समापन
samāpanaक्ली · neut.In 7 kośas: 5 synonym verses, 4 as a nānārtha head word, 1 as a meaning of another word.
व्यापादनं विशरणं प्रमयः प्रमापणं निर्ग्रन्थनं प्रमथनं कदनं निबर्हणम् ।निस्तर्हणं विशसनं क्षणनं परासनं प्रोज्जासनं प्रशमनं प्रनिघातनं वधः ॥ ३७० ॥प्रवासनोद्वासनघातनिर्वासनानि संज्ञप्तिनिशुम्भहिंसाः ।निर्वापणालम्भनिसूदनानि निर्यातनोन्मन्थसमापनानि ॥ ३७१ ॥अपासनं वर्जनमारपिञ्जा निष्कारणाक्राथविशारणानि ।
metre not recognised
व्यापादनक्लीविशरणक्लीप्रमयपुंप्रमापणक्लीनिर्ग्रन्थनक्लीप्रमथनक्लीकदनक्लीनिबर्हणक्लीनिस्तर्हणक्लीविशसनक्लीक्षणनक्लीपरासनक्लीप्रोज्जासनक्लीप्रशमनक्लीप्रनिघातनक्लीवधपुंप्रवासनक्लीउद्वासनक्लीघातपुंनिर्वासनक्लीसंज्ञप्तिस्त्रीनिशुम्भपुंहिंसास्त्रीनिर्वापणक्लीआलम्भपुंनिसूदनक्लीनिर्यातनक्लीउन्मन्थपुंसमापनक्लीअपासनक्लीवर्जनक्लीआरपिञ्जास्त्रीनिष्कारणक्लीआक्राथपुंविशारणक्ली
genderक्लीneut.
ऐकार्थ्यमुपनीयन्ते निष्ठा निर्वहणं च तत् ।समापनं च संहारोऽथोपक्षेपोऽर्थसंभवः ॥ १०८ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
प्रतिघातनं विशरणं वि[124b]शारणंकदन-प्रवासन-परासनानि च ।क्रथनं तथा प्रमथनं विकारणंक्षणनं निषूदन-समापने अपि ॥ ६९ ॥
metre not recognised
genderक्लीneut.
उन्माद(थ?)श्च प्रमथनं हननं घात एव च ।प्रतिघातं चालभश्च निर्वापणसमापने ॥ ३९९ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
प्रोज्जासनं प्रवासनं समापनमपासनम् ।विशरणं विशारणं विशसनं च वर्जनम् ॥ ५४८ ॥
metre not recognised
genderक्लीneut.
सदादानो गन्धहस्तिन्यैरावतगणेशयोः ।सम्बदनं वशीकारे क्लीबमालोचनेऽपि च ॥समादानं समीचीनग्रहे बौद्धाह्णिकेऽपि च ।सम्वाहनन्तु भारादिवाहने चाङ्गमर्दने ॥समापनं परिच्छेदप्रमापनसमाप्तिषु ।सनातनो हरे विष्णौ नित्यपित्रतिथिष्वपि ॥सनातनी भवान्यान्तु वाण्यब्धिसुतयोः स्त्रियाम् ।स्तनयित्नुर्जलधरे विद्युति स्तनिते स्त्रियाम् ॥सरोजिनी तु कमलाकरपङ्कजयोः स्त्रियाम् ।समापन्नं वधे क्लिष्टे समाप्तप्राप्तयोरपि ॥संयमनं व्रते बन्धे यमपूर्यामपि स्त्रियाम् ।भवेत्सारसनं काञ्च्यामुरस्तेन तनुत्रिणाम्(?) ॥सामयोनिर्ग्रजब्रह्मसामोत्थेषु भवेत्पुमान् ।सुदर्शनो विष्णुचक्रे जम्बूवृक्षे सुरलाये ॥क्लीबं महेन्द्रनगरे प्रज्ञौषधिभिदोः स्त्रियाम् ।सुयामुनोऽच्युते मेघे प्रासादवत्सराजयोः ॥सुकर्मा योगभेदे स्यात्सत्कर्मविधिकर्मणोः ।सुधन्वा वीरभेदे स्याद्धानुष्के विश्वकर्मणि ॥सुपर्वा पुंसि वंशे तु धूमपर्वामरेषु च ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 3, syllable 3 द (wrong syllable)nearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 3 म (wrong syllable)nearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 द (wrong syllable)
ऋतौ स्नाने च सवनं मारणेऽपि समापनम् ।स्यन्दनं स्रवणे ना तु रथे तिनिशपादपे ॥ २६९ ॥
अनुष्टुप्
meaningsमारण
समापन as a meaning in nānārtha verses
- कोषकल्पतरु संतिष्ठतेजन्मनिर्बर्हणान्तेषु समश्चित्याकृतौ मतौ । संनिवेशेऽप्यवस्थाने साम्याधारे समापने ॥ ९४ ॥ Koṣakalpataru 3.5.94