावदूकवि वाचोयुक्तिपटुवि वाग्ग्मिन्वि समुखवि

genderविadj.

शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश प्राणिवर्गप्रकाशः Śabdaratnāvalī 4.1.44 · p. 161

वाग्ग्मी वाग्मी वावदूको वाचोयुक्तिपटुस्तथा ।वागीशो वाक्पतिश्चेति षडेते सुष्टुवक्तरि ॥

अनुष्टुप्

वाग्ग्मिन्वि वाग्मिन्वि वावदूकवि वाचोयुक्तिपटुवि वागीशवि वाक्पतिवि

genderविadj.

शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण विशेष्यनिघ्नाध्यायः Śabdaratnākara 3.6.1667 · p. 200

वावदूको वदो वादी वक्ता वाग्मी वदावदः ।स्याद्वाचोयुक्तिकुशलो वागीशो वाक्पतिः प्रवाक् ॥ १६६७ ॥

अनुष्टुप्

वावदूकवि वदवि वादिन्वि वक्तृवि वाग्मिन्वि वदावदवि वाचोयुक्तिकुशलवि वागीशवि वाक्पतिवि प्रवाच्वि

genderविadj.

वैजयन्ती Vaijayantī · यादवप्रकाश अर्थवल्लिङ्गाध्यायः Vaijayantī 5.4.45 · p. 204

वदो वदावदो वक्ता वागीशो वाक्पतिः समौ ।वाचोयुक्तिपटुर्वाग्ग्मी वावदूकश्च दक्षवाक् ॥ ४५ ॥

अनुष्टुप्

वदवि वदावदवि वक्तृवि वागीशवि वाक्पतिवि वाचोयुक्तिपटुवि वाग्मिन्वि वावदूकवि दक्षवाच्वि

genderविadj.

वावदूक as a meaning in nānārtha verses

नानार्थार्णवसंक्षेप बुक्कणबीभत्सा स्याज्जुगुप्सायां बुक्कणस्तु शुनि द्वयोः । वावदूके पुनस्त्रि स्यादथ स्याद्बुद्धिमान् द्वयोः ॥ १२५९ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.1259
नानार्थार्णवसंक्षेप गदयित्नुगदयित्नुस्तु पर्जन्ये पुमांस्त्रिर्वावदूकके । गार्हपत्यः पश्चिमाग्नौ पुमान् गृहपतेः पुनः ॥ २०७ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 6.207
शब्दरत्नावली वक्तृवक्ता स्यात्पण्डिते पुंसि वावदूके तु वाच्यवत् । व्यक्तं व्याप्ते व्याकुले च व्यक्तः स्यात्पण्डिते स्फुट ॥ Śabdaratnāvalī 7.16.50