औषधि
auṣadhiस्त्री · fem.In 9 kośas: 5 synonym verses, 12 as a meaning of another word.
genderस्त्रीfem.
औषधिस्त्वौषधिः स्त्री स्यात्फलपाकावसानिकाः ॥ १७ ॥
genderस्त्रीfem.
अवकेशी फलैर्वन्ध्य ओषधिश्चौषधिः समे ।फलपाकावसानाथ शाखो ह्रस्वशिफः क्षुपः ॥ २८ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
फलपक्वानन्तरञ्च यस्य नाशः स औषधीः ।औषधिरोषधी चापि नामत्रयं जवादिके ॥ १९६१ ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 3, syllable 3 धि (wrong syllable); pāda 4, syllable 3 त्र (wrong syllable)
genderस्त्रीfem.
फलाप्तवृक्षे फलवान् फलिनश्च फली तथा ।फलपाकावसानायामौषध्यौषधिरोषधी ॥ १२५ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
औषधि as a meaning in nānārtha verses
- धरणिकोश सुदर्शनसुदर्शनं हरेश्चक्रमोषधिश्च सुदर्शना । सुदर्शनं पुरं चैन्द्रं मेरुजम्बुः सुदर्शनः ॥ Dharaṇikośa 19.3.28
- धरणिकोश कृताञ्जलिमणिमाला तु हारेषु दन्तक्षतान्तरेष्वपि । कृताञ्जलिरौषधौ स्याद्विहिता येन चाञ्जलिः ॥ Dharaṇikośa 27.2.50
- कोषकल्पतरु मदनशलाकासिन्दूरतिलक नागे स्त्रियां च तत्तिलकधारिण्याम् । मदनशलाका सार्यां [261a]कामोदे चौषधौ तद्वत् ॥ ७५ ॥ Koṣakalpataru 6.1.75
- कोषकल्पतरु जवनज्यौतिष्यपि स्याच्चरमेऽथ वेगे वेगाधिकेऽश्वे जवनश्च देशे । स्यादौषधौ स्त्रीपरवत्सवेगे जीवे सुते जीवन आदिलिङ्गः ॥ ४४ ॥ Koṣakalpataru 6.21.44
- कोषकल्पतरु अमरसुपर्वसु स्यादमरोऽपि वज्र- द्रुमेऽस्थिसंहारक औषधौ च । दूर्वामृताधारणदेवपूःषु स्त्रियामथ स्यादपरं न पुंसि ॥ ८२ ॥ Koṣakalpataru 6.27.82
- नानार्थार्णवसंक्षेप क्लेदप्रज्ञायां ग्रहभेदे च किरणे क्लेदुवाक् पुनः । भङ्गे चन्द्रे शरीरे च क्षेत्रेऽथौषधिचन्द्रयोः ॥ ३६ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.2.36
- नानार्थार्णवसंक्षेप रजनीत्रि तु श्वेतेऽथ रजनं रागद्रव्ये नपुंसकम् । रजनी तु हरिद्रायां स्त्री नील्यां चौषधौ निशि ॥ १४८६ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.1486
- शब्दरत्नावली दुग्धीदुग्धी क्षीराविकौषैध्यां दुग्धं क्षीरे प्रपूरिते । दोग्धा तु करिभेदे स्याद्गोपालवत्सयोः पुमान् ॥ Śabdaratnāvalī 7.19.7
- शब्दरत्नावली सूर्यागणदेवविशेषे ना साधनीयेऽभिधेयवत् । सूर्या सूर्यप्रियौषध्योः सूर्येऽर्कपर्णसूरयोः ॥ स्थेयः पुरोहिते वादपक्षनिर्णेतरि स्मृतः । सेव्यं त्रिषु च सेवार्हे क्लीबं वीरणमूलके ॥ सैन्यं क्लीबं बले सेनासमवेतेऽभिधेयवत् । सौम्यो ना ज्ञे तिष्वनुग्रे सोमदेवमनोज्ञयोः ॥ हार्यस्त्रिषु च हर्त्तव्ये पुमान् विभीतके द्रुमे । हृदयं हृदि हिते हृज्जे हृत्प्रिये त्रिषु च द्वयोः ॥ भरणे स्त्री वृद्धिनामौषधे मन्त्रान्तरे पुमान् । Śabdaratnāvalī 7.26.37
- शब्दरत्नावली मलयापानीयं सलिले क्लीबं पातव्ये पुनरन्यवत् । पौलस्त्यो ना धनाधीशे दशकण्ठे विभीषणे ॥ वलयं कङ्कणे क्लीबं कण्ठरोगे पुमानयम् । वालेयं स्याद्वलिहिते मृदौ त्रिषु खरे पुमान् ॥ ब्राह्मण्यं ब्रह्मवृन्दे स्यात्ब्राह्मणत्वेऽपि न द्वयोः । भरण्युर्ना चण्डभानौ मृगाङ्के च विभावसौ ॥ भुजिष्यः पुंसि दासे स्यात्स्वन्त्रहस्तसूतत्रके । स्त्रियां दासीगणिकयोः स्वतन्त्रायामपि क्वचित् ॥ मलयो ना चलारामदेशेषु स्त्री तथौषधे । मङ्गल्यो ना त्रायमानामसूराश्वत्थबिल्वके ॥ स्त्रियात्तु रोचनाशुक्लवचाशमीमिमीषु च । अधःपुष्प्यां स्त्रियां दध्नि क्लीबं शिवकरे त्रिषु ॥ मृगयुर्ना शृगाले स्याद् व्याधे पितामहेऽपि च । रहस्या स्त्री सरिद्भदे गोपनीयेऽभिधेयवत् ॥ विजया पार्वतीसख्यां तिथिभेदेऽपि च स्त्रियाम् । विजयस्तु जये पुंसि तथा गाण्डीवधन्वनि ॥ विस्मयः पुंसि दर्ये स्यात्स्यन्देहाश्चर्ययोरपि । विषयो यस्य यो ज्ञातस्तत्रदेशे च गोचरे ॥ रूपादौ स्याज्जनपदे कान्तादौ च भवेत्पुमान् ॥ Śabdaratnāvalī 7.26.46
- शब्दरत्नावली वाराहीवाराही मातृभेदे स्याद्विश्वक्सेनप्रियौषधौ । राजार्हं जोङ्गके राजयोग्ये चाप्यभिधेयवत् ॥ Śabdaratnāvalī 7.33.25
- उत्पलिनी शृङ्गीशृङ्गं विषाणमाख्यातं शैलाग्रे जलयन्त्रके । मीनौषधिसुवर्णानां भेदे शृङ्गी प्रयुज्यते ॥ ५० ॥ Utpalinī 50